Rw 462/86

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk S. Wojtczak. Sędziowie: płk E. Olczak, kpt W. Oziębło (sprawozdawca).Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk J. Jaroń.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 15 września 1986 r. na rozprawie sprawy nieprawomocnie skazanych za popełnienie przestępstw określonych w:1) Janusza G. - art. 238 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności, art. 167 § 1 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności, art. 168 § 2 k.k. na karę 5 lat pozbawienia wolności, pozbawienie praw publicznych na okres 3 lat i podanie wyroku do publicznej wiadomości, a łącznie na karę 6 lat pozbawienia wolności,2) Ernesta M. - art. 238 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności, art. 167 § 1 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności, art. 168 § 2 k.k. na karę 4 lat pozbawienia wolności, pozbawienie praw publicznych na okres 3 lat i podanie wyroku do publicznej wiadomości, a łącznie na karę 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności,3) Krzysztofa M. - art. 238 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności, art. 168 § 2 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności, pozbawienie praw publicznych na okres 3 lat i podanie wyroku do publicznej wiadomości, a łącznie na karę 3 lat pozbawienia wolności,z powodu rewizji wniesionych przez obrońców od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 8 maja 1986 r. rewizji obrońcy oskarżonego Krzysztofa M. nie uwzględnił, natomiast w części uwzględniając rewizję obrońców oskarżonych Janusza G. i Ernesta M. zmienił zaskarżony wyrok w odniesieniu do tych oskarżonych przez:a) przyjęcie, że czyny zarzucone oskarżonym Januszowi G. w pkt 2 i 3 wyroku oraz Ernestowi M. w pkt 5 i 6 wyroku stanowią jedno przestępstwo określone w art. 168 § 2 k.k., polegające na tym, że w dniu 7 marca 1986 r. około godz. 24.00 w N. po uprzednim podstępnym wejściu do mieszkania Bogusławy S., działając wspólnie i w porozumieniu z Krzysztofem M., używając groźby oraz przemocy polegającej na uderzaniu rękami w twarz i przytrzymywaniu oraz zmuszaniu do obnażenia się i obnażaniu jej, a także przystawianiu noża do szyi przez Janusza G, co w odniesieniu do tego oskarżonego stanowiło także działanie ze szczególnym okrucieństwem, doprowadzili Bogusławę S. do poddania się czynowi nierządnemu;b) uchylenie wymierzonych oskarżonym Januszowi G. i Ernestowi M. kar jednostkowych za przestępstwo określone w art. 167 § 1 k.k. - i z tymi zmianami utrzymał w mocy (...).Uzasadnienie faktyczne(...) Wyrok ten zaskarżyli rewizjami obrońcy oskarżonych.W rewizji obrońcy oskarżonego Janusza G. zarzucono:a) obrazę przepisów prawa materialnego wskutek przyjęcia nieprawidłowej kwalifikacji prawnej czynów opisanych w pkt 2 i 3 wyroku,b) rażąco niewspółmierny wymiar kary.W konkluzji wnoszący rewizję wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku przez przyjęcie, że czyny zarzucone oskarżonemu Januszowi G. w pkt 2 i 3 wyroku stanowią jedno przestępstwo określone w art. 168 § 1 k.k., i znaczne złagodzenie kary.W rewizji obrońca oskarżonego Ernesta M. zarzucił:- obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 167 § 1 i art. 168 § 2 k.k. przez nieprawidłowe ich zastosowanie,- wymierzenie rażąco surowej kary pozbawienia wolności.Na tej podstawie skarżący wnosił o:- zmianę kwalifikacji prawnej czynu opisanego w pkt 3 wyroku z art. 168 § 2 k.k. - na art. 168 § 1 k.k.,- uznanie, że działanie opisane w pkt 2 wyroku i zakwalifikowane jako przestępstwo określone w art. 167 § 1 k.k. stanowi element przestępstwa określonego w art. 168 § 1 k.k.,- złagodzenie kar za poszczególne przestępstwa i kary łącznej.Rewizja obrońcy oskarżonego Krzysztofa M. zarzuciła:a) obrazę prawa materialnego co do czynu opisanego w pkt 8 wyroku wskutek uznania, że czyn oskarżonego stanowił przestępstwo określone w art. 168 § 2 k.k., zamiast w art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 168 § 1 k.k.,b) wymierzenie oskarżonemu za ten czyn rażąco niewspółmiernej kary.W konkluzji autor rewizji wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu w pkt 8 wyroku z art. 168 § 2 k.k. - na art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 168 § 1 k.k. i wydatne złagodzenie wymierzonej mu za ten czyn kary jednostkowej, a także łącznej kary pozbawienia wolności.Na rozprawie rewizyjnej obrońcy oskarżonych Janusza G. i Krzysztofa M. popierali swoje rewizje oraz zawarte w nich wnioski, natomiast przedstawiciel Naczelnej Prokuratury Wojskowej wnosił o utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja obrońcy oskarżonego Krzysztofa M. nie jest zasadna, nie można natomiast odmówić słuszności rewizjom obrońców oskarżonych Janusza G. i Ernesta M. w tej części, gdzie trafnie podnoszą, że zarzucone tym oskarżonym w pkt 2 i 3 wyroku (co do Janusza G.) i w pkt 5 i 6 wyroku (co do Ernesta M.) czyny stanowią nie odrębne popełnione w zbiegu realnym czyny, lecz jedno przestępstwo, które jednak - wbrew stanowisku obrońców - trafnie zakwalifikowano z art. 168 § 2 k.k.W pozostałej części rewizje obrońców wymienionych oskarżonych na uwzględnienie nie zasługują (...).(...) Zgodzić się należy z wywodami obrońców oskarżonych Janusza G. i Ernesta M., że działanie oskarżonych zmierzające do tego, aby pokrzywdzona rozebrała się, mimo że wymienieni oskarżeni używali groźby bezprawnej i przemocy, nie stanowi odrębnego przestępstwa określonego w art. 167 § 1 k.k. Groźba i przymus w tej sytuacji służyły do poddania się przez pokrzywdzoną czynowi nierządnemu, a takie działanie stanowi jedynie element wchodzący do istoty przestępstwa, o którym mowa w art. 168 k.k., co powoduje, iż nie może być traktowane jako odrębne przestępstwo. Był to wstępny etap zachowania się oskarżonych, służący do poddania się przez pokrzywdzoną czynowi nierządnemu (...).