IV SA/Wa 2179/06

WyrokWSA w Warszawie2007-04-04

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Krystyna Napiórkowska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy nie są właścicielami nieruchomości, ale oczekują na prawomocne zakończenie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, która skutkowała nabyciem własności tych nieruchomości przez gminę, posiadają interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Skarżący, którzy nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości objętych uchwałą rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie mają interesu prawnego do jej zaskarżenia, nawet jeśli oczekują na prawomocne zakończenie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, która skutkowała nabyciem własności tych nieruchomości przez gminę. Brak bezpośredniego wpływu uchwały na prawa i obowiązki skarżących wynikające z konkretnej normy prawnej oznacza brak interesu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżące E. B. i T. B. wniosły skargę na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia (...) października 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gruntów terenu K., P., S. "C" - I etap, w części dotyczącej działek o nr ew. (...), (...), (...) i (...). Skarżące podniosły, że ich ojciec był właścicielem działki, która została podzielona decyzją z 1968 r. na podstawie niewłaściwych przepisów, co skutkowało nabyciem własności części działek przez gminę. Wskazały, że toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności tej decyzji, a w związku z tym powinny być traktowane jak właścicielki. Zarzuciły naruszenie art. 7 i 8 k.p.a. poprzez przeznaczenie ich działek pod drogę zamiast pod zabudowę jednorodzinną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska,, asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi E. B. i T. B. na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia (...) października 2005 r. nr (...) w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - oddala skargę - IV SA/Wa 2179/06 UZASADNIENIE E. B. i T. B. wniosły skargę na uchwałę Rady Miejskiej K. nr (...) z dnia (...) października 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gruntów terenu K., P., S. "C" -1 etap. Stan sprawy jest następujący. Rada Miejska K. w dniu (...) czerwca 1999 r. podjęła uchwałę nr (...) w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gruntów K., P. oraz S. "C" o powierzchni (...) ha. Uchwałą nr (...) Rady Miejskiej K. z dnia (...) sierpnia 2005 r. zmieniono uchwałę w / w z dnia (...) czerwca 1999 r. w ten sposób, że przewidziano możliwość etapowego ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowego obszaru. Pierwszy etap planu wyznaczono według następujących granic: północno zachodnia linia rozgraniczająca ulicy P. (działka o nr ew. (...) z obrębu (...)); granica między obrębami (...) a (...); północno-zachodnia granica własności działek o nr ew. (...), (...) (...), północna granica własności działek o nr ew. (...), (...), (...), (...), (...), (...) (...), północno zachodnia granica własności działek o nr ew. (...), (...), (...) (...), granice między obrębami (...) a (...); południowo-zachodnia granica własności działek o nr ew. (...) i (...) (...); granica między obrębami (...) i (...) oraz południowo-zachodnia granica własności działek o nr ew. (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...), (...) (...). Na pozostałym odcinku granicę pierwszego etapu planu ustalono wzdłuż torów kolejowych, wzdłuż ulicy W.. W dniu (...) października 2005 r. Rada Miejska K. podjęła uchwałę nr (...), którą uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gruntów terenu K., P., S. "C" - I etap dla obszaru zgodnie z wyżej ustalonymi granicami. W dniu (...) listopada 2005 r. E. B. i T. B. wezwały organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę powyższej uchwały w części dotyczącej terenu działki o nr ew. (...), (...), (...) i (...), które są objęte pierwszym etapem planu. W dniu 5 stycznia 2006 r. E. B. i T. B. na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.), zwanej dalej "u. s. g.", wniosły IV SA/Wa 2179/06 skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Rady Miejskiej K. nr (...) z dnia (...) października 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gruntów terenu K., P., S. "C" -1 etap w części dotyczącej terenu działki o nr ew. (...), (...), (...) i, (...), które są objęte pierwszym etapem planu. W uzasadnieniu skarżące podniosły, że ich ojciec, K. M., był właścicielem działki rolnej o nr ew. (...) o powierzchni (...) ha położonej w K.. Jako spadkobiercy skarżące wystąpiły z wnioskiem o wyrażenie zgody na podział w / w działki, w konsekwencji czego Kierownik Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w P. decyzją z dnia (...) października 1968 r. nr (...) wydał decyzję o jej podziale stosując przepisy ustawy z dnia 25 czerwca 1948 r. o podziale nieruchomości na obszarach miast i niektórych osiedli (Dz. U. nr 35, poz. 240 ze zm.), zamiast przepisy ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o terenach dla budownictwa domów jednorodzinnych w miastach i osiedlach (Dz. U. nr 31, poz. 138 ze zm.). Skutkiem tego Skarb Państwa, a w konsekwencji gmina K.. kosztem skarżących nabyła prawo własności obecnych działek nr ew. (...), (...), (...) z obrębu (...) i nr ew. (...) z obrębu (...). Ponadto skarżące wskazały, że pominięto fakt, iż w obecnej chwili w ostatnim stadium w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w W. znajduje się sprawa o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji administracyjnej z dnia (...) października 1968 r. nr (...) o podziale gruntu działki nr ew. (...) na (...) działek. W związku z tym, zdaniem skarżących, w tej szczególnej sytuacji, w której bliska jest perspektywa przywrócenia im prawa własności działek o nr ew. (...), (...), (...) z obrębu (...) i nr ew. (...) z obrębu (...), przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należało potraktować skarżące tak, jakby były właścicielkami wspomnianych wyżej działek. W opinii skarżących podjęcie zaskarżonej uchwały nastąpiło przy założeniu, że przedmiotowe działki są w sposób trwały własnością gminy K., a zatem że można swobodnie określać przeznaczenie tych działek nie licząc się z interesami prawowitych właścicieli, co stanowi naruszenie art. 7 k. p. a. i art. 8 k. p. a. Skarżące zarzuciły naruszenie art. 7 k. p. a. poprzez pominięcie w zaskarżonej uchwale ich interesu wiążącego się z prawem do przeznaczenia działek o nr ew. (...), (...) i (...) z obrębu (...) i działki o nr ew. (...) z obrębu (...) pod zabudowę jednorodzinną mieszkaniową, a nie - jak ustalono w planie - pod drogę. Podniesiono, że zgodnie z poprzednim planem zagospodarowania przestrzennego powyższe działki były przeznaczone pod jednorodzinną zabudowę mieszkaniową, a żadne szczególne IV SA/Wa 2179/06 okoliczności nie przemawjają za tym, aby w obecnym miejscowym planie zmieniać przeznaczenie działek poprzez zlokalizowanie na nich drogi. Drogi, zdaniem skarżących, mogą być zlokalizowane na innym terenie, który dotychczas nie był przeznaczony pod jednorodzinna zabudowę mieszkaniową. Ustalenie zatem przeznaczenia przedmiotowych działek pod drogę nastąpiło bez uwzględnienia słusznego interesu skarżących, a więc z naruszeniem zasady określonej w art. 7 k. p. a. Nadto wskazano, iż w dniu (...) listopada 2005 r. skarżące wystąpiły z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę zaskarżonej uchwały, jednakże mimo wyznaczenia sesji Rady Miejskiej K. na dzień (...) grudnia 2005 r. nie zajęła się ona wezwaniem skarżących. Mając na uwadze powyższe skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej uchwały. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z powodów formalnych lub ewentualnie o jej oddalenie. Jako pierwszą przyczynę niedopuszczalności skargi organ wskazał przedwczesność jej wniesienia. Zgodnie bowiem z art. 101 § 3 u. s. g. w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o załatwianiu spraw w postępowaniu administracyjnym, tj. art. 35 k. p. a. Stosownie do art. 35 § 3 k. p. a. załatwienie sprawy szczególnie skomplikowanej, a taką jest sprawa niniejsza, powinno nastąpić nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Z tego względu wniesienie skargi nastąpić może dopiero po upływie dwóch miesięcy przewidzianych na załatwienie sprawy przez organ. Zdaniem organu, w związku z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa skierowanym do organu w dniu 14 listopada 2005 r., termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg dopiero w dniu 14 stycznia 2006 r, jako w dniu, w którym upłynął dwumiesięczny termin do załatwienia sprawy zgodnie z art. 35 § 3 k. p. a. Wskutek tego wniesiona w dniu 5 stycznia 2006 r. skarga jest przedwczesna. Zdaniem organu drugim powodem do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej ze względów formalnych jest okoliczność, że skarżące nie mają interesu prawnego w jej wniesieniu. Zgodnie bowiem z art. 101 ust. 1 u. s. g. podmiotem mogącym zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego jest tylko taki podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały przez nią naruszone. Jako że właścicielem działek o nr ew. (...), (...) i (...) z obrębu (...) i działki o nr ew. (...) z obrębu (...) jest gmina K., a nie skarżące, toteż nie mają one interesu prawnego w kwestionowaniu zaskarżonej uchwały, a co za tym idzie - legitymacji czynnej do zaskarżenia przedmiotowej uchwały. IV SA/Wa 2179/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarżący przed wniesieniem skargi wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa, a zaskarżona uchwała został podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej. Ponadto, zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w postanowieniu z dnia 26 października 2006 r. (k. 44-46) skarga została wniesiona w terminie. Przepis art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi; pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 30 dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie) oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 60 dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia). Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie. Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem 60 dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym terminie (60 dni od dnia wniesienia wezwania) powinna być wniesiona skarga. Tak rozumiane terminy zaskarżenia, o których mowa w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mają zastosowanie także do wnoszenia skargi na uchwałę rady gminy. W związku z tym, skoro skargę wniesiono w ciągu 60 dni (5 stycznia 2006 r.) od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia (16 listopada 2005 r.), to skarżące zachowały termin do jej wniesienia. Skarga podlega jednak oddaleniu z uwagi na brak interesu prawnego skarżących do jej wniesienia. Kwestię legitymacji do wniesienia do sądu administracyjnego skargi na uchwałę podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej reguluje art. 101 ust. 1 u. s. g. Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwała! podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. IV SA/Wa 2179/06 Jak wskazuje powyższy przepis legitymacja do złożenia skargi została oparta na kryterium interesu prawnego, a to oznacza, że ze skargą może wystąpić podmiot, który wykaże związek pomiędzy chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Musi to być interes własny, indywidualny i wynikający z konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 1996 r., sygn. akt II SA 74/96, ONSA 1997 nr 2, poz. 89). W orzecznictwie przyjmuje się, że mieć interes prawny to tyle, co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. Osoba, która nie ma interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a jej skarga podlega oddaleniu (por. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 393/04, LEX 190568). Skarżący, skarżąc uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a jego indywidualną sytuacją prawną. Musi udowodnić, że zaskarżona uchwała naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną, pozbawia go np. pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 2375/04, LEX 171696). Skarżące nie mają interesu prawnego, aby wnieść skargę w niniejszej sprawie, bowiem zaskarżona uchwała nie odnosi się do ich sfery praw lub obowiązków. Skarżącym nie przysługuje bowiem prawo własności ani inne prawo do żadnej z działek objętych zaskarżoną uchwałą, w tym działek o nr ew. (...), (...) i (...) z obrębu (...) i działki o nr ew. (...) z obrębu (...). Jak wynika z akt sprawy i czego nie kwestionują skarżące, właścicielem powyższych działek jest gmina K. Prowadzi to do wniosku, że skarżące, jako nieposiadające tytułu prawnego do tych działek, nie mają interesu prawnego do zaskarżenia uchwały, która określa ich zasady zagospodarowania. Skarżące podniosły, że co prawda nie są właścicielkami żadnej z przedmiotowych działek, to jednak toczy się i jest bliskie ukończeniu postępowanie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w W. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w P. z dnia (...) października 1968 r. nr (...) o podziale dawnej działki nr ew. (...), skutkiem czego Skarb Państwa, a w konsekwencji gmina K., kosztem skarżących nabyła prawo własności przedmiotowych działek nr ew. IV SA/Wa 2179/06 (...), (...), (...) z obrębu (...) i nr ew. (...) z obrębu (...). W związku z tym, zdaniem skarżących, w tej szczególnej sytuacji, w której bliska jest perspektywa przywrócenia im prawa własności działek o nr ew. (...), (...), (...) z obrębu (...) i nr ew. (...) z obrębu (...), przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należało potraktować skarżące tak, jakby były właścicielkami wspomnianych wyżej działek. Powyższa okoliczność nie powoduje powstania po stronie skarżących interesu prawnego przejawiającego się w możliwości kwestionowania zaskarżonej uchwały, ponieważ - jak wynika z oświadczenia strony złożonego na rozprawie (k. 68) -wspomniane postępowanie nieważnościowe nie zostało zakończone. Nie zmienił się więc stan prawny przedmiotowych działek, których właścicielem nadal pozostaje gmina K.. Podniesiona na rozprawie okoliczność, że naruszenie interesu prawnego skarżących polega na tym, iż proponowana w uchwalonym zaskarżona uchwałą planie droga przebiegałaby zbyt blisko budynku mieszkalnego (w którym mieszka jedna ze skarżących) nie stanowi o naruszeniu interesu prawnego, lecz jedynie faktycznego. Należy więc przyjąć, że skoro brak jest bezpośredniego wpływu zaskarżonej uchwały na prawa i obowiązki skarżących, które wynikałyby z konkretnej normy prawnej, to tym samym ich interes prawny w omawianym względzie nie istnieje. W konsekwencji nie mogą one skutecznie żądać wyeliminowania przedmiotowej uchwały z obrotu prawnego. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd oddalił skargę stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło