I FSK 398/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-03-24

Skład orzekający: Jan Zając, Arkadiusz Cudak, Maciej Jaśniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, powołując się na wygaśnięcie mandatu lub faktyczne niepełnienie funkcji, jeśli nie obalił domniemania prawdziwości wpisów do rejestru handlowego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego. Sąd kasacyjny podkreślił, że wpis do rejestru handlowego korzysta z domniemania prawdziwości, a skarżący nie obalił tego domniemania poprzez przedłożenie niepodpisanych dokumentów. Ponadto, nawet w przypadku zarządu jednoosobowego, bierna postawa członka zarządu nie zwalnia go od odpowiedzialności, a wręcz uniemożliwia wykazanie przesłanek uwalniających od odpowiedzialności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług. Organy podatkowe orzekły o odpowiedzialności skarżącego, wskazując na bezskuteczność egzekucji wobec spółki i fakt pełnienia przez niego funkcji członka zarządu w czasie powstania zaległości. Skarżący kwestionował tę odpowiedzialność, podnosząc m.in. wygaśnięcie mandatu, zły stan zdrowia uniemożliwiający złożenie wniosku o upadłość oraz brak faktycznego pełnienia funkcji. Wojewódzki Sąd Administracyjny początkowo uchylił decyzję organu odwoławczego, ale po ponownym rozpoznaniu sprawy oddalił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od R. P. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w W. kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zając, Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (spr.), Sędzia del. WSA Maciej Jaśniewicz, Protokolant Anna Rembowska, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2010 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 2921/08 w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 22 maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki z tytułu podatku od towarów i usług 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od R. P. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w W. kwotę 3600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 listopada 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 2921/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. P. (dalej "Skarżący" lub "Strona") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 22 maja 2006 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki z tytułu podatku od towarów i usług. Z przedstawionego przez ten Sąd stanu faktycznego wynika, że Naczelnik Drugiego M. Urzędu Skarbowego w W., ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia 19 grudnia 2005 r., orzekł o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe spółki G. A. P. (dalej "Spółka") z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 1999 r., październik, listopad 2001 r. i marzec 2002 r. oraz odsetki od tych zaległości. Organ wskazał, że w czasie, kiedy powstały przedmiotowe zaległości Skarżący był członkiem zarządu, a egzekucja przeciwko Spółce okazała się bezskuteczna. Nie złożono również we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz nie wskazano mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych. W odwołaniu Skarżący podniósł, że organ podatkowy pierwszej instancji nie wziął pod uwagę dokumentów oraz wyjaśnień dotyczących ogłoszenia w dniu 16 lipca 2001 r. upadłości głównego dłużnika Spółki. O fakcie tym pełnomocnik Spółki radca prawny M. M. dowiedział się dopiero w dniu 18 września 2001 r. Zatem w ocenie Strony nie było możliwości dochowania dwutygodniowego terminu. Wniosku o upadłość firmy w tym terminie nie mógł także złożyć sam Skarżący będący członkiem zarządu Spółki z uwagi na zły stan zdrowia. Ponadto wskazał, że nie pełnił faktycznie funkcji członka zarządu, co powoduje, że nie ponosi winy za nie złożenie wniosku o upadłość. Obowiązek złożenia takiego wniosku w jego ocenie spoczywał na pełnomocniku radcy prawnym M. M., który prowadził jej sprawy i miał wiedzę o jej stanie majątkowym. Jednocześnie wskazał, że to ogłoszenie upadłości głównego dłużnika uniemożliwiło spłatę jej zobowiązań. Skarżący ponadto podniósł, że bilans Spółki w 1999 r. był korzystny i że majątek obrotowy jakim dysponowała pozwalał na spłatę zobowiązań. Rok 2000 pod względem finansowym był jeszcze korzystniejszy, zaś krótkotrwałe wstrzymanie płacenia długów wskutek przejściowych trudności nie jest podstawą do ogłoszenia upadłości. Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia 22 maja 2006 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję Naczelnika Drugiego M. Urzędu Skarbowego. W ocenie organu odwoławczego w okresie, w którym powstały przedmiotowe zaległości podatkowe Skarżący pełnił obowiązki członka zarządu Spółki. Z dokumentów uzyskanych z Sądu Rejonowego dla m. st. W., Sądu Gospodarczego w W. wynikało także, że Skarżący figuruje w rejestrze sądowym jako członek zarządu od 1998 r. Ponadto organ wskazał, że niezgłoszenie przez pełnomocnika wniosku o ogłoszenie upadłości nie jest przesłanką wystarczającą do przyjęcia braku winy członka zarządu. Samo wskazanie osoby, która mogła taki wniosek złożyć nie świadczy o tym, że członek zarządu sam zrobić tego nie mógł. Ponadto organ wskazał, iż zgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w toku postępowania (lista zaległości na 2004 r.) Spółka nie regulowała już w 1999 r. części zobowiązań podatkowych. Organ nie zgodził się z twierdzeniem, że kondycja finansowa Spółki w 1999 r. i 2000 r. była na tyle dobra, że nie wystąpiła przesłanka do złożenia wniosku o ogłoszenie jej upadłości. Na podstawie ustaleń organu egzekucyjnego można stwierdzić, że egzekucja z majątku firmy była nieskuteczna, co jest wystarczającą przesłanką do orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu. Organ podkreślił, że pomimo przesłanek do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, działania takie do dnia wydania decyzji nie zostały podjęte. Organ odwoławczy podniósł również, że z dokumentów zgromadzonych w sprawie jednoznacznie nie wynika, że stan zdrowia Skarżącego był na tyle poważny, aby on sam osobiście nie mógł złożyć wniosku o ogłoszenie upadłości. W skardze na powyższą decyzję Strona podniosła, że organy obu instancji pominęły złożone w trakcie postępowania podatkowego dowody dotyczące momentu zaistnienia okoliczności uzasadniających zgłoszenie upadłości, jak również braku winy niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości oraz faktycznego niepełnienia funkcji członka zarządu w momencie zaistnienia okoliczności uzasadniających zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie wyrażone w zaskarżonej decyzji. W związku ze złożonym na rozprawie w dniu 5 lutego 2007 r. przez pełnomocnika Skarżącego wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, Sąd postanowił dopuścić dowód z przedłożonych dokumentów związanych ze złożeniem w Sądzie Rejonowym dla m.st. W. dokumentów finansowych G. A. P. Sp. z o.o. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 lutego 2007 r., Sygn. akt III SA/Wa 2406/08, uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Sąd stwierdził, że warunkiem odpowiedzialności członka zarządu jest wykazanie przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji. Zdaniem Sądu przez bezskuteczność egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej "O.p.") należy rozumieć sytuację, w której nie ma jakichkolwiek wątpliwości, iż nie zachodzi żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku Spółki. Taką pewność daje zaś tylko postanowienie organu egzekucyjnego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Pismem z dnia 9 maja 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł skargę kasacyjną na powyższy wyrok WSA w Warszawie, w której zarzucił:- naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 116 § 1 O.p. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") przez błędną jego wykładnię - poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że jedynie umorzenie postępowania egzekucyjnego potwierdza bezskuteczność egzekucji, - naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy przez pominięcie w ustaleniu stanu faktycznego stanowiącego podstawę zaskarżonego wyroku okoliczności wskazujących na bezskuteczność egzekucji, w tym postanowienia o umorzeniu egzekucji wydanego w dniu 15.02.2007 r., przez naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. i wskutek tego naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 lipca 2008 r., sygn. akt I FSK 938/07, uchylił orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska, że o bezskuteczności egzekucji powinien świadczyć formalny akt organu egzekucyjnego. W ocenie Sądu kasacyjnego ani wykładnia gramatyczna, ani funkcjonalna, ani celowościowa nie prowadzą do wniosku, że tylko postanowienie o umorzeniu egzekucji świadczy o bezskuteczności egzekucji. Przeciwnie, w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 116 § 1 O.p. organy podatkowe obowiązane są udowodnić bezskuteczność egzekucji i uczynić to mogą za pomocą wszelkich dowodów, które okoliczność tę mogą potwierdzić. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpoznaniu sprawy, zaskarżonym wyrokiem, uznał skargę za niezasadną. Sąd I instancji wskazał, iż w przedmiotowej sprawie organy podatkowe dokonały szeregu czynności egzekucyjnych, które dały dostateczną i wystarczającą podstawę do uznania bezskuteczności egzekucji wobec Spółki, w której prezesem zarządu był Skarżący. W dalszej kolejności Sąd przyjął, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób jednoznaczny wynikało, że Skarżący pełnił funkcję członka zarządu w czasie, w którym powstały przedmiotowe zaległości Spółki w podatku od towarów i usług. Wynika to z załączonego do akt administracyjnych sprawy odpisu z rejestru handlowego z dnia 22 października 2004 r., zgodnie z którym R. P. został wpisany jako członek zarządu Spółki w dniu 16 września 1998 r. i od 28 maja 1999 r. pełnił tę funkcję jako jedyny. Odnosząc się do dalszych zarzutów Sąd stwierdził, że dopuszczone jako dowód dokumenty dotyczące złożenia w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy dokumentów finansowych Spółki nie zostały podpisane przez osoby upoważnione do reprezentowania Spółki. W związku z tym nie mogą one stanowić przeciwdowodu powodującego obalenie domniemania prawdziwości wpisów do rejestru handlowego. Odnośnie powoływanego w skardze rozróżnienia dotyczącego sprawowania funkcji członka zarządu Sąd I instancji wskazał, iż bierna postawa czynnego członka zarządu nie tylko nie pozwala na uwolnienie się od odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe, ale wręcz przeciwnie - uniemożliwia mu wykazanie jednej z przesłanek uwalniających od odpowiedzialności, o których mowa w art. 116 § 1 O.p. Według Sądu z akt sprawy wynika, że Skarżący miał możliwość i obowiązek jednoosobowego działania w imieniu Spółki i odpowiedzialności za ten fakt nie może wyłączyć nawet szerokie pełnomocnictwo do reprezentowania interesów Spółki. Zdaniem Sądu bez znaczenia jest ustalenie, czy Skarżący mógł sam, z uwagi na swoją chorobę, we właściwym czasie zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego. W skardze kasacyjnej pełnomocnik Skarżącego zaskarżył powyższy wyrok w całości zarzucając: - naruszenie przepisów prawa materialnego to jest art. 116 § 1 i 2 O.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie oraz błędną wykładnię, a także art. 24 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy (Dz. U. Nr 57, poz. 502 ze zm. dalej "rozporządzenie") poprzez jego błędną wykładnię oraz art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 17, poz. 209 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie oraz - naruszenie przepisów o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w stopniu mającym istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. poprzez uchybienie art. 145 § pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p. Wskazując na powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu Strona podniosła, że Wojewódzki Sąd Administracyjny pominął materiał dowodowy świadczący o braku możliwości pełnienia funkcji członka zarządu przez R. P. oraz wygaśnięciu jego mandatu we wrześniu 2001 r. W kwestii dowodów potwierdzających wygaśnięcie mandatu, nieprzyjętych przez Sąd jako dowodu z uwagi na brak podpisu, Skarżący wskazał, iż pismo przewodnie zostało podpisane przez pełnomocnika Spółki M. M., natomiast wyciąg z protokołu zawierający uchwałę w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego Spółki za rok 2000 oraz udzielenie absolutorium R. P. z wykonywania obowiązków w roku 2000 został podpisany przez protokolanta – M. K. oraz Przewodniczącego Zgromadzenia Wspólników – M. M.. Dodatkowo Skarżący wyraził pogląd, że z art. 116 § 2 O.p. nie wynika, że możliwość reprezentowania Spółki przez inne osoby uniemożliwia powołanie się przez członka zarządu na fakt niepełnienia przez niego tej funkcji. Ponadto, zdaniem Strony, Sąd I instancji błędnie ustalił, że R. P. w październiku i listopadzie 2001 r. oraz w marcu 2002 r. był członkiem zarządu spółki G. A. P. Sp. z o.o., co wynika z błędnej interpretacji art. 24 rozporządzenia. W odniesieniu do dalszych zarzutów autor skargi kasacyjnej stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie przywołał obowiązującego w dniu powstania zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług art. 17 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Zdaniem Skarżącego, zgodnie z tym przepisem domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe, jednakże członek zarządu, którego mandat wygasł nie jest uprawniony do reprezentowania Spółki z tego powodu, że zapisy w Rejestrze są nieprawdziwe. Członek zarządu, którego mandat wygasł z mocy prawa na podstawie art. 615 Kodeksu spółek handlowych, nie ma prawa do zgłoszenia zmiany danych w Rejestrze. Strona skarżąca, której mandat wygasł we wrześniu 2001 r., nie mogła dokonać wykreślenia swojego nazwiska z Rejestru. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż nie znajduje ona usprawiedliwionych podstaw. Wobec tego skarga ta podlega oddaleniu. Rozpoznawany środek odwoławczy został oparty na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 p.p.s.a. Dlatego też w pierwszej kolejności należy ustosunkować się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2004 r., FSK 471/04, ONSAiWSA 2005, nr 5, poz. 96). Dopiero bowiem przesądzenie, że stan faktyczny, przyjęty przez Sąd I instancji jest prawidłowy pozwala ocenić zasadność zarzutów naruszenia prawa materialnego. Autor rozpoznawanego środka zaskarżenia, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, wskazał na uchybienie art. 145 § pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut ten nie jest zasadny. Przede wszystkim należy podkreślić, że zasada prawdy materialnej, określona w art. 122 O.p., nie nakłada na organy podatkowe niczym nieograniczonego obowiązku wyjaśniania wszystkich okoliczności faktycznych. Przedmiotem postępowania dowodowego są bowiem tylko i wyłącznie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Te zaś wynikają z przesłanek przepisów prawa materialnego, który ma zastosowanie w sprawie. Zatem zakres przeprowadzonego postępowania dowodowego jest wyznaczony przez przepisy prawa materialnego. Przedmiotem niniejszej sprawy było orzeczeniu o przeniesieniu odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Sąd I instancji zasadnie uznał, że organy podatkowe zebrały w zakresie przesłanek odpowiedzialności członka zarządu obszerny materiał dowodowy i trafnie go oceniły, nie przekraczając granic swobodnej oceny dowodów określonych w art. 191 O.p. Przede wszystkim organy wykazały, że Skarżący w okresie powstania przedmiotowych zaległości, był członkiem zarządu. W tym zakresie podstawowym dowodem był wypis z rejestru handlowego. Zgodnie z art. 24 kodeksu handlowego oraz 17 § 1 kodeksu spółek handlowych, wpis w rejestrze korzysta z domniemania prawdziwości. Zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że domniemanie to nie zostało obalone przez Skarżącego. Przedłożone bowiem kopie dokumentów przesłanych do Sądu rejestrowego, nie miały waloru dokumentów. Skoro bowiem nie były podpisane przez osobę uprawnioną, lecz tylko przez protokolanta, nie mają one nawet cech dokumentu prywatnego. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej dokumenty te nie były podpisane przez przewodniczącego zgromadzenia wspólników. Strona przedłożyła pismo przewodnie korespondencji kierowanej do Sądu rejestrowego. Jednakże dokumenty te nie zostały ujawnione w rejestrze. Ponadto należy podkreślić, że przedłożone dokumenty, w istocie bardzo wyrywkowe, świadczą jedynie, że odbyło się w ustawowym terminie zgromadzenie wspólników i podjęto uchwałę zatwierdzające sprawozdanie finansowe z działalności spółki za 2000 r., i udzielono R. P. absolutorium z wykonania obowiązków w roku obrotowym 2000. Zatem teza prezentowana przez Skarżącego, że wygasł jego mandat członka zarządu, nie została wykazana i nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonych w sprawie dowodach. Również nie budzi zastrzeżeń postępowanie dowodowe w zakresie bezskuteczności egzekucji administracyjnej, prowadzonej w stosunku do spółki. Zresztą okoliczności tych nie kwestionował nawet pełnomocnik Skarżącego. W toku postępowania Skarżący podniósł okoliczność egzoneracyjną w postaci braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie. Konstrukcja przepisu art. 116 O.p. sprawia, że to członek zarządu zobowiązany jest wykazać, że któraś z okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność zaistniała. Organy podatkowe w tym zakresie, kierując się zasadą prawdy materialnej, zobowiązane są jedynie do weryfikacji twierdzeń Strony. W tym zakresie zobowiązane są do przeprowadzenia postępowania podatkowego. Sąd I instancji, oceniając przeprowadzone przez organ podatkowy postępowanie dowodowe, trafnie uznał, że także w tym zakresie nie naruszono art. 122, 187 § 1 i 191 O.p. W szczególności ustalono, że we właściwym czasie, nie zgłoszono takiego wniosku. Zresztą do chwili obecnej wniosek o ogłoszenie upadłości nie został zgłoszony. Jako przyczynę tego stanu strona wskazywał na nie prowadzenie faktycznie spraw spółki oraz zły stan zdrowia. W tym zakresie organy oceniły przedłożone przez Skarżącego dokumenty lekarskie poświadczające sytuacje zdrowotną. Wniosek organu podatkowego, zaakceptowany przez Sąd I instancji, zgodnie z którym stan zdrowia nie wykluczał możliwości kierowania sprawami spółki jest prawidłowy. Reasumując tą część rozważań należy stwierdzić, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie są trafne. Tym samym Strona Skarżąca nie zdołała podważyć stanu faktycznego, przyjętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Dlatego też zarzuty naruszenia prawa materialnego należy ocenić na gruncie stanu faktycznego ustalonego przez organ podatkowy w ostatecznej decyzji. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 116 § 1 i 2 O.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie oraz błędną wykładnię, a także art. 24 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy (Dz. U. Nr 57, poz. 502 ze zm. dalej "rozporządzenie") poprzez jego błędną wykładnię oraz art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 17, poz. 209 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego. Zgodnie z art. 116 § 1 O.p. do pozytywnych przesłanek obciążenia odpowiedzialnością członka zarządu zaliczamy: nieskuteczną w całości lub w części egzekucję z majątku spółki oraz wykazanie, że zaległości wynikają ze zobowiązań, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Pełnienie obowiązków oznacza posiadanie legitymacji do tego, aby realizować wszystkie czynności związane z zajmowaną funkcją. Jest to kompetencja do realizowania funkcji członka zarządu przez określony czas. Skarżący podkreśla, że wygasł jego mandat członka zarządu we wrześniu 2001 r. W tym zakresie powołuje się na treść art. 615 k.s.h. Zgodnie z § 2 tego przepisu termin wygaśnięcia mandatu członka organu spółki kapitałowej, który rozpoczął się przed wejściem w życie ustawy, ocenia się według przepisów dotychczasowych. Z kolei art. 202 § 1 k.s.h. stanowi, że jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu. Jednakże jak wcześniej wskazano Skarżący nie obalił domniemania prawdziwości wpisu w rejestrze handlowym. Zatem zasadnie Sąd I instancji zaakceptował stanowisko organu podatkowe, że zostały spełnione przesłanki odpowiedzialności członka. Trafnie również Wojewódzki Sąd Administracyjny zaakceptował stanowisko organu podatkowego, że w sprawie nie zaistniała żadna okoliczność egzoneracyjna, wyłączająca odpowiedzialność członka zarządu. Podnoszona przez Skarżącego okoliczność, że faktycznie nie pełnił obowiązków związanych z zarządzaniem spółki, nie może uzasadniać braku zawinienia w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości. Trzeba bowiem podkreślić, że o ile w odniesieniu do wieloosobowych zarządów poszczególni członkowie mogą podzielić się swoimi obowiązkami, czy też któryś z nich może się wyłączyć od faktycznego sprawowania obowiązków. Taka sytuacja jednak nie może mieć miejsca w przypadku zarządu jednoosobowego. Wówczas to, jak trafnie zauważył Sąd I instancji, bierna postawa członka zarządu nie tylko nie pozwala na uwolnienie się przez zarządcę od odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spółki, ale wręcz przeciwnie, uniemożliwia mu wykazanie jednej z przesłanek uwalniających od odpowiedzialności, o których mowa w art. 116 § 1 O.p. (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 października 2007 r., I SA/Kr 139/06, LEX nr 374735). Również okoliczność, że Skarżący udzielił bardzo szerokich pełnomocnictw M. M., nie oznacza, że wyłączona jest odpowiedzialność Skarżącego pełnomocnika. Trzeba bowiem podkreślić, że pełnomocnik może działać w ramach swojego mandatu. Z kolei mocodawca nie może umocować swojego pełnomocnika w szerszym zakresie niż posiada swoje uprawnienia. W żadnym zaś razie pełnomocnik ten nie może ponosić odpowiedzialności za członka zarządu spółki. Nie mieści się to bowiem z w dyspozycji przepisu art. 116 § 1 O.p. Zasadnie Sąd I instancji podkreślił, że konsekwencje prawne działań pełnomocnika ponosi Skarżący. Nie są trafne także zarzuty naruszenia art. 24 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy poprzez jego błędną wykładnię oraz art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym poprzez jego niezastosowanie. Wprawdzie racje ma autor skargi kasacyjnej, że odwołany członek zarządu nie ma legitymacji procesowej do złożenia wniosku o wykreślenie z rejestru handlowego, czy też rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym. Jednakże, jak wcześniej wskazano, Skarżący nie wykazał, że R. P. został odwołany z funkcji członka zarządu, czy też utracił mandat do sprawowania tej funkcji. Zatem domniemanie prawdziwości danych wpisanych do rejestru handlowego nie zostały skutecznie obalone. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1, art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) i § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło