II UK 42/08
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2008-06-09
Skład orzekający: Jerzy Kuźniar
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o wyłączenie pracownika z pracowniczego ubezpieczenia społecznego, w charakterze strony zainteresowanej należy wzywać pracodawcę jako płatnika składek, czy też bezpośrednio wspólników spółki jawnej będącej pracodawcą?Ratio decidendi
W sprawie o wyłączenie pracownika z pracowniczego ubezpieczenia społecznego, status strony zainteresowanej przysługuje pracodawcy jako płatnikowi składek. Pracodawca, który prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą, ma zdolność sądową i może występować w charakterze strony postępowania. Nie ma podstaw prawnych do wzywania bezpośrednio wspólników spółki jawnej w charakterze zainteresowanych.Stan faktyczny
Wnioskodawca P. K. zawarł umowę o pracę z Firmą Jubilerską „K”, która została uznana przez sądy niższych instancji za nieważną jako pozorną. Celem wnioskodawcy było jedynie uzyskanie statusu pracownika i objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym. Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawcy. W skardze kasacyjnej zarzucono m.in. naruszenie przepisów o nieważności postępowania z uwagi na brak udziału wszystkich wspólników spółki jawnej jako zainteresowanych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 42/08 POSTANOWIENIE Dnia 9 czerwca 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kuźniar w sprawie z wniosku P. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych z udziałem zainteresowanego - Firma Jubilerska, o ubezpieczenie społeczne, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 9 czerwca 2008 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego […] z dnia 3 lipca 2007 r., odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 3 lipca 2007 r., Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawcy P. K. od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o ubezpieczenie społeczne, przy udziale zainteresowanego – Firma Jubilerska, podzielając ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd pierwszej instancji, jak i ich prawną ocenę, według której umowa o pracę zawarta między wnioskodawcą a J. K. reprezentującym Firmę Jubilerską „K”, była nieważna jako pozorna (art. 83 § 1 k.c.), skoro zamiarem wnioskodawcy nie było świadczenie pracy w ramach stosunku pracy w rozumieniu art. 22 k.p., a jedynie uzyskanie statusu pracownika i objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym w oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń
2 społecznych (tekst jednolity: Dz.U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.), po zaistnieniu wypadku samochodowego w dniu 2 lutego 2005 r. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł pełnomocnik wnioskodawcy i zarzucając naruszenie prawa materialnego - art. 22, 26 i 29 k.p. oraz art. 83 k.c. w związku z art. 300 k.p., poprzez błędne uznanie, iż umowa o pracę z dnia 1 lutego 2005 r. zawarta pomiędzy wnioskodawcą a Firmą Jubilerską „K” była umowa pozorną i przez to nieważną, art. 6 ust. 1 pkt 1 i art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, przez uznanie że wnioskodawca nie stał się pracownikiem i nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu, oraz przepisów postępowania art. 47711 § 2 zdanie drugie k.p.c. w związku z art. 379 pkt 5 k.p.c. polegające na braku udziału w postępowaniu wszystkich wspólników Firmy Jubilerskiej „K”, tj. J. K. oraz D. K. i spowodowana tym nieważność postępowania, wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającego go wyroku Sądu Okręgowego i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, wraz z orzeczeniem o kosztach postępowania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, pełnomocnik wskazał na nieważność postępowania, gdyż wspólnicy Firmy Jubilerskiej „K” spółka jawna zostali pozbawieni możliwości obrony swoich praw – art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Przepis art. 3989 § 1 k.p.c. stanowi, że Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Żadna z wymienionych tu okoliczności nie występuje w niniejszej sprawie. Nie istnieje zwłaszcza wskazana w skardze kasacyjnej, a podnoszona także przed Sądem Apelacyjnym, nieważność postępowania wobec wezwania do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanego Firmy Jubilerskiej „K” spółka jawna, zamiast wspólników tej spółki – J. oraz D. K. W sprawie o wyłączenie pracownika z pracowniczego ubezpieczenia społecznego status ubezpieczonego przysługuje pracownikowi wyłączonemu z
3 pracowniczego ubezpieczenia społecznego, natomiast status zainteresowanego w rozumieniu art. 47711 § 1 k.p.c. przysługuje jego pracodawcy, który w stosunku ubezpieczenia społecznego jest płatnikiem składek zobowiązanym do zgłoszenia pracowników do ubezpieczenia (art. 4 pkt 2a i art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, oraz do obliczania i przekazywania należnych składek z tytułu tego ubezpieczenia (art. 17 tej ustawy) – por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 października 2004 r., II UK 66/04, (OSNP 2005/10/149). Status pracodawcy w niniejszej sprawie obejmuje Firmę Jubilerską, która zgodnie z art. 8 § 2 k.s.h prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą, ma zdolność sądową, może pozywać i być pozywaną, oraz występować w charakterze strony postępowania. Tym samym nie było podstaw prawnych do wzywania bezpośrednio, w charakterze zainteresowanych, wspólników spółki – J. oraz D. K. W tej sytuacji gdy zaskarżony wyrok nie zapadł w warunkach nieważności postępowania, brak podstaw do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, co mając na uwadze orzeczono jak w postanowieniu na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- II USK 384/23/1 2024-04-17Czy umowa o pracę, której strony nie zamierzały faktycznie realizować, może stanowić podstawę do objęcia pracownika obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi?
- III UK 314/18 2019-07-10Czy umowa o pracę zawarta pomiędzy członkiem zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością a tą spółką, w sytuacji braku typowego podporządkowania pracowniczego, może stanowić podstawę podlegania ubezpieczeniom społecz…
- II UK 147/17 2018-01-31Czy wykonywanie przez pracowników umów cywilnoprawnych z podmiotem trzecim, przy braku tożsamości obowiązków, miejsca i czasu świadczenia pracy w stosunku do umowy o pracę, może skutkować uznaniem tych pracowników za pra…
- II UK 396/19 2020-11-17Czy pracownik, który prowadził przedsiębiorstwo płatnika składek, może być uznany za pracownika podlegającego obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, mimo braku podporządkowania pracowniczego?
- II USK 150/22 2023-07-06Czy umowa o pracę zawarta przez wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, który nie został formalnie powołany do zarządu, może stanowić tytuł do objęcia obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi, jeśli brak jest…
Powołane przepisy
art. 83 § 1 KCart. 22 KPart. 6 ust. 1art. 11 ust. 1art. 12 ust. 1art. 22art. 83 KCart. 300 KPart. 13 ust. 1art. 47711 § 2art. 379 pkt 5 KPCart. 3989 § 1 pkt 3 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy