I UK 379/14
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-04-09
Skład orzekający: Zbigniew Hajn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik sprawujący nadzór nad pracownikami wykonującymi prace w szczególnych warunkach, które nie były pracami podstawowymi na danym etapie budowy, może być uznany za pracującego w szczególnych warunkach w rozumieniu przepisów o wcześniejszych emeryturach?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał oczywistej zasadności zarzutów naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Kluczowe było ustalenie, że prace podlegające nadzorowi, nieujęte w wykazie A rozporządzenia z 1983 r., miały na określonych etapach budowy charakter podstawowy, co wykluczało zakwalifikowanie samego nadzoru jako pracy w szczególnych warunkach.Stan faktyczny
Ubezpieczony, pracujący jako majster budowlany, domagał się przyznania emerytury w niższym wieku, twierdząc, że sprawował dozór nad pracownikami wykonującymi prace w szczególnych warunkach. Sąd Apelacyjny oddalił jego apelację. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, podnosząc, że jego praca polegająca na nadzorze powinna być traktowana jako praca w szczególnych warunkach. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I UK 379/14 POSTANOWIENIE Dnia 9 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Hajn w sprawie z odwołania W.K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w K. o emeryturę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 9 kwietnia 2015 r., skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 28 kwietnia 2014 r., sygn. akt III AUa [...], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z 28 kwietnia 2014 r. Sąd Apelacyjny w [...] w sprawie z odwołania W.K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w K. w przedmiocie emerytury, oddalił apelację odwołującego się. Odwołujący się zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości. Zdaniem skarżącego skarga kasacyjna jest oczywiście zasadna, gdyż skarżący zatrudniony jako technik budowy, majster budowy, stale w pełnym wymiarze czasu pracy sprawował dozór nad pracownikami wykonującymi stan surowy budynków w technologii „wielkiej płyty”, pracującymi w warunkach szczególnych. Na tym etapie budowy prace te były pracami podstawowymi, wymienionymi w wykazie A, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz. 43 ze zm.).
2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał, że jako sąd kasacyjny nie jest sądem powszechnym zwykłej, trzeciej instancji, a skarga kasacyjna nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie z uwagi na przeważający w charakterze skargi kasacyjnej element interesu publicznego. Służy ona kontroli prawidłowości stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia. Wniesiona w sprawie skarga nie wykazała znaczenia jej rozstrzygnięcia dla realizacji tej publicznoprawnej funkcji skargi kasacyjnej, względnie potrzeby ujednolicenia orzecznictwa sądów powszechnych i rozwoju jurysprudencji. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przekonanie Sądu Najwyższego oceniającego na etapie przedsądu o zasadności przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w oparciu o przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga przytoczenia stosownych argumentów, uwzględniających specyfikę tej podstawy warunkującej pozytywne rozpoznanie wniosku podmiotu wnoszącego skargę kasacyjną. Pojęcie „oczywistości” mieści się w sferze obiektywnej i łączy się z powinnością wykazania, że podniesione zarzuty naruszenia wskazanych przepisów są zasadne prima facie, bez dokonywania głębszej analizy tekstu tych przepisów i bez doszukiwania się ich znaczenia (postanowienia Sądu Najwyższego z 24 kwietnia 2007 r., I CSK 100/07, niepubl.; z dnia 30 czerwca 2007 r., II CSK 184/07, Lex 560541). Istotne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274). Z uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie wynika oczywista zasadność w przedstawionym powyżej znaczeniu. Z możliwości przejścia na emeryturę w niższym wieku emerytalnym, przysługującej pracownikom
3 zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, mogą korzystać wyłącznie pracownicy, którzy byli rzeczywiście zatrudnieni stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szkodliwych warunkach pracy (wyrok Sądu Najwyższego z 11 października 2013 r., III UK 141/12, LEX nr 1455743). W powoływanym przez skarżącego wyroku Sądu Najwyższego z 4 października 2007 r., I UK 111/07, LEX nr 375689, wskazano, że objęcie nadzorem lub kontrolą o których mowa w pkt 24 działu XIV wykazu A rozporządzenia z 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze także innych niż wymienione w wykazie A prac nie wyłącza zakwalifikowania samego nadzoru lub kontroli jako pracy w szczególnych warunkach, jeżeli te inne (podlegające dozorowi lub kontroli) prace nie są na danym oddziale lub wydziale podstawowe. Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest jednakże odmienny. Zgodnie z ustaleniami faktycznymi ubezpieczony jako majster budowlany nadzorował pracowników budowlanych wielu specjalności, z których jedynie część pracowała w warunkach szczególnych. Ponadto podlegające dozorowi lub kontroli prace nie wymienione w wykazie A zgodnie z ustaleniami Sądu odwoławczego miały na określonych etapach budowy charakter podstawowy, co Sąd przyjął na podstawie art. 228 k.p.c. Wykluczało to zakwalifikowanie nadzoru lub kontroli jako pracy w szczególnych warunkach. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania ignoruje zatem dokonane przez Sąd odwoławczy ustalenia faktyczne (k. 79-80). Skarżący nie przedstawił stosownych zarzutów naruszenia przepisów postępowania, ponieważ zarzuty naruszenia art. 328 § 2 w związku z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 386 § 1 k.p.c. nie pozwalają na podważenie powyższych ustaleń. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [l.n]
Powiązane orzeczenia
- III UK 4/18 2018-11-08Czy praca na stanowisku kierownika grupy robót lub majstra budowy, polegająca na nadzorze nad pracownikami wykonującymi różnorodne prace budowlane, może być uznana za pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym char…
- I UK 194/15 2016-02-29Czy praca polegająca na dozorze inżynieryjno-technicznym nad pracami wykonywanymi w szczególnych warunkach, jeśli obejmuje również nadzór nad pracownikami wykonującymi prace niekwalifikowane jako prace w szczególnych war…
- II UK 549/16 2017-09-26Czy pracownik sprawujący nadzór nad pracownikami wykonującymi prace w szczególnych warunkach, ale nie wykonujący bezpośrednio takich prac, może być uznany za pracownika zatrudnionego w szczególnych warunkach w rozumieniu…
- III UK 102/18 2019-01-17Czy nadzór inżynieryjno-techniczny nad pracami, z których część nie jest pracą w szczególnych warunkach, może być uznany za pracę w szczególnych warunkach, jeśli jest wykonywany stale i w pełnym wymiarze czasu pracy?
- I UK 266/15 2016-05-05Czy praca polegająca na dozorze lub kontroli, wykonywana w ramach dnia roboczego, w którym pracownik wykonuje również inne zadania, może być uznana za pracę w szczególnych warunkach uprawniającą do emerytury w obniżonym…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 228 KPCart. 328 § 2art. 391 § 1 KPCart. 386 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy