N 8/79

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk J. Juszczak. Sędziowie: ppłk E. Zawiłowski (sprawozawca), kpt. S. Kosmala (sędzia s. wojsk. deleg. do SN).Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk L. Adamski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 29 marca 1979 r. na rozprawie sprawy Romana K., prawomocnie skazanego za popełnienie przestępstw przewidzianych w:1) art. 214 § 1 i 2 k.k. - na karę 1 roku pozbawienia wolności,2) art. 145 § 1 i 3 k.k. z zastosowaniem art. 36 § 4 k.k. i art. 43 § 2 k.k. - na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, 10.000 zł grzywny oraz zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat - łącznie na karę 2 lat pozbawienia wolności,z powodu rewizji nadzwyczajnej wniesionej przez Prezesa Izby Wojskowej Sądu Najwyższego od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 6 grudnia 1978 r.,uwzględniając rewizję nadzwyczajną Prezesa Izby Wojskowej Sądu Najwyższego, zmienił zaskarżony wyrok przez:a) poprawienie kwalifikacji prawnej czynów - z art. 214 § 1 i 2 k.k. na prawidłową z art. 214 § 2 k.k. oraz z art. 145 § 1 i 3 k.k. na prawidłową z art. 145 § 3 k.k. w związku z art. 145 § 1 k.k.;b) uchylenie orzeczenia o karze grzywny wymierzonej na podstawie art. 36 § 4 k.k. za przestępstwo określone w art. 145 § 3 k.k. w związku z art. 145 § 1 k.k.Uzasadnienie faktyczne(...) Od tego wyroku rewizję nadzwyczajną złożył Prezes Izby Wojskowej Sądu Najwyższego, który zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego, polegającą na błędnym uznaniu skazanego za winnego popełnienia przestępstwa określonego w art. 214 § 1 i 2 k.k., zamiast przestępstwa określonego w art. 214 k.k., i błędnym zakwalifikowaniu drugiego czynu skazanego jako przestępstwa przewidzianego w art. 145 § 1 i 3 k.k., zamiast prawidłowo - art. 145 § 3 k.k. w związku z art. 145 § 1 k.k., oraz błędnym uznaniu, iż czyn ten stanowi przestępstwo umyślne, do którego ma zastosowanie art. 36 § 4 k.k., wniósł o poprawienie kwalifikacji prawnej pierwszego z czynów skazanego - z art. 214 § 1 i 2 k.k. na art. 214 § 2 k.k. oraz drugiego czynu - z art. 145 § 1 i 3 k.k. na art. 145 § 3 k.k. w związku z art. 145 § 1 k.k., a ponadto o uchylenie kary grzywny orzeczonej na podstawie art. 36 § 4 k.k.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o uwzględnienie rewizji nadzwyczajnej, Sąd Najwyższy zważył, co następuje.W rewizji nadzwyczajnej słusznie wywiedziono, że sąd pierwszej instancji błędnie zakwalifikował czyny skazanego - z art. 145 § 1 i 3 k.k. oraz z art. 214 § 1 i 2 k.k., a także pierwsze z tych przestępstw błędnie uznał za umyślne i w konsekwencji tego bezpodstawnie wymierzył karę grzywny na podstawie art. 36 § 4 k.k.Z treści art. 145 § 1 k.k. wynika, że o ile naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym może być zarówno umyślne, jak i nieumyślne, o tyle skutki czynu objęte są wyłącznie winą nieumyślną. Ta ostatnia okoliczność sprawia, że przestępstwo określone w art. 145 k.k. jest zawsze przestępstwem nieumyślnym (por. teza 9 wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej w sprawach o przestępstwa drogowe - OSNKW 1975, z. 3-4, poz. 33). W związku z tym niedopuszczalne jest orzeczenie kary grzywny za przestępstwo określone w art. 145 k.k. na podstawie art. 36 § 4 k.k., gdyż przepis ten możliwość wymierzenia takiej kary dopuszcza tylko w wypadku popełnienia przestępstwa umyślnego, z którego wynikła szkoda w mieniu społecznym.Niezależnie od tego należy podnieść, że sąd pierwszej instancji błędnie zakwalifikował jeden z obu czynów skazanego - z art. 145 § 1 i 3 k.k. Przepis art. 145 § 3 k.k., zawierając bowiem tzw. dyspozycję niezupełną, jest przepisem odsyłającym do dyspozycji określonych w § 1 i 2 art. 145 k.k. Dlatego też każdy czyn przewidziany w art. 145 § 3 k.k. jest jednocześnie czynem wyczerpującym znamiona określone w § 1 lub 2 tegoż artykułu. Jeżeli więc sprawca wyczerpuje znamiona określone w § 3 oraz 1 lub 2 art. 145 k.k., to czyn jego należy kwalifikować z art. 145 § 3 k.k. w związku z art. 145 § 1 lub 2 k.k. (w zależności od rodzaju skutków) albo z art. 145 § 1 i 2 k.k. (jeżeli z czynu sprawcy wynikły skutki przewidziane zarówno w § 1, jak i w § 2 tegoż artykułu).W konkretnej sprawie czyn skazanego należało zakwalifikować z art. 145 § 3 k.k. w związku z art. 145 § 1 k.k.Błędnie również przyjął sąd pierwszej instancji kwalifikację prawną czynu z art. 214 § 1 i 2 k.k. Przepis art. 214 § 2 k.k. bowiem określa kwalifikowany typ przestępstwa przewidzianego w § 1 tego artykułu, wobec czego nie ma podstaw do przyjęcia kumulatywnej kwalifikacji prawnej czynu z art. 214 § 1 i 2 k.k. (...).