III SA/Gd 306/05

Dnia 13 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Sędziowie NSA Marek Gorski, NSA Jacek Hyla, Protokolant Robert Daduń, po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2005 roku na rozprawie skargi K. P. o wznowienie postępowania w sprawie ze skargi na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia 30 lipca 2001 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Gdańsku sygn akt 3IISA/Gd 3363/01 z dnia 12 maja 2004 roku oddala skargę o wznowienie postępowania. III SA/Gd 306/05 U z a s a d n i e n i e Z akt wynika, że postępowanie w sprawie ze skargi K. P. miało następujący przebieg: Komendant Powiatowy Policji [...] rozkazem personalnym z dnia 9 lipca 2001r. na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2000 r. Nr 101, poz. 1092) zwolnił K. P. ze służby w Policji z dniem 16 lipca 2001 r. W uzasadnieniu decyzji podano, że przeciwko asp. szt. K. P. przeprowadzone zostało postępowanie dyscyplinarne w związku z popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego. Orzeczeniem nr [...] Komendanta Powiatowego Policji [...] wymierzono karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Od tego orzeczenia policjant w dniu 11 maja 2001 r. odwołał się do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...]. Komendant Wojewódzki Policji [...] orzeczeniem nr [...] z dnia 25 czerwca 2001 r. utrzymał w mocy orzeczenie o wydaleniu ze służby. W związku z powyższym niniejszy rozkaz personalny jest wykonaniem orzeczonej kary. W odwołaniu od powyższej decyzji K. P. zarzucił naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r., ponieważ orzeczenie nr [...] Komendanta Powiatowego Policji [...] nie było prawomocne i nie dawało podstaw do wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby. W uzasadnieniu odwołania K. P. wskazał, że od orzeczenia nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] zgodnie z § 30 ust. 5 i § 31 ust. 3 powołanego rozporządzenia wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji. Nadto podał, iż w dniu 11 lipca 2001 r. Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w B. orzekła, że jest niezdolny do służby w Policji. Orzeczenie niniejsze stanowi podstawę do zwolnienia go ze służby w myśl art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, które uprawomocni się w pierwszej kolejności. Ponadto skarżący zarzucił, iż jego odwołanie od orzeczenia dyscyplinarnego winno być rozpatrzone do dnia 12 czerwca 2001 r. Komendant Wojewódzki Policji [...] rozkazem personalnym z dnia 30 lipca 2001 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu wskazano, że faktycznie rozpatrzenie odwołania od orzeczenia o ukaraniu wydanego w I instancji nastąpiło z naruszeniem terminu 14 dni, określonym w § 32 ust. 6 rozporządzenia MSWiA z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów, jednakże termin ten ma charakter jedynie instrukcyjny i jego przekroczenie nie rodzi ujemnych skutków dla wydanego orzeczenia. Ponadto organ II instancji podał, że błędne jest twierdzenie, iż od orzeczenia wydanego w trybie odwoławczym w II instancji przysługuje odwołanie do Komendanta Głównego Policji. Zgodnie z § 32 ust. 6 rozporządzenia orzeczenie wydane w trybie odwoławczym jest ostateczne. Odnośnie orzeczenia komisyjnego organ odwoławczy stwierdził, iż jest to jedynie zawiadomienie o niezdolności do służby, poprzedzające wydanie prawomocnego orzeczenia. Zgodnie z obowiązującymi uregulowaniami prawnymi brak jakichkolwiek unormowań, które nakazywałyby w takim przypadku zastosować w stosunku do policjanta korzystniejszą podstawę prawną zwolnienia. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. P. zarzucił, że rozkaz personalny z dnia 30 lipca 2001 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] nie zawiera uzasadnienia przedstawionych mu zarzutów, co narusza § 26 ust. 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 19 grudnia 1997 r. Nadto skarżący przedstawił okoliczności związane z postępowaniem dyscyplinarnym. W piśmie z dnia 30 grudnia 2001 r. skarżący uzupełnił skargę i przedstawił omówienie oraz własna ocenę dowodów przeprowadzonych w trakcie postępowania dyscyplinarnego. Komendant Wojewódzki Policji [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Oddalając skargę K. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyjaśnił, że: skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stosownie do art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji policjanta zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby w Policji. Taka decyzja jest decyzją kadrową i stanowi obligatoryjny akt wykonania kary dyscyplinarnej wymierzonej w postępowaniu dyscyplinarnym prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym. Niniejszy przepis nakłada bowiem na organ służbowy Policji obowiązek zwolnienia policjanta ze służby, w stosunku do którego zapadło prawomocne orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu ze służby. Oznacza to, że właściwy organ jest związany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym i nie może go nie wykonać. Wobec tego w tym postępowaniu nie można zajmować się oceną postępowania dyscyplinarnego i kary wymierzonej po jego przeprowadzeniu. W związku z tym brak jest podstaw, aby ustosunkowywać się do zarzutów skargi dotyczących postępowania dyscyplinarnego. W rozpoznawanej sprawie rozkaz personalny w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby został wydany przez właściwe organy służbowe Policji. Zgodnie bowiem z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji decyzje w tego typu sprawach podejmuje przełożony, którym w stosunku do skarżącego był Komendant Powiatowy Policji [...]. Wobec tego stosownie do art. 32 ust. 2 cytowanej ustawy odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez Komendanta Powiatowego Policji przysługiwało do wyższego przełożonego, którym był Komendant Wojewódzki Policji [...]. Zgodnie z § 34 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów (Dz. U. z 1998 r. Nr 4, poz. 14) po uprawomocnieniu się orzeczenia dyscyplinarnego przełożony właściwy w sprawach osobowych wykonuje orzeczoną karę. Od orzeczeń dyscyplinarnych odwołanie przysługuje do wyższego przełożonego nad przełożonym, który wydał orzeczenie. Orzeczenie przełożonego rozpatrującego odwołanie jest ostateczne (§ 30 ust. 1 i § 32 ust. 3 cytowanego rozporządzenia). Wobec tego należy stwierdzić, że wskutek utrzymania orzeczeniem nr [...] z dnia 25 czerwca 2001 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] w mocy orzeczenia Komendanta Powiatowego Policji [...] o wydaleniu skarżącego ze służby zasadnym było wykonanie orzeczonej kary i zwolnienie skarżącego ze służby. Orzeczenie dyscyplinarne zostało wydane przez właściwe organy w sprawach osobowych. Niezasadny jest zarzut skarżącego dotyczący naruszenia § 26 ust. 3 cytowanego wyżej rozporządzenia. Niniejszy przepis odnosi się bowiem do orzeczenia dyscyplinarnego regulując jakie elementy winno zawierać uzasadnienie takiego orzeczenia, natomiast akt zaskarżony w przedmiotowej sprawie nie jest orzeczeniem dyscyplinarnym lecz orzeczeniem stanowiącym wykonanie kary wymierzonej takim orzeczeniem. Opisany wyrok doręczony został skarżącemu w dniu 7 czerwca 2004 r. W dniu 19 czerwca 2004 r. K. P. wniósł o uzupełnienie i sprostowanie wyroku, w końcowej części pisma – o wznowienie postępowania /k-77/. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 września 2004 r. (k-141) sprawa ze skargi K. P. o wznowienie postępowania zarejestrowana została za nr 3 II SA/Gd 495/04. Pismem z dnia 22 października 2004 r. K. P. wezwany został do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania przez wskazanie podstaw wznowienia. W piśmie z dnia 3 listopada 2004 r. (k-162 akt), wniesionym po upływie zakreślonego terminu, skarżący wskazał – jako podstawę prawną wznowienia – przepis art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), a jako podstawę faktyczną skargi – następujące zarzuty: bezprawne prowadzenie postępowania wyjaśniającego przez Policję w okresie od 24 - 27 października 2004 r. przeciwko skarżącemu o czyn z art. 376 kk; sfałszowanie rozkazu personalnego nr [...] z dnia 27 października 2000 r., postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego, sprawozdania z dnia 30 kwietnia 2001 r. i innych dokumentów sprzed i w trakcie postępowania dyscyplinarnego i wyjaśniającego i nowe zeznania świadków po zakończeniu postępowania dyscyplinarnego, które mogły mieć wpływ na wynik tego postępowania. Skargę tę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 3 stycznia 2005 r. sygn. akt III SA/Gd 495/04 odrzucił, a w uzasadnieniu postanowienia wyjaśnił, co następuje: Instytucja wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego jest uregulowana w przepisach art. 270 – 285 wyżej cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 270 powołanej ustawy, można wznowić postępowanie sądowo- administracyjne zakończone prawomocnym orzeczeniem w przewidzianych ustawą przypadkach. K. P. w skardze o wznowienie postępowania powołał jako podstawę prawną wznowienia dyspozycję art. 273 § 2 cytowanej ustawy. Zgodnie z treścią tegoż przepisu, można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej przesłance wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd wniosek odrzuci. Niewątpliwie został przez skarżącego zachowany trzy miesięczny termin, wynikający z art. 277 cytowanej ustawy, do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Rozważając następnie czy skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia należy mieć na uwadze, czy wnioskodawca rzeczywiście zawarł w niej takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, których Sąd nie znał tzn., czy okoliczności są nowe i czy strona nie mogła z tych środków skorzystać w poprzednim postępowaniu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 października 1999 r. w sprawie II UKN 174/99. OSNP 2001/4/133). Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie argumenty skarżącego dotyczące oparcia się na fałszywych dowodach pojawiły się już w skardze inicjującej sprawę przed Sądem Administracyjnym w Gdańsku i powtarzały się we wszystkich pismach procesowych skarżącego. W uzasadnieniu wniosku o wznowienie postępowania skarżący powtarza jedynie i obszerniej uzasadnia okoliczności znane Sądowi i skarżącemu już w czasie postępowania zasadniczego. Uwzględnienie skargi na podstawie argumentów zawartych w skardze o wznowienie postępowania K. P. podważałoby istotę instytucji wznowienia postępowania tj., pozbawiało ją jej nadzwyczajnego charakteru. Zdaniem Sądu, zapisy ustawy dotyczące wznowienia postępowania należy interpretować ściśle i nie można jej wykorzystać w sposób dowolny, jak mogłoby to mieć miejsce przyjmując stanowisko skarżącego. Warto podkreślić, że wznowienie postępowania w niniejszej sprawie dotyczy postępowania sądowo-administracyjnego, a nie postępowania administracyjnego. W zasadzie każda osoba niezadowolona z wyroku sądu mogła by twierdzić, że według niej dowody zebrane w postępowaniu administracyjnym, będące podstawą rozstrzygnięcia, są nieprawdziwe lub sfałszowane i żądać rozpatrzenia sprawy merytorycznie przez Sąd po raz kolejny (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 1968 r. w sprawie I CZ 122/67, OSNC 1968/8-9/154). Reasumując zatem, w ocenie Sądu, K. P. nie przedstawił w sprawie żadnych nowych okoliczności faktycznych ani środków dowodowych, lecz podnosił kwestie znane już Sądowi w momencie orzekania o oddaleniu skargi. Twierdzenia skarżącego dotyczące fałszywych dowodów w sprawie opierają się na jego subiektywnych ocenach i jako takie – nie podlegają osądowi. Na marginesie jedynie należy zaznaczyć, że sąd administracyjny bada jedynie zgodność zaskarżonej decyzji z prawem, a nie przeprowadza postępowania na temat słuszności oceny dowodów zebranych i dokonanych przez organ administracyjne w trakcie postępowania administracyjnego. Sąd musi jedynie rozstrzygnąć, czy organ postąpił zgodnie z dyspozycjami zawartymi w art. 75 – 88a kodeksu postępowania administracyjnego, zwłaszcza czy organ zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy potrzebny do rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie Sąd, oddalając skargę, uznał, że jest ona zgodna z prawem. Z tych względów, na podstawie art. 280 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji. Postanowienie Sądu doręczono skarżącemu – ze stosownym pouczeniem – w dniu 24 stycznia 2005 r., a postanowieniem z dnia 22 marca 2005 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną sporządzoną własnoręcznie przez skarżącego (k-216 akt). W dniu 6 maja 2005 r. do akt złożone zostało pełnomocnictwo adw. P. R. ustanowionego z urzędu w sprawie K. P. (k-230 akt). W dniu 16 maja 2005 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęło pismo K. P. zatytułowane "Skarga o ponowne rozpatrzenie sprawy" (k-237 akt). W piśmie K. P. zaskarżył w całości postępowanie WSA w Gdańsku w sprawie ze swojej skargi, zarzucając, że nie przestrzegano w toku tego postępowania zasady praworządności i wniósł o: - ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 135 p.p.s.a. i art. 45 ust. 1 Konstytucji (RP), uchylenie wszystkich aktów WSA w Gdańsku, - ustanowienie adwokata celem obrony praw skarżącego, - uchylenia decyzji organów Policji o wydaleniu skarżącego ze służby w Policji. Zarzuty i wnioski zostały przez skarżącego szeroko umotywowane. Opisane pismo przekazane zostało celem nadania biegu Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku (k-236 akt). Pismem z dnia 2 czerwca 2005 r. (k-248) Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego do określenia procesowego charakteru pisma z dnia 7 lipca 2005 r., wyżej opisanego. W dniu 13 czerwca 2005 r. pełnomocnik skarżącego poinformował Sąd, że możliwe jest zinterpretowanie tego pisma jako skargi o wznowienie postępowania z przywołaniem podstawy prawnej określonej w art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o nadanie pismu biegu. Na rozprawie w dniu 29 listopada 2005 r. pełnomocnik skarżącego dodatkowo wyjaśnił, że podstaw wznowienia należy upatrywać w tym, że skarżący nie korzystał z pomocy adwokata w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, jako sądem I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie ze wskazanym jako prawna podstawa skargi o wznowienie art. 271 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. W toku postępowania sądowoadministracyjnego K. P. wnosił już skargę o wznowienie postępowania i – o czym wyżej, był szczegółowo informowany przez Sąd na czym polega instytucja wznowienia postępowania sądowego, przy czym poprzednia skarga zmierzała do wznowienia z przyczyn, o których mowa w art. 274 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnośnie podnoszonego aktualnie zarzutu nienależytej reprezentacji w toku postępowania przed WSA w Gdańsku wyjaśnić należy, że – jak wynika z akt – K. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w dniu 8 lutego 2005 r. (data wpływu do Sądu) wskazując, że przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 3.01.2005 r. sygn. akt III SA/Gd 495/04, czyli – postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, wyżej opisane. Postanowienie to, co wynika z akt, doręczone zostało skarżącemu w dniu 24 stycznia 2005 r. z pouczeniem o terminie i trybie wniesienia skargi kasacyjnej. W dniu 21 marca 2005 r. Okręgowa Rada Adwokacka w G. zawiadomiona została przez Sąd, że postanowieniem z dnia 9 marca 2005 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. W dniu 21 marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił osobiście sporządzoną przez K. P. skargę kasacyjną od postanowienia WSA w Gdańsku z dnia 3 stycznia 2005 r. Ustanowiony w sprawie adwokat informowany był przez Sąd, o postanowieniu o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania pismem z dnia 21 marca 2005 r., natomiast skarżącego informowano pismem z dnia 5 kwietnia 2005 r., doręczonym w dniu 11 kwietnia 2005 r., że w przypadku niezłożenia pełnomocnictwa w terminie 14 dni, czynności procesowe dokonywane będą wobec skarżącego. Odpis postanowienia z uzasadnieniem o odrzuceniu skargi kasacyjnej z dnia 22 marca 2005 r. doręczono skarżącemu w dniu 4 maja 2005 r. wobec faktu, że pełnomocnictwo ustanowionego adwokata P. R. wpłynęło do Sądu w dniu 6 maja 2005 r. (k-229 akt). W świetle unormowań cytowanego wyżej art. 271 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga K. P. o wznowienie postępowania nie mogła zostać uwzględniona. W szczególności wskazać należy, że zgodnie z przepisami ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga o wznowienie postępowania winna odpowiadać szczegółowo określonym wymogom, w tym – zgodnie z art. 279 ustawy – powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia. Oceniając treść skargi o wznowienie K. P., wraz z uzupełniającym ją oświadczeniem pełnomocnika skarżącego z dnia 14 czerwca 2005 r. (k-256 akt), należy przyjąć, że zarzut braku należytej reprezentacji strony dotyczy orzeczeń wydanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po dniu 8 lutego 2005 r. tj. po wniesieniu wniosku o przyznanie pomocy w formie ustanowienia pełnomocnika z urzędu (k-182). Po tej dacie Sąd wydał prawomocne orzeczenia dotyczące: - postanowienie z dnia 9 marca 2005 r. o przyznaniu prawa pomocy przez ustanowienie adwokata (k-205), postanowienie z dnia 22 marca 2005 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej K. P. (k-216 akt) i postanowienie z dnia 20 maja 2005 r. o odrzuceniu wniosku K. P. o ponowne przyznanie pomocy przez ustanowienie adwokata (k-234 akt). Zważywszy, że skarga o wznowienie z dnia 7 maja 2005 r. wpłynęła do sądu administracyjnego w dniu 16 maja 2005 r. 3 miesięczny termin do jej wniesienia został zachowany. We wskazanym przez pełnomocnika skarżącego pkt 1 skargi z dnia 7 maja 2005 r. skarżący kwestionuje postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 22 marca 2005 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej, które to postanowienie doręczone zostało skarżącemu w dniu 4 maja 2005 r., po doręczeniu w dniu 11 kwietnia 2005 r. pisma informującego o potrzebie dołączenia do akt pełnomocnictwa (k-222). Termin do wniesienia zażalenia od postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej upływał zatem w dniu 11 maja 2005 r., zatem – już po ustanowieniu pełnomocnika, z którym K. P. nawiązał kontakt w dniu 2 kwietnia 2005 r., udzielając pełnomocnictwa, jak wynika z pisma skarżącego do Sądu z dnia 20 kwietnia 2005 r. (k-233 akt). Skoro brak należytej reprezentacji skarżącego nie występował w terminie zakreślonym do wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie zachodziły podstawy do żądania wznowienia postępowania wskutek nieważności, o jakich mowa w art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze na mocy art. 282 § 1 i 2 cyt. ustawy orzeczono jak w sentencji.