WR 513/89

WyrokIzba Wojskowa1989-12-08

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można orzec karę dodatkową degradacji za przestępstwo nieumyślne, gdy jego znamiona są objęte zarówno umyślnością, jak i nieumyślnością?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd pierwszej instancji naruszył prawo materialne, orzekając karę dodatkową degradacji za przestępstwo nieumyślne. Zgodnie z art. 296 § 2 k.k., degradację można orzec wyłącznie w przypadku skazania za występek umyślny. Nawet jeśli niektóre znamiona przestępstwa są objęte umyślnością, a inne nieumyślnością, to jeśli czyn jako całość jest nieumyślny, orzeczenie degradacji jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Mariusz U. został skazany za przestępstwo z art. 145 § 3 k.k. w zb. z art. 145 § 2 k.k. i § 1 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na 6 lat i degradację. Oskarżony umyślnie naruszył zasady ruchu drogowego, a nieumyślnie spowodował obrażenia u pokrzywdzonych. Zarówno obrońca, jak i prokurator wnieśli rewizję. Prokurator zarzucił naruszenie prawa materialnego przez wymierzenie kary dodatkowej degradacji za czyn nieumyślny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok przez uchylenie orzeczenia o wymierzeniu oskarżonemu kary dodatkowej degradacji i w tym zakresie utrzymał wyrok w mocy.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk E. Zawiłowski. Sędziowie: płk E. Olczak, mjr J. Rosicki (sędzia s. wojsk. - deleg., sprawozdawca).Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk P. Tomaszewski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 1989 r. na rozprawie sprawy Mariusza U., nieprawomocnie skazanego za przestępstwo określone w art. 145 § 3 k.k. w zw. z art. 145 § 2 k.k. w zb. z art. 145 § 1 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności i kary dodatkowe: zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres lat 6 i degradację, z powodu rewizji, wniesionych przez obrońcę oskarżonego i prokuratora na korzyść, od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w S. z dnia 24 października 1989 r.zaskarżony wyrok zmienił przez uchylenie orzeczenia o wymierzeniu oskarżonemu kary dodatkowej degradacji - i z tą zmianą wyrok ten utrzymał w mocy.Uzasadnienie faktyczne(...) Wyrok ten zaskarżył obrońca oskarżonego i prokurator, który wniósł rewizję na korzyść oskarżonego.Obrońca zarzucił w rewizji rażącą surowość wymierzonej kary pozbawienia wolności i wniósł o jej złagodzenie oraz rozważenie możliwości warunkowego zawieszenia jej wykonania.Prokurator w rewizji zarzucił naruszenie prawa materialnego przez wymierzenie oskarżonemu za przestępstwo nieumyślne kary dodatkowej degradacji. Stawiając ten zarzut wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczenia kary dodatkowej degradacji przez uchylenie tej kary.Po wysłuchaniu obrońcy popierającego swoją rewizję, jak i pisemną rewizję prokuratora oraz przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, popierającego rewizję prokuratora, a ponadto wnoszącego o nieuwzględnienie rewizji obrońcy.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Ma rację skarżący, twierdząc, że sąd I instancji naruszył przepisy prawa materialnego, wymierzając oskarżonemu za przestępstwo określone w art. 145 § 3 k.k. w zw. z art. 145 § 2 k.k. w zb. z art. 145 § 1 k.k. karę dodatkową degradacji.Zgodnie bowiem z treścią art. 296 § 2 k.k., degradację orzeka się wyłącznie w razie skazania za występek umyślny. Przestępstwo określone w art. 145 § 3 k.k. w zw. z art. 145 § 2 k.k. w zb. z art. 145 § 1 k.k. jest przestępstwem nieumyślnym, mimo że niektóre jego znamiona są objęte umyślnością, a inne nieumyślnością.W niniejszej sprawie oskarżony umyślnie naruszył opisane w zaskarżonym wyroku zasady ruchu drogowego, a nieumyślnie spowodował u pokrzywdzonych obrażenia ciała.W tej sytuacji niedopuszczalne jest orzekanie wobec oskarżonego kary dodatkowej degradacji.Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok przez uchylenie orzeczenia o wymierzeniu oskarżonemu kary dodatkowej degradacji (...).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 145 § 3 KKart. 145 § 2 KKart. 145 § 1 KKart. 296 § 2 KK§ 3§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.