II CZ 184/72

PostanowienieIzba Cywilna1972-12-13

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przeciwnik procesowy prokuratora, który wytoczył powództwo o zaprzeczenie ojcostwa, może zostać obciążony kosztami sądowymi w sytuacji, gdy prokurator jest zwolniony z ich uiszczania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie w części obciążającej pozwanego Edmunda P. obowiązkiem uiszczenia kosztów sądowych. Stwierdzono, że zgodnie z art. 111 § 1 pkt 4 k.p.c., prokurator nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W związku z tym, jego przeciwnik procesowy nie może być obciążony obowiązkiem zwrotu kosztów procesu, nawet na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.
Stan faktyczny
Prokurator Wojewódzki w Krakowie wytoczył powództwo o zaprzeczenie ojcostwa wobec Edmunda P., Anny P. i Janiny P. Sąd Wojewódzki ustalił, że Anna P. nie jest dzieckiem Edmunda P. i obciążył Edmunda P. kosztami sądowymi w kwocie 525 zł. Edmund P. złożył zażalenie na orzeczenie o kosztach, uznając je za niesłuszne.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie w części obciążającej Edmunda P. obowiązkiem uiszczenia kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Rudnicki. Sędziowie: Z. Trybulski (sprawozdawca), M. Borowiecki.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Prokuratora Wojewódzkiego w Krakowie przeciwko Edmundowi P., Annie P. i Janinie P. o zaprzeczenie ojcostwa na skutek zażalenia pozwanego Edmunda P. na orzeczenie o kosztach sądowych objęte wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 26 maja 1972 r.postanowił uchylić zaskarżone orzeczenie w części obciążającej Edmunda P. obowiązkiem uiszczenia kosztów sądowych w kwocie 525 zł.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w Krakowie - uwzględniwszy powództwo Prokuratora Wojewódzkiego o zaprzeczenie ojcostwa i ustaliwszy, że pozwana małoletnia Anna P. nie jest dzieckiem pozwanego Edmunda P. - nałożył na tego pozwanego obowiązek uiszczenia na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w kwocie 525 zł.Na orzeczenie o kosztach pozwany złożył zażalenie, zarzucając, że obciążenie go tymi kosztami jest niesłuszne, skoro z ustaleń wyroku wynika, iż żona jego naruszyła obowiązek wierności, on zaś, będąc przywiązany do dziecka, które uważał za swoje, wnosił o oddalenie powództwa.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 111 § 1 pkt 4 k.p.c. prokurator nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Kosztami takimi sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąża przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, z odpowiednim zastosowaniem zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu (art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. Nr 24, poz. 110). Otóż, jak wynika z art. 106 k.p.c., udział prokuratora w sprawie nie uzasadnia zasądzenia zwrotu kosztów procesu na rzecz Skarbu Państwa ani od Skarbu Państwa. Przeciwnik procesowy prokuratora nie może więc być obciążony obowiązkiem zwrotu kosztów procesu. W związku z tym należy uznać, że w sprawie z powództwa prokuratora sąd nie może z powołaniem się na przepis art. 11 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych obciążyć przeciwnika kosztami sądowymi, których nie miał obowiązku uiścić prokurator.Z tych względów orzeczono jak w sentencji (art. 397 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 111 § 1 pkt 4 KPCart. 11 ust. 1art. 106 KPCart. 397 KPC§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.