VI KZP 31/75
UchwałaIzba Karna1975-09-12
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rewizja prokuratora wnosząca jedynie o zaostrzenie kary grzywny, nie kwestionująca niesłusznego zastosowania przepisu art. 5 ust. 3 pkt 3 ustawy o amnestii, może skutkować zmianę wyroku w zakresie podwyższenia kary grzywny bez stosowania do niej dobrodziejstwa ustawy o amnestii?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchwalił, że rewizja prokuratora wnosząca jedynie o zaostrzenie kary grzywny, nie kwestionująca niesłusznego zastosowania przepisów ustawy o amnestii, nie może skutkować zmianę wyroku w zakresie podwyższenia kary grzywny bez stosowania do niej dobrodziejstwa ustawy o amnestii. Orzeczenie o darowaniu lub złagodzeniu kary na podstawie ustawy o amnestii nie jest rozstrzygnięciem o karze, lecz zastosowaniem aktu łaski. Skoro rewizja nie podnosi zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych lub obrazy prawa materialnego w zakresie stosowania ustawy o amnestii, sąd rewizyjny nie może wyjść poza granice rewizji.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Gdańsku przekazał Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące możliwości zaostrzenia kary grzywny w sytuacji, gdy prokurator wniósł rewizję jedynie w tym zakresie, nie kwestionując zastosowania ustawy o amnestii. Oskarżony Romuald Ł. był oskarżony z art. 208 i 203 § 1 k.k. w związku z art. 60 § 1 i art. 58 k.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił odpowiedź na przekazane zagadnienie prawne.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Komorniczak. Sędziowie: I. Kazimierczak, J. Pustelnik (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: T. Guzkiewicz. SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Romualda Ł., oskarżonego z art. 208 i 203 § 1 k.k. w związku z art. 60 § 1 i art. 58 k.k., po rozpoznaniu przekazanego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku postanowieniem z dnia 6 września 1975 r. wymagającego zasadniczej wykładni ustawy zagadnienia prawnego:"Czy rewizja prokuratora wnosząca jedynie o zaostrzenie kary grzywny, a nie kwestionująca w tym zakresie niesłusznego zastosowania przepisu art. 5 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 159), może skutkować zmianę wyroku w zakresie podwyższenia kary grzywny bez stosowania do niej dobrodziejstwa wyżej wymienionej ustawy o amnestii?"i po wysłuchaniu wniosku prokuratorau c h w a l i ł udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczne1. Zakres orzekania sądu odwoławczego na niekorzyść oskarżonego wynika przede wszystkim z unormowania zawartego w art. 382 i 383 § 1 k.p.k. Wymienione przepisy stanowią, że sąd odwoławczy rozpoznaje sprawę w granicach środka odwoławczego, a w zakresie szerszym o tyle, o ile ustawa to przewiduje, oraz że sąd odwoławczy może orzekać na niekorzyść oskarżonego tylko wtedy, gdy wniesiono na jego niekorzyść środek odwoławczy i tylko w granicach środka odwoławczego. Jednakże ustawa dopuszcza w postępowaniu rewizyjnym możliwość wyjścia sądu odwoławczego poza zakreślone granice rewizji, nakazując między innymi uważać rewizję co do kary zasadniczej za zwróconą przeciwko całości rozstrzygnięcia o karze (art. 397 § 2 k.p.k.). Brak podstaw do przyjęcia, że to ostatnie unormowanie nie odnosi się do rewizji wniesionej na niekorzyść oskarżonego, trzeba je zatem uznać za wyjątek od zasady wyrażonej w art. 383 § 1 k.p.k. Wypływa z tego wniosek, że w wypadku wniesienia rewizji prokuratora na niekorzyść oskarżonego co do kary zasadniczej sąd rewizyjny jest uprawniony do wyjścia poza granice rewizji na niekorzyść oskarżonego w zakresie całości rozstrzygnięcia o karze. 2. Całość rozstrzygnięcia o karze w rozumieniu § 2 art. 397 k.p.k. stanowią wszystkie elementy, z których składa się lub powinno się składać orzeczenie o karze w konkretnej sprawie i co do konkretnego sprawcy. Należą tu zwłaszcza kary zasadnicze, kary dodatkowe oraz szczególne ich ukształtowanie, jak np. warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności, nadzwyczajne złagodzenie lub obostrzenie kary (art. 73, 57, 58, 59, 60 k.k.). Za element "całości rozstrzygnięcia o karze" nie może być uważane orzeczenie o darowaniu lub złagodzeniu kary na postawie przepisów ustawy o amnestii. Nie jest to bowiem rozstrzygnięcie o karze, lecz zastosowanie - z mocy ustawy szczególnej - do kary już orzeczonej generalnego aktu łaski, wywołujące skutki w sferze kary. Skoro wniesiona na niekorzyść oskarżonego rewizja nie podnosi bądź zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, na skutek czego doszło do niesłusznego zastosowania przepisów ustawy o amnestii, bądź obrazy przepisów prawa materialnego wskutek nietrafnego zastosowania przepisów tej ustawy, jak też nie żąda zmiany orzeczenia co do zastosowania tej ustawy, sąd rewizyjny nie może wyjść poza granice rewizji i unormowania zawartego w przepisach art. 383 § 1 i art. 397 § 2 k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- II KO 40/56 1956-09-20Czy prokurator może żądać w rewizji skazania oskarżonego na podstawie surowszego przepisu niż oznaczony w akcie oskarżenia, jeżeli nie wnosił o zmianę kwalifikacji prawnej na rozprawie głównej, a jeśli tak, to czy sąd wo…
- I KO 173/56 1958-02-13Czy w przypadku wniesienia rewizji nadzwyczajnej w części dotyczącej wymiaru kary od wyroku skazującego za przestępstwo objęte amnestią, Sąd Najwyższy, uznając zarzut niewspółmierności kary za zasadny, powinien umorzyć p…
- III K 198/64 1964-11-07Czy rewizja od wyroku łącznego, który przestał istnieć na skutek darowania kary w drodze amnestii, powinna zostać pozostawiona bez rozpoznania?
- II KR 417/65 1966-12-09Czy Sąd Najwyższy może skazać oskarżonego w sytuacji, gdy Sąd pierwszej instancji umorzył postępowanie karne na podstawie dekretu o amnestii?
- Rw 473/86 1986-07-04Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie karne na podstawie ustawy o amnestii, mimo zarzutów prokuratora dotyczących błędów w ustaleniach faktycznych, kwalifikacji prawnej…
Powołane przepisy
art. 208art. 60 § 1art. 58 KKart. 390 § 1 KPKart. 5 ust. 3art. 382art. 397 § 2 KPKart. 383 § 1 KPKart. 397 KPKart. 73art. 383 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.