II OSK 37/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 września 2005 r., II SA/Lu 1271/99 w przedmiocie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego w sprawie ze skargi S. K. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego postanawia oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 13 września 2005 r., (sygn. akt II SA/Lu 1271/99) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę S. K. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Lubelskiego w przedmiocie pozwolenia na budowę. Zdaniem Sądu samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom zawierającym przesłanki wznowienia (art. 271-274 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.) nie oznacza oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, iż podnoszona podstawa nie zachodzi. Sąd podkreślił, iż okoliczności faktyczne lub środki dowodowe powstałe po prawomocnym zakończeniu sprawy nie mogą stanowić podstawy wznowienia, a zatem nie może stanowić podstawy wznowienia powoływane przez skarżącego postanowienie Wojewody Lubelskiego z dnia 30 grudnia 2003 r. w przedmiocie wyłączenia Prezydenta Miasta z postępowania w sprawie umorzenia pozwolenia na budowę. Zdaniem Sądu nie jest to bowiem środek dowodowy później wykryty w rozumieniu art. 273 p.p.s.a., ponieważ nie istniał on w poprzednim postępowaniu. Według Sądu I-instancji także podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące związków Prezydenta Miasta [...] i jego córki ze Spółdzielnią "P." nie są okolicznościami nowymi, czy później wykrytymi w rozumieniu art. 273 p.p.s.a. skoro z akt prawomocnie zakończonej sprawy II SA/Lu 1271/99 wynika, iż wielokrotnie, zarówno w skardze do sądu, jak i w toku postępowania administracyjnego podnosił on zarzuty dotyczące tych kwestii. Ponadto Sąd zaznaczył, iż wobec uchylenia zaskarżonych decyzji w sprawie II SA/Lu 1271/99 nawet ewentualne stwierdzenie naruszenia przepisów o wyłączeniu pracowników nie miałoby wpływu na rozstrzygnięcie sądu w tej sprawie. W skardze kasacyjnej sporządzonej przez adwokata, skarżący zaskarżył w całości postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 września 2005 r., (sygn. akt II SA/Lu 1271/99) o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowego. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art. 270 i 273 § 2 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że przedstawione przez skarżącego zarzuty w rzeczywistości są bezzasadne i nie zachodzą powołane przyczyny wznowienia oraz naruszenie art. 132 i 181 p.p.s.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy postanowienia a nie wyrokiem i odrzucenie skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Wznowienie postępowania polega na ponownym rozpoznaniu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem, jeśli spełnione zostaną przesłanki przewidziane w ustawie. Instytucja wznowienia postępowania opiera się na przysługującej poza tokiem instancji skardze o presumpcję wadliwego procesu i zastąpienie zapadłego orzeczenia - orzeczeniem nowym. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu orzeczeniu powoduje, że wznowienie postępowania sądowego może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w ustawie. Uwzględniają one konieczność wznowienia na nowo procesu dotkniętego przyczynami nieważności, właściwymi przyczynami restytucyjnymi oraz faktem wydania orzeczenia na podstawie aktu normatywnego, uznanego następnie przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą. Skarga o wznowienie postępowania powinna odpowiadać wymaganiom formalnym stawianym pismom strony (art. 46 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia (art. 279 p.p.s.a.). Podanie podstawy wznowienia powinno zawierać powołanie i wyraźne określenie, które z podstaw wymienionych w art. 271-273 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniają wznowienie postępowania w danej sprawie, natomiast uzasadnienie podstaw wznowienia powinno zawierać w szczególności powołanie okoliczności powodujących istnienie wskazanej podstawy wznowienia. Zgodnie z art. 280 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd skargę odrzuci. Strona skarżąca jako podstawę wznowienia powołuje przepis art. 273 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z treści tego przepisu wynika, że można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Stwierdzić więc należy, że podstawą wznowienia przewidzianego w powołanym wyżej przepisie jest późniejsze - po uprawomocnieniu się orzeczenia, wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zwrot użyty w omawianym przepisie "wykrycie" odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nie ujawnionych i podówczas nieujawnionych, bo nieznanych stronom. Nie odnosi się ono zatem do okoliczności i dowodów jawnych z materiału poprzedniego postępowania, a nawet podkreślanych przez stronę w jej pismach procesowych. Powoduje to, iż już z uzasadnienia skargi o wznowienie postępowania sądowego skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wynika, że podnoszona podstawa prawna wznowienia nie ma istnieje. Ponadto w samej skardze kasacyjnej skarżący wskazuje, że podstawę wznowienia określoną w art. 273 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wywodzi z okoliczności powoływanych już przez niego w prawomocnie zakończonym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nie można więc mówić o późniejszym wykryciu takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, bowiem także skarga kasacyjna nie wskazuje, które z tych okoliczności mogłyby wyczerpać przesłanki ustawowe. W związku z powyższym stwierdzić należy, że wobec tak sprecyzowanej okoliczności, na podstawie której, zdaniem skarżącego, miałoby nastąpić wznowienie postępowania, zasadnie przyjął Sąd I-instancji, że nie jest to w istocie przesłanka wznowienia, o której stanowi art. 273 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga jako nie oparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu /por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2005 r., GSK 1242/04; postanowienie SN z dnia 28 października 1999 r., II UKN 174/99; z dnia 29 stycznia 1968 r., I CZ 122/67 - OSNCP 1968 nr 8-9 poz. 154, uzasadnienie uchwały SN z dnia 28 października 1981 r., I CO 5/81 - OSNCP 1982 nr 5-6 poz. 77 oraz w uzasadnienie postanowienia SN z dnia 30 maja 1996 r. I CRN 101/95 - OSNC 1996 nr 10 poz. 138/. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.