III PK 12/14
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2014-05-22
Skład orzekający: Zbigniew Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ochrona przedemerytalna określona w art. 39 Kodeksu pracy ma zastosowanie do nauczycieli zatrudnionych na podstawie mianowania w razie rozwiązania z nimi stosunku pracy na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela z uwagi na zmiany organizacyjne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzi istotne zagadnienie prawne. Ochrona przedemerytalna z art. 39 Kodeksu pracy odnosi się do pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, a w orzecznictwie Sądu Najwyższego konsekwentnie przyjmuje się, że nie ma ona zastosowania do nauczycieli zatrudnionych na podstawie mianowania.Stan faktyczny
Powódka, nauczycielka zatrudniona na podstawie mianowania, została przywrócona do pracy wyrokiem sądu pierwszej instancji po tym, jak jej stosunek pracy został rozwiązany z powodu zmian organizacyjnych. Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego. Pozwany złożył skargę kasacyjną, argumentując, że istnieje wątpliwość prawna co do stosowania art. 39 Kodeksu pracy do nauczycieli mianowanych w kontekście art. 91c Karty Nauczyciela i art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powódki zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III PK 12/14 POSTANOWIENIE Dnia 22 maja 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z powództwa D. B. A. przeciwko Publicznemu Gimnazjum w S. o przywrócenie do pracy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 maja 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 23 września 2013 r., sygn. akt IV Pa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od strony pozwanej na rzecz powódki 120 (sto dwadzieścia) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Z. wyrokiem z 23 września 2013 r. oddalił apelację pozwanego Publicznego Gimnazjum w S. do wyroku Sądu Rejonowego w Z. z 18 kwietnia 2013 r., który przywrócił powódkę D. B. A. do pracy. Sąd rozstrzygnął, że powódka korzystała z ochrony zatrudnienia na podstawie art. 39 k.p. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano na podstawę przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., „z uwagi na zachodzącą w sprawie potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości – czy w świetle art. 91c Karty Nauczyciela ochrona przedemerytalna określona w art. 39 k.p. ma zastosowanie do nauczycieli zatrudnionych na podstawie mianowania w razie rozwiązania z nimi stosunku pracy na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty
2 Nauczyciela z uwagi na zmiany organizacyjne polegające na zmniejszeniu liczby godzin do jakich nauczyciel posiada uprawnienia, jakie zaszły u pracodawcy, które skutkują niemożnością przydzielenia nauczycielowi co najmniej pensum”. „Przepis art. 91c KN stanowi, że w zakresie spraw wynikających ze stosunku pracy, nieuregulowanymi przepisami ustawy Karta Nauczyciela, mają zastosowanie przepisy ustawy Kodeks pracy. Przyjąć zatem można, że zakres regulacji ustawy Karta Nauczyciela, w szczególności odnoszący się do nawiązania, zmiany i rozwiązania stosunku pracy nauczycieli mianowanych jest pełny i całościowy. W związku z przyjęciem, że zakres regulacji pragmatyki służbowej nauczycieli jest zupełny nie znajduje uzasadnienia do posiłkowego stosowania przepisów ustawy Kodeks pracy. Co więcej okoliczność całkowitej regulacji nawiązania, zmiany i rozwiązania stosunku pracy nauczycieli mianowanych w powyżej wskazanej ustawie czyni posiłkowe stosowanie ustawy Kodeks pracy zbędny. Treść art. 91c KN jednoznacznie wskazuje, że w zakresie spraw wynikających ze stosunku pracy a nieuregulowanych niniejszą ustawą zastosowanie mają przepisy Kodeksu pracy. Nie można z takiego brzmienia przepisu wyciągać wniosku, że stanowi on podstawę odesłania do stosowania przepisów ustawy Kodeks pracy dotyczących umowy o pracę we wszystkich przypadkach braku przepisu w ustawie Karta Nauczyciela odpowiadającego treścią przepisu ustawy Kodeks pracy. Tak dokonywana wykładnia skutkowałaby zacieraniem się różnic między stosunkiem pracy zawartym na podstawie mianowania a stosunkiem pracy zawartym na podstawie umowy o pracę co w konsekwencji prowadziłoby do niezasadności wyodrębnienia dwóch podstaw nawiązania stosunku pracy. Na tle tej problematyki pojawiły się orzeczenia, które potwierdzają jedynie istniejącą wątpliwość (zob. wyroki Sądu Najwyższego z 3 grudnia 2003 r., I PK 84/03 i z 26 marca 2013 r., III PK 37/12). Dla usunięcia niejasności prawnej w poruszanym zagadnieniu i mozaiki przenikających się przepisów prawa wymagane jest określenie wyraźnych zasad, jakie regulować winny możliwość zastosowania na podstawie art. 91c KN przepisu art. 39 ustawy Kodeks pracy do nauczyciela, którego stosunek pracy oparty jest na podstawie mianowania”. Powódka w odpowiedzi wniosła o nieprzyjęcie skargi kasacyjne do rozpoznania i zasądzenie kosztów.
3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przedstawiona we wniosku podstawa przedsądu (wyżej in extenso) nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), gdyż nie wykracza poza zwykłą wykładnię prawa. Do tego sprowadza się pytanie o stosowanie regulacji z art. 39 k.p. do nauczycieli mianowanych. Z literalnej treści art. 39 k.p. wynika, że określona w nim ochrona zatrudnienia odnosi się do pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że do nauczycieli mianowanych ochrona ta nie ma zastosowania (prócz wskazanego we wniosku wyroku Sądu Najwyższego z 26 marca 2013 r., III PK 37/12 należy uwzględnić także dalsze wyroki z 2 sierpnia 2012 r., II PK 3/12, z 6 września 2011 r., II PK 33/11, z 5 lipca 2011 r., I PK 15/11, z 11 lipca 2007 r., III PK 19/07). W orzecznictwie Sąd Najwyższego nie ma rozbieżności w zakresie postawionej we wniosku kwestii, natomiast powołany w nim wyrok Sądu Najwyższego z 3 grudnia 2003 r., I PK 84/03 nie dotyczy art. 39 k.p., lecz art. 38 k.p. Nie oznacza to, że powyższe stanowisko uzasadnia przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdyż wniosek nie odwołuje do podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., nawet hasłowo nie twierdzi, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Z tych motywów, z braku zasadnej podstawy przedsądu, orzeczono jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. oraz § 12 ust. 3 i § 13 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
Powiązane orzeczenia
- II PK 145/15 2016-01-12Czy przepis art. 39 Kodeksu pracy, dotyczący zakazu wypowiadania umów o pracę, ma zastosowanie do nauczyciela zatrudnionego na podstawie mianowania, w sytuacji gdy Karta Nauczyciela zawiera odrębne regulacje dotyczące ro…
- I PK 298/16 2016-12-15Czy pracownikowi, któremu do osiągnięcia wieku emerytalnego brakuje nie więcej niż cztery lata, a który posiada uprawnienia emerytalne wynikające z art. 88 Karty Nauczyciela, przysługuje ochrona przedemerytalna przewidzi…
- I PSK 47/22 2023-06-28Czy nauczyciel mianowany, będący w okresie przedemerytalnym, jest objęty ochroną przed wypowiedzeniem stosunku pracy na podstawie art. 39 Kodeksu pracy, mimo istnienia przepisów szczególnych zawartych w Karcie Nauczyciel…
- I PK 135/15 2016-03-22Czy w odniesieniu do nauczyciela mianowanego lub kontraktowego ma zastosowanie okres ochronny przewidziany w art. 39 k.p., a także czy w przypadku niemożności ustalenia czasu zapoznania się z oświadczeniem woli, można po…
- II PK 3/12 2012-08-02Czy ochrona przed wypowiedzeniem umowy o pracę przewidziana w art. 39 k.p. ma zastosowanie do nauczyciela mianowanego, którego stosunek pracy został rozwiązany na podstawie negatywnej oceny pracy, mimo że do osiągnięcia…
Powołane przepisy
art. 39 KPart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 91cart. 20 ust. 1art. 39art. 38 KPart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 KPC§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy