II UK 525/16
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2017-09-07
Skład orzekający: Zbigniew Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna organu rentowego od wyroku ustalającego wysokość emerytury, w którym nie określono wartości przedmiotu zaskarżenia, powinna zostać odrzucona z powodu braku określenia wartości przedmiotu sporu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną organu rentowego, ponieważ nie określił on wartości przedmiotu zaskarżenia, mimo że była ona wymagana. W sprawach dotyczących ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego, wartość przedmiotu sporu stanowi różnicę między wysokością świadczenia zasądzonego przez sąd a wysokością ustaloną przez organ rentowy w skali jednego roku. Brak określenia tej wartości, gdy jest ona wymagana, stanowi podstawę do odrzucenia skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Organ rentowy złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmienił decyzję organu i ustalił wyższą wysokość emerytury dla ubezpieczonej. Organ rentowy zarzucił naruszenie prawa materialnego, jednak nie określił wartości przedmiotu zaskarżenia, powołując się na to, że w sprawach o przyznanie emerytury kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy uznał, że w tej sprawie przedmiotem sporu była wyłącznie wysokość świadczenia, a nie jego przyznanie, co wymagało określenia wartości przedmiotu zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną organu rentowego i zasądził od niego na rzecz ubezpieczonej zwrot kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 525/16 POSTANOWIENIE Dnia 7 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Myszka w sprawie z wniosku E.C.L. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w L. o ponowne ustalenie wartości kapitału początkowego i o ponowne ustalenie wysokości emerytury, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 7 września 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 14 sierpnia 2014 r., sygn. akt III AUa (…), odrzuca skargę kasacyjną i zasądza od skarżącego organu rentowego na rzecz ubezpieczonej E.C.L. kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w (…) III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2014 r. po rozpoznaniu apelacji ubezpieczonej E.C.L. zmienił wyrok Sądu Okręgowego w L. V Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 12 listopada 2013 r. oraz poprzedzającą go decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. z dnia 18 lutego 2013 r., w ten sposób, że ustalił wysokość emerytury ubezpieczonej począwszy od dnia 9 stycznia 2013 r. w kwocie 1.642,28 zł.
2 W skardze kasacyjnej oddział rentowy zarzucił naruszenie prawa materialnego: art. 24 ust. 1 i 1a pkt 2 w związku z art. 183 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2016 r., poz. 887 ze zm., zwana dalej: ustawą emerytalną) przez błędną wykładnię wskutek przyznania wnioskodawczyni prawa do tzw. emerytury mieszanej w wysokości ustalonej na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej, podczas gdy przy przyznaniu wnioskowanego świadczenia i obliczaniu jego wysokości uwzględniono część ustalaną zarówno według reguł art. 53, jak i art. 26 w proporcjach, w przypadku wnioskodawczyni: 20% - 80%, co w konsekwencji spowodowało przyznanie prawa do świadczenia „nieznanego obowiązującym przepisom ustawy emerytalnej”. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na jej oczywistą zasadność. Nie wskazał przy tym wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia) ponosząc, że w sprawie o przyznanie emerytury kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, a rozpatrywana sprawa mieści się w kategorii spraw o przyznanie emerytury. Mając na uwadze powyższe organ rentowy wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w […] do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, ewentualnie o zmianę w całości zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy przez oddalenie apelacji w całości i zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz organu rentowego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną ubezpieczona wniosła o wydanie postanowienia w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz w każdym razie o zasądzenie od organu rentowego zwrotu kosztów postepowania kasacyjnego albo o przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej pełnomocnikowi ustanowionego z urzędu, których ubezpieczona nie opłaciła w części ani w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przedmiotem sporu w sprawie na etapie postępowania sądowego z
3 odwołania wnioskodawczyni od decyzji organu rentowego nie było przyznanie lub wstrzymanie emerytury (art. 3982 § 1 k.p.c.), gdyż sprawa ta nie była sporna, przeto kwestyjna była wyłącznie wysokość „ponownie” ustalanego świadczenia emerytalnego. W takim przypadku do obliczenia rzeczywistej wartości przedmiotu kasacyjnego zaskarżenia stosuje się - z mocy art. 368 § 2 zdanie trzecie w związku z art. 398 k.p.c. - odpowiednio art. 22 k.p.c., która stanowi różnicę pomiędzy wysokością świadczenia zasądzonego przez Sąd a wysokością ustaloną przez organ rentowy w skali jednego roku. Takie stanowisko jest dominujące i utrwalone w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. między innymi postanowienia: z dnia 6 listopada 2008 r., II UZ 48/08, z dnia 24 czerwca 2009 r., II UZ 17/09, z dnia 13 października 2009 r., II UK 234/09, z dnia 27 października 2009 r., II UZ 34/09, z dnia 10 listopada 2010 r., II UZ 30/10, z dnia 17 listopada 2010 r., II UZ 31/10, z dnia 23 listopada 2011 r., III UZ 26/11, z dnia 5 marca 2014 r., II UZ 12/14). W takim stanie rzeczy skarżący bezpodstawnie nie określił wartości kasacyjnego zaskarżenia, która w żadnym razie nie sięga kwoty dziesięciu tysięcy złotych (art. 3982 § 1 zdanie drugie k.p.c., przeto Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji w zgodzie z art. 3986 § 3 in principio k.p.c., zasądzając od skarżącego należne ubezpieczonej koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym na podstawie art. 98 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- II USK 60/23 2023-03-02Czy skarga kasacyjna organu rentowego w sprawie o wysokość emerytury policyjnej powinna zostać zwrócona w celu sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia, jeśli jest ona tożsama z wartością wskazaną w apelacji?
- I UZ 36/25 2025-11-17Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej wysokości emerytury, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia została określona przez stronę na kwotę przekraczającą 10.000 zł, powinna zostać odrzucona, jeśli sąd drugiej instancji…
- I UZ 62/16 2017-03-02Czy skarga kasacyjna w sprawie o wysokość emerytury, gdzie kwestionuje się jedynie wysokość świadczenia, a nie prawo do niego, jest dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia?
- II UZ 86/16 2017-03-16Czy skarga kasacyjna w sprawie o przeliczenie wysokości emerytury, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia została ustalona na kwotę poniżej 10.000 zł, jest dopuszczalna, jeśli ustalenie tej wartości opiera się na niezweryf…
- II UZ 31/15 2015-10-27Czy skarga kasacyjna od postanowienia sądu drugiej instancji ustalającego wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o wysokość emerytury, gdzie przedmiotem sporu jest sposób wyliczenia świadczenia, jest dopuszczalna nieza…
Powołane przepisy
art. 24 ust. 1art. 183 ust. 1art. 53art. 26art. 3982 § 1 KPCart. 368 § 2art. 398 KPCart. 22 KPCart. 3982 § 1art. 3986 § 3art. 98 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy