Rw 438/69

Skład orzekającyPrzewodniczący: płk Z. Furtak.Sędziowie: płk S. Rzeczycki (sprawozdawca), ppłk S. Mendyka.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk E. Kemparowa.SentencjaSąd Najwyższy w toku rozpoznania skierowanej na posiedzenie niejawne Sądu Najwyższego sprawy Wacława A., skazanego wyrokiem Sądu Okręgu Wojskowego w N. z dnia 28 lutego 1969 r. na karę 2 lat i 6 miesięcy więzienia za przestępstwo z art. 154 k.k.W.P. w związku z art. 1 ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o zaostrzeniu odpowiedzialności karnej za chuligaństwo (Dz. U. Nr 34, poz. 152), stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie rewizyjne zostało wszczęte na skutek złożenia przez oskarżonego na piśmie prośby o doręczenie mu przez Sąd I instancji wyroku, w której to prośbie oskarżony zapowiedział równocześnie wniesienie "rewizji wyroku".Sąd Najwyższy postanowił pozostawić bez rozpoznania złożoną przez oskarżonego prośbę zawierającą "zapowiedź rewizji" od wydanego w jego sprawie wyroku Sądu Okręgu Wojskowego w N. z dnia 28 lutego 1969 r.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:Warunkiem wszczęcia postępowania rewizyjnego w Izbie Wojskowej Sądu Najwyższego jest wniesienie przez strony (prokuratora, obrońcę, oskarżonego) w myśl artykułów 265-272 k.w.p.k. skargi rewizyjnej od orzeczenia sądu wojskowego wydanego w I instancji lub wniesienie w myśl art. 256 k.w.p.k. zażalenia, jeżeli orzeczenie sądu I instancji miało charakter postanowienia, bądź też wniesienie rewizji nadzwyczajnej przez podmioty uprawnione do tego w myśl art. 282 k.w.p.k., gdy orzeczenie jest już prawomocne.Skierowana do instancji rewizyjnej za pośrednictwem sądu orzekającego w I instancji prośba o nadesłanie sentencji wyroku, w której wyrażona jest tylko "zapowiedź rewizji", nie może być uznana za skargę rewizyjną i nie może spowodować merytorycznego rozstrzygania sprawy przez instancję rewizyjną.W sprawie Wacława A. zachodzi właśnie taki wypadek. Oskarżony - aczkolwiek po ogłoszeniu mu treści wyroku w dniu 28 lutego 1969 r. został pouczony w myśl art. 253 § 3 k.w.p.k. o trybie zaskarżenia orzeczenia i oświadczył, że zarówno wyrok, jak i pouczenie zrozumiał - nie złożył skargi rewizyjnej ani sam, ani za pośrednictwem wyznaczonego mu z urzędu obrońcy, lecz ograniczył się tylko do wysłania w dniu 2 marca 1969 roku prośby do Sądu Okręgu Wojskowego w N., jako orzekającego w I instancji, w której to prośbie napisał: "Zwracam się uprzejmie o doręczenie sentencji wyroku z dnia 28 lutego, odbywającej się na sesji wyjazdowej w N.1. Jednocześnie zapowiadam rewizję". Z przytoczonej więc treści tej prośby nie wynika, że skazany domaga się rewizji wyroku. Jest w niej wyrażona jedynie "zapowiedź rewizji", a więc wola zaskarżenia orzeczenia w przyszłości, co w rzeczywistości nie nastąpiło.W praktyce rewizyjnej Izby Wojskowej Sądu Najwyższego nie jest ustalona dla oskarżonego forma środka odwoławczego, w związku z czym orzeczenie może być zaskarżone nawet w drodze podania lub prośby, jednakże warunkiem uznania prośby czy podania za środek odwoławczy jest wyrażenie woli zaskarżenia orzeczenia lub co najmniej zarzut niesprawiedliwości wyroku. Tak szerokie traktowanie pojęcia środka odwoławczego daje z jednej strony możliwość zaskarżenia orzeczenia przez każdego, kto potrafi napisać prośbę czy podanie, nie posiada zaś wykształcenia prawniczego, a z drugiej uwzględnia w pełni prawa oskarżonego do obrony. Dalej idące rozszerzanie tego pojęcia na takie wypadki, jak w niniejszej sprawie, nie znajduje uzasadnienia, zwłaszcza że skazany miał wyznaczonego obrońcę z urzędu, do którego mógł się zwrócić o napisanie skargi rewizyjnej.Sąd I instancji, który wydał orzeczenie w tej sprawie, nie miał podstaw do uznania prośby skazanego o przytoczonej wyżej treści za skargę rewizyjną i do skierowania tej sprawy do instancji rewizyjnej. Natomiast sąd ten powinien był, zaraz po upływie terminu do zaskarżenia wyroku, spowodować wydanie klauzuli jego prawomocności.W tej sytuacji, wobec braku podstaw do uznania prośby skazanego za skargę rewizyjną, a co za tym idzie wobec braku skargi rewizyjnej, wyrok niniejszy należy uznać za prawomocny od daty upływu zawitego terminu do jego zaskarżenia i w związku z tym sprawa niniejsza, bez wniosku rewizyjnego podmiotów uprawnionych do skarżenia orzeczeń prawomocnych, nie może być przez instancję rewizyjną rozstrzygnięta merytorycznie.