I PRN 101/81
WyrokIzba Cywilna1981-12-01
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik, który nabył prawo do nagrody jubileuszowej w okresie zatrudnienia, może dochodzić jej wypłaty również po ustaniu stosunku pracy, a także czy istnieją ustawowe ograniczenia czasowe w dochodzeniu takiego roszczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pracownik, który nabył prawo do nagrody jubileuszowej w okresie zatrudnienia, jest uprawniony do jej otrzymania również po ustaniu stosunku pracy. Nie istnieją również żadne ograniczenia czasowe w dochodzeniu tego roszczenia, które wynikałyby z przepisów prawa lub układu zbiorowego pracy. Orzeczenie Zakładowej Komisji Rozjemczej, które opierało się na błędnych założeniach, zostało uchylone.Stan faktyczny
Zenon G. złożył wniosek o nagrodę jubileuszową za 25 lat pracy. Zakładowa Komisja Rozjemcza oddaliła wniosek, uznając, że wnioskodawca nie jest już pracownikiem i przekroczył termin do wystąpienia przeciwko decyzji odmawiającej nagrody. Odwołanie od tego orzeczenia zostało odrzucone przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych jako wniesione po terminie. Minister Sprawiedliwości złożył rewizję nadzwyczajną, kwestionując podstawy prawne orzeczenia Komisji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie Zakładowej Komisji Rozjemczej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN E. Brzeziński. Sędziowie SN: W. Dębicka, Z. Zaziemski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy z udziałem Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, I. Kaszczyszyn, po rozpoznaniu sprawy z wniosku Zenona G. przeciwko Wojewódzkiemu Związkowi Spółdzielni Rolniczych "Samopomoc Chłopska" w O. - Zakład Gospodarczy w B. o nagrodę jubileuszową na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od orzeczenia Zakładowej Komisji Rozjemczej przy Wojewódzkim Związku Spółdzielni Rolniczych "Samopomoc Chłopska" w O. - Zakład Gospodarczy w B. z dnia 19 maja 1980 r.uchylił zaskarżone orzeczenie i sprawę przekazał Zakładowej Komisji Rozjemczej przy Wojewódzkim Związku Spółdzielni Rolniczych "Samopomoc Chłopska" w Opolu - Zakład Gospodarczy w Brzegu do ponownego rozpatrzenia.Uzasadnienie faktyczneZakładowa Komisja Rozjemcza przy Wojewódzkim Związku Spółdzielni Rolniczych "Samopomoc Chłopska" w O. - Zakład Gospodarczy w B. orzeczeniem z dnia 19.V.1980 r. oddaliła wniosek Zenona G., dotyczący nagrody jubileuszowej za 25 lat pracy.W swoim uzasadnieniu Komisja stwierdziła, że wnioskodawca nie jest uprawniony do takiego roszczenia, gdyż przestał być pracownikiem pozwanego Zakładu i nie zachował 14-dniowego terminu do wystąpienia przeciwko decyzji odmawiającej przyznania nagrody.Odwołanie wnioskodawcy od powyższego orzeczenia zostało postanowieniem Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych odrzucone, jako wniesione po terminie.Minister Sprawiedliwości w złożonej rewizji nadzwyczajnej wnosi o uchylenie zaskarżonego orzeczenia Zakładowej Komisji Rozjemczej i przekazanie sprawy tej Komisji do ponownego rozpoznania.Rewizja nadzwyczajna zarzuca rażące naruszenie art. 11 ust. 1 układu zbiorowego pracy dla pracowników zatrudnionych w spółdzielczości zaopatrzenia i zbytu z dnia 28.XII.1974 r., art. 256 k.p. oraz interesu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Należy zgodzić się z rewizją nadzwyczajną co do tego, że Zakładowa Komisja Rozjemcza oparła się na dowolnym założeniu, że nagrody jubileuszowej dochodzić może tylko pracownik, który aktualnie pozostaje w stosunku pracy z zakładem zobowiązanym do wypłacenia takiej nagrody.Założenia tego nie usprawiedliwia żaden z obowiązujących przepisów prawa. Nie znajduje ono również oparcia w postanowieniach układu zbiorowego pracy dla pracowników zatrudnionych w spółdzielczości zaopatrzenia i zbytu z dnia 28.XII.1974 r. Jeżeli pracownik nabył prawo do nagrody jubileuszowej w okresie zatrudnienia, zakład pracy obowiązany jest wypłacić mu nagrodę jubileuszową również po ustaniu stosunku pracy. Za uzasadniony należy także uznać zarzut rewizji nadzwyczajnej, że Zakładowa Komisja Rozjemcza bez usprawiedliwienia prawnego przyjęła, że pracownik może dochodzić nagrody jubileuszowej tylko w ciągu 14 dni od wydania decyzji przez dyrektora zakładu pracy odmawiającej mu przyznania takiej nagrody. Również takiego ograniczenia nie przewidują obowiązujące przepisy prawa.Z tych przeto względów w rewizji nadzwyczajnej należało uchylić zaskarżone orzeczenie i przekazać sprawę Zakładowej Komisji Rozjemczej do ponownego rozpatrzenia, skoro Komisja ta dotychczas nie rozpatrzyła zasadności roszczenia wnioskodawcy. Gdyby rzeczywiście - jak twierdzi rewizja nadzwyczajna - orzeczenie Zakładowej Komisji Rozjemczej zostało wydane w składzie 4-osobowym, byłoby ono dotknięte również wadliwością formalną, ponieważ z mocy art. 256 k.p. komisja rozjemcza powinna orzekać w składzie 5-osobowym.W tym jednak zakresie akta sprawy nie dostarczają podstaw do poczynienia stanowczych ustaleń. Jak bowiem twierdzi pozwany Zakład w odpowiedzi na rewizję nadzwyczajną, Krzysztofa B., biorąca udział w posiedzeniu Zakładowej Komisji Rozjemczej jako protokolantka, była równocześnie członkiem tej Komisji powołanym do rozpoznania niniejszej sprawy i wówczas wspomniana wadliwość nie zachodziłaby, gdyż nie ma przeszkód, aby jeden z członków komisji wyznaczonych do rozpoznania konkretnej sprawy sporządził również protokół posiedzenia tej komisji.Nie jest jednak pewne, czy Krzysztofa B. w sprawie tej występowała równocześnie jako członek składu orzekającego i jako protokolant czy tylko jako protokolant.Gdyby w tej sprawie wyznaczona była tylko do protokołowania, nie można byłoby uznać, że w rzeczywistości Zakładowa Komisja Rozjemcza orzekała w składzie 5-osobowym. Osoba uprawniona bowiem do orzekania w składzie komisji rozjemczej nie może z uprawnienia tego skorzystać z własnej inicjatywy.Właściwym składem komisji rozjemczej jest skład wyznaczony do rozpoznania konkretnej sprawy przez przewodniczącego komisji zgodnie z § 11 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 października 1974 r. w sprawie komisji rozjemczych oraz komisji odwoławczych do spraw pracy (jedn. tekst: Dz.U. z 1976 r. Nr 31, poz. 183).Zaskarżone orzeczenie wychodzące z błędnych założeń nie ustosunkowało się do zasadności roszczenia pracownika i dlatego narusza również interes Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.Z powyższych względów i na podstawie art. 421 § 2 in fine i art. 422 § 2 k.p.c. w związku z art. 277 § 2 i 3 k.p. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I PK 176/03 2004-01-22Czy pracownik nabywa prawo do nagrody jubileuszowej na podstawie zakładowego układu zbiorowego pracy, który wszedł w życie po dacie osiągnięcia wymaganego stażu pracy, a jeśli tak, to od którego pracodawcy może dochodzić…
- I BP 4/18 2020-02-20Czy pracownik, który spełnił warunki do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej przewidziane w zakładowym układzie zbiorowym pracy w okresie zawieszenia tego układu, nabywa prawo do tej nagrody?
- I BP 12/06 2006-11-15Czy pracownik może skutecznie zrzec się prawa do nagrody jubileuszowej, a jeśli tak, to czy późniejsze dochodzenie tej nagrody stanowi nadużycie prawa?
- I PK 261/07 2008-05-16Czy pracownikowi, który nabył prawo do nagrody jubileuszowej na podstawie poprzednio obowiązującego zakładowego układu zbiorowego pracy, a następnie przepracował 40 lat w zakładzie pracy, przysługuje kolejna nagroda jubi…
- I PSKP 52/22 2023-06-01Czy pracownikowi przysługuje nagroda jubileuszowa, ekwiwalent za niewykorzystany urlop oraz odprawa rentowa, pomimo braku formalnego rozwiązania stosunku pracy?
Powołane przepisy
art. 11 ust. 1art. 256 KPart. 421 § 2art. 422 § 2 KPCart. 277 § 2§ 11 ust. 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.