0115-KDIT2.4011.182.2022.2.MM
Interpretacja indywidualna2022-05-31Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Teza
W przedmiotowej sprawie Wnioskodawczyni przysługiwało wyłączne prawo do dokonania odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej na małoletnią córkę za lata: 2016, 2017, 2018, 2019 i 2020.Pełna treść interpretacji
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe Szanowna Pani, stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe. Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej 25 lutego 2022 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy ulgi prorodzinnej. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 20 maja 2022 r. Treść wniosku jest następująca: Opis stanu faktycznego Od około 7 lat Wnioskodawczyni samotnie wychowuję dziecko. Jej córka jest aktualnie w wieku 9 lat. Ojciec córki ma ustalone kontakty sądownie oraz alimenty. Zostało też ustalone, że miejsce stałego pobytu dziecka jest przy matce. Rodzice dziecka nie mają ustalonej opieki naprzemiennej, więc jego ojciec realizuje kontakty doraźnie - czyli 2 razy w miesiącu po 2 dni, 1 dzień świąt oraz po 2 tygodnie w wakacje oraz tydzień ferii zimowych. Cała główna opieka nad córką spoczywa na Wnioskodawczyni. Jako matka Wnioskodawczyni dba o prawidłowy rozwój emocjonalny, fizyczny i materialny córki. Zapewnia córce dodatkowe zajęcia rozwojowe, za które pokrywa całkowity koszt. Ojciec dziecka oprócz ustalonych doraźnie kontaktów nie angażuje się w żaden sposób w jego wychowanie, co być może wynika z tego, że kilka lat temu założył nową rodzinę. Wnioskodawczyni jest panną, nigdy nie wstąpiła w związek małżeński. Wnioskodawczyni nie pozostaje również w żadnym związku partnerskim. Wnioskodawczyni samotnie zamieszkuje z córką bez udziału innej osoby. Wnioskodawczyni utrzymuje się z wynagrodzenia wynikającego z zatrudnienia - umowy o pracę. Od kilku lat Wnioskodawczyni rozliczała pełną ulgę na dziecko z uwagi, że samotnie je wychowuje. Ojciec córki uważa, że ma również pełne prawo do odliczenia ulgi skoro posiada status biologicznego rodzica i realizuje ustalone kontakty. Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego Wniosek dotyczy lat: 2016, 2017, 2018, 2019 i 2020. W powyższych latach Wnioskodawczyni otrzymywała dochody opodatkowane według skali podatkowej. Do Wnioskodawczyni i jej córki nie miały zastosowania przepisy art. 30c. W powyższych latach dochody Wnioskodawczyni nie przekroczyły 56.000 zł. Władza rodzicielska jest w pełni powierzona obojgu rodzicom lecz w latach 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 ojciec córki nie wykonywał tej władzy. Nie podejmował bowiem istotnych decyzji dotyczących rozwoju, edukacji czy zdrowia dziecka. Nie uczestniczył w organizacji, transporcie oraz finansowaniu córce dodatkowych zajęć pozalekcyjnych. To Wnioskodawczyni zawoziła córkę na basen, zajęcia plastyczne oraz inne zajęcia rozwojowe i pokrywała ich koszty z własnych środków pieniężnych. Ojciec dziecka nie dokładał się do tego. We wskazanych latach nie wykazywał się chęcią pomocy córce w nauce, nie odrabiał lekcji, nie przygotowywał na specjalne okazje czy uroczystości, które odbywały się w szkole, czy w przedszkolu. Nie brał nigdy udziału w rozpoczęciu roku szkolnego oraz pasowaniu na ucznia, więc w uroczystościach tych – jako rodzic – uczestniczyła tylko Wnioskodawczyni. Ojciec dziecka nie uczestniczył również w zebraniach rodziców w szkole, poza jednym wyjątkiem kiedy córka była w 1 klasie, gdzie przyjechał dosłownie na chwilę i odjechał. Za obiady, składki klasowe, radę rodziców, basen szkolny, wycieczki klasowe czy półkolonie każdorazowo płaci Wnioskodawczyni. Ojciec dziecka nigdy nie wykazał zainteresowania kwestią dofinansowania do powyższych opłat jak i organizowania dziecku czasu wolnego poza szkołą w trakcie wakacji. Podczas choroby córki Wnioskodawczyni ponosiła koszty za leczenie oraz leki, a ojciec dziecka w takich sytuacjach nie dbał o to, czy jego córka będzie miała finanse na leki, czy też nie. Często to Wnioskodawczyni brała dni wolne od pracy aby zająć się chorą córką, bądź prosiła o pomoc swoich rodziców lub siostry. Ojciec dziecka nie dbał o dobro materialne córki, nie przekazuje nawet kieszonkowego na drobne wydatki czy potrzeby dziecka. Aktualnie córka przygotowuje się do komunii świętej i nawet w tej sytuacji ojciec jest bierny wobec przygotowań i spotkań w kościele. Bagatelizuje ważne spotkania, tłumacząc się, że ma drugą rodzinę i musi jej poświęcać czas. Wszystkimi sprawami zajmuje się Wnioskodawczyni sama. Ojciec dziecka nigdy nie zainteresował się odnośnie spotkań i wydatków z tym związanych. Na prośby Wnioskodawczyni o pomoc ojciec dziecka nie reaguje. W powyższych latach zdarzało się, że ojciec dziecka nie realizował kontaktów, ponieważ wyjechał z obecną żoną na wakacje lub z innych ważnych dla niego wydarzeń. Nie wykazał się też chęcią odrobienia ich. Kontakty córki będąc u ojca opierają się głównie na spędzaniu czasu z jego dziećmi i żoną, natomiast ojciec z reguły jest na mieście i zajmuje się prowadzeniem firmy, która jest (zarejestrowana) na jego żonę. Wszystkie zabawki, przedmioty edukacyjne, ubrania, otrzymane pieniądze muszą – od 7 lat – pozostawać w miejscu zamieszkania ojca. Córka niestety nie może zabrać nic ze sobą do swojego stałego miejsca zamieszkania. Reasumując rola ojca córki we wszystkich tych latach oraz do dnia dzisiejszego ogranicza się do sporadycznych spotkań ustalonych sądownie i płacenia alimentów. Nie wykonuje on - jako rodzic - nic więcej poza tymi ustaleniami. Wszystkie czynności, obowiązki życia codziennego związane z wychowaniem córki spoczywają tylko na Wnioskodawczyni. Ojciec dziecka za lata: 2016, 2017, 2018, 2019 i 2020 nigdy nie prowadził z Wnioskodawczynią rozmów na temat zastosowania ulgi na dziecko. W 2021 r., kiedy trwały sprawy w sądzie i nie poszły po jego myśli postanowił bez wiedzy Wnioskodawczyni rozliczyć się z ulgi za wcześniejsze lata. Wynikało to z czystej złośliwości, gdyż jest majętną osobą i w odczuciu Wnioskodawczyni chciał zwyczajnie zrobić jej na złość. Pytania 1. Czy Wnioskodawczyni – jako matka samotnie wychowująca dziecko i z którą dziecko zamieszkuje na stałe – ma status samotnie wychowującego rodzica? 2. Czy Wnioskodawczyni ma pełne prawo do odliczenia 100% ulgi na dziecko? 3. Czy ojciec dziecka – nie wykonując pełnej opieki nad dzieckiem, który realizuje doraźnie kontakty – może odliczać ulgę na dziecko? Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 1, 2. W zakresie pytania nr 3 – zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie. Pani stanowisko w sprawie (w zakresie pytania nr 1 i 2) Skoro dziecko na stałe zamieszkuje z Wnioskodawczynią i to ona dba o jego prawidłowy rozwój, to przysługuje jej status samotnego rodzica. Tym samym jeśli chodzi o odliczenie ulgi w wysokości 100% na dziecko Wnioskodawczyni uważa, że powinno przysługiwać jej, jako osobie, która sprawuje główną opiekę nad dzieckiem. Ocena stanowiska Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku w zakresie pytania nr 1 i 2 jest prawidłowe. Uzasadnienie interpretacji indywidualnej W myśl art. 27f ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128, z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r. od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym: 1) wykonywał władzę rodzicielską; 2) pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało; 3) sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą. Zgodnie z art. 27f ust. 2 pkt 1 ustawy, odliczeniu podlega za każdy miesiąc kalendarzowy roku podatkowego, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do jednego małoletniego dziecka – kwota 92,67 zł, jeżeli dochody podatnika: a) pozostającego przez cały rok podatkowy w związku małżeńskim i jego małżonka, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 112 000 zł, b) niepozostającego w związku małżeńskim, w tym również przez część roku podatkowego, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 56 000 zł, za wyjątkiem podatnika samotnie wychowującego małoletnie dziecko wymienionego w art. 6 ust. 4, do którego ma zastosowanie kwota dochodu określona w lit. a. Przy czym – stosownie do art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – za osobę samotnie wychowującą dzieci uważa rodzica lub opiekuna prawnego podlegającemu obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli osoba ta jest panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów. Za osobę samotnie wychowującą dzieci uważa się również osobę pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności. Stosownie do art. 27f ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za dochody, o których mowa w ust. 2 pkt 1, uważa się dochody uzyskane łącznie w danym roku podatkowym, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30b i art. 30c, pomniejszone o kwotę składek, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 2a. Jednocześnie, jak stanowi art. 27f ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r. odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej. Stosownie do art. 27f ust. 5 ww. ustawy odliczenia dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów – imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności: 1) odpis aktu urodzenia dziecka; 2) zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka; 3) odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą; 4) zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły. Na mocy art. 27f ust. 7 cyt. ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r. przepisy art. 6 ust. 8 i 9 stosuje się odpowiednio do dzieci, o których mowa w ust. 1 i 6. Wskazać należy, że zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, obojgu rodzicom, jeżeli wykonują władzę rodzicielską, przysługuje ulga na dzieci małoletnie. Zgodnie z art. 93 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1359) władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom. Stosownie zaś do art. 97 § 1 tejże ustawy jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania. Stosownie do art. 95 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w rozumieniu przepisów prawa rodzinnego władza rodzicielska obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowywania dziecka, z poszanowaniem jego godności i praw. Podkreślić należy, że o wykonywaniu władzy rodzicielskiej nie świadczy tylko sam fakt jej posiadania, czy spełniania obowiązku alimentacyjnego, ani sporadyczne kontakty z dzieckiem. Wykonywanie władzy rodzicielskiej polega na sprawowaniu faktycznej pieczy nad małoletnim dzieckiem w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój, a w szczególności podejmowanie przez rodzica (rodziców) obowiązków w zakresie zaspokojenia potrzeb fizycznych, edukacyjnych i duchowych dziecka. Wykonywanie władzy rodzicielskiej należy zatem odnieść do konkretnych okoliczności faktycznych, w oparciu o zachowania i konkretną aktywność rodziców wobec dziecka. Wykonywać pieczę (zgodnie z def. Wielkiego Słownika Języka Polskiego oraz słownika synonimów) – to m.in. sprawować nad kimś lub czymś bezpośrednią, osobistą opiekę, troszczyć się, baczyć, czuwać, nadzorować. W konsekwencji, jeżeli w stosunku do danego dziecka obojgu rodzicom przysługuje władza rodzicielska, i władza ta jest wykonywana przez obojga rodziców, to każdy z rodziców ma prawo do odliczenia, w granicach przysługującego na dziecko limitu. Kwotę tę rodzice mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej. Dotyczy to zarówno rodziców pozostających w związku małżeńskim lub partnerskim, jak i rodziców rozwiedzionych czy będących w separacji. Porozumienie rodziców co do wysokości dokonywanego odliczenia nie jest jednak wymagane w przypadku, gdy tylko jeden rodzic spełnia warunki określone w art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z przytoczonych regulacji wynika, że limit omawianej ulgi określony na dziecko przysługuje łącznie obojgu rodzicom, jeżeli w stosunku do danego dziecka obojgu rodzicom przysługuje władza rodzicielska. Natomiast w przypadku wykonywania przez jednego z rodziców władzy rodzicielskiej, tylko on ma prawo do odliczenia ulgi prorodzinnej. Wówczas ulga prorodzinna przysługuje mu w całości. Skoro zatem Wnioskodawczyni jest panną i w latach 2016-2020 wychowywała dziecko bez wsparcia drugiego z rodziców (ojca), to należy uznać ją za osobę samotnie wychowującą dziecko, o której mowa w art. 27f ust. 2 pkt 1 lit. b w związku z art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z tym, że jak wskazała Wnioskodawczyni w latach 2016-2020 ojciec córki nie wykonywał władzy, główna opieka nad córką spoczywa na Wnioskodawczyni i na niej też spoczywają wszelkie czynności i obowiązki życia codziennego związane z wychowaniem córki, należy stwierdzić, że Wnioskodawczyni przysługuje prawo do odliczenia ulgi z tytułu wychowywania dziecka w pełnej wysokości (w 100%). Wykonywania obowiązku alimentacyjnego przez ojca oraz sporadycznych spotkań ojca z córką, nie sposób bowiem uznać za wystarczające dla przyjęcia, że wykonuje on władzę rodzicielską w rozumieniu art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tym bardziej, że obowiązek alimentacyjny nie jest uzależniony od wykonywania, czy nawet posiadania takiej władzy. Zatem, w przedmiotowej sprawie Wnioskodawczyni przysługiwało wyłączne prawo do dokonania odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej na małoletnią córkę za lata: 2016, 2017, 2018, 2019 i 2020. Dodatkowe informacje Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji ‒ Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji. ‒ Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych. Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): ‒ w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo ‒ w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.).
Powołane przepisy
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 1-art. 6-ust. 4[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27f -ust. 1[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27f -ust. 2-pkt 1[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27f -ust. 2a[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27f -ust. 4[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27f -ust. 5[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 6-art. 27f -ust. 7
Słowa kluczowe
dzieci i młodzieżulga-ulga prorodzinna
Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (eureka.mf.gov.pl), pozyskano 11.07.2026. · Źródło (Eureka)