WZ 52/10
Izba Wojskowa2010-11-23
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy specyficzne warunki szkolenia wojskowego na poligonie, które ograniczają żołnierzowi swobodę dysponowania czasem w celach pozasłużbowych, mogą stanowić „przyczynę od strony niezależną” uzasadniającą przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że specyficzne warunki szkolenia wojskowego na poligonie, które odzwierciedlają działania bojowe i ograniczają żołnierzowi swobodę dysponowania czasem w celach pozasłużbowych, mogą być uznane za „przyczynę od strony niezależną” uzasadniającą przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego. Wskazano, że w takich warunkach żołnierz jest obciążony szeregiem obowiązków i musi niezwłocznie wykonywać polecenia przełożonych, co może prowadzić do niedotrzymania terminu zawitego bez jego winy.Stan faktyczny
Oskarżony ppor. Marek C. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego o sprostowaniu omyłki pisarskiej. Jako przyczynę niedotrzymania terminu wskazał zgubienie koperty z orzeczeniem przed jej otwarciem, co tłumaczył pobytem na szkoleniu poligonowym w B. i związanymi z tym warunkami. Wojskowy Sąd Okręgowy odmówił przywrócenia terminu, jednak Sąd Najwyższy zmienił to postanowienie, uwzględniając specyfikę szkolenia poligonowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie i przywrócił oskarżonemu termin do złożenia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego.Pełny tekst orzeczenia
POSTANOWIENIE Z DNIA 23 LISTOPADA 2010 R. WZ 52/10 Specyficzne warunki szkolenia wojskowego na poligonie, które od-powiada działaniom bojowym i wskutek tego ogranicza żołnierzowi swobo-dę dysponowania czasem w celach pozasłużbowych, mogą usprawiedli-wiać niedotrzymanie przez niego zawitego terminu do wniesienia środka odwoławczego jako „przyczyna od strony niezależna” i uzasadniać przy-wrócenie tego terminu (art. 126 § 1 k.p.k.). Przewodniczący: sędzia SN W. Błuś (sprawozdawca). Sędziowie SN: M. Buliński, E. Matwijów. Sąd Najwyższy w sprawie ppor. Marka C., oskarżonego o popełnie-nie przestępstwa określonego w art. 293 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na posiedzeniu w dniu 23 listopada 2010 r., zażalenia oskarżonego na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 21 września 2010 r., odmawiające przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w postano-wieniu tego Sądu z dnia 22 grudnia 2009 r., zmienił zaskarżone postanowienie i przywrócił oskarżonemu ppor. Markowi C. termin do złożenia zażalenia na postanowienie Wojsko-wego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r.,
2 Z UZASADNIENIA: Wojskowy Sąd Okręgowy w W., postanowieniem z dnia 27 stycznia 2010 r., sprostował oczywistą omyłkę pisarską w postanowieniu tegoż Są-du z dnia 22 grudnia 2009 r. Wskazane postanowienie wraz z uzasadnie-niem zostało doręczone ppor. Markowi C. w dniu 15 marca 2010 r. i jako niezaskarżone uprawomocniło się w dniu 23 marca 2010 r. W dniu 21 kwietnia 2010 r. do sądu wpłynął wniosek ppor. Marka C. o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na przedmiotowe postanowie-nie. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podniósł, że po otrzymaniu koperty wraz z wymienionym postanowieniem sądu uległa ona zgubieniu zanim została przez niego otwarta, a odnalazł ją dopiero w dniu 21 kwietnia 2010 r. (...) Zagubienie koperty z orzeczeniem sądu tłumaczył pobytem na szkoleniu poligonowym w B. i związanymi z tym warunkami i specyfiką szkolenia poligonowego oraz wykonywanymi przez niego czynnościami służbowymi. Wojskowy Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 21 września 2010 r. odmówił ppor. Markowi C. przywrócenia terminu do złożenia zaża-lenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w postanowie-niu tego Sądu z dnia 22 grudnia 2009 r. W dniu 20 października 2010 r. zażalenie na to orzeczenie złożył oskarżony i podniósł, że: - złożony przez niego w B., dnia 21 kwietnia 2010 r. wniosek o przy-wrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r., z powodu zaistnienia ważnej przyczyny uniemożliwiającej wniesienie takowego zażalenia, jakim było zgubienie koperty z powyższym postanowieniem i brak możliwości
3 kontaktu z obrońcą jest w pełni zasadny i mieści się w obrębie przepisów prawa go stanowiącego; - zarówno poprzedni wniosek, jak i powyższe zażalenie i jego argumenta-cja nie stanowią polemiki z wnioskami prokuratury, a jedynie stwierdzają fakty i wyjaśniają okoliczności zdarzenia; - niedotrzymanie terminu, o którym mowa w wyżej wymienionym wniosku nastąpiło z ważnych obiektywnych przyczyn niezależnych od niego, a za-tem bez znamion winy; - specyfiki szkolenia poligonowego, która została całkowicie pominięta w treści postanowienia Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 21 wrze-śnia 2010 r., w wyniku czego przypisana została mu rzekoma wina w po-staci niedbalstwa; - możliwości potwierdzenia powyższych zdarzeń i argumentów przez na-ocznych świadków. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie oskarżonego jest zasadne w tej części, w której podnosi on, że Wojskowy Sąd Okręgowy w W. nie uwzględnił w swoich rozważa-niach specyfiki wynikającej ze szkolenia poligonowego i związanych z tym faktem trudności w złożeniu w terminie zażalenia. Nie ulega wątpliwości, iż dysponowanie przez żołnierza zawodowego swoim czasem jest ograniczo-ne. Ograniczenia te w istotny sposób ulegają zwiększeniu w czasie szkole-nia poligonowego, kiedy to żołnierze wykonują swoje obowiązki służbowe w warunkach bojowych, maksymalnie zbliżonych do warunków działań wo-jennych. Nie wymaga szerszego uzasadnienia fakt, że właśnie w czasie takich zajęć żołnierz zawodowy w stopniu oficerskim jest obciążony szere-giem obowiązków, musi niezwłocznie wykonywać polecenia i rozkazy wyż-szych przełożonych bez względu na porę dnia czy nocy, warunki pogodo-we, czy też własne zmęczenie fizyczne lub psychiczne. W takich to specy-ficznych okolicznościach, niezależnych przecież od oskarżonego, doszło
4 do niedotrzymania przez niego terminu zawitego do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r., a skoro tak to należało uwzględnić zażalenie oskarżonego i zmie-nić zaskarżone orzeczenie przez przywrócenie terminu do złożenia środka odwoławczego. Postanowienie Sądu Najwyższego, nie przesądzające przecież o skuteczności zażalenia oskarżonego na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r., spowoduje konieczność pod-jęcia przez Prezesa tego Sądu czynności związanych ze złożeniem przez uprawniony podmiot zażalenia oraz ewentualnego postąpienia przez sąd w myśl przepisu art. 463 § 1 k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- N 27/71 1971-05-27Czy przekroczenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie od kary na podstawie art. 301 § 3 k.k. ma skutki procesowe w postaci nieważności czynności procesowej?
- WK 3/14 2014-05-06Czy rozpoznanie sprawy o warunkowe umorzenie postępowania karnego wobec żołnierza pełniącego służbę jako kandydat na żołnierza zawodowego bez udziału obligatoryjnego obrońcy stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą?
- RNw 77/70 1971-02-18Czy odmowa wykonania rozkazu dowódcy drużyny w trakcie zajęć o charakterze przygotowawczym, połączona ze znieważeniem dowódcy, uzasadnia wymierzenie kary 3 lat pozbawienia wolności, czy też zachodzą podstawy do nadzwycza…
- WK 11 13 2013-07-10Czy rozpoznanie przez sąd wojskowy wniosku o warunkowe umorzenie postępowania karnego przeciwko żołnierzowi oskarżonemu o przestępstwo popełnione w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych poza granicami państwa, bez…
- Rw 928/62 1962-09-19Czy istnieją podstawy do warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności wobec żołnierza skazanego za nieostrożne obchodzenie się z bronią, pomimo uwzględnienia względów prewencji ogólnej przy wymiarze kary?
Powołane przepisy
art. 126 § 1 KPKart. 293 § 1 KKart. 463 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy