I SA/Wa 245/09

WyrokWSA w Warszawie2009-06-30

Skład orzekający: Maria Tarnowska, Elżbieta Lenart, Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, może zostać uwzględniony, nawet jeśli strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy), złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia dowiedzenia się o decyzji, nie może zostać uwzględniony. Uchybienie terminowi, nawet w sytuacji braku winy strony, stanowi podstawę do odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., co jest zgodne z zasadą trwałości decyzji administracyjnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Przedsiębiorstwa [...] na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody o komunalizacji nieruchomości. Przedsiębiorstwo dowiedziało się o decyzji komunalizacyjnej w dniu 9 czerwca 2005 r., jednak wniosek o wznowienie postępowania złożyło dopiero 29 sierpnia 2007 r. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu. Sąd rozpoznał skargę na decyzję odmawiającą wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Monika Nowicka Protokolant Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi [...] Przedsiębiorstwa [...] w K. Sp. z o. o. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2008 r. nr [...] odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. Zaskarżoną decyzje wydano w oparciu o następujący stan faktyczny sprawy. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] grudnia 1983 r. nr [...] przekazał część nieruchomości - stanowiącą obecnie działki ewidencyjne nr [...], nr [...] oraz nr [...] - nieodpłatnie w użytkowanie na rzecz [...] Przedsiębiorstwa [...] w K. Nieruchomości te oznaczone były odpowiednio numerami [...],[...] i [...]. Działka ewidencyjna nr [...] na dzień wydania tego orzeczenia nie posiadała uregulowanego stanu prawnego. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2000 r., sygn. akt. [...] Sąd Rejonowy w K. stwierdził zasiedzenie tej nieruchomości przez Skarb Państwa z dniem 1 stycznia 1990 r. Działki ewidencyjne nr [...] i [...], uregulowane w KW [...], nie były przekazane w użytkowanie na rzecz [...] Przedsiębiorstwa [...] w K. - w związku z czym należały do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 5 ust.1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. -Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), stwierdził nabycie z dniem 27 maja 1990 r. przez Gminę K. z mocy prawa nieodpłatnie własności mienia państwowego należącego do Przedsiębiorstwa [...] w K.. W jego skład wchodził udział w wysokości [...] części do nieruchomości zabudowanej o powierzchni [...] ha, oznaczonej w ewidencji gruntów m. K., obręb [...] ark. [...] numerami działek: [...] (dawny [...]), [...] (dawny [...]),[...] (dawny [...]), [...] (dawny [...]), uregulowanych w KW [...], oraz [...] (dawny [...]), stanowiącej własność Skarbu Państwa oraz orzekł, że Gmina K. nie nabyła z dniem 27 maja 1990 r. z mocy prawa własności udziału w wysokości [...] części ww. nieruchomości zabudowanej, stanowiącego własność Skarbu Państwa i należącego do Państwowej Inspekcji Handlowej w K. - organu rządowej administracji specjalnej. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 7 czerwca 2005 r. [...] Przedsiębiorstwo [...] w K., w piśmie z dnia [...]czerwca 2005 r. wystąpiło do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej o uznanie go za stronę postępowania komunalizacyjnego zakończonego w I instancji wydaniem ww. decyzji, przywrócenie terminu do złożenia odwołania od tej decyzji oraz uchylenie jej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w I instancji. W uzasadnieniu wniosku [...] stwierdziła, że wiadomość o wydaniu decyzji powzięła w dniu 9 czerwca 2005 r. Dodała, że z uwagi na fakt, iż część nieruchomości objętej ww. decyzją Wojewody [...] stanowi przedmiot użytkowania wieczystego nabytego z mocy prawa przez [...] Przedsiębiorstwo [...] - zgodnie z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1992 r. nr [...] - zatem posiada ona interes prawny w tej sprawie. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa postanowieniem z dnia [...]lipca 2005 r. nr [...] stwierdziła niedopuszczalność odwołania. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - po rozpoznaniu skargi [...] Przedsiębiorstwa [...] w K. sp. z o.o. na powyższe postanowienie - wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1854/05 uchylił to orzeczenie. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał m.in., że decyzja ostateczna może być wzruszona tylko w trybie nadzwyczajnym, uregulowanym w rozdziałach 12 i 13 działu II k.p.a. Natomiast stronie, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i dowiedziała się o wydaniu decyzji, gdy ta była już ostateczna, przysługuje wniosek na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - o wznowienie postępowania. Nie przysługuje natomiast wniosek, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a. - o przywrócenie terminu. Z tego przepisu może korzystać tylko strona, której organ doręczył decyzję, lecz która z przyczyn od siebie niezależnych nie mogła wnieść odwołania w terminie ustawowym. Sąd dodał, iż niepotrzebne były rozważania przez organ, czy skarżący miał przymiot strony w postępowaniu komunalizacyjnym, czy też nie. Niezależnie bowiem od tego i tak nie przysługiwało mu prawo złożenia wniosku na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. -ponieważ nie został dla niego otwarty bieg terminu do wniesienia odwołania. W następstwie tego orzeczenia Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] odmówiła [...] Przedsiębiorstwu [...] w K. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 2000/07 oddalił skargę [...] Przedsiębiorstwa [...] w K. sp. z o.o. - uznając zaskarżone postanowienie za prawidłowe pod względem merytorycznym oraz zgodne z przepisami prawa. W dniu 29 sierpnia 2007 r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek Przedsiębiorstwa, skierowany do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] - na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W uzasadnieniu tego wniosku [...] wskazała, że z dniem 5 grudnia 1990 r. stała się z mocy prawa wieczystym użytkownikiem znacznej części gruntów objętych decyzją komunalizacyjną i właścicielem części budynku znajdującego się na tym gruncie. Przeprowadzona komunalizacja narusza zatem jej interes prawny, a okoliczności te nadają jej przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Ponadto z uwagi na fakt, iż z treści wniosku wynikało, że postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] grudnia 2006 r. Nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, nie zostało [...] doręczone, wniosek ten wraz z aktami sprawy został przesłany do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa postanowieniem z dnia [...]listopada 2007 r. nr [...] - przekazała ponownie wg właściwości Wojewodzie [...] wniosek o wznowienie postępowania komunalizacyjnego. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. nr [...] Wojewoda [...] odmówił wznowienia postępowania administracyjnego - w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. nr [...]. W uzasadnieniu orzeczenia organ wojewódzki stwierdził, że w niniejszym przypadku, w myśl art. 148 § 2 k.p.a., uprawnienie do skutecznego wniesienia podania o wznowienie postępowania obwarowane jest miesięcznym terminem, liczonym od dnia, w którym strona dowiedziała się o wydaniu decyzji - gdy nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy. Termin określony w art. 148 § 2 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie od dnia w którym oceniła znaczenie dowodów, faktów, czy też przepisów prawa. W niniejszej sprawie [...] Przedsiębiorstwo [...] w K. o wydanej decyzji komunalizacyjnej z dnia [...]maja 2005 r. powzięło wiadomość w dniu 9 czerwca 2005 r. Wskazało na to w piśmie z dnia 10 czerwca 2005 r., zawierającym m. in. wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od tej decyzji. Natomiast wniosek o wznowienie postępowania wpłynął do organu dopiero w dniu 29 sierpnia 2007 r. Wobec tego podanie o wznowienie postępowania zostało złożone z przekroczeniem terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. - co skutkuje odmową jego wznowienia. Ponadto organ stwierdził, że w postępowaniu komunalizacyjnym zakończonym decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Przedsiębiorstwo traktowane było jako strona postępowania komunalizacyjnego, jednakże Naczelny Sąd Administracyjny - w wytycznych zawartych w wyroku z dnia 14 czerwca 1995 r., sygn. akt I SA 44/95, wydanym w niniejszej sprawie - stwierdził m. in., że w tym postępowaniu [...] Przedsiębiorstwo [...] nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Organ dodał, że w dniu komunalizacji [...] Przedsiębiorstwo [...] nie legitymowało się decyzją administracyjną oddającą mu nieruchomość w użytkowanie, czy zarząd. Przedsiębiorstwo to posiada umowę z dnia 4 września 1990 r. wraz z protokołem zdawczo-odbiorczym do tej umowy spisanym w dniu 29 lipca 1992 r., zawartymi przez: Przedsiębiorstwo [...] w K., [...] Przedsiębiorstwo [...] w K., Państwową Inspekcję Handlową w K. oraz Spółdzielnię [...] w K., z których wynika, że Przedsiębiorstwo [...] przekazuje [...] Przedsiębiorstwu [...][...] części powierzchni użytkowej budynku, oraz [...] części gruntu, będących w jego zarządzie. Umowy te zostały zawarte po dniu 27 maja 1990 r., dlatego też nie mają wpływu na wynik komunalizacji i nie dają [...] przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu komunalizacyjnym. Skoro zatem [...] Przedsiębiorstwo [...] w K. nie posiada przymiotu strony - w rozumieniu art. 28 k.p.a. - w związku z tym nie jest legitymowane do skutecznego wniesienia podania o wznowienie postępowania komunalizacyjnego. Odwołanie od powyższej decyzji złożyło [...] Przedsiębiorstwo [...] w K.. W uzasadnieniu odwołujący uznał za prawidłowe metody postępowania przyjęte przez Przedsiębiorstwo, mające na celu wzruszenie decyzji komunalizacyjnej. Ponadto podtrzymał twierdzenie o przysługiwaniu mu legitymacji strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Po rozpoznaniu odwołania, Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] utrzymała w mocy decyzję z dnia [...] października 2008 r. nr [...]. W uzasadnieniu orzeczenia Komisja stwierdziła, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący sam przyznaje, iż wiadomość o decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. powziął w dniu 9 czerwca 2005 r. Natomiast wniosek o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją, złożył dopiero w dniu 29 sierpnia 2007 r. (data prezentaty). W ocenie Komisji odwołujący przekroczył zatem miesięczny termin określony w § 2 art. 148 k.p.a., bowiem termin ten biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji zapadłej w sprawie, w której nie brała udziału -tj. od dnia 9 czerwca 2005 r. Organ dodał, że w tym stanie rzeczy bezprzedmiotowe jest rozważanie posiadania legitymacji strony przez Przedsiębiorstwo w postępowaniu komunalizacyjnym, ponieważ - niezależnie od jego wyniku - podanie o wznowienie postępowania nie może być uwzględnione. Skargę na powyższą decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej wniosło [...] Przedsiębiorstwo [...] w K. W uzasadnieniu skargi Przedsiębiorstwo potwierdziło, że wiadomość o decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. powzięło w dniu 9 czerwca 2005 r. Niezwłocznie jednak - bo już 10 czerwca 2005 r. - wystąpiło do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej o wzruszenie powołanej wyżej decyzji uznając, że najwłaściwszą drogą do wzruszenia tej decyzji jest złożenie odwołania. Skarżący dodał, że pouczenie o możliwości skorzystania przez [...] z instytucji wznowienia postępowania udzielone zostało przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 27 kwietnia 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 1854/05 - już po terminie zakreślonym w k.p.a. Oczekując więc na powtórne rozpatrzenie uchylonego tym wyrokiem postanowienia, [...] nie miała powodu do składania nowego wniosku o wznowienie postępowania. Do czasu bowiem zakończenia przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową postępowania, kwestionowana decyzja Wojewody z dnia [...] maja 2005 r. nie mogła mieć nadanej klauzuli wykonalności. Niezwłocznie po uzyskaniu wiadomości o wydaniu przez KKU postanowienia z dnia [...] grudnia 2006 r. [...] złożyła wniosek o wznowienie postępowania komunalizacyjnego. Ponadto skarżący podniósł, że stan prawny przedmiotowej nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. nie uprawniał do jej skomunalizowania z mocy prawa w takiej części, jaka objęta została decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Stanowisko takie zajął zresztą Wojewoda [...] w postępowaniu zakończonym decyzją komunalizacyjną z dnia [...] maja 2004 r. nr [...], co zgodne było z ustaleniami dokonanymi wcześniej przez Wojewodę w postępowaniach w sprawie uwłaszczenia częściami tej nieruchomości Przedsiębiorstwa [...] w K. oraz [...]. Skarżący podniósł, że ww. decyzje nie zostały unieważnione, dlatego też zarówno [...] jak i P., mają podstawy by uważać się za strony postępowania dotyczącego przekazania mienia ogólnonarodowego służącego wykonywaniu zadań własnych gminy, a nie podlegającemu komunalizacji z mocy prawa. Przedsiębiorstwo nie zgodziło się też z twierdzeniem organu, iż organem założycielskim P. w K. stał się Prezydent Miasta K. - w dniu wejścia w życie Uchwały Nr [...] WRN w K. z dnia 2 kwietnia 1990 r. Z ww. aktu nie wynika by z dniem jego podjęcia nastąpiła zmiana organów założycielskich, a jedynie ustalone zostało zobowiązanie Wojewody [...] do przekazania przedsiębiorstw odpowiednim prezydentom - naczelnikom. Jego zdaniem w taki też sposób rozumiana była treść Uchwały przez Wojewodę [...], czego dowodem jest fakt, że dopiero odrębnym pismem z 27 lipca 1990 r. przekazał Prezydentowi Miasta K. uprawnienia i obowiązki organu założycielskiego w stosunku do Przedsiębiorstwa [...] w K. Jednakże Statut Przedsiębiorstwa [...] w K, uchwalony w czerwcu 1990 r. - zgodnie z § 3 ust. 1 - stanowi, że nadzór nad Przedsiębiorstwem sprawuje Wojewoda K. zwany dalej organem założycielskim. Skarżące Przedsiębiorstwo podniosło, że gdyby Statut P. nie był znany Wojewodzie [...]lub Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej - okoliczność ta stanowiłaby przesłankę do wznowienia postępowania komunalizacyjnego z urzędu na podstawie art. 145 § 1 ust. 5. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 18 maja 2009 r., nadesłanym do Sądu, Gmina K. wniosła o oddalenie skargi stwierdzając, że skarżącemu nie służył nigdy przymiot strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Roszczenie o nabycie prawa użytkowania wieczystego nie daje bowiem legitymacji do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Uczestnik postępowania na poparcie swoich tez powołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. wyrok z dnia 6 lutego 2002 r., sygn. akt I SA 3261/01 wskazujący, że żądając wznowienia postępowania podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu komunalizacyjnym, winien wykazać, iż przysługuje mu prawnorzeczowy tytuł do nieruchomości. Ponadto wyrok z dnia 10 maja 2001 r., sygn. akt I SA 2595/09 konstatujący, że uczestniczenie jakiejś osoby w postępowaniu administracyjnym, samo przez się nie czyni z niej strony. W piśmie z dnia 16 czerwca 2009 r. [...] Przedsiębiorstwo [...] w K. podtrzymało zarzuty skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...]października 2008 r. odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego - w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. Komisja wskazała, że w przypadku złożenia przez stronę podania o wznowienie postępowania organ administracji - przed ewentualnym wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania - bada, czy podanie o wznowienie postępowania oparte jest na ustawowych przesłankach wznowienia enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 k. p. a. oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a. W przypadku ujawnienia, iż podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 tej ustawy, bądź nie został zachowany termin do jego złożenia przewidziany w art. 148 § 1 k. p. a. - organ administracji może, na podstawie art. 149 § 3 k. p. a., wydać decyzję odmawiającą wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie zgodne z zasadami określonymi w art. 150 i 151 k. p. a. W przedmiotowej sprawie wniosek skarżącego o wznowienie postępowania został oparty na ustawowej przesłance wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a., tj. okoliczności, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Sąd uznał, że organ prawidłowo stwierdził, iż nie został zachowany termin do złożenia podania o wznowienie postępowania. Stosownie bowiem do treści art. 148 § 2 k. p. a. - termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o danej decyzji, tj. powzięła wiadomość o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Istotnym jest więc to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie nawet od źródła z którego pochodzi informacja. Zatem to data, kiedy skarżący dowiedział się o decyzji (dotarła do niego wiadomość o wydanej decyzji), ma znaczenie zasadnicze, gdyż w tym dniu rozpoczyna bieg miesięczny termin określony w ww. art. 148 k. p. a. Pogląd taki utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych np. w wyroku z dnia 14 października 1999 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie IV SA 1662/97 stwierdził, że zgodnie z art. 148 § 2 k. p. a. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zatem z treści tego przepisu wynika wprost, iż liczy się dzień, w którym strona się dowiedziała o decyzji, a nie dzień, w którym miała taką możliwość (LEX nr 48730). Również z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 389/07 (LEX nr 439031) jasno wynika, iż ustawodawca liczy bieg terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania nie od daty doręczenia decyzji, lecz od dnia, w którym strona dowiedziała się o danej decyzji, tj. powzięła wiadomość o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. W ocenie Sądu dniem tym nie może być dzień, w którym strona dokonała prawidłowej oceny prawnej faktów - co słusznie zauważył organ, gdyż byłoby to działanie wbrew jasno wyrażonej w przepisie normie prawnej. Datę 9 czerwca 2005 r. skarżący konsekwentnie podaje w swoich pismach, a także w skardze. Ponadto potwierdza fakt, że wniosek o wznowienie postępowania złożył dopiero w dniu 29 sierpnia 2007 r. Na usprawiedliwienie swoich działań podnosi okoliczność, iż wybrał inną drogę prawną i konsekwentnie ja realizował. Ten ostatni fakt, zdaniem Sądu, pozostaje jednak poza rozważaniami w niniejszej sprawie. Tym bardziej, iż strona - co sama zresztą przyznaje - została wręcz pouczona w uzasadnieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2006 r. o konieczności wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. W tym przypadku Sąd niejako zastąpił organy - w wykonaniu ich obowiązków wynikających z art. 7, 8 i 9 k.p.a. - informując skarżącego o koniecznych sposobach działania. Sąd wyraźnie wskazał, że decyzja ostateczna może być wzruszona tylko w trybie nadzwyczajnym, uregulowanym w rozdziałach 12 i 13 działu II k.p.a. Dodał, że stronie, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i dowiedziała się o wydaniu decyzji, gdy ta była już ostateczna, przysługuje tylko wniosek na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - o wznowienie postępowania, nie przysługuje natomiast wniosek, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a. - o przywrócenie terminu, gdyż z tego przepisu może korzystać tylko strona, której organ doręczył decyzję, lecz która z przyczyn od siebie niezależnych nie mogła wnieść odwołania w terminie ustawowym. Sąd stwierdził również, iż niepotrzebne były rozważania przez organ, czy skarżący miał przymiot strony w postępowaniu komunalizacyjnym, czy też nie - bowiem i tak nie przysługiwało mu prawo złożenia wniosku na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. - ponieważ nie został dla niego otwarty bieg terminu do wniesienia odwołania. Należy zatem stwierdzić, iż skarżący uchybił ustawowemu miesięcznemu terminowi i mimo, że został pouczony przez Sąd, dalej konsekwentnie tkwił w swoim błędzie. Przecież nic nie stało na przeszkodzie, aby wówczas skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania oraz o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku -powołując się na treść uzasadnienia Sądu. Ponadto przyczyna nieterminowego złożenia wniosku nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd także z uwagi na okoliczność, że przepisy o wznowieniu postępowania - regulujące nadzwyczajny tryb uchylania decyzji ostatecznych - nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Prowadzenie więc postępowania, bez przeprowadzenia postępowania w zakresie zachowania terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. rażąco narusza zasadę trwałości decyzji oraz przepisy regulujące ten tryb postępowania, co prowadzi do wady takiej decyzji określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 października 2007 r. sygn. akt II SA/Gd 22/07, LEX nr 389707J. Zatem wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia odnośnego terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych, wynikającą z art. 16 § 1 k.p.a. Uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt V SA/Wa 1114/07, LEX nr 420121). Sąd pragnie zwrócić uwagę na fakt, że od negatywnych skutków uchybienia terminu strona może się bronić jeszcze teraz - wnosząc o przywrócenie terminu. Jednakże w postępowaniu takim będzie musiała udowodnić brak swojej winy w niedochowaniu terminu. Odnosząc się do kwestii, czy [...] Przedsiębiorstwo [...] w K. jest stroną postępowania komunalizacyjnego, należy zauważyć, że z uwagi na stan faktyczny sprawy rozważanie tej okoliczności jest bezprzedmiotowe. Tylko bowiem w przypadku terminowego złożenia podania o wznowienie postępowania, bądź przywrócenia terminu do jego wniesienia, organ mógłby rozważyć legitymację skarżącego Przedsiębiorstwa - jako strony postępowania komunalizacyjnego. Reasumując, skoro skarżący dowiedział się o treści decyzji w dniu 9 czerwca 2005 r., a podanie o wznowienie tego postępowania zostało wniesione dopiero w dniu 29 sierpnia 2007 r., tj. ponad 2 lata od momentu, w którym strona dowiedziała się o decyzji (a nawet około roku od kiedy Sąd pouczył Przedsiębiorstwo o możliwości wznowienia postępowania) - to słusznie orzekające w sprawie organy stwierdziły uchybienie terminu określonego w art. 148 § 1 k. p. a. w związku z art. 148 § 2 k. p. a. Podsumowując, stwierdzić należy, że organy orzekające w sprawie wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy oraz uzasadniły przekonująco swoje decyzje. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło