0115-KDIT2.4011.69.2026.2.DT

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe Szanowna Pani, stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe. Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej 23 stycznia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 27 lutego 2026 r. (wpływ 4 marca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca: Opis stanu faktycznego (...) 2020 r. zawarła Pani związek małżeński z A.A. Jeszcze przed zawarciem związku małżeńskiego, tj. (...) 2020 r., zawarli Państwo umowę małżeńską rozdzielności majątkowej. (...) 2021 r. urodziła się Państwa córka B.A. W (...) 2022 r. Pani mąż ze względu na jego chorobę psychiczną i odstawienie leków wyprowadził się z Pani mieszkania. (...) 2024 r. do Sądu Okręgowego w (...) został złożony wniosek o unieważnienie małżeństwa. Wraz z pozwem wniosła Pani o zabezpieczenie na czas trwania procesu polegające na zakazie kontaktu Pani męża z córką oraz złożyła Pani wniosek o pozbawienie ojca praw rodzicielskich. (...) 2025 r. Sąd postanowił udzielić zabezpieczenia na czas trwania postępowania przez zakazanie kontaktów pozwanemu z małoletnią B.A. Zatem jednoznacznie stwierdza Pani, iż samodzielnie pełni Pani opiekę nad córką mimo, iż formalnie wciąż pozostaje Pani w związku małżeńskim. Zakres pozbawienia praw rodzicielskich zostanie rozstrzygnięty przez Sąd dopiero na końcu postępowania. Ponadto oświadcza Pani, iż nie pozostaje Pani w żadnym innym nieformalnym związku i mieszka Pani jedynie z córkami (B i C – z poprzedniego związku niemałżeńskiego). W związku z tym uznaje Pani, iż ma Pani prawo rozliczyć podatek dochodowy za 2025 r. jako samotna matka, gdyż fakt samotnego wychowywania dziecka w tym konkretnym przypadku jest oczywisty i bezsporny. Dodatkowo oświadcza Pani, że w 2025 r. umowa o pracę była Pani jedynym źródłem dochodu. Uzupełnienie i doprecyzowanie stanu faktycznego W 2025 r. podlegała Pani na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. W 2025 r. była Pani mężatką. Sprawa o unieważnienie małżeństwa trwa od (...) 2024 r. i nie została jeszcze zakończona. Wskazała Pani, że w 2025 r. nie była Pani osobą w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów. Ponadto nie utrzymuje Pani kontaktu z mężem od stycznia 2023 r. i nie ma Pani informacji na temat tego, czy Pani małżonek odbywał karę pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem sądu za popełnione przestępstwo lub przestępstwo skarbowe. Potwierdziła Pani, że Pani mąż nie został w 2025 r. pozbawiony praw rodzicielskich ze względu na trwające wciąż postępowanie, ale Sąd wydał zabezpieczenie na czas trwania procesu o zakazie kontaktu z córką na podstawie opinii biegłych psychiatry, psychologa i pedagoga. Pani mąż nie ma kontaktu z córką od (...) 2022 r. Potwierdziła Pani, że w 2025 r. samotnie wychowywała Pani córkę B i córkę C (z poprzedniego związku nieformalnego). Poza tym, w 2025 r. nie była Pani matką lub opiekunem prawnym dla innego dziecka, które wychowywała Pani wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym. Zaprzeczyła Pani, aby w stosunku do Pani bądź do Pani dzieci miały zastosowanie przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń, a także przepisy ustawy o podatku tonażowym lub ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych. Pytanie Czy w związku z zaistniałą sytuacją (sądowy zakaz kontaktu ojca z dzieckiem ze względu na chorobę psychiczną ojca), mimo formalnego trwania małżeństwa, może Pani rozliczyć podatek dochodowy wynikający z umowy o pracę za 2025 r. jako osoba samotnie wychowująca dziecko? Pani stanowisko w sprawie W Pani opinii, w związku z sądowym zakazem kontaktu ojca z dzieckiem, jednoznacznie można uznać, iż samotnie wychowuje Pani dziecko. Wobec tego, ma Pani prawo rozliczyć podatek dochodowy z umowy o pracę za 2025 r. jako samotna matka (tj. może Pani skorzystać z preferencyjnych warunków rozliczenia podatku dochodowego). Ocena stanowiska Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku, jest nieprawidłowe. Uzasadnienie interpretacji indywidualnej Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.): Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Treść powyższego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź, od których zaniechano poboru podatku. W świetle art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci: 1)  małoletnie, 2)  pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, 3)  pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie -  podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym. Na mocy art. 6 ust. 4d tej ustawy: W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie. Stosownie do art. 6 ust. 4f ww. ustawy: Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r. poz. 1576). Zgodnie zaś z art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko: 1)  stosuje przepisy: a)  art. 30c lub a)  ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy -     w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń; 2)  podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych. Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie prawa, wszelkie preferencje podatkowe stanowią wyłom od zasady powszechności opodatkowania oraz mają charakter przywileju, z którego podatnik ma prawo, a nie obowiązek korzystania. Muszą one być zatem interpretowane bez dokonywania wykładni rozszerzającej, a także zawężającej danego przepisu prawa podatkowego. Nadto, przy wszelkiej interpretacji przepisów prawa podatkowego i próbach odkodowania zawartych w nich norm prawnych, należy posługiwać się przede wszystkim wykładnią językową. Tym samym, z preferencyjnego opodatkowania dochodów, na zasadach przewidzianych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, może korzystać rodzic (przysposabiający) lub opiekun prawny samotnie wychowujący dzieci, będący w roku podatkowym, którego rozliczenie ma dotyczyć – panną, kawalerem. Ustawodawca określił również, że z omawianej preferencji może korzystać osoba, której związek małżeński ustał wskutek śmierci współmałżonka (wdowa, wdowiec) lub został rozwiązany poprzez orzeczenie rozwodu (rozwódka, rozwodnik). Samotnie wychowującą dzieci może być również osoba, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, jak też osoba, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności. Przy czym, status osoby niezamężnej (rozwódki albo panny) nabywa się na skutek prawomocnego orzeczenia sądu o rozwiązaniu małżeństwa, bądź na skutek prawomocnego orzeczenia sądu o unieważnieniu małżeństwa. Podobnie rzecz ma się w przypadku pozbawienia praw rodzicielskich drugiego małżonka, o którym mowa w przytoczonym wyżej art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Kwestię tę regulują przepisy ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 236). Jak wynika z art. 93 § 1 tego Kodeksu: Władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom. Zgodnie z art. 94 § 1 ww. Kodeksu: Jeżeli jedno z rodziców nie żyje albo nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych, władza rodzicielska przysługuje drugiemu z rodziców. To samo dotyczy wypadku, gdy jedno z rodziców zostało pozbawione władzy rodzicielskiej albo gdy jego władza rodzicielska uległa zawieszeniu. W świetle art. 97 § 1 cytowanego Kodeksu: Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania. Na mocy art. 107 § 1 i § 2 przywołanego Kodeksu: § 1. Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania i utrzymywania kontaktów z dzieckiem. Sąd pozostawia władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka pisemne porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia. § 2. W braku porozumienia, o którym mowa w § 1, sąd, uwzględniając prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia. Stosownie zaś do art. 111 § 1 i 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego: § 1. Jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej lub w sposób rażący zaniedbują swe obowiązki względem dziecka, sąd opiekuńczy pozbawi rodziców władzy rodzicielskiej. Pozbawienie władzy rodzicielskiej może być orzeczone także w stosunku do jednego z rodziców. § 2. W razie ustania przyczyny, która była podstawą pozbawienia władzy rodzicielskiej, sąd opiekuńczy może władzę rodzicielską przywrócić.Z treści złożonego przez Panią wniosku wynika w szczególności, że w 2025 r. samotnie wychowywała Pani dwie córki. W tym samym roku pozostawała Pani mężatką, będąc formalnie w trwającym związku małżeńskim. Wskazała Pani, że sprawa o unieważnienie małżeństwa, która toczy się od (...) 2024 r. nie została jeszcze zakończona. Pani mąż wyprowadził się z Pani mieszkania w (...) 2022 r. i od (...) 2022 r. nie ma kontaktów z córką. Ponadto, w toku sprawy o unieważnienie małżeństwa Sąd ustalił zabezpieczenie polegające na zakazie kontaktu ojca z córką. Jednakże, potwierdziła Pani, że Pani mąż nie został w 2025 r. pozbawiony praw rodzicielskich. Zakres pozbawienia praw rodzicielskich ma być rozstrzygnięty przez Sąd dopiero na końcu trwającego nadal postępowania. W 2025 r. nie była też Pani osobą w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów. Ponadto ze względu na brak kontaktu z mężem od (...) 2023 r. nie ma Pani informacji na temat tego, czy Pani małżonek odbywał karę pozbawienia wolności.Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy – nie kwestionując Pani zaangażowania w proces wychowawczy dzieci – nie sposób uznać, że w świetle tak przedstawionego opisu zdarzenia w Pani przypadku spełnione zostały wszystkie warunki wymagane dla rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dzieci. Fakt, że w okresie, którego dotyczy wniosek, samotnie wychowywała Pani dzieci nie jest wystarczającą przesłanką pozwalającą na skorzystanie z omawianej preferencji. Konieczne jest również bycie jedną z osób, o których mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pani zaś w 2025 r. nie należała do żadnej z kategorii osób wymienionych w tym przepisie, jak bowiem wynika z wniosku – przez cały 2025 r. – pozostawała Pani mężatką, a ponadto nie jest Pani osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, osobą pozostającą w związku małżeńskim, której małżonek odbywał karę pozbawienia wolności ani osobą pozostającą w związku małżeńskim, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich w stosunku do małoletnich dzieci. Podkreślić należy przy tym, że samo ustanowienie przez Sąd zabezpieczenia na czas trwania postępowania, polegające na zakazie kontaktu ojca z małoletnią córką, nie jest jednoznaczne z pozbawieniem ojca praw rodzicielskich, o którym mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i przytoczonych wyżej przepisach ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy. W konsekwencji powyższego, nie przysługuje Pani prawo do preferencyjnego rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dziecko za 2025 r., gdyż nie spełnia Pani wszystkich przesłanek wymaganych przez przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Mając powyższe na uwadze, Pani stanowisko należało ocenić jako nieprawidłowe. Jeżeli jednak wskutek uznania Pani powództwa, Sąd unieważni zawarte przez Panią małżeństwo, a wyrok unieważniający stanie się prawomocny, to – mając na uwadze fakt, że wyrok taki wywołuje skutek wstecz (unieważnia małżeństwo od daty jego zawarcia) – będzie Pani uprawniona do dokonania korekty zeznania podatkowego za 2025 r. oraz rozliczenia się w preferencyjny sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dziecko. Dodatkowe informacje Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji ·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji. ·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1)  z zastosowaniem art. 119a; 2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. ·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych. Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): ·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo ·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.