III PZP 61/68

UchwałaIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1969-05-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podstawową płacą dyrektora, stanowiącą podstawę do ustalenia wysokości uposażenia naczelnego inżyniera inwestycji, jest jego aktualne podstawowe uposażenie, czy też każde podstawowe uposażenie mieszczące się w granicach przewidzianych tabelą płac?
Ratio decidendi
Podstawowa płaca głównego inżyniera inwestycji w kopalni węgla kamiennego wynosi 80-95% podstawowej płacy pobieranej aktualnie przez dyrektora tej kopalni. Wynagrodzenie dyrektora kopalni jest uzależnione od planowanego wydobycia, a od ustalonej na tej podstawie aktualnej podstawowej płacy dyrektora zależy podstawowa płaca innych pracowników umysłowych, w tym głównego inżyniera inwestycji.
Stan faktyczny
Powód, główny inżynier inwestycji, domagał się zasądzenia różnicy w wynagrodzeniu, twierdząc, że powinno ono wynosić 80-95% aktualnego wynagrodzenia dyrektora kopalni. Pozwana kopalnia argumentowała, że wynagrodzenie powinno być ustalane w oparciu o widełki płacowe dyrektora, a nie jego faktycznie pobierane wynagrodzenie. Sąd Powiatowy oddalił powództwo, a Sąd Wojewódzki przekazał zagadnienie prawne do Sądu Najwyższego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi na zagadnienie prawne, zgodnie z którą podstawowa płaca głównego inżyniera inwestycji jest ustalana w oparciu o aktualne wynagrodzenie dyrektora kopalni.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia K. Marowski (sprawozdawca). Sędziowie: S. Rejman, K. Piasecki.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Jerzego O. przeciwko Kopalni Węgla Kamiennego w G. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Katowicach postanowieniem z dnia 12 listopada 1968 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy podstawową płacą dyrektora - w rozumieniu tabeli płac mającą stanowić podstawę do ustalenia wysokości uposażenia naczelnego inżyniera inwestycji - jest jego aktualne podstawowe uposażenie, czy też każde podstawowe uposażenie mieszczące się w granicach przewidzianych tabelą płac?"udzielił następującej odpowiedzi:Płaca podstawowa głównego inżyniera inwestycji w kopalni węgla kamiennego wynosi 80-95% podstawowej płacy pobieranej aktualnie przez dyrektora tej kopalni (tabela płac dla pracowników umysłowych kopalń węgla kamiennego, objęta załącznikiem nr 1 do protokołu zbiorowego układu pracy dla pracowników fizycznych i umysłowych w zakładach pracy Ministerstwa Górnictwa i Energetyki z dnia 15 kwietnia 1957 r.)Uzasadnienie faktycznePowód wnosił o zasądzenie na jego rzecz od pozwanej Kopalni kwoty 11.308,08 zł tytułem wynagrodzenia za pracę za czas od 1.I.1965 r. do 31.V.1967 r. Powód twierdził, że według tabeli płac, stanowiącej załącznik do zbiorowego układu pracy dla pracowników zatrudnionych w zakładach pracy Ministerstwa Górnictwa i Energetyki, wynagrodzenie zasadnicze na stanowisku głównego inżyniera inwestycji, które zajmował w pozwanej Kopalni, powinno wynosić 80-95% podstawowego wynagrodzenia dyrektora Kopalni. Otóż dyrektor pozwanej Kopalni w czasie od 1.I.1965 r. do 31.VII.1965 r. pobierał wynagrodzenie w wysokości 5.560 zł miesięcznie, a w czasie od 1.VIII.1965 r. w wysokości 5.830 zł miesięcznie. Wynagrodzenie więc powoda powinno było wynosić przynajmniej 80% wymienionych kwot, to jest do 31.VII.1965 r. 4.448 zł, a od tego czasu - 4.664 zł, gdy tymczasem powód przez cały ten czas, aż do rozwiązania umowy o pracę w dniu 31.V.1967 r., pobierał wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 4.400 zł miesięcznie.Pozwana wnosiła o oddalenie powództwa twierdząc, że wynagrodzenie głównego inżyniera inwestycji według obowiązującej tabeli płac wynosić ma 80-95% taryfowego wynagrodzenia dyrektora kopalni, a nie rzeczywistego wynagrodzenia, jakie aktualnie pobiera dyrektor danej kopalni. Według tabeli zaś wynagrodzenie dyrektora kopalni wynosi 3.800-6.000 zł miesięcznie, a uwzględniając 10% dodatek za pracę pod ziemią - od 4.800-6.600 zł miesięcznie. Wynagrodzenie więc wypłacane powodowi w kwocie 4.400 zł mieści się w granicach widełkowych stawek tabeli.Sąd Powiatowy, podzielając pogląd pozwanej Kopalni, oddalił powództwo, a Sąd Wojewódzki, rozpoznając rewizję powoda od wyroku Sądu Powiatowego, przedstawił Sądowi Najwyższemu w myśl art. 391 k.p.c. wymienione w sentencji pytanie prawne.Sąd Najwyższy zwrócił się do Ministerstwa Górnictwa i Energetyki oraz do Zarządu Głównego Związku Zawodowego Górników, jako stron układu zbiorowego pracy, o złożenie oświadczenia, jak rozumiały wymienione wyżej postanowienie tabeli. Obie strony układu oświadczyły zgodnie, że wynagrodzenie kierowniczego personelu Kopalni określone jest procentowo w stosunku do aktualnie pobieranego przez dyrektora wynagrodzenia.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W myśl art. 8 zbiorowego układu pracy zawartego w dniu 15 kwietnia 1957 r. systemy płac w poszczególnych zakładach pracy oraz wyjaśnienia dotyczące sposobu zaszeregowania są określone w załącznikach do układu. Strony zgodnie powołują się na protokół dodatkowy nr 89 z dnia 30 lipca 1959 r., wprowadzający nową tabelę płac dla pracowników umysłowych kopalń węgla kamiennego, która stanowi załącznik 1 do tego protokołu.Według powyższej tabeli miesięczna płaca podstawowa dyrektora kopalni wynosi - w zależności od planowanego wydobycia - od 3.800 do 6.000 zł, a podstawowa płaca głównego inżyniera inwestycji 80-95% płacy podstawowej dyrektora.Wynagrodzenie więc dyrektora kopalni uzależniono od planu wydobycia, czyli - inaczej mówiąc - od wielkości kopalni przy przyjęciu planu wydobycia za miernik wielkości przedsiębiorstwa.Od ustalonej zaś na tej zasadzie aktualnej podstawowej płacy dyrektora danej kopalni uzależniona jest w myśl cytowanych przepisów podstawowa płaca innych pracowników umysłowych tej kopalni, w tym także głównego inżyniera inwestycji.Należało więc w tych warunkach zgodne stanowisko stron zbiorowego układu pracy uznać za słuszne i udzielić odpowiedzi wymienionej w sentencji uchwały.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 391 KPCart. 8

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026.