I PK 119/11

WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2012-01-26

Skład orzekający: Zbigniew Hajn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracownik, który nabył prawo do wcześniejszej emerytury, podlega ochronie przed wypowiedzeniem stosunku pracy na podstawie art. 39 Kodeksu pracy, nawet jeśli przywrócenie go do pracy byłoby niecelowe?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna nie kwalifikuje się do przyjęcia do rozpoznania, ponieważ nie wykazano istnienia rozbieżności w orzecznictwie sądów w kwestii stosowania art. 39 Kodeksu pracy do pracowników, którzy nabyli prawo do wcześniejszej emerytury. Jednolicie prezentowane jest stanowisko, że przez wiek emerytalny, o którym mowa w art. 39 k.p., należy rozumieć wiek umożliwiający uzyskanie uprawnień w normalnym trybie, a nie wiek, który daje możliwość przejścia na wcześniejszą emeryturę na podstawie przepisów szczególnych.
Stan faktyczny
Powódka G. Ż. domagała się przywrócenia do pracy. Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej. Pozwana wniosła skargę kasacyjną, podnosząc, że pracownik, który nabył prawo do wcześniejszej emerytury, podlega ochronie z art. 39 k.p., co rodzi konsekwencje w postaci obowiązku przywrócenia do pracy nawet w przypadku niecelowości takiego działania. Pozwana kwestionowała, czy pracownik, który nabył prawo do emerytury na podstawie art. 27 ustawy o rentach i emeryturach FUS, podlega ochronie z art. 39 k.p., czy też ochronę tę utracił.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I PK 119/11 POSTANOWIENIE Dnia 26 stycznia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Hajn w sprawie z powództwa G. Ż. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w Z. o przywrócenie do pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 26 stycznia 2012 r., skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 marca 2011 r., odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z 31 marca 2011 r. Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej w sprawie z powództwa G. Ż. o przywrócenie do pracy. Powyższy wyrok został zaskarżony przez pozwaną skargą kasacyjną w całości. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania pozwana wskazuje na potrzebę wykładni przepisów wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Skarżąca podnosi, iż w niniejszej sprawie istotą zagadnienia jest to, czy pracownik który nabył prawo do wcześniejszej emerytury w wypadku rozwiązania z nim stosunku pracy podlega ochronie z art. 39 k.p. Przyjęcie takiego poglądu w ocenie skarżącej rodzi na gruncie art. 45 § 3 k.p. konsekwencje w postaci tego, że Sąd zobligowany jest do przywrócenia pracownika podlegającego ochronie do pracy nawet w przypadku gdy takie przywrócenie jest niecelowe. W ocenie 2 skarżącej wymaga rozstrzygnięcia, czy pracownik, który nabył prawo do emerytury na podstawie art. 27 ustawy o rentach i emeryturach FUS podlega ochronie z art. 39 k.p., czy też z chwilą nabycia prawa do emerytury ochronę tę utracił. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikuje się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Powołanie się w skardze kasacyjnej na potrzebę wykładni przepisów prawnych wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że na podstawie tych samych przepisów prawnych w różnych sprawach tego samego rodzaju podejmowane są rozbieżne rozstrzygnięcia sądowe, które nie znajdują przekonującego uzasadnienia w różnicach wynikających z ustaleń sądu dotyczących okoliczności faktycznych lub prawnych w tych sprawach. Konieczne jest opisanie tych wątpliwości lub rozbieżności, wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, a nadto przedstawienie przez skarżącego własnej propozycji interpretacyjnej (zob. np. postanowienie SN z dnia 3 listopada 2003 r., II UK 184/03, niepubl.; postanowienie SN z dnia 22 czerwca 2004 r., III UK 103/04, niepubl.; postanowienie SN z dnia 30 stycznia 2003 r., I PZ 124/02, niepubl.; postanowienie SN z dnia 22 czerwca 2004 r., III UK 103/04, niepubl.; postanowienie SN z dnia 28 grudnia 2004 r., I PK 181/04, niepubl.; postanowienie SN z dnia 13 grudnia 2007 r., I PK 233/07 OSNP 2009 nr 3-4, poz. 43). W skardze kasacyjnej pełnomocnik pozwanej nie wykazał, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego zachodzi jakakolwiek rozbieżność. Powoływane jako sprzeczne orzeczenia Sądu Najwyższego dotyczą różnych stanów faktycznych i wbrew stanowisku skarżącego, nie są ze sobą sprzeczne. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, na tle wskazanych przez skarżącego zagadnień nie ma żadnej rozbieżności w orzecznictwie. Nigdy nie przyjmowano, że okres ochronny obejmuje okres 4 lat (a wcześniej 2 lat) przed nabyciem prawa do wcześniejszej emerytury. Wiekiem emerytalnym określonym w art. 39 k.p. nie jest wiek, który w świetle przepisów emerytalnych daje możliwość przejścia na wcześniejszą emeryturę, na przykład na podstawie art. 29 ustawy o emeryturach i rentach (por. 3 wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 2006 r., II PK 159/05, OSNP 2007 nr 1-2, poz. 3, wyrok Sądu Najwyższego z 9 marca 2009 r. I PK 180/08 OSNP z 2010 r. nr 19-20, poz. 236). W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie prezentowane jest stanowisko, że przez wiek emerytalny, o którym mowa w art. 39 k.p., należy rozumieć wiek określony w przepisach emerytalnych zezwalający na uzyskanie uprawnień w normalnym trybie, z uwzględnieniem, iż niższy od powszechnego wiek emerytalny pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, górników, czy pracowników kolejowych jest dla nich normalnym ustawowym wiekiem emerytalnym, a to z kolei sprawia, że tacy pracownicy w okresie 4 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego właściwego dla tych kategorii zatrudnienia korzystają ze szczególnej ochrony prawnej przewidzianej w art. 39 k.p. (por. uchwałę pełnego składu Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 1985 r., III PZP 10/85, wytyczne w przedmiocie stosowania art. 45 k.p. - OSNCP 1985 nr 11, poz. 164, czy wyroki Sądu Najwyższego: z dnia: 29 lipca 1997 r., I PKN 227/97, OSNAPiUS 1998 nr 11, poz. 326; 28 marca 2002 r., I PKN 141/01, OSNP 2004 nr 5, poz. 86; 5 lutego 2004 r., I PK 348/03, OSNP 2004 nr 24, poz. 417; uzasadnienie wyroku z dnia 9 lutego 2006 r., II PK 159/05, OSNP 2007 nr 1-2, poz. 3, jak również wyrok z dnia 8 lipca 2008 r., I PK 309/07 OSNP 2009 nr 23-24, poz. 308). W ocenie Sądu Najwyższego nie ma sprzeczności między wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 9 marca 2009 r., I PK 180/08, a uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 1991 r., I PZP 19/91, OSNCP 1992, nr 1, poz. 14, w której Sąd ten stwierdził, że „Zakaz wypowiedzenia umowy o pracę wynikający z art. 39 k.p. nie dotyczy pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy i pobierającego jednocześnie emeryturę. [...] W przypadku osób korzystających już ze świadczeń emerytalnych nie ma mowy o uzyskaniu prawa do emerytury z osiągnięciem owego wieku, bo prawo to już zostało uzyskane i jest wykorzystywane [...]. Wykładnia celowościowa omawianego przepisu prowadzi do wniosku o objęciu ochroną tylko takich osób, które będąc w zaawansowanym wieku nie mają jeszcze prawa do emerytury, a w przypadku wypowiedzenia mogłyby mieć trudności w uzyskaniu innej pracy. Cel taki nie występuje w przypadku osób pobierających już 4 emeryturę”. Wobec powyższego brak jest podstaw do uznania, że w sprawie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy orzekł o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 39 KPart. 45 § 3 KPart. 27art. 29art. 45 KPart. 3989 KPC§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy