VI SA/Wa 1561/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-21
Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Andrzej Czarnecki, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji może być skierowana do jednego ze wspólników spółki cywilnej, gdy transport był wykonywany w imieniu spółki?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego sprawy. Ponadto, sąd uznał, że naruszono art. 28 k.p.a., ponieważ decyzja powinna być adresowana do wszystkich wspólników spółki cywilnej, a nie tylko do jednego z nich. Dodatkowo, stwierdzono, że organ naruszył art. 92 ust. 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym, wydając trzy odrębne decyzje w oparciu o wyniki jednej kontroli, podczas gdy powinien był wydać jedną decyzję.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na A. B. za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i prawa materialnego, w tym skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną postępowania. Wskazano, że umowa zawarta z kierowcą zlecała przewóz przedsiębiorcy G. N., a nie wspólnikom spółki cywilnej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Zasądzono od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2008 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2007 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego A. B. kwotę 1520 (jeden tysiąc pięćset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sygn akt VI SA /Wa 1561/ 08
UZASADNIENIE
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD), po rozpatrzeniu odwołania A. B. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z dnia [...] lipca 2007 r. o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości [...] złotych za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ stwierdził, że w dniu [...] stycznia 2007 r. w trakcie kontroli drogowej zatrzymano pojazd marki [...] o nr rejestracyjnym [...] prowadzony przez G. N., którym to pojazdem przewożono tacki. Z dokumentów otrzymanych w toku kontroli tj. umowy z dnia [...] czerwca 2006 r. wraz z aneksem oraz z protokołu przesłuchania kierowcy z dnia [...] stycznia 2007 r. wynika, zdaniem organu, że przedmiotowy pojazd znajduje się w prawnej dyspozycji skontrolowanego przedsiębiorcy tj. A. B. oraz A. B., natomiast kierujący pojazdem nie był zatrudniony przez przedsiębiorcę na podstawie umowy o pracę. W ocenie organu odwoławczego, w rozpatrywanej sprawie transport drogowy rzeczy był wykonywany w imieniu przedsiębiorcy A. B. wspólnika spółki cywilnej "M.".
Odnosząc się do zarzutów odwołania GITD stwierdził, że w aspekcie ustalenia adresata decyzji nie ma znaczenia, że kierowca pojazdu prowadzi działalność gospodarczą. Ustalenie stosunku prawnego łączącego kierowcę z przedsiębiorcą jest natomiast istotne przy określeniu czy był wykonywany przewóz na potrzeby własne. Organ wskazał, iż podmiotem kontrolowanym w niniejszej sprawie nie jest spółka cywilna M., ale dwaj przedsiębiorcy ją tworzący tj. A. B. oraz A. B. Nawiązując do okazanego w trakcie kontroli zaświadczenia o przewozach na potrzeby własne organ stwierdził, że nie stanowi uprawnienia do wykonywania transportu drogowego rzeczy przez odwołującego się bowiem zostało ono udzielone innemu przedsiębiorcy tj. A. B.
W tej sytuacji organ odwoławczy uznał za prawidłowe ustalenie organu pierwszej instancji, że strona wykonywała transport drogowy, a wobec braku licencji na wykonywanie transportu drogowego zasadnym było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] złotych.
Z decyzji organu pierwszej instancji znak [...] wynika, że na podstawie ustaleń przedmiotowej kontroli odrębną decyzją nr [...] nałożono karę w wysokości [...] złotych na drugiego ze wspólników spółki cywilnej "M." tj. A. B., natomiast trzecią decyzją nr [...] nałożył na oboje wspólników karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty oraz z tytułu nieprawidłowego działania urządzenia rejestrującego.
W skardze do tutejszego Sądu na powyższą decyzję GITD z dnia [...] kwietnia 2008 r. A. B., reprezentowany przez radcę prawnego zarzucił:
1) naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a poprzez skierowanie decyzji do osoby nie będącej w stroną postępowania;
2) naruszenie prawa materialnego tj. art. 92 ust.1 oraz art. 4 pkt 1,3 i 4 utd mające wpływ na wynik sprawy; oraz
3) naruszenie art. 28 k.p.a, 77 § 1 k.p.a, 107 §3 k.p.a w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konkluzji wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie o jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów zwrotu postępowania.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że z umowy zawartej w dniu [...] czerwca 2006 r. między wspólnikami spółki cywilnej M.– A. B. i A. B. z kierującym pojazdem G. N. wynika, iż przewóz zlecono przedsiębiorcy tj. G. N., który jako przedsiębiorca zawodowo zajmuje się tego rodzaju przewozami, a zatem to ten podmiot powinien być adresatem decyzji. Ponadto zarzucono, że organ nie ustalił na czyją rzecz był wykonywany przewóz i nałożył karę za brak licencji na oboje wspólników.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Sąd administracyjny może uchylić zaskarżony akt (lub stwierdzić jego nieważność) tylko wówczas, jeśli stwierdzi, że akt ten narusza prawo materialne – w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy lub procesowe – w stopniu mogącym mieć wpływ istotny.
Należy ponadto podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Kompetencja sądu wyraża się w możliwości zastosowania środków przewidzianych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności organów administracji publicznej wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ postawił tezę, że podmiotem wykonującym przewóz drogowy był A. B. Tymczasem w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 1322/08, w której kontroli sądowoadministracyjnej była poddana decyzja nr [...] nakładająca karę w wysokości [...] złotych na drugiego ze wspólników spółki cywilnej "M." tj. A. B. organ stwierdził (na podstawie tego samego protokołu kontroli), że podmiotem wykonującym przedmiotowy przewóz była A. B. Z powyższego wynika, że ustalenia organu w tym zakresie są sprzeczne. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że decyzje organów orzekających obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, ponieważ nie został wyjaśniony stan faktyczny sprawy (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.).
Zdaniem Sądu, zaskarżone decyzje należało uchylić również z innych powodów.
W ocenie Sądu, organ naruszył art. 28 k.p.a., co stanowi podstawę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Stronami postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92 ust.1 utd są wszyscy wspólnicy spółki cywilnej, którzy w dacie naruszenia przepisów byli stronami umowy spółki. Decyzja powinna być zatem adresowana do wszystkich wspólników. Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach I OSK 1087/06, II GSK 6/08, I OSK 1137/06. Analizując stan sprawy należy zauważyć, iż stanowisko organu odwoławczego w tym zakresie nie jest konsekwentne, gdyż pierwsza decyzja WITD wydana w przedmiotowej sprawie z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] została uchylona przez organ odwoławczy (v. decyzja GITD z dnia [...] czerwca 2007r. [...]), który zwrócił organowi I instancji uwagę na konieczność prowadzenia niniejszej sprawy i wydania jednej decyzji wobec obydwu wspólników spółki cywilnej. Ponownie rozpoznając sprawę WITD nie zgodził się z argumentacją organu odwoławczego, natomiast w aktualnej decyzji GITD pominął zupełnie wzmiankowaną kwestię.
Ponadto należy podkreślić, iż przedmiotowa decyzja jest wydawana w jednym postępowaniu wyjaśniającym przeprowadzanym w tym samym czasie.
Tymczasem w niniejszej sprawie na podstawie wyników jednej kontroli drogowej, gdzie stwierdzono naruszenie kilku warunków ustawy o transporcie drogowym, zostały wydane trzy decyzje. Powyższą okoliczność przyznaje organ pierwszej instancji w uzasadnieniu swojej decyzji (w aktach sprawy nie ma kopii wzmiankowanych decyzji). Zdaniem Sądu, w wypadku wykonywania przewozu drogowego z naruszeniem więcej niż jednego z warunków określonych w ustawie o transporcie drogowym lub przepisach wymienionych w art. 92 ust.1 tej ustawy, organ nakładający karę pieniężną za stwierdzone naruszenia załatwia w drodze jednej decyzji, jedną sprawę administracyjną a nie wiele takich spraw (v. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2008 r. sygn. akt II GSK 29/08)
W tym stanie rzeczy należy uznać, że działanie organu naruszało art. 92 ust.1 utd. w zw. z art. 92 ust 2 utd, co uzasadnia uchylenie zaskarżonych rozstrzygnięć również na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie powołanych wyżej przepisów orzeczono jak w punkcie 1 wyroku. O niewykonywaniu uchylonych decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. Natomiast o kosztach postępowania obejmujących: wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej będącego radcą prawnym oraz wpis sądowy orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Dodatkowo podnieść należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 23 października 2008 r. wydanym w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 1322/08 ze skargi A. B. uchylił zarówno decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło