WZ 52/10

Izba Wojskowa2010-11-23

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy specyficzne warunki szkolenia wojskowego na poligonie, które ograniczają żołnierzowi swobodę dysponowania czasem w celach pozasłużbowych, mogą stanowić „przyczynę od strony niezależną” uzasadniającą przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że specyficzne warunki szkolenia wojskowego na poligonie, które odzwierciedlają działania bojowe i ograniczają żołnierzowi swobodę dysponowania czasem w celach pozasłużbowych, mogą być uznane za „przyczynę od strony niezależną” uzasadniającą przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego. Wskazano, że w takich warunkach żołnierz jest obciążony szeregiem obowiązków i musi niezwłocznie wykonywać polecenia przełożonych, co może prowadzić do niedotrzymania terminu zawitego bez jego winy.
Stan faktyczny
Oskarżony ppor. Marek C. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego o sprostowaniu omyłki pisarskiej. Jako przyczynę niedotrzymania terminu wskazał zgubienie koperty z orzeczeniem przed jej otwarciem, co tłumaczył pobytem na szkoleniu poligonowym w B. i związanymi z tym warunkami. Wojskowy Sąd Okręgowy odmówił przywrócenia terminu, jednak Sąd Najwyższy zmienił to postanowienie, uwzględniając specyfikę szkolenia poligonowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie i przywrócił oskarżonemu termin do złożenia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego.

Pełny tekst orzeczenia

POSTANOWIENIE Z DNIA 23 LISTOPADA 2010 R. WZ 52/10 Specyficzne warunki szkolenia wojskowego na poligonie, które od-powiada działaniom bojowym i wskutek tego ogranicza żołnierzowi swobo-dę dysponowania czasem w celach pozasłużbowych, mogą usprawiedli-wiać niedotrzymanie przez niego zawitego terminu do wniesienia środka odwoławczego jako „przyczyna od strony niezależna” i uzasadniać przy-wrócenie tego terminu (art. 126 § 1 k.p.k.). Przewodniczący: sędzia SN W. Błuś (sprawozdawca). Sędziowie SN: M. Buliński, E. Matwijów. Sąd Najwyższy w sprawie ppor. Marka C., oskarżonego o popełnie-nie przestępstwa określonego w art. 293 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na posiedzeniu w dniu 23 listopada 2010 r., zażalenia oskarżonego na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 21 września 2010 r., odmawiające przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w postano-wieniu tego Sądu z dnia 22 grudnia 2009 r., zmienił zaskarżone postanowienie i przywrócił oskarżonemu ppor. Markowi C. termin do złożenia zażalenia na postanowienie Wojsko-wego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r., 2 Z UZASADNIENIA: Wojskowy Sąd Okręgowy w W., postanowieniem z dnia 27 stycznia 2010 r., sprostował oczywistą omyłkę pisarską w postanowieniu tegoż Są-du z dnia 22 grudnia 2009 r. Wskazane postanowienie wraz z uzasadnie-niem zostało doręczone ppor. Markowi C. w dniu 15 marca 2010 r. i jako niezaskarżone uprawomocniło się w dniu 23 marca 2010 r. W dniu 21 kwietnia 2010 r. do sądu wpłynął wniosek ppor. Marka C. o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na przedmiotowe postanowie-nie. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podniósł, że po otrzymaniu koperty wraz z wymienionym postanowieniem sądu uległa ona zgubieniu zanim została przez niego otwarta, a odnalazł ją dopiero w dniu 21 kwietnia 2010 r. (...) Zagubienie koperty z orzeczeniem sądu tłumaczył pobytem na szkoleniu poligonowym w B. i związanymi z tym warunkami i specyfiką szkolenia poligonowego oraz wykonywanymi przez niego czynnościami służbowymi. Wojskowy Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 21 września 2010 r. odmówił ppor. Markowi C. przywrócenia terminu do złożenia zaża-lenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w postanowie-niu tego Sądu z dnia 22 grudnia 2009 r. W dniu 20 października 2010 r. zażalenie na to orzeczenie złożył oskarżony i podniósł, że: - złożony przez niego w B., dnia 21 kwietnia 2010 r. wniosek o przy-wrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r., z powodu zaistnienia ważnej przyczyny uniemożliwiającej wniesienie takowego zażalenia, jakim było zgubienie koperty z powyższym postanowieniem i brak możliwości 3 kontaktu z obrońcą jest w pełni zasadny i mieści się w obrębie przepisów prawa go stanowiącego; - zarówno poprzedni wniosek, jak i powyższe zażalenie i jego argumenta-cja nie stanowią polemiki z wnioskami prokuratury, a jedynie stwierdzają fakty i wyjaśniają okoliczności zdarzenia; - niedotrzymanie terminu, o którym mowa w wyżej wymienionym wniosku nastąpiło z ważnych obiektywnych przyczyn niezależnych od niego, a za-tem bez znamion winy; - specyfiki szkolenia poligonowego, która została całkowicie pominięta w treści postanowienia Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 21 wrze-śnia 2010 r., w wyniku czego przypisana została mu rzekoma wina w po-staci niedbalstwa; - możliwości potwierdzenia powyższych zdarzeń i argumentów przez na-ocznych świadków. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie oskarżonego jest zasadne w tej części, w której podnosi on, że Wojskowy Sąd Okręgowy w W. nie uwzględnił w swoich rozważa-niach specyfiki wynikającej ze szkolenia poligonowego i związanych z tym faktem trudności w złożeniu w terminie zażalenia. Nie ulega wątpliwości, iż dysponowanie przez żołnierza zawodowego swoim czasem jest ograniczo-ne. Ograniczenia te w istotny sposób ulegają zwiększeniu w czasie szkole-nia poligonowego, kiedy to żołnierze wykonują swoje obowiązki służbowe w warunkach bojowych, maksymalnie zbliżonych do warunków działań wo-jennych. Nie wymaga szerszego uzasadnienia fakt, że właśnie w czasie takich zajęć żołnierz zawodowy w stopniu oficerskim jest obciążony szere-giem obowiązków, musi niezwłocznie wykonywać polecenia i rozkazy wyż-szych przełożonych bez względu na porę dnia czy nocy, warunki pogodo-we, czy też własne zmęczenie fizyczne lub psychiczne. W takich to specy-ficznych okolicznościach, niezależnych przecież od oskarżonego, doszło 4 do niedotrzymania przez niego terminu zawitego do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r., a skoro tak to należało uwzględnić zażalenie oskarżonego i zmie-nić zaskarżone orzeczenie przez przywrócenie terminu do złożenia środka odwoławczego. Postanowienie Sądu Najwyższego, nie przesądzające przecież o skuteczności zażalenia oskarżonego na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 stycznia 2010 r., spowoduje konieczność pod-jęcia przez Prezesa tego Sądu czynności związanych ze złożeniem przez uprawniony podmiot zażalenia oraz ewentualnego postąpienia przez sąd w myśl przepisu art. 463 § 1 k.p.k.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 126 § 1 KPKart. 293 § 1 KKart. 463 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy