IV CR 323/57

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia H. Dąbrowski (sprawozdawca). Sędziowie: S. Kałamajski, M. Piekarski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Tadeusza H. przeciwko Zakładom Przemysłu Piekarniczego w P. o zapłatę, po rozpoznaniu rewizji obu stron od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 30 sierpnia 1957 r.,oddalił obie rewizje.Uzasadnienie faktycznePowód (po zmianie żądania pozwu w piśmie z dnia 25.V.1957 r.) domagał się zasądzenia od pozwanego kwoty 13.000 zł z odsetkami za używanie pieca piekarskiego i ruchomości stanowiących urządzenie piekarni za okres od 1.IV.1955 r. do 31.V.1957 r., tj. za 26 miesięcy, licząc po 500 zł miesięcznie. Pozwane Zakłady na rozprawie w dniu 30.VIII.1957 r. uznały roszczenia powoda w wysokości 300 zł miesięcznie. Wyrokiem częściowym z dnia 30.VIII.1957 r. Sąd Wojewódzki zasądził od pozwanych Zakładów kwotę 7.800 zł z odsetkami. Wyrok ten uprawomocnił się. W piśmie z dnia 30.XII.1957 r. powód rozszerzył żądanie pozwu o kwotę 3.500 zł za używanie pieca piekarskiego i ruchomości za dalszy okres od 1.VI.1957 r. do 31.XII.1957 r., wnosząc o zasądzenie od pozwanego (poza kwotą zasądzoną wyrokiem częściowym) dalszej sumy 8.700 zł z odsetkami tytułem reszty należności z powyższego tytułu za okres od 1.IV.1955 r. do 31.XII.1957 r.Wyrokiem z dnia 21.II.1958 r., obecnie zaskarżonym, Sąd Wojewódzki zasądził od pozwanych Zakładów na rzecz powoda 4.660 zł, a w pozostałej części powództwo oddalił, uznawszy zgodnie z opinią biegłego inż. D., że roszczenia powoda są uzasadnione tylko w wysokości 380 zł miesięcznie.Wyrok ten zaskarżyły obie strony, domagając się: pozwane Zakłady Piekarnicze - uchylenia wyroku i odrzucenia pozwu, powód - uchylenia wyroku w części oddalającej powództwo i orzekającej o kosztach procesu oraz przekazania sprawy w tym zakresie Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Niesporne jest między stronami, że pozwane Zakłady na lokal użytkowy, który zajmują w nieruchomości powoda, mają przydział wydany przez organy kwaterunkowe. Z chwilą zatem objęcia lokalu przez pozwane Zakłady zgodnie z art. 11 dekretu o publ. gosp. lokal. zawiązał się między stronami co do powyższego lokalu - z mocy samego prawa - stosunek najmu. Niesporne jest również, że znajdujący się w tym lokalu piec piekarski jest trwale złączony z budynkiem. Pozwane Zakłady nie kwestionują, że za korzystanie z tego pieca, który stanowi dodatkowe urządzenie techniczne, należy się powodowi osobna opłata. Dlatego też, jak podkreślają w rewizji, uznały częściowo pretensję powoda. Strona pozwana zarzuca natomiast, że roszczenie powoda w części, w której domaga się zasądzenia sumy wyższej niż objęta wyrokiem częściowym, są nieuzasadnione, przy czym do rozpoznania tych roszczeń właściwy jest nie sąd, lecz organy czynszowe.Zarzut niedopuszczalności drogi sądowej jest chybiony. Organy czynszowe przewidziane w rozporządzeniu z dnia 29.IX.1948 r. o właściwości władz i postępowaniu przy ustaleniu wysokości czynszów oraz przy wymiarze i ściąganiu opłat na FGM (Dz. U. Nr 49, poz. 375), jak to wynika z treści § 5 i nast., zostały powołane do rozstrzygania sporów związanych z ustalaniem czynszów za lokale i opłat na FGM. Obowiązujące w okresie objętym sporem rozporządzenie z 25.III.1953 r. w sprawie czynszów za lokale użytkowe i opłat na FGM (Dz. U. Nr 19, poz. 76) określiło stawki czynszowe, których wysokość została podana w załączonych do tego rozporządzenia tabelach. Przepis § 7 tego rozporządzenia ustalał w ust. 3, że lokal użytkowy, mający poza wymienionymi w tabelach urządzeniami (przez które według § 4 należy rozumieć instalację kanalizacyjną oraz elektryczną lub gazową) dodatkowe urządzenia techniczne, czynsz oblicza się według właściwej stawki określonej w tabeli, za korzystanie zaś z urządzeń dodatkowych wynajmujący może pobierać osobne opłaty według umowy. Takie samo postanowienie zawierał § 5 obowiązującego następnie rozporządzenia z 29.VII.1957 r. (Dz. U. Nr 48, poz. 229), które uchyliło wymienione wyżej rozporządzenie z 25.III.1953 r. Obecnie obowiązujące rozporządzenie z dnia 25.VII.1958 r. w sprawie czynszów za lokale użytkowe i wpłat na FGM (Dz. U. Nr 50, poz. 245) w § 9 również stanowi, że za korzystanie z urządzeń dodatkowych wynajmujący może pobierać osobne opłaty według umowy. Z treści przytoczonych przepisów wynika, że ekwiwalent za korzystanie z urządzeń dodatkowych lokalu użytkowego nie został objęty określonym w tych rozporządzeniach czynszem za lokal i stanowi odrębną od czynszu należność; spór o wysokość tej należności jest sprawą cywilną. Zgodnie więc z dyspozycją art. 2 k.p.c. spór taki podlega rozpoznaniu przez sąd, gdyż organy czynszowe przewidziane w rozporządzeniu z dnia 29.IX.1948 r. zostały powołane tylko do rozstrzygania sporów związanych z ustaleniem czynszów.Z powyższych przyczyn rewizję strony pozwanej, skoro nie zawiera ona poza tym konkretnych zarzutów co do wysokości zasądzonej na rzecz powoda sumy, należało z mocy art. 383 k.p.c. oddalić.Rewizja strony powodowej również nie zasługuje na uwzględnienie. Wywody skarżącego, że biegły inżynier B. w uzupełniającej opinii złożonej na rozprawie w dniu 14.II.1958 r. określił stopień zużycia pieca piekarskiego w 1955 r. na 40% i że wobec tego należność za korzystanie z pieca, przy uwzględnieniu wynikającej z opinii tego biegłego wartości pieca przy tym stopniu zużycia, powinna wynosić 400 zł miesięcznie - są chybione. Biegły ten podał na rozprawie, że stopień zużycia pieca w tym okresie sięgał "powyżej 40%", przy czym stanowisko swe co do wyższego, aniżeli przyjął to biegły L., stopnia zużycia pieca uzasadnił tym, że do budowy pieca użyto starych armatur. Jeśli więc Sąd Wojewódzki, mając na uwadze - wbrew zarzutom rewizji - opinie obu biegłych, podzielił opinie biegłego inżyniera B. przekonywająco uzasadnioną i uznał roszczenia powoda za uzasadnione w wysokości 380 zł miesięcznie, to taka ocena nie nasuwa zastrzeżeń jako powzięta w ramach przysługujących sądowi orzekającemu z mocy art. 242 § 1 k.p.c. uprawnień do swobodnej oceny dowodów (...). W tych warunkach należało również rewizję powoda, jako nieuzasadnioną, oddalić z mocy art. 383 k.p.c.