I CO 14/75
PostanowienieIzba Cywilna1975-11-07
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy względy celowości uzasadniają wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy na podstawie art. 44 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy. W myśl art. 388 § 1 k.p.c. sąd rewizyjny przekazuje sprawę innemu właściwemu sądowi pierwszej instancji, gdy za przekazaniem przemawiają względy celowości. Artykuł 44 k.p.c. uzależnia wyznaczenie innego sądu od dalej idącej przesłanki, mianowicie od tego, żeby sąd właściwy nie mógł z powodu przeszkody rozpoznać sprawy. Do wyznaczenia więc innego sądu na podstawie art. 44 k.p.c. nie wystarcza okoliczność, że za rozpoznaniem sprawy przez inny sąd przemawiają względy celowości.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Poznaniu wyznaczył do rozpoznania sprawy Sąd Powiatowy dla m. Poznania. Następnie Sąd Rejonowy w Poznaniu przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w Poznaniu. Sąd Wojewódzki w Poznaniu zgłosił wniosek o wyznaczenie do rozpoznania sprawy w jego miejsce Sądu Wojewódzkiego w Kaliszu, powołując się na względy celowości związane z prowadzeniem procesu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Kuryłowicz. Sędziowie: R. Czarnecki (sprawozdawca), SW M. Gintowt.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w sprawie z powództwa Archidiecezji w P. przeciwko 1) Zygmuntowi K. i 2) Klarze P. o wydanie i eksmisję z wniosku strony powodowej o wyznaczenie do rozpoznania sprawy Sądu Wojewódzkiego w Kaliszuoddalił wniosek.Uzasadnienie faktyczneW dniu 31.X.1974 r. Sąd Wojewódzki w Poznaniu - Ośrodek w Kaliszu z powołaniem się na art. 44 k.p.c. wyznaczył do rozpoznania sprawy w miejsce Sądu Powiatowego w Ostrzeszowie Sąd Powiatowy dla m. Poznania. W dniu 15.IX.1975 r. Sąd Rejonowy w Poznaniu na podstawie art. 18 § 1 k.p.c. przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w Poznaniu, ten zaś Sąd zgłosił wniosek o wyznaczenie do rozpoznania sprawy w jego miejsce Sądu Wojewódzkiego w Kaliszu.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W myśl art. 388 § 1 k.p.c. sąd rewizyjny przekazuje sprawę innemu właściwemu sądowi pierwszej instancji, gdy za przekazaniem sprawy temu sądowi przemawiają względy celowości. Artykuł 44 k.p.c. uzależnia wyznaczenie innego sądu niż właściwy od dalej idącej przesłanki, mianowicie od tego, żeby sąd właściwy nie mógł z powodu przeszkody rozpoznać sprawy. Do wyznaczenia więc innego sądu na podstawie art. 44 k.p.c. nie wystarcza okoliczność, że za rozpoznaniem sprawy przez inny sąd przemawiają względy celowości.Okoliczności przedstawione przez Sąd Wojewódzki w Poznaniu, zwłaszcza że "prowadzenie procesu" przez ten sąd "musiałoby odbywać się przy szerokim korzystaniu z sądowej pomocy prawnej", mogłyby wskazywać na celowość wyznaczenia Sądu Wojewódzkiego w Kaliszu do rozpoznania sprawy, ale - jak to już wskazano - wyznaczenie innego sądu z samych tylko względów celowości nie może nastąpić.Orzeczono więc jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III CO 530/26 2026-05-21Czy Sąd Najwyższy powinien wyznaczyć inny sąd równorzędny do rozpoznania sprawy, gdy wszyscy sędziowie danego sądu złożyli wnioski o wyłączenie od rozpoznania sprawy?
- I CZ 60/70 1970-06-15Czy sąd przełożony może wyznaczyć do rozpoznania sprawy ze względów celowości inny sąd równorzędny, który nie podlega mu instancyjnie?
- II CO 114/21 2021-09-01Czy w przypadku, gdy pozwanym w sprawie jest sędzia sądu, który ma ją rozpoznać, właściwym trybem postępowania jest wystąpienie o wyznaczenie innego sądu równorzędnego na podstawie art. 441 § 1 k.p.c., czy też należy zas…
- II CO 62/21 2021-05-31Czy w przypadku, gdy pozwanym w sprawie jest sędzia sądu, w którym toczy się postępowanie, należy zastosować art. 441 k.p.c. w celu wyznaczenia innego sądu równorzędnego?
- I CO 3/82 1982-02-22Czy okresowe utrudnienia związane z dojazdami do sądu uzasadniają wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy na podstawie art. 44 k.p.c.?
Powołane przepisy
art. 44 KPCart. 18 § 1 KPCart. 388 § 1 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.