III SA/Lu 42/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Ewa Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2006 r. sprawy ze skargi K. W. na orzeczenie Komendanta Policji z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie naruszenia dyscypliny służbowej oddala skargę. Komendant Policji zaskarżonym orzeczeniem nr [...] z dnia [...] na podstawie art. 133 ust. 8 pkt 1 i art. 135n ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. nr 7, poz. 58 ze zm.), po dokonaniu analizy i oceny całokształtu okoliczności i materiału dowodowego w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko sierż. szt. K. W. obwinionemu o to, że w dniu [...] 2005 r. w L. na ul. L. spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że kierując samochodem służbowym m-ki Polonez nr rej. [...] nie zachował odstępu niezbędnego do uniknięcia zderzenia i najechał na tył znajdującego się przed nim samochodu m-ki Renault Talia, którego kierujący oczekiwał na możliwość wjazdu na skrzyżowanie. W wyniku zderzenia oba pojazdy uległy uszkodzeniu, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w związku z art. 86 § 1 kw oraz w związku z art. 19 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 515 ze zm.) – utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] nr [...] o stwierdzeniu winy wymienionego policjanta i odstąpieniu od ukarania. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia podano, że w odwołaniu K. W. wskazał, iż popełniony czyn nie stanowi przewinienia dyscyplinarnego w myśl obowiązujących przepisów prawa. Przedmiotem postępowania odwoławczego było ustalenie, czy zdarzenie drogowe, w którym uczestniczył w dniu [...] 2005 r. K. W., nosi jednocześnie znamiona przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej. Za bezsporny należy uznać fakt, że K. W. kierując samochodem służbowym marki Polonez nr rej. [...] dopuścił się wykroczenia, o którym mowa w art. 86 § 1 kw, tj. nie zachował należytej ostrożności i spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, iż doprowadził do zderzenia pojazdu służbowego z poprzedzającym go samochodem marki Renault Talia nr rej. [...], który oczekiwał na możliwość włączenia się do ruchu w ul. S.. Wina w tym zakresie sierż. Szt. K. W. jest oczywista. Za powyższe wykroczenie wymieniony policjant został ukarany mandatem karnym w wysokości 50 zł oraz 6 punktami karnymi. W świetle przedstawionych okoliczności stwierdzić należy, że K. W. dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej. Zdarzenie to powstało podczas pełnionej służby i wynikało z wykonywania przez obwinionego czynności służbowych. W tym stanie rzeczy Komendant Miejski Policji rozstrzygając w przedmiotowej sprawie, w oparciu o zebrany materiał dowodowy, prawidłowo ocenił czyn popełniony przez K. W. jako naruszenie dyscypliny służbowej oraz że wina wymienionego nie budzi wątpliwości. Jednocześnie należy zgodzić się z decyzją przełożonego dyscyplinarnego, iż charakter i okoliczności naruszenia dyscypliny służbowej oraz dotychczasowy przebieg służby wymienionego policjanta pozwalają na odstąpienie od wymierzenia mu kary dyscyplinarnej. Obowiązek przestrzegania prawa, w tym nie tylko przepisów dot. pragmatyki służbowej, znajduje umocowanie w ar. 58 ust. 1 w związku z art. 27 ust. 1 ustawy o Policji. Stąd policjant z racji pełnionej funkcji jest w sposób szczególny zobligowany do respektowania obowiązujących przepisów, zwłaszcza gdy wykonuje czynności służbowe. Nie można zatem zgodzić się z argumentacją obwinionego, iż czyn, jakiego się dopuścił, nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej, a jego odpowiedzialność dyscyplinarna w tym zakresie jest wyłączona. Jako funkcjonariusz Policji – instytucji powołanej m.in. do ochrony porządku prawnego – winien zdawać sobie sprawę z ciążących na nim powinności, w tym przestrzegania prawa w trakcie wykonywania czynności wynikających z obowiązków służbowych. Na powyższe orzeczenie dyscyplinarne K. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wnosząc o uchylenie obydwu orzeczeń. W uzasadnieniu podnosił, iż pomimo ukarania go mandatem Komendant Miejski Policji w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym stwierdził, że skarżący jest winny naruszenia dyscypliny służbowej i odstąpił od ukarania. Pomimo odstąpienia od ukarania skarżący poniesie dodatkową karę finansową, zostanie mu zabrane 20-50% nagrody rocznej, na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie warunków przyznawania policjantom nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. z 2002 r. nr 86, poz. 789 ze zm.). Skarżący uważa, że powodując kolizję drogową w dniu [...] 2005 r. nie naruszył zasad dyscypliny służbowej. Istotą odpowiedzialności dyscyplinarnej są czyny godzące w dobro służby lub godność związaną z wykonywaniem danej służby. Tylko czyny stanowiące przewinienie dyscyplinarne polegające na nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej lub naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. nr 7, poz. 58 ze zm.), które jednocześnie wypełniają znamiona przestępstwa lub wykroczenia skarbowego, podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej. Do takich czynów nie można zaliczyć popełnienia z winy nieumyślnej wykroczenia w ruchu drogowym. Stanowisko swoje skarżący oparł na orzeczeniach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt SA/Kr 1903/02 z dnia 28 września 2005 r. sygn. akt III SA/Kr 984/04. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że zgodnie z art. 132 ust. 2 naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Wykonywanie czynności służbowej przez skarżącego polegało na kierowaniu pojazdem służbowym. Spowodowanie kolizji drogowej było następstwem nieprawidłowego wykonania tej czynności. Ponadto należy zaznaczyć, iż nieprawidłowe wykonanie czynności służbowej w tym przypadku skutkowało popełnieniem przez skarżącego wykroczenia z art. 86 § 1 kw. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia Komendanta Policji pod względem jego legalności, stwierdzić należy, że pozostaje ono w zgodzie z przepisami prawa, zatem skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Bezsporne jest, że w dniu [...] 2005 r. sierż. szt. K. W. w trakcie wykonywania czynności służbowej doprowadzania zatrzymanego do jednostki organizacyjnej Policji, kierując samochodem służbowym, dopuścił się wykroczenia określonego w art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń. Wydając zaskarżone orzeczenie Komendant Policji uznał, że popełniając powyższe wykroczenie, dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej, bowiem zdarzenie to powstało podczas pełnionej służby i wynikało z wykonywania przez obwinionego czynności służbowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie podziela stanowisko organu w tym zakresie. Zgodnie z art. 132 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. nr 7, poz. 58 ze zm.) policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej, przy czym naruszeniem dyscypliny służbowej jest według ustawodawcy czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Zwrócić należy uwagę, że przed podjęciem służby policjant składając ślubowanie według następującej roty: "Ja, obywatel Rzeczypospolitej Polskiej, świadom podejmowanych obowiązków policjanta, ślubuję: służyć wiernie Narodowi, chronić ustanowiony Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej porządek prawny, strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli, nawet z narażeniem życia. Wykonując powierzone mi zadania, ślubuję pilnie przestrzegać prawa, dochować wierności konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej, przestrzegać dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych. Ślubuję strzec tajemnicy państwowej i służbowej, a także honoru, godności i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej." (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji), ślubuje pilnie przestrzegać prawa. W myśl natomiast art. 58 ust. 1 cyt. ustawy policjant jest obowiązany dochować obowiązków wynikających z roty złożonego ślubowania. Zatem postępując wbrew przepisom Kodeksu wykroczeń (art. 86 § 1) oraz Prawa o ruchu drogowym (art. 19 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r.; Dz. U. z 2005 r. nr 108, poz. 908 ze zm. – "Kierujący pojazdem jest obowiązany utrzymywać odstęp niezbędny do uniknięcia zderzenia w razie hamowania lub zatrzymania się poprzedzającego pojazdu"), policjant nie dochowuje wynikającego z roty złożonego ślubowania obowiązku przestrzegania prawa. Tym samym dopuszcza się niewykonania obowiązków wynikających z przepisów prawa, a więc przewinienia dyscyplinarnego – naruszenia dyscypliny służbowej (art. 132 ust. 2 ustawy o Policji). Podkreślić przy tym trzeba, że wykroczenie, którego się dopuścił skarżący, miało miejsce w trakcie wykonywania czynności służbowej, podczas prowadzenia pojazdu służbowego, a zatem miało związek ze służbą. Skarżący podniósł w skardze, że istotą odpowiedzialności dyscyplinarnej są czyny godzące w dobro służby lub godność związaną z wykonywaniem danej służby. Zgadzając się z owym stanowiskiem, stwierdzić jednakże należy, że sentencja ta nie wyczerpuje definicji przewinienia dyscyplinarnego; może być odnoszona do pojęcia "nieprzestrzegania zasad etyki służbowej", lecz nie obejmuje zawinionego przekroczenia uprawnień lub niewykonania obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Przewinienie dyscyplinarne polega bowiem na naruszeniu dyscypliny służbowej lub na nieprzestrzeganiu zasad etyki służbowej i dopuszczenie się jednego z tych naruszeń nie oznacza dopuszczenia się i drugiego, i odwrotnie: postępowanie zgodne z zasadami etyki służbowej nie wyklucza zachowania naruszającego dyscyplinę służbową. Przytoczona przez skarżącego argumentacja Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawarta w wyrokach z dnia 10 stycznia 2005 r. (sygn. akt II SA/Kr 1903/02) i z dnia 28 września 2005 r. (sygn. akt III SA/Kr 984/04) uchylających zaskarżone orzeczenia dyscyplinarne, nie może zostać uwzględniona z uwagi na to, że wydane zostały one w odmiennych stanach faktycznych. Podzielić przy tym należy poglądy w nich zawarte, że tylko czyny stanowiące przewinienie dyscyplinarne polegające na nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej lub naruszeniu dyscypliny służbowej (...), które jednocześnie wypełniają znamiona przestępstwa lub wykroczenia albo przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie spowodowanie kolizji drogowej w trakcie wykonywania służbowym pojazdem czynności służbowej doprowadzania zatrzymanego uznać należy za zawinione (art. 132a pkt 2 ustawy o Policji) niewykonanie obowiązków wynikających z przepisów prawa i co za tym idzie za naruszenie dyscypliny służbowej stanowiące przewinienie dyscyplinarne. Nie stwierdzając zatem uchybień postępowania mających wpływ na wynik postępowania, ani nieprawidłowej interpretacji norm prawa materialnego, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.