II PK 234/15

Sygn. akt II PK 234/15 POSTANOWIENIE Dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie z powództwa I. N. przeciwko I. […] Sp. z o.o. w W. o odszkodowanie za nieuzasadnione i naruszające przepisy prawa pracy, wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 20 kwietnia 2016 r., skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt VII Pa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powódki na rzecz strony pozwanej kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 11 marca 2015 r. oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 29 października 2014 r., którym oddalono powództwo I. N. o zasądzenie od I. [….] Spółki z o.o. w W. odszkodowania za nieuzasadnione i niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Powódka wywiodła skargę kasacyjną od tego wyroku, zarzucając naruszenie art. 38 § 1 k.p., art. 30 ust. 21 i art. 30 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych w związku z art. 8 k.p. Skarżąca wniosła o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego i 2 przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie i zmianę tego wyroku przez zasądzenie na rzecz powódki kwoty 42.000 zł tytułem odszkodowania wraz z odsetkami ustawowymi, a także o zasądzenie od strony pozwanej kosztów postępowania. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca wskazała na oczywistą zasadność skargi oraz na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. W odpowiedzi na skargę kasacyjną powódki strona pozwana wniosła o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania, bądź jej oddalenie, a także o zasądzenie od powódki kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powódka wskazała przede wszystkim na występowanie w sprawie zagadnienia prawnego o treści: „czy powoływanie się przez pracodawcę na niezależne od pracownika uchybienia leżące po stronie działającej u tego pracodawcy organizacji związkowej, a polegające na wadliwej reprezentacji i braku uchwały w przedmiocie objęcia tego pracownika obroną w sytuacji, gdy prowadzi to do pozbawienia należnego pracownikowi odszkodowania może być uznane za nadużycie prawa, o którym mowa w art. 8 k.p.”. 3 Nie ma możliwości uznania, że w ten sposób skarżąca przedstawiła zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Wyartykułowane przez powódkę wątpliwości dotyczą art. 8 k.p., czyli przepisu zawierającego klauzule generalne odwołujące się do zasad współżycia społecznego i nadużycia prawa, którego stosowanie pozostaje w nierozłącznym związku z całokształtem okoliczności konkretnej sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2003 r., I PK 558/02, OSNP 2004 nr 16, poz. 283). W oderwaniu od tych konkretnych okoliczności nie można formułować ogólnych dyrektyw co do stosowania tego przepisu (por. wyrok Sądu Najwyższego z 28 listopada 1967 r., I PR 415/67, OSPiKA 1968 nr 10, poz. 210, z glosą Z. Ziembińskiego oraz uchwałę z 17 stycznia 1974 r., III PZP 34/73, OSNCP 1975 nr 1, poz. 4; PiP 1978 nr 7, s. 161 z glosami S. Sołtysińskiego i Z. Ziembińskiego). Rozstrzygnięcie kwestii dotyczącej zastosowania w sprawie takiego przepisu zależy od całokształtu występujących w niej konkretnych okoliczności, indywidualnie ocenianych i dlatego nie może służyć do uogólniającego ujęcia zagadnienia prawnego (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 1974 r., III PZP 34/73, LEX nr 7384). Powołanie się na przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje natomiast skarżącego do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274), co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną, tj. podlegającą uwzględnieniu. Nie spełnia tego wymagania stwierdzenie, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, „gdyż ustalony przez Sąd I instancji i zaakceptowany przez Sąd II instancji stan faktyczny, tj. brak konsultacji związkowej wypowiedzenia powódce umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony z organizacją związkową, do której powódka zwracała się wcześniej o obronę i otrzymała potwierdzenie tej obrony, stanowi oczywiste naruszenie przepisów prawa pracy i w pełni uzasadnia roszczenie powódki”. Jak bowiem wynika z ustaleń Sądu odwoławczego, którymi Sąd Najwyższy jest związany (art. 39813 § 2 k.p.c.), powódka nie miała statusu 4 pracownika korzystającego z obrony praw i reprezentacji jej interesów przez związek zawodowy, a w takiej sytuacji przepisy prawa pracy (art. 38 k.p.) nie przewidują obowiązku związkowej konsultacji zamiaru wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę. Skarżąca nie zdołała zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jej skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art. 3989 k.p.c. i art. 39821 w związku z art. 108 § 1 k.p.c. należało postanowić jak w sentencji.