I SA/Lu 1595/98
WyrokWSA w Lublinie2000-02-14
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sześciomiesięczny termin używania rzeczy ruchomej, wymagany do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług przy sprzedaży towarów używanych, odnosi się do całego okresu używania rzeczy, czy też do okresu używania jej przez sprzedającego użytkownika?Ratio decidendi
Sześciomiesięczny termin używania rzeczy ruchomej, wymagany do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług przy sprzedaży towarów używanych, odnosi się do każdorazowego nabycia towaru przez użytkownika. Oznacza to, że sprzedaż towaru używanego jest opodatkowana, jeśli sprzedający użytkował go krócej niż sześć miesięcy od momentu jego nabycia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w przedmiocie określenia zwrotu podatku od towarów i usług oraz ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego. Podatnik sprzedał ciągnik siodłowy, który nabył jako towar używany, zwolniony od podatku. Organy podatkowe uznały, że zwolnienie nie przysługuje, ponieważ podatnik używał ciągnika przez 4 miesiące, a wymagany minimalny okres używania wynosi 6 miesięcy. Podatnik kwestionował tę interpretację, twierdząc, że liczy się cały okres używania towaru, a nie tylko przez ostatniego użytkownika.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego i oddalił skargę w pozostałej części.Pełny tekst orzeczenia
W odniesieniu do rzeczy ruchomych sześciomiesięczny termin z art. 4 pkt 7 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ odnosi się do każdorazowego nabycia towarów. Oznacza to, że podatnik nabywając rzecz ruchomą, a następnie dokonując jej sprzedaży po upływie czterech miesięcy, musi tę sprzedaż opodatkować, bowiem nie upłynął jeszcze ustawowy termin sześciu miesięcy.
Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa, po rozpatrzeniu odwołania Jerzego O., właściciela PPH "O." od decyzji Urzędu Skarbowego z dnia 13 lipca 1998 r. w sprawie określenia zwrotu podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 1998 r. w kwocie 15.338 oraz ustalenia dodatkowego zobowiązania w kwocie 1.460 zł, utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu samochodowego, handlu materiałami budowlanymi oraz handlu samochodami ciężarowymi i naczepami J. O. dokonał zakupu ciągnika siodłowego "LIAZ" z dnia 1 grudnia 1997 r. jako towaru używanego, zwolnionego od podatku od towarów i usług na podstawie art. 5 pkt 5 ustawy o VAT. Sprzedaży tego ciągnika dokonał w dniu 10 marca 1998 r., jako towaru używanego, wolnego od podatku.
Uznając, że w sprawie nie został spełniony podstawowy warunek dla prawidłowego zastosowania zwolnienia określonego w art. 7 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy o VAT Urząd Skarbowy opodatkował tę sprzedaż stawką określoną w art. 18 ust. 1 oraz określił prawidłową kwotę zwrotu różnicy podatku i na podstawie art. 27 ust. 6 ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe.
W odwołaniu od tej decyzji podatnik wnosi o jej uchylenie, twierdząc, że urząd nie ustosunkował się do wyjaśnień zawartych w piśmie z dnia 17.06.1998 r. Uważa, że sprzedając ciągnik nie naruszył przepisów ustawy o VAT gdyż - wbrew twierdzeniu Urzędu - był użytkownikiem pojazdu, sprzedany ciągnik był towarem używanym ponad pół roku i przy zakupie ciągnika nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego.
Rozpatrując odwołanie Izba Skarbowa, w oparciu o analizę art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku od towarów i usług podzieliła ustalenia organu I instancji, iż podatnik nie spełnił podstawowego warunku dla prawidłowego zastosowania tego artykułu, gdyż był użytkownikiem ciągnika przez 4 miesiące.
Określony minimalny okres używania rzeczy ruchomych wynosi 6 miesięcy i biegnie dla każdego użytkowania odrębnie, od momentu objęcia przez niego władania nad rzeczą.
Zdaniem Izby wyjaśnienia zawarte w piśmie z 17.06.1998 r. nie mają wpływu na podjęte rozstrzygnięcie, gdyż bez znaczenia jest fakt, że ciągnik zakupiony został do świadczenia usług transportowych a jego sprzedaż miała miejsce w związku ze złym stanem technicznym.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa.
Przedstawiając stan faktyczny sprawy i przebieg postępowania podatkowego uważa, że uzasadnienia zaskarżonych decyzji nie znajdują potwierdzenia w przepisach prawa podatkowego. Zdaniem podatnika użyta w ustawie o VAT definicja "towaru używanego" nie oznacza, że chodzi o używanie go przez aktualnego użytkownika, jak przyjęły organy podatkowe. Takie rozumienie byłoby sprzeczne z par. 9 ust. 4 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w myśl którego do uznania danego środka trwałego za używany wystarcza by podatnik udowodnił, że przed ich nabyciem były wykorzystywane co najmniej przez okres 6 pełnych miesięcy.
Zdaniem podatnika przy sprzedaży ciągnika miało zastosowanie zwolnienie z podatku VAT określone w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wnosi o jej oddalenie w zakresie zobowiązania podatkowego, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze ogłoszenie przez Prezesa Trybunału Konstytucyjnego obwieszczenia z dnia 9 listopada 1998 r. o utracie mocy obowiązującej od dnia 17 listopada 1998 r. art. 27 ust. 5, 6 i 8 ustawy o VAT w stosunku do osób fizycznych Izba wnosi o pozytywne załatwienie skargi w części dotyczącej sankcji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji a więc jej zgodność z obowiązującymi przepisami prawa /art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368/ stwierdzić należy, iż zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ zwana dalej - ustawa o VAT są trafne.
Wyjaśnić należy, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji /w brzmieniu ustalonym nowelizacją ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. - Dz.U. nr 137 poz. 640/ stanowi art. 7 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 4 pkt 7 cyt. ustawy o VAT, zaś w sprawie nie mają zastosowania - co zdaje się sugerować skarżący - wydane na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT zwalnia się od podatku od towarów i usług oraz od podatku akcyzowego sprzedaż towarów używanych, jeżeli jest dokonywana przez użytkownika (...) pod warunkiem, że w stosunku do tych towarów nie przysługiwało sprzedającemu prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony.
W artykule 4 pkt 7 ustawy o VAT zawarta została definicja "towarów używanych", co oznacza, że dla potrzeb podatku VAT przez towar używany rozumie się towar, którego okres używania wyniósł co najmniej pół roku, a w przypadku budynków i budowli co najmniej 5 lat od końca roku, w którym zakończono budowę.
Bezspornym jest, że podatnik sprzedał ciągnik marki Liaz, przy którego zakupie w dniu 1.12.1997 r. nie przysługiwało mu prawo do obniżenia podatku należnego, w dniu 10 marca 1998 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Izba Skarbowa /w przeciwieństwie do organu I instancji/ nie kwestionuje, iż skarżący był użytkownikiem tego pojazdu.
Kwestią sporną jest natomiast to, czy sześciomiesięczny termin określony w art. 4 pkt 7 ustawy odnosi się do - jak uważa podatnik - całego okresu używania ciągnika /w rozpatrywanej sprawie - od 1989 r./ czy jedynie do czasu używania go przez sprzedającego użytkownika /w rozpatrywanej sprawie - 4 miesiące/ jak przyjęły organy podatkowe.
Zdaniem składu orzekającego interpretację powyższych przepisów prawa dokonaną przez organy podatkowe należy uznać za prawidłową i zgodną z dotyczącym tej kwestii utrwalonym już orzecznictwem NSA /por. np. orzeczenia: z dnia 13 maja 1999 r. SA/Sz 992/98, z dnia 22 stycznia 1999 r. I SA/Gd 1628/98/ oraz stanowiskiem doktryny prawa podatkowego /J. Kamiński, W. Maruchin: Ustawa o VAT. Komentarz, C. H. BECK 1997 r. str. 98/.
W odniesieniu do rzeczy ruchomych sześciomiesięczny termin odnosi się do każdorazowego nabycia towarów. Oznacza to, że podatnik nabywając rzecz ruchomą, a następnie dokonując jej sprzedaży po upływie czterech miesięcy, musi tę sprzedaż opodatkować, bowiem nie upłynął jeszcze ustawowy termin sześciu miesięcy. Uznając zatem zarzuty skargi za bezpodstawne Sąd w tej części skargę oddala.
Niezależnie od pisemnie sformułowanych zarzutów skargi, której granicami zgodnie z art. 51 ustawy o NSA Sąd nie jest związany, podzielając zgłoszony na rozprawie zarzut pełnomocnika skarżącego oraz zawarte w odpowiedzi na skargę stanowisko Izby Skarbowej zaskarżona decyzja podlega uchyleniu w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego. Przy ponownym rozpatrzeniu tej kwestii organy podatkowe winny rozważyć zasadność zastosowanej sankcji w związku z ogłoszeniem przez Prezesa Trybunału Konstytucyjnego obwieszczenia z dnia 9 listopada 1998 r. o utracie mocy obowiązującej od dnia 17 listopada 1998 r. art. 27 ust. 5, 6 i 8 ustawy o VAT w stosunku do osób fizycznych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 27 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 3 ustawy o NSA orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 55 ust. 2 cyt. wyżej ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło