I PK 238/04
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2005-03-15
Skład orzekający: Barbara Wagner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania kasację dotyczącą oceny znacznego pogorszenia sytuacji życiowej rodziny po śmierci osoby bliskiej, w sytuacji gdy przepisy prawa materialnego i procesowego były już wielokrotnie wyjaśnione w orzecznictwie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania, jeżeli nie zachodzi istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, a kasacja nie jest oczywiście bezzasadna. W niniejszej sprawie przepisy art. 446 § 3 k.c., art. 233 k.p.c. i art. 385 k.p.c. zostały dostatecznie wyjaśnione w orzecznictwie, nie wywołują rozbieżności ani wątpliwości interpretacyjnych, a zarzuty kasacji sprowadzają się do polemiki z oceną materiału dowodowego.Stan faktyczny
Powodowie domagali się odszkodowania od Spółki Węglowej w związku ze śmiercią B. R., twierdząc, że nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej. Sąd Okręgowy oddalił powództwo. Sąd Apelacyjny utrzymał to rozstrzygnięcie. Pełnomocnik powodów złożył kasację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 446 § 3 k.c.) i procesowego (art. 233 k.p.c., art. 385 k.p.c.) oraz błędy w ustaleniach faktycznych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia kasacji powodów do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I PK 238/04 POSTANOWIENIE Dnia 15 marca 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Barbara Wagner w sprawie z powództwa E. R., A. R., małoletniego M. R. przeciwko J. Spółce Węglowej Spółce Akcyjnej Kopalni Węgla Kamiennego "J." w J. o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 15 marca 2005 r., kasacji powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z dnia 28 maja 2004 r., sygn. akt III APa …/04, odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania. U Z A S A D N I E N I E Pełnomocnik E. R., A. R. i M. R. zaskarżył kasacją wyrok Sądu Apelacyjnego w K. Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. Ośrodka Zamiejscowego w R. z dnia 28 października 2003 r., IX P …/03, oddalającego powództwo o odszkodowanie. Wskazując jako podstawy kasacji naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 446 § 3 k.c. – poprzez jego niezastosowanie „wynikające z błędnego przekonania, że istniejący w sprawie stan faktyczny nie uzasadnia stwierdzenia, że w rodzinie powodów doszło do znacznego pogorszenia sytuacji życiowej”, a także naruszenie prawa procesowego, a to art.
2 233 k.p.c. – poprzez porównanie sytuacji życiowej powodów przed śmiercią B. R. z sytuacją życiową rodziny po jego śmierci oraz art. 385 k.p.c. – poprzez „nieuzasadnione zastosowanie”, jak również błędy w ustaleniach faktycznych i niewłaściwą interpretację zebranego w sprawie materiału dowodowego „przez ustalenie, że po stronie powodów na skutek śmierci B.Ró. nie doszło do znacznego pogorszenia sytuacji życiowej, mimo że pogorszenie tej sytuacji ma charakter ewidentny”, wniósł o „uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przy jednoczesnym zasądzeniu od pozwanej kosztów postępowania w sprawie za wszystkie instancje.” Jego zdaniem, rozpoznanie kasacji uzasadnia „konieczność zdefiniowania pojęcia ‘znacznego pogorszenia sytuacji życiowej’ na gruncie zebranego w sprawie materiału dowodowego” oraz rozstrzygnięcia „czy przy ustalaniu, czy pogorszenie takie nastąpiło zasadnicze znaczenie mają tylko czynniki materialne [...], czy też pogorszenie to związane jest również z czynnikami niematerialnymi, takimi jak pogorszenie stanu psychicznego, utrata wsparcia bliskiej osoby, konieczność wykonywania obowiązków, które wcześniej wykonywał małżonek, i czy zmiana taka jest przesłanką uznania iż doszło do znacznego pogorszenia sytuacji życiowej”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 393 k.p.c., Sąd Najwyższy może odmówić przyjęcia kasacji do rozpoznania, jeżeli w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne, nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, a także gdy kasacja jest oczywiście bezzasadna, chyba że zaskarżone orzeczenie narusza oczywiście prawo albo zachodzi nieważność postępowania. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy była ocena czy wskutek śmierci B. R. nastąpiło znaczne pogorszenie sytuacji życiowej E. R., A. R. i M. R. Powołane przez pełnomocnika skarżących w petitum skargi kasacyjnej przepisy – art. 446 § 3 k.c., art. 233 k.p.c. i art. 385 k.p.c. – zostały dostatecznie wyjaśnione zarówno w doktrynie, jak i - przede wszystkim – w bogatym, utrwalonym i jednolitym orzecznictwie Sądu Najwyższego. Nie wywołują one rozbieżności w orzecznictwie sądów i nie budzą wątpliwości interpretacyjnych. Podniesione w kasacji zarzuty i
3 ich uzasadnienie w dalszej części skargi kasacyjnej sprowadzają się w rzeczywistości do ogólnikowej polemiki z sędziowską oceną materiału dowodowego. Należy podkreślić, co wielokrotnie już stwierdzał Sąd Najwyższy, że ze względu na pełną autonomię sądów orzekających w zakresie oceny dowodów, można ją podważyć wyjątkowo, tylko wówczas, gdy pozostaje w rażącej sprzeczności z wynikami postępowania dowodowego lub zasadami logiki albo życiowego doświadczenia. Ponieważ w sprawie zachodzą pozytywne przesłanki odmowy przyjęcia kasacji do rozpoznania (art. 393 § 1 k.p.c.), a zarazem nie zachodzą negatywne przesłanki dokonania tej czynności (art. 393 § 2 k.p.c.), Sąd Najwyższy, stosownie do art. 3937 § 1 k.p.c., orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 562/19 2020-02-27Czy skarga kasacyjna w sprawie o zapłatę odszkodowania i zadośćuczynienia w razie śmierci osoby bliskiej może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy powołano się wyłącznie na jej oczywistą zasadność, a sąd drugiej instancji…
- V CSK 153/17 2017-09-29Czy skarga kasacyjna dotycząca wykładni art. 446 § 4 k.c. w zakresie ustalania wysokości zadośćuczynienia za śmierć osoby najbliższej, przy uwzględnieniu przeciętnego poziomu życia społeczeństwa, spełnia przesłanki przyj…
- I PK 264/17 2019-01-10Czy skarga kasacyjna dotycząca wysokości zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej, oparta na zarzucie naruszenia art. 446 § 4 k.c. i art. 362 k.c., może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli skarżący…
- II CSK 465/16 2017-01-18Czy skarga kasacyjna powodów spełnia wymogi przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy zachodzi oczywista zasadność lub istotne zagadnienie prawne dotyczące wysokości zadośćuczynienia za śmierć…
- III CSK 130/14 2014-06-12Czy skarga kasacyjna dotycząca wykładni art. 446 § 3 i 4 k.c. w zakresie ustalania wysokości zadośćuczynienia i odszkodowania za krzywdę i pogorszenie sytuacji życiowej po śmierci bliskiego, może zostać przyjęta do rozpo…
Powołane przepisy
art. 446 § 3 KCart.
2art. 385 KPCart. 393 KPCart. 233 KPCart. 393 § 1 KPCart. 393 § 2 KPCart. 3937 § 1 KPC§ 3§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy