II UZP 15/77

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN S. Rejman. Sędziowie SN: W. Dębicka, S. Perestaj (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy, z udziałem Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, K. Soboty, w sprawie z wniosku Jana B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. o wzrost emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Toruniu postanowieniem z dnia 20 czerwca 1977 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych"Czy na podstawie art. 8 ustawy z dnia 23 października 1975 r. o dalszym zwiększeniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych (Dz. U. Nr. 34, poz. 186) można zaliczyć kombatantowi lub więźniowi obozu koncentracyjnego do okresu zatrudnienia w Polsce Ludowej okres działalności kombatanckiej przed 22 lipca 1944 r. w wymiarze pojedynczym, który to okres zatrudnienia ewentualnie decydować będzie o wzroście świadczeń emerytalnych?"po zapoznaniu się z poglądem Centralnej Rady Związków Zawodowychpowziął następującą uchwałę:Okresów działalności kombatanckiej oraz pobytu w obozach koncentracyjnych przed dniem 22 lipca 1944 r. nie zalicza się do okresu zatrudnienia w Polsce Ludowej, od którego zależy wzrost emerytury. Uzasadnienie faktyczneArtykuł 8 ust. 2 ustawy z dnia 23 października 1975 r. o dalszym zwiększeniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych (Dz. U. Nr 34, poz. 186) reguluje wyłącznie problem korzystniejszego niż dotychczas, gdyż o wymiarze podwójnym, zaliczenia okresów działalności kombatanckiej lub pobytu w obozie koncentracyjnym do okresu zatrudnienia, od którego zależy przyznanie emerytury lub renty.Do czasu wejścia w życie wymienionego przepisu okresy te były bowiem zaliczane do okresu zatrudnienia tylko w wymiarze pojedynczym. W treści powołanego przepisu brak jest jakichkolwiek wskazań w przedmiocie zaliczenia okresów w nim wymienionych w wymiarze pojedynczym do okresu zatrudnienia, od którego zależy wzrost emerytury. Jest to zrozumiałe, skoro celem tego przepisu było unormowanie tylko kwestii korzystniejszego zaliczania okresów w nim wymienionych do okresu zatrudnienia, co miało umożliwić uzyskanie świadczeń emerytalnych lub rentowych przez osoby, które dotychczas nie mogły się wykazać wymaganym okresem zatrudnienia.Brak więc w treści art. 8 ust. 2 wymienionej ustawy ograniczeń w przedmiocie zaliczania okresu działalności kombatanckiej oraz okresu pobytu w obozach koncentracyjnych nie może uzasadniać wykładni, iż okresy te zalicza się w pełni do okresu zatrudnienia w Polsce Ludowej, uzasadniającego wzrost emerytury. Przeciwko takiej wykładni przemawia treść wymienionego przepisu i ogólny zakres regulacji w nim zawarty, a dotyczący korzystniejszego zaliczania okresów w nim wymienionych do okresu zatrudnienia, od którego zależy nabycie prawa do świadczeń emerytalnych lub rentowych.Zagadnienie ustalania okresu zatrudnienia w Polsce Ludowej zostało uregulowane w art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 1968 r. o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 3, poz. 6 z późn. zm.). Stosownie do wymienionego przepisu na wzrost emerytury ma wpływ każdy pełny rok ponad 20 lat okresu zatrudnienia w Polsce Ludowej, do osiągnięcia przez pracownika wieku emerytalnego (65 lat przez mężczyznę i 60 lat przez kobietę). Przy ustalaniu okresów zatrudnienia w Polsce Ludowej uwzględnia się: okresy zatrudnienia (art. 8 ustawy), okresy równorzędne z okresami zatrudnienia (art. 9 ustawy) oraz okresy zaliczalne do okresów zatrudnienia (art. 10 ustawy).Z treści wymienionego przepisu wynika, że data, od której zalicza się wymienione okresy, jest dzień 22 lipca 1944 r. stanowiący datę powstania Polski Ludowej.Wzrost świadczeń emerytalnych z tytułu zatrudnienia w Polsce Ludowej stanowi wyraz uznania za wkład pracy w utrwalenie i budowę nowego ustroju w naszym kraju.Skoro przepis art. 22 ust. 2 wymienionej ustawy ustalił datę, od której może być uwzględniony okres zatrudnienia uzasadniający wzrost emerytury, to nie mogą być uwzględniane na tej podstawie inne wcześniejsze okresy zatrudnienia lub okresy zaliczalne osiągnięte przed dniem 22 lipca 1944 r. Podkreślić należy, że treść przepisu art. 22 ust. 2 powołanej ustawy oraz charakter świadczenia przysługującego w myśl tego przepisu - jako szczególnego - przemawia przeciwko wykładni rozszerzającej.Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że na przedstawione zagadnienie prawne można było udzielić tylko odpowiedzi ujętej w sentencji uchwały.