II UK 470/16
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2017-07-12
Skład orzekający: Piotr Prusinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przerwa w dobrowolnym ubezpieczeniu chorobowym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, spowodowana jego zawieszeniem, a następnie brak objęcia tym ubezpieczeniem z tytułu umowy zlecenia, skutkuje brakiem prawa do zasiłku chorobowego, jeśli wnioskodawca nie legitymuje się wymaganym okresem nieprzerwanego ubezpieczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie jest ona oczywiście uzasadniona. Wnioskodawca, mimo opłacenia składki chorobowej do końca grudnia 2014 r., nie podlegał dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od dnia 23 grudnia 2014 r. z powodu zawieszenia działalności gospodarczej i braku objęcia go tym ubezpieczeniem z tytułu umowy zlecenia. Wobec tego, w chwili powstania niezdolności do pracy, nie legitymował się wymaganym 90-dniowym nieprzerwanym stażem ubezpieczenia chorobowego, co skutkuje brakiem prawa do zasiłku chorobowego.Stan faktyczny
Wnioskodawca, prowadzący działalność gospodarczą (kancelarię adwokacką) i objęty dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, zawiesił działalność w dniu 23 grudnia 2014 r. z powodu zawarcia umowy zlecenia. Składki za grudzień 2014 r. zostały opłacone. Wnioskodawca nie został objęty ubezpieczeniem chorobowym z tytułu umowy zlecenia, a następnie wniósł o objęcie go tym ubezpieczeniem od stycznia 2015 r. Sąd drugiej instancji uznał, że okres od 23 do 31 grudnia 2014 r. stanowił przerwę w ubezpieczeniu, co skutkowało brakiem wymaganego 90-dniowego nieprzerwanego stażu ubezpieczenia chorobowego w chwili powstania niezdolności do pracy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 470/16 POSTANOWIENIE Dnia 12 lipca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Prusinowski w sprawie z wniosku Z.W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. przy udziale zainteresowanego Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ż. o zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 12 lipca 2017 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 26 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV Ua (…), I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, II. zasądza od wnioskodawcy na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. 240 zł (dwieście czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Z. wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2016 r. oddalił apelację Z. W., wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w Z.. Przedmiotem postępowania było prawo do zasiłku chorobowego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w kolejnych decyzjach odmówił wnioskodawcy prawa do świadczenia z uwagi na wymóg określony w art. 4 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (jednolity tekst: Dz.U. z 2014 r., poz. 159). Sądy
2 zgodnie ustaliły, że wnioskodawca podlegała dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (kancelarii adwokackiej). W dniu 10 grudnia 2014 r. Z.W. zawarł umowę zlecenia z Z. Sp. z o.o. w Ż. na stanowisku prezesa zarządu. Wobec powyższego w dniu 23 grudnia 2014 r. wnioskodawca zawiesił działalność gospodarczą. Składki z tego tytułu zarówno na obowiązkowe, jak i dobrowolne ubezpieczenie chorobowe zostały uiszczone za cały miesiąc grudzień 2014 r. W oświadczeniu z dnia 22 grudnia 2014 r. skierowanym do zleceniodawcy Z.W. wskazał, że prowadzi działalność gospodarzą i opłaca w pełnej wysokości składki na ubezpieczenie społeczne i w związku z powyższym nie wnosi o objęcie go składami na ubezpieczenie społeczne z tytułu zawartej umowy zlecenia. Zainteresowany w dniu 22 grudnia 2014 r. zgłosił wnioskodawcę Z.W. do ubezpieczenia zdrowotnego. Oświadczeniem z dnia 26 stycznia 2015 r. skierowanym do Z. Sp. z o.o. w Ż. - Z.W. wniósł o objęcie go od miesiąca stycznia 2015 r. składką na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe z tytułu umowy zlecenia, w związku z zawieszeniem działalności gospodarczej. Wnioskodawca Z. W. został zgłoszony przez zainteresowanego ZGM Sp. z o.o. w Ż. do obowiązkowego ubezpieczenia emerytalnego, rentowego i wypadkowego oraz dobrowolnego ubezpieczenia chorobowemu w dniu 26 stycznia 2015 r. Jako datę objęcia ubezpieczeniami wskazano 1 stycznia 2015 r. W tych okolicznościach faktycznych, Sąd drugiej instancji uznał, że w okresie od dnia 23 grudnia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2014 r. wnioskodawca nie miał tytułu ubezpieczenia, poza umową zlecenia, a skoro w ramach tej umowy wnioskodawca nie został zgłoszony do ubezpieczenia chorobowego, to okres ten oznacza przerwę w ubezpieczeniu. W rezultacie, w chwili powstania niezdolności do pracy, to jest w dniu 2 kwietnia 2015 r. wnioskodawca nie legitymował się wymaganym 90 dniowym nieprzerwanym stażem ubezpieczenia chorobowego, a zatem zasiłek chorobowy mu nie przysługuje. Z rozstrzygnięciem Sądu Okręgowego nie zgodził się wnioskodawca, zarzucił mu naruszenie art. 4 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 ustawy zasiłkowej i art. 473 § 1 k.p.c. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ubezpieczony podniósł, że jest ona oczywiście uzasadniona,, gdyż Sąd drugiej instancji z naruszeniem wymienionych przepisów prawa materialnego i przepisu
3 postępowania bez gruntownej analizy, wadliwie zebranego materiału dowodowego uznał, iż roszczenie o zasiłek chorobowy, nie znajdują uzasadnienia na gruncie bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa systemu ubezpieczeń społecznych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, nie jest oczywiście uzasadniona. Kategoria prawna, do której odwołuje się wnioskodawczyni, została wyznaczona niedookreślonym zwrotem. Powszechnie przyjmuje się, że oczywista trafności skargi kasacyjnej ma miejsce wówczas, jeśli dla przeciętnego prawnika, jest ona niewątpliwa, z góry widoczna, bez potrzeby głębszej analizy stosunku prawnego oraz bez sprawdzania i oceny dowodów. Zapatrywanie to powinno wystąpić już w trakcie przedsądu, czyli wstępnego badania skargi kasacyjnej, gdyż na tym etapie procedowania rolą Sadu Najwyższego nie jest szczegółowe badanie zgłoszonych podstaw zaskarżenia. Kierując się tą wytyczną, trzeba przypomnieć, że wnioskodawca, mimo opłacenia składki chorobowej do końca grudnia 2014 r., nie podlegał od dnia 23 grudnia 2014 r. dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu, gdyż, po pierwsze, zawiesił prowadzenie działalności pozarolniczej (kancelarii adwokackiej), a po drugie, ubezpieczeniem tym nie został objęty z racji umowy zlecenia. W tych okolicznościach faktycznych, przesądzonych przez Sądy pierwszej i drugiej instancji, a z mocy art. 39813 § 2 k.p.c. wiążących Sąd Najwyższy, gołosłowne jest twierdzenie, że zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 ustawy zasiłkowej jest oczywiście uzasadniony. Oddalenie wniosków dowodów z osobowych źródeł dowodowych dokonane zostało przez Sąd Rejonowy. Ma to znaczenie jeśli uwzględni się, że w postępowaniu kasacyjnym badane są wyłącznie naruszenia przepisów postępowania dokonane przez sąd odwoławczy. Wynika to z tego, że skarga kasacyjna wymierzona jest w orzeczenie sądu drugiej, a nie pierwszej instancji. Znaczy to tyle, że Sąd Okręgowy w Z. nie mógł naruszyć art. 473 § 1 k.p.c., a w
4 rezultacie podstawa ta nie świadczy o oczywistości nadzwyczajnego środka odwoławczego. Sąd Najwyższy nie dostrzegł w niniejszej sprawie innych przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. W konsekwencji, zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto według zasady z art. 98 § 1 k.p.c. i art. 99 k.p.c. as
Powiązane orzeczenia
- I USK 498/21 2022-06-28Czy osoba prowadząca indywidualną działalność gospodarczą, pobierająca zasiłek chorobowy, może wykonywać sporadyczne czynności w celu zachowania ciągłości przedsiębiorstwa lub czy wykonywanie obowiązków przez pełnomocnik…
- II USK 65/23 2023-11-14Czy czynności wykonywane przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie pobierania zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego, które nie mają charakteru incydentalnego i sporadycznego, m…
- II USK 511/21 2022-02-09Czy czynności formalnoprawne, ograniczone do spraw niezbędnych, służące utrzymaniu bieżącej działalności i niewykraczające poza normalny jej zakres, podejmowane przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą w okresie ni…
- III USK 169/22 2023-02-23Czy w przypadku ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego z powodu zawieszenia działalności gospodarczej i jej wznowienia, przy jednoczesnym pobieraniu świadczenia pieniężnego z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i…
- II UK 439/14 2015-06-16Czy przerwa w dobrowolnym ubezpieczeniu chorobowym nieprzekraczająca 30 dni uzasadnia uwzględnienie przychodu z poprzedniego okresu ubezpieczenia przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego dla osoby prowadzącej…
Powołane przepisy
art. 4 ust. 1art. 473 § 1 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1 KPCart. 99 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy