WZ 50/05
Izba Wojskowa2005-06-28
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obrońcy z urzędu, który sporządził apelację w sprawie prowadzonej przed sądem pierwszej instancji, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za tę czynność, jeśli nie występuje już przed sądem drugiej instancji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sporządzenie apelacji przez obrońcę z urzędu należy do czynności związanych z wykonywaniem obowiązków obrońcy z urzędu przed sądem pierwszej instancji. W związku z tym, jeśli obrońca z urzędu działał przed sądem pierwszej instancji, nie przysługuje mu dodatkowe wynagrodzenie za samo sporządzenie apelacji, nawet jeśli nie występuje już przed sądem drugiej instancji.Stan faktyczny
Adwokat J. S. został wyznaczony obrońcą z urzędu dla oskarżonego Janusza W. przed Wojskowym Sądem Garnizonowym. Po wydaniu wyroku, obrońca sporządził apelację. Następnie, z powodu kolizji terminów, zwrócił się o zasądzenie wynagrodzenia za sporządzenie apelacji, powołując się na odpowiednie rozporządzenie. Wojskowy Sąd Okręgowy odmówił zasądzenia tego wynagrodzenia, uznając apelację za czynność w ramach obowiązków obrońcy z urzędu przed sądem pierwszej instancji. Adwokat wniósł zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, uznając, że obrońcy z urzędu nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za sporządzenie apelacji w opisanych okolicznościach.Pełny tekst orzeczenia
97 POSTANOWIENIE Z DNIA 28 CZERWCA 2005 R. WZ 50/05 Sporządzenie apelacji należy do czynności związanych z wykonywaniem obowiązków obrońcy z urzędu przed sądem pierwszej instancji (art. 84 § 2 k.p.k.), w związku z czym takiemu obrońcy, gdy nie występuje on przed sądem drugiej instancji, nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za samo sporządzenie wymienionego środka odwoławczego (§ 14 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Przewodniczący: sędzia SN J. Steckiewicz. Sędziowie SN: J. B. Rychlicki (sprawozdawca), E. Matwijów. Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk J. Żak. Sąd Najwyższy w sprawie szer. rez. Janusza W., skazanego za popełnienie przestępstwa określonego w art. 289 § 3 k.k. i inne, po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na posiedzeniu w dniu 28 czerwca 2005 r. zażalenia adw. J. S. na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 kwietnia 2005 r., odmawiającego zasądzenia opłaty za sporządzenie apelacji, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie: Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w K. zarządzeniem z dnia 28 września 2004 r. na podstawie art. 81 § 2 k.p.k., w miejsce uprzednio wyznaczonego obrońcy z urzędu, dla oskarżonego Janusza W. wyznaczył obrońcą z urzędu adw. J. S. W toku postępowania przed Wojskowym Sądem Garnizonowym w K. obrońca ten osobiście wykonywał swoje czynności, bądź też udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego innym obrońcom. Wojskowy Sąd Garnizonowy w K., wyrokiem z dnia 25 stycznia 2005 r. za przestępstwo z art. 289 § 3 k.k. i inne, wymierzył szer. rez. Januszowi W. łączną karę 3 lat pozbawienia wolności. Na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz.U. Nr 123, poz. 1058 ze zm.) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 3 oraz § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat... (Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. S. kwotę 1092 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu na rozprawie. Oskarżony i jego obrońca złożyli wnioski o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a następnie obrońca oskarżonego adw. J. S. sporządził apelację. Apelację wniósł również oskarżony, która jednak nie została przyjęta. Rozprawa odwoławcza w Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. została wyznaczona na dzień 27 kwietnia 2005 r. Adw. J. S. pismem z dnia 18 kwietnia 2005 r. zwrócił się do Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W. o „wyznaczenie innego obrońcy, albowiem w
tym terminie wyznaczony jako obrońca z urzędu występuje przed Sądem w K.”. Jednocześnie na podstawie § 14 ust. 4 pkt 3 cyt. rozporządzenia wniósł o zasądzenie „kosztów za sporządzenie apelacji, gdyż nie zostały one uiszczone przez oskarżonego”. Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W. zarządzeniem z dnia 18 kwietnia 2005 r. na podstawie art. 81 § 1 k.p.k. w zw. z art. 79 § 1 pkt 3 k.p.k. w miejsce adw. J. S. wyznaczył obrońcą z urzędu adw. B. P. Wojskowy Sąd Okręgowy w W., w toku rozprawy odwoławczej prowadzonej w dniu 27 kwietnia 2005 r. na podstawie art. 626 § 2 k.p.k., nie uwzględnił wniosku adw. J. S. o zasądzenie na jego rzecz wynagrodzenia za sporządzoną przez niego apelację od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w K. z dnia 25 stycznia 2005 r., albowiem uznał, że sporządzenie apelacji należy także do czynności związanych z wykonywaniem obowiązków obrońcy z urzędu przed sądem pierwszej instancji. Na poparcie swojego stanowiska odwołał się do wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2003 r., II AKa 307/03 (OSA 2004, nr 4, poz. 21) i postanowienia Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 lutego 2003 r., II AKa 11/03 (KZS 2003, nr 4, poz. 77). Na to postanowienie zażalenie wniósł adw. J. S. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia podniósł, że skoro sporządził apelację „to należy mu się wynagrodzenie” w oparciu o § 14 ust. 4 pkt 3 cyt. rozporządzenia. Sąd Najwyższy, po wysłuchaniu prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej, który wniósł o nieuwzględnienie zażalenia i utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, rozważył. Zażalenie nie jest zasadne. Zaskarżone postanowienie jest trafne z następujących powodów. Sąd Najwyższy w składzie orzekającym aprobuje stanowisko sądu pierwszej instancji oraz poglądy sądów apelacyjnych wyrażone w powołanych orzeczeniach, a sprowadzające się generalnie do tezy, że sporządzenie pisemnej apelacji należy jeszcze do czynności związanych z wykonywaniem obowiązków obrońcy z urzędu przed sądem pierwszej instancji. Z kolei Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 22 lipca 2004 r., III KZ 18/04 (niepubl.) wyraził pogląd „jeśli obrońca z urzędu występuje przed sądem pierwszej instancji, a więc m.in. bierze udział w rozprawie głównej, nie przysługuje mu już dodatkowe wynagrodzenie za sporządzenie skargi apelacyjnej”. Zgodnie z treścią art. 84 § 2 k.p.k. wyznaczenie adwokata do działania jako obrońcy z urzędu oskarżonego przez prezesa właściwego sądu wojskowego (art. 81 § 1 w zw. z art. 671 § 4 k.p.k.) w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nakłada na niego obowiązek wykonywania czynności procesowych aż do prawomocnego zakończenia sprawy, w tym także do sporządzenia apelacji w celu zapewnienia „ciągłej i skutecznej obrony jego interesów” (por. wyrok SN z dnia 22 czerwca 1976 r., IV KRN 125/76, OSNKW 1976, z. 10–11, poz. 132). W tej sytuacji autorowi zażalenia nie należy się „wynagrodzenie” za sporządzoną apelację, w związku z czym brak było podstaw do zmiany zaskarżonego postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- V KK 56/14 2014-09-09Czy obrońcy z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji, jeśli nie wnioskował o nie w samej kasacji ani w innym piśmie procesowym poprzedzającym dzień jej rozpoznania?
- V KK 687/21 2022-04-01Czy obrońcy z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji, która została oddalona jako oczywiście bezzasadna?
- V KO 61/12/1 2013-02-21Czy obrońcy z urzędu, który nie sporządził wniosku o wznowienie postępowania, przysługuje wynagrodzenie za czynności podjęte w celu rozważenia podstaw do jego sporządzenia?
- II KO 59/13 2013-11-15Czy obrońcy z urzędu przysługuje wynagrodzenie za czynności podjęte w celu rozważenia, czy istnieją podstawy do sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania, nawet jeśli wniosek taki nie został ostatecznie sporządzony?
- II KK 155/23 2024-03-08Czy obrońcy z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji, która została oddalona jako oczywiście bezzasadna?
Powołane przepisy
art. 84 § 2 KPKart. 289 § 3 KKart. 81 § 2 KPKart. 29 ust. 1art. 81 § 1 KPKart. 79 § 1 pkt 3 KPKart. 626 § 2 KPKart. 81 § 1art. 671 § 4 KPK§ 2§ 14 ust. 4§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy