II PK 212/13

Sygn. akt II PK 212/13 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Hajn w sprawie z powództwa C. […] Spółka Jawna w R. - pozwanego wzajemnego przeciwko M. K. - powodowi wzajemnemu o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 19 grudnia 2013 r., skargi kasacyjnej strony powodowej (pozwanego wzajemnego) od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia 21 marca 2013 r., sygn. akt VII Pa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od powoda (pozwanego wzajemnego) na rzecz pozwanego (powoda wzajemnego) 900 (dziewięćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 21 marca 2013 r. Sąd Okręgowy w W. w sprawie z powództwa C. […] Spółka Jawna w R. (pozwanego wzajemnego) przeciwko M. K. (powodowi wzajemnemu) o odszkodowanie, w pkt I oddalił apelację strony powodowej (pozwanej wzajemnej) C. […] Spółka Jawna w R., w pkt II zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w pkt II i III w ten sposób, że powództwo pozwanego (powoda wzajemnego) M. K. oddalił oraz orzekł o kosztach postępowania za obie instancje. 2 Strona powodowa (pozwany wzajemny) zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w części, tj. co do punktu I. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący podniósł, że jest ona oczywiście uzasadniona w zakresie błędnego zastosowania przez Sąd drugiej instancji art. 8 w zw. z art. 611 k.p. Zdaniem skarżącego Sąd odwoławczy w sposób oczywisty naruszył art. 8 w związku z art. 611 k.p., przez zastosowanie art. 8 k.p., skutkujące przyjęciem, że w okolicznościach sprawy powód jako pracodawca nadużył swego prawa przez żądanie od pozwanego jako pracownika odszkodowania, o którym mowa w art. 611 k.p., przy braku naruszenia jakichkolwiek obowiązków wobec pozwanego, które uzasadniałyby rozwiązanie przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia na mocy art. 55 § 11 k.p. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Istotą wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia jest wykazanie przez skarżącego okoliczności, które podlegają rozważeniu przez Sąd Najwyższy podczas tzw. przedsądu, czyli wstępnego badania sprawy, mającego na celu stwierdzenie występowania jednej z przesłanek skargi, wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. Przesłankami tymi są: 1) występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, 2) potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) nieważność postępowania lub 4) oczywista zasadność skargi. Jako przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wnoszący skargę wskazał na jej oczywistą zasadność. Oparcie skargi kasacyjnej na przesłance wynikającej z art. 3989 § 1 pkt 4 jest możliwe tylko wówczas, gdy już na pierwszy rzut oka podstawy wskazane w skardze zasługują na uwzględnienie, to jest, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami albo zostało wydane w wyniku oczywiście błędnej, widocznej bez głębszej analizy prawniczej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 4 października 2007 r., I UK 164/07, LEX 864056; z 25 września 2007 r., I PK 136/07, 3 LEX 885052). Z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika oczywista zasadność w przedstawionym powyżej znaczeniu. Wysiłek autora skargi powinien koncentrować się na wykazaniu kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX 82274). Zdaniem Sądu Najwyższego ocena, czy w konkretnym przypadku ma zastosowanie art. 8 k.p. i w jakim zakresie, mieści się w granicach swobodnego uznania sędziowskiego, po uwzględnieniu całokształtu okoliczności faktycznych sprawy (por. wyroki Sądu Najwyższego: z 9 lutego 2007 r., I BP 15/06, OSNP Nr 7-8 z 2008 r., poz. 92; z 22 lipca 2009 r., I PK 48/09, LEX nr 529757; z 11 grudnia 2009 r., II BP 8/09, LEX nr 577687, z 24 listopada 2010 r., I PK 78/10, LEX nr 725005, z 26 czerwca 2012 r., II PK 275/11, M.P.Pr. Nr 11 z 2012 r. s. 584-587). W ocenie Sądu Najwyższego w przedmiotowej sprawie Sąd drugiej instancji dokonał starannej oceny i przekonująco umotywował swoje stanowisko. Sąd drugiej instancji wbrew podnoszonym przez skarżącego argumentom nie uznał, że żądanie przez pracodawcę odszkodowania na podstawie art. 611 k.p. może być uznane za nadużycie prawa z tego względu, że przyczyna rozwiązania przez pracownika stosunku pracy w trybie art. 55 § 11 k.p. okazała się nieuzasadniona. Na gruncie art. 8 k.p. Sąd rozważył jedynie, czy pracodawca, mający formalnie prawo żądania odszkodowania ze względu na nieuzasadnione rozwiązanie przez powoda umowy o pracę bez wypowiedzenia, nadużył tego prawa. Dokonując tej oceny Sąd drugiej instancji wskazał, że pracodawca przyczynił się do podjęcia przez pracownika błędnej decyzji o rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia, utrudniał rozstanie się z firmą przez niestawianie się na umówione spotkania i konsekwentne ignorowanie prób telefonicznego kontaktu ze strony pozwanego. Podniósł też okoliczność obrazującą negatywne nastawienie pracodawcy w postaci błędnego wystawienia świadectwa pracy poprzez stwierdzenie, że stosunek pracy ustał na podstawie art. 52 § 1 k.p. zamiast art. 55 § 11 k.p. Można też wskazać, że zgodnie z judykaturą możliwe jest ograniczenie wysokości odszkodowania należnego pracodawcy na podstawie art. 611 k.p. ze 4 względu na sprzeczność z zasadami współżycia społecznego (art. 8 k.p.) (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 września 2011 r., II PK 69/11, OSNP 2012 Nr 19-20, poz. 243). Należy też dodać, że dopuszczalności żądania przez pozwanego ograniczenia wysokości odszkodowania (lub zaniechania jego dochodzenia) ze względu na sprzeczność z zasadami współżycia społecznego nie wyłącza to, że rozważane odszkodowanie przysługuje w zryczałtowanej wysokości i nie zależy od rozmiaru doznanej przez pracodawcę szkody (por. wyrok z dnia 29 kwietnia 2005 r., III PK 2/05, OSNP 2005 Nr 23, poz. 372; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 września 2011 r., II PK 69/11, OSNP 2012 Nr 19-20, poz. 243). Kierując się przedstawionymi motywami, Sąd Najwyższy uznał, iż skarżący nie wykazał potrzeby rozpoznania skargi kasacyjnej. Dlatego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. i § 13 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 461). aw