I PK 219/17
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2018-07-04
Skład orzekający: Dawid Miąsik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy porozumienie o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania na mocy art. 91 § 1 k.p. może zawierać postanowienia niedotyczące bezpośrednio zawieszenia przepisów prawa pracy, a jeśli tak, to jaki jest ich walor normatywny?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zwrot „oparcie ustawowe” w kontekście art. 9 § 1 k.p. należy rozumieć szeroko, dopuszczając możliwość zawarcia porozumienia zbiorowego nawet bez bliższego określenia w ustawie. Wykładnia art. 91 § 1 k.p. prowadzi do wniosku, że przedmiot porozumienia nie ogranicza się jedynie do zawieszenia stosowania regulaminu wynagradzania, ale może obejmować również przyznanie pracownikom określonych świadczeń (rekompensat), które stanowią integralną część porozumienia. Takiemu porozumieniu, w tym postanowieniom modyfikującym prawa wynikające z regulaminu w okresie zawieszenia, przysługuje walor normatywny.Stan faktyczny
Powództwo dotyczyło zapłaty zaległego wynagrodzenia na rzecz pracowników. Sąd pierwszej instancji zasądził należności, a sąd drugiej instancji oddalił apelację pozwanego. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, podnosząc zagadnienia prawne dotyczące zakresu i skutków porozumienia o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy na podstawie art. 91 § 1 k.p. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na wcześniejsze rozstrzygnięcie w analogicznej sprawie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz nie obciążać strony pozwanej kosztami zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I PK 219/17 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik w sprawie z powództwa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego […] w K. na rzecz D. T. i A. K., przeciwko […] Szpitalowi […] w K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 4 lipca 2018 r., skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt VII Pa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. nie obciąża strony pozwanej kosztami zastępstwa procesowego strony powodowej w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Wyrokiem z 18 maja 2017 r., VII Pa […] Sąd Okręgowy w K. oddalił apelację […] Szpitala […] w K. (pozwany), wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w K. z 30 września 2016 r., IV P […], zasądzającego od pozwanego na rzecz reprezentowanych przez Ogólnopolski Związek Zawodowy […] w K. pracowników pozwanego (strona powodowa), w tym na rzecz D. T. kwotę 16.056 zł i na rzecz A. K. kwotę 10.736 zł tytułem wynagrodzenia za pracę wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie oraz rozstrzygającego o kosztach procesu.
2 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu Okręgowego wniósł pozwany, zaskarżając go w całości. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance występowania w sprawie następujących zagadnień prawnych: 1) jaki jest przedmiotowy zakres oparcia na ustawie postanowień porozumienia o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy, określonego przepisem art. 91 § 1 k.p., określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy – w szczególności jaki jest dopuszczalny zakres przedmiotowy porozumienia zbiorowego, dla którego jedynym oparciem na ustawie w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. jest norma określona w art. 91 § 1 k.p.; 2) czy dopuszczalne jest zawarcie w porozumieniu, o którym mowa w art. 91 § 1 k.p., postanowień niedotyczących zawieszenia stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy, a w przypadku odpowiedzi twierdzącej – czy takim postanowieniom zawartym w porozumieniu o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy, określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy, w przypadku braku ich oparcia na ustawie lub na innym przepisie prawa powszechnie obowiązującego, przysługuje walor normatywności; 3) jaki skutek ma zawarcie porozumienia o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania w okresie między podaniem go do wiadomości pracowników a jego wejściem w życie? Czy zawieszenie regulaminu wynagradzania na mocy porozumienia określonego w art. 91 § 1 k.p. w powyższym terminie powoduje równocześnie zawieszenie biegu terminu dwutygodniowego od dnia podania go do wiadomości pracowników, czy też termin ten biegnie dalej, a zawieszenie regulaminu wynagradzania ma faktyczny skutek dopiero od dnia upływu terminu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona powodowa wniosła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
3 Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia jej w celu merytorycznego rozpoznania. Sąd Najwyższy rozstrzygnął już merytorycznie skargę kasacyjną wniesioną przez […] Szpital […] w K. w analogicznej sprawie z powództwa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego […] w K. wniesionego na rzecz pracowników strony pozwanej o zapłatę wynagrodzeń. W wyroku z 1 marca 2018 r., I PK 168/17 (LEX nr 2486196), Sąd Najwyższy kompleksowo odniósł się do zagadnień prawnych podniesionych również w obecnej skardze kasacyjnej. Sąd Najwyższy wraził pogląd, zgodnie z którym zwrot „oparcie ustawowe” należy rozumieć szeroko jako wskazanie w ustawie (wyraźne lub wyinterpretowane) możliwości zawarcia porozumienia zbiorowego, nawet bez bliższego jego określenia. Odnosząc ten pogląd do wykładni art. 91 § 1 k.p. Sąd Najwyższy przyjął, że z językowego brzmienia tego przepisu nie wynika, aby przedmiot porozumienia ograniczał się tylko do bezwzględnej zgody organizacji związkowej na zawieszenie stosowania regulaminu wynagradzania. Zawieszenie stosowania regulaminu może być połączone z przyznaniem pracownikom określonych świadczeń (rekompensat), co będzie stanowiło integralną część porozumienia o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy. W takiej sytuacji przyznanie waloru normatywnego jedynie postanowieniom zawieszającym stosowanie regulaminu byłoby pogwałceniem zasady lojalności i uczciwości kontraktowej przez uwolnienie pracodawcy od zobowiązania, które stanowiło warunek strony związkowej, od którego uzależniono zawarcie porozumienia. Rozważania przeprowadzone przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku I PK 168/17 stanowią odpowiedź także na drugie ze sformułowanych przez stronę skarżącą zagadnień prawnych. Porozumienie, o którym mowa w art. 91 k.p., może przybrać formę, w której modyfikuje się w okresie zawieszenia określone prawa wynikające z regulaminu wynagradzania. Także w tym elemencie porozumienie posiada walor normatywny. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania strona skarżąca postawiła także pytanie o skutek zawarcia porozumienia o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania w okresie między podaniem go do wiadomości pracowników a jego wejściem w życie. Co do tej kwestii Sąd Najwyższy, w
4 powołanym wyroku I PK 168/17 przyjął, że zawieszenie stosowania regulaminu jeszcze przed jego wejściem w życie wywiera taki skutek, że z dniem ogłoszenia wchodzi on w życie i jednocześnie z tym dniem jego stosowanie ulega zawieszeniu. Nie jest zatem trafne stanowisko skarżącego, że zawieszeniu podlega także termin określony w art. 776 § 6 k.p., co oznaczałoby odroczenie wejścia w życie regulaminu do czasu ustania okresu zawieszenia. Nie ma zatem potrzeby ponownego rozstrzygnięcia przedstawionych w skardze zagadnień. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy, stosując art. 102 k.p.c., odstąpił od obciążania strony pozwanej tymi kosztami ze względu na trudną sytuację finansową pozwanego Szpitala, na co strona pozwana powoływała się w toku całego procesu.
Powiązane orzeczenia
- I PK 52/18 2018-11-06Czy porozumienie o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania, zawarte na podstawie art. 91 § 1 k.p., może zawierać inne postanowienia niż tylko zawieszenie stosowania przepisów prawa pracy, i czy takie postanowieni…
- I PK 249/17 2018-08-08Czy porozumienie o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania, zawarte na podstawie art. 91 § 1 k.p., może zawierać postanowienia modyfikujące prawa wynikające z regulaminu w okresie zawieszenia i czy takie postanow…
- I PK 21/18 2018-10-23Czy porozumienie o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania, zawarte na podstawie art. 91 § 1 k.p., może zawierać postanowienia inne niż dotyczące samego zawieszenia, i czy takie postanowienia mają walor normatywn…
- I PK 66/18 2019-01-30Czy porozumienie o zawieszeniu stosowania regulaminu wynagradzania, zawarte na podstawie art. 91 § 1 k.p., może zawierać postanowienia inne niż samo zawieszenie stosowania przepisów prawa pracy, i czy takim postanowienio…
- I PK 46/18 2018-10-23Czy dopuszczalne jest zawarcie w porozumieniu o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy postanowień niedotyczących bezpośrednio zawieszenia, a jeśli tak, to czy takie postanowienia, pozbawione oparcia ustawowego, po…
Powołane przepisy
art. 91 § 1 KPart. 9 § 1 KPart. 91 KPart. 776 § 6 KPart. 102 KPC§ 1§ 6
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy