II UZ 93/97
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1997-11-19
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy radca prawny współpracujący doraźnie z organizacją zrzeszającą emerytów lub rencistów, bez trwałego stosunku pracy lub umowy zlecenia, jest uprawniony do wniesienia kasacji w imieniu członka tej organizacji w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że radca prawny może wnieść kasację w imieniu członka organizacji zrzeszającej emerytów lub rencistów w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych tylko wtedy, gdy łączy go z tą organizacją trwały stosunek prawny, taki jak umowa o pracę lub umowa zlecenia. Doraźna współpraca i udzielanie pełnomocnictwa w konkretnych sprawach nie spełnia tego wymogu, co skutkuje odrzuceniem kasacji.Stan faktyczny
Ryszard J. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Kasacja została sporządzona przez radcę prawnego Marię Z., która współpracowała z Radą Wojewódzką OPZZ w S. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację, ponieważ radca prawny nie przedstawił wymaganego pełnomocnictwa, a z informacji wynikało, że nie łączy jej z OPZZ trwały stosunek prawny. Ryszard J. wniósł zażalenie, twierdząc, że korzystał z doradztwa prawnego OPZZ i że pełnomocnictwo zostało udzielone.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając tym samym postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Postanowienie z dnia 19 listopada 1997 r. II UZ 93/97 W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych kasację w imieniu ubezpieczonego może wnieść radca prawny, którego łączy ze związkiem za-wodowym lub organizacją zrzeszającą emerytów lub rencistów stosunek o charakterze trwałym, tj. umowa o pracę lub umowa zlecenia. Przewodniczący SSN: Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN Stefania Szymańska (sprawozdawca), Teresa Romer. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 1997 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Ryszarda J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Spo-łecznych-Oddziałowi w S. o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, na skutek zażalenia wnioskodawcy od postanowienia Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 21 lipca 1997 r., [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z 21 lipca 1997 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku odrzucił kasa-cję Ryszarda J. od wyroku tego Sądu z 18 lutego 1997 r. jako wniesioną z narusze-niem art. 3933 i 465 § 1 KPC. W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny podkreślił, iż Ryszard J. wezwany do uzupełnienia kasacji przez nadesłanie pełnomocnictwa dla radcy prawnego, który ją sporządził - nie wykonał zarządzenia Sądu. Nadesłane bowiem pełnomocnictwo Przewodniczącej Rady Wojewódzkiej OPZZ w S. do sporządzenia kasacji przez radcę prawnego Marię Z. nie spełnia wymogu formy pełnomocnictwa, jakie skarżący mógłby udzielić radcy prawnemu do sporządzenia kasacji (art. 89 § 1 KPC). Nadto Maria Z. wezwana do uzupełnienia braków formalnych pismem z 15
- 2 - maja 1997 r. również nie wykonała zarządzenia Sądu. Z informacji zaś uzyskanych w sekretariacie Rady Wojewódzkiej OPZZ w S. wynika, że radca prawny Maria Z. nie jest związana żadnym stosunkiem prawnym z OPZZ. Nie jest radcą prawnym Związku Zawodowego, a tym samym nie jest uprawniona do sporządzenia kasacji wobec treści art. 465 § 1 KPC. Z tych względów Sąd Apelacyjny odrzucił kasację z powołaniem się na art. 3935 KPC. W zażaleniu Ryszard J. wniósł o uchylenie powyższego postanowienia i "przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania celem na-dania biegu kasacji". W uzasadnieniu zażalenia powód podniósł, że przez cały czas korzystał z "doradztwa prawnego" w Radzie Wojewódzkiej OPZZ w S. i dlatego zwrócił się do Rady o wyznaczenie pełnomocnika do sporządzenia kasacji. Radca prawny Maria Z. współpracuje z Radą Wojewódzką OPZZ i właśnie z tytułu tej współpracy udzielone zostało dla niej pełnomocnictwo, które traktował również jako pełnomocnictwo udzielone przez niego. O konieczności udzielenia osobiście radcy prawnemu pełnomocnictwa dowiedział się dopiero z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w związku z czym obecnie uzupełnił ten brak. Jeżeli zaś chodzi o radcę prawnego Marię Z., to z uwagi na długą nieobecność nie mogła ona dokonać czynności, do których zobowiązał ją Sąd Apelacyjny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 465 § 1 KPC w sprawach z zakresu ubezpieczenia społecznego kasację oprócz adwokata może wnieść także radca prawny związku zawodowego lub organizacji zrzeszającej emerytów lub rencistów. W obecnym stanie sprawy rozważenia wymaga tylko kwestia, czy radca prawny Maria Z. jest uprawniona do wnoszenia kasacji w imieniu osób, które korzystają z doraźnej pomocy prawnej Rady Wojewódzkiej OPZZ w S. W szczególności chodzi o to, jaki rodzaj stosunku prawnego istnieje między tą Radą a Marią Z., czy łączy ją z Radą stosunek pracy lub stosunek zlecenia. Z treści art. 465 § 1 KPC należy bowiem wyprowadzić wniosek, że radcę prawnego powinien łączyć ze związkiem zawodowym lub organizacją zrzeszającą emerytów lub rencistów stosunek o charakterze trwałym, tj. umowa o pracę lub umowa zlecenia. Tymczasem z zaświadczenia Rady Wojewódzkiej OPZZ
- 3 - w S. oraz z notatki sporządzonej na podstawie rozmowy telefonicznej z sekretarzem Rady [...] wynika, że Maria Z. współpracuje z Radą tylko w sposób doraźny przy rozwiązywaniu różnych spraw, w tym poprzez udzielanie jej pełnomocnictwa procesowego w konkretnych sprawach sądowych oraz udzielanie upoważnienia do sporządzenia kasacji w sprawach osób, które korzystają z doraźnej pomocy prawnej Rady. W tym stanie rzeczy uprawniony jest wniosek, że radca prawny Maria Z. nie jest objęta dyspozycją art. 465 § 1 KPC, w związku z czym zażalenie Ryszarda J. jako pozbawione uzasadnionych podstaw podlega oddaleniu. ========================================
Powiązane orzeczenia
- II UZ 21/96 1997-01-24Czy radca prawny, będący jednocześnie współmałżonkiem strony, jest uprawniony do wniesienia kasacji w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, jeśli nie działa jako przedstawiciel związku zawodowego lub organizacji zrz…
- II UZ 122/97 1998-01-28Czy radca prawny organizacji zrzeszającej emerytów i rencistów, legitymujący się ogólnym upoważnieniem tej organizacji do prowadzenia spraw członków, może wnieść kasację w indywidualnej sprawie członka bez dodatkowego pe…
- II UKN 68/97 1997-04-23Czy radca prawny, ustanowiony przez organizację zrzeszającą emerytów lub rencistów, musi być dodatkowo umocowany przez stronę wnoszącą kasację, aby kasacja była dopuszczalna?
- II UZ 4/98 1998-02-25Czy w przypadku wniesienia kasacji przez radcę prawnego organizacji zrzeszającej emerytów lub rencistów bez pełnomocnictwa strony, sąd powinien wezwać do uzupełnienia tego braku stronę, czy też radcę prawnego?
- II UKN 240/98 1998-09-25Czy emerytowany radca prawny, który nie wykonuje zawodu w kancelarii lub spółce zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, jest uprawniony do wniesienia kasacji?
Powołane przepisy
art. 3933art. 89 § 1 KPCart. 465 § 1 KPC.art. 3935 KPC.art. 465 § 1 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy