III PO 14/95
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1995-08-23
Skład orzekający: Adam Józefowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spory dotyczące wysokości opłat za dostarczaną do mieszkań wodę są sprawami cywilnymi podlegającymi rozpoznaniu przez sądy powszechne?Ratio decidendi
Spory na tle wysokości opłat za dostarczaną wodę należy uznać za sprawy cywilne, a nie administracyjne. Zgodnie z obowiązującą ustawą o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, spory dotyczące wysokości czynszu oraz opłat za inne świadczenia, w tym wodę, należą do drogi postępowania cywilnego i są kompetencją właściwego miejscowo sądu rejonowego.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni domagała się ustalenia wysokości opłat za wodę zgodnie z pomiarem licznika, podczas gdy naliczano jej opłaty ryczałtowe. Sąd Rejonowy w D. odrzucił jej pozew, uznając sprawę za administracyjną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało sprawę za cywilną. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę na pismo SKO, wskazując na cywilny charakter sprawy. Wnioskodawczyni zwróciła się do Kolegium Kompetencyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.Rozstrzygnięcie
Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym uznało, że właściwym do rozpoznania sporu o wysokość opłat za dostarczaną wodę jest Sąd Rejonowy w D.Pełny tekst orzeczenia
Postanowienie z dnia 23 sierpnia 1995 r. III PO 14/95 Spory na tle wysokości opłat za dostarczoną do mieszkań wodę są sporami cywilnymi i jako takie podlegają rozpoznaniu przez sądy powszechne. Przewodniczący: Sędzia SN Adam Józefowicz, Sędziowie SN: Janusz Łętowski (sprawozdawca), Andrzej Wróbel, Przedstawiciel Ministerstwa Sprawiedliwości: Ewa Raszeja, Przedstawiciel Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa: Maria Iwaneńko-Słomczewska, Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym, po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 1995 r. na posiedzeniu jawnym sprawy z wniosku Stanisławy P. o rozs-trzygnięcie sporu kompetencyjnego między Sejmikiem Samorządowym Województwa W. a Sądem Rejonowym w D. w sprawie ustalenia organu właściwego do rozpoznania sprawy o wysokość opłat za dostarczaną wodę. p o s t a n o w i ł: u z n a ć, że właściwym do rozpoznania sporu jest Sąd Rejonowy w D. U z a s a d n i e n i e Stanisława P., zamieszkała w D. zwróciła się do Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym o rozstrzygnięcie, jaki organ jest właściwy dla rozpoznania sporu o wysokość opłat za wodę w zajmowanym przez nią lokalu mieszkalnym. Zgodnie z jej oświadczeniem, istota sprawy polega na tym, iż od kilku lat wymierza się jej opłaty w wysokości ryczałtowej, podczas gdy wnioskodawczyni domaga się, by wysokość opłat odpowiadała wynikowi pomiaru poboru wody zgodnie z zainstalowanym w jej mieszkaniu licznikiem. W 1994 r. wniosła ona w tej sprawie powództwo do Sądu Rejonowego w D. - Wydział Cywilny, który postanowieniem z dnia 22 listopada 1994 r. pozew odrzucił. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że zgodnie z nieobowiązującym już art. 18 prawa lokalowego, który zdaniem Sądu powinien mieć zastosowanie, ponieważ pod rządami tego przepisu zaistniał spór, miał on charakter sprawy administracyjnej i powinien być rozstrzygnięty w drodze decyzji przez właściwy organ administracji samorządowej. Z kolei Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., do którego kompetencji należy rozpatrywanie odwołań od decyzji organów administracji miejskiej (w tym wypadku burmistrza miasta D.) poinformowało wnioskodawczynię, że w świetle obecnie obowiązujących przepisów sprawa ma charakter cywilny i powinna być przedmiotem rozpoznania przez sąd rejonowy. Na powyższe pismo wnioskodawczyni złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu, ten zaś postanowieniem z dnia 24 marca 1995 r. [...] skargę odrzucił, argumentując, iż "spory na tym tle były i są typowymi sprawami cywilnymi rozstrzyganymi przez sądy powszechne". W tej sytuacji skarżąca zwróciła się do Kolegium Kompetencyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie, który z organów jest w istocie rzeczy właściwy do rozpoznania jej sprawy.
Kolegium Kompetencyjne zważyło, co następuje: Sprawę powstałą na tle wysokości opłat za dostarczaną wodę należy uznać za sprawę cywilną, nie zaś za sprawę administracyjną. Do dnia 11 listopada 1994 r. obowiązywała w tym zakresie ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe (jednolity tekst: Dz. U. z 1987 r., Nr 30, poz. 165 ze zm.), zgodnie z którą (art. 18) w drodze decyzji administracyjnych rozstrzygano wyłącznie spory w sprawach wysokości czynszów ustalonych wedle stawek określonych przez Radę Ministrów oraz w sprawach wynagrodzeń za korzystanie z lokalu bez tytułu prawnego. Natomiast w myśl art. 21 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 105, poz. 509) najemca oprócz czynszu obowiązany jest do uiszczania opłat za energię elektryczną, cieplną, gaz, wodę oraz inne świadczenia. Spory na tle wysokości czynszu oraz opłat za inne świadczenia należą do drogi postępowania cywilnego i w tym zakresie kompetentny jest właściwy miejscowo sąd rejonowy. W tej sytuacji na mocy przepisu art. 190 k.p.a. Kolegium Kompetencyjne postanowiło, jak w sentencji. ========================================
Powiązane orzeczenia
- IV CR 323/57 1959-02-14Czy spór o wysokość opłaty za korzystanie z dodatkowych urządzeń technicznych w lokalu użytkowym, stanowiących odrębną od czynszu należność, podlega rozpoznaniu przez sąd powszechny, czy też właściwe są do tego organy cz…
- III CZP 47/74 1974-07-08Czy odbiorca wody może w drodze powództwa o ustalenie kwestionować istnienie lub wysokość należności za wodę dostarczoną przez przedsiębiorstwo wodociągowe, ściąganą w trybie egzekucji administracyjnej?
- IV CK 91/05 2005-09-22Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał zarzut wadliwego wyliczenia wysokości kwot wynikających z przedstawionych faktur, uwzględniając dokonane przez pozwaną zapłaty, co miało wpływ na wysokość dochodzonego roszczenia?
- II CSKP 2337/22 2025-04-16Czy brak uchwalenia przez radę miasta i zarządzenie wykonawcze prezydenta, ustalające ceny i opłaty za usługi komunalne w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych do kanalizacji deszczowej, po zmianie stanu pra…
- IV CSK 516/07 2008-03-14Czy gmina posiada legitymację bierną w sprawie o zapłatę odszkodowania za wybudowane urządzenia wodno-kanalizacyjne, jeśli zadania w tym zakresie zostały powierzone międzygminnemu związkowi komunalnemu?
Powołane przepisy
art. 18art. 21art. 190 KP
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy