I FSK 1916/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Adam Bącal, Sędzia NSA Krzysztof Stanik, Sędzia NSA Jan Zając (sprawozdawca), Protokolant Dariusz Rosiak, po rozpoznaniu w dniu 20 października 2010 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 lipca 2009 r. sygn. akt I SA/Po 214/09 w sprawie ze skargi W. Z. M. S. A. w P. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 14 października 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, 2) odstępuje od zasądzenia od W. Z. M. S. A. w P. kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z 2 lipca 2009 r., sygn. akt I SA/Po 214/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu skargi W. S.A. w Poznaniu uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 14 października 2008 r., Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oraz orzekł o kosztach postępowania sądowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. W tych ramach Sąd wskazał, że wnioskiem z 14 lipca 2008 r. strona skarżąca wystąpiła do Dyrektora Izby Skarbowej w P., działającego z upoważnienia Ministra Finansów o wydanie wiążącej interpretacji podatkowej co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w sprawie dotyczącej opodatkowania podatkiem VAT świadczonych dla pracowników usług, dofinansowanych częściowo z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. W przedmiotowym wniosku spółka przedstawiła stan faktyczny, zapytanie do organu dotyczące interpretacji przepisów prawa podatkowego oraz własne stanowisko w tej kwestii. Dyrektor Izby Skarbowej działający w imieniu Ministra finansów, w dniu 14 października 2008 r. wydał interpretację podatkową uznając stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe. Po rozpatrzeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa organ podatkowy stwierdził brak podstaw do zmiany indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółka zarzuciła zaskarżonej interpretacji naruszenie art. 14c i art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), jak również art. 16 ust. 1 pkt 45 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r., Nr 64, poz. 654 ze zm.) oraz art. 8 ust. 2, art. 86 ust. 1 i art. 90 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) . Po rozpoznaniu skargi Sąd I instancji uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem doszło do naruszenia art. 14d Ordynacji podatkowej, co upoważniało Sąd do uchylenia zaskarżonej interpretacji indywidualnej. Sąd podniósł, że zgodnie z brzmieniem tego przepisu interpretację wydaje się bez zbędnej zwłoki, jednak w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od otrzymania wniosku przez organ. Jednocześnie Sąd, wskazując na dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdził, że aby można było mówić o udzieleniu pisemnej interpretacji powinna zostać ona we wskazanym terminie doręczona wnioskodawcy, a do wydania nie może dojść wyłącznie przez jej podpisanie przez uprawnionego pracownika organu podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny powołał się na treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 listopada 2008 r., sygn. akt I FPS 2/08, w której uznano, że w stanie prawnym obowiązującym w 2005 r., pojęcie "niewydanie postanowienia" użyte w art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej oznacza brak jego doręczenia w terminie 3 miesięcy, liczonym od dnia otrzymania wniosku, o którym stanowi przepis § 1 powołanego artykułu. Sąd zwrócił uwagę, że co prawda uchwała powyższa podjęta została na tle stanu prawnego obowiązującego w roku 2005 r., jednak jest ona w pełni aktualna w obecnym stanie prawnym, tj. na tle aktualnego brzmienia art. 14d Ordynacji podatkowej. Sąd I instancji podkreślił, że w pełni podziela zawarte w uchwale twierdzenia, iż wydanie przez organ administracji publicznej interpretacji indywidualnej wiąże się zarówno z jej sporządzeniem, jak i doręczeniem wnioskodawcy w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku. Odnosząc powyższe rozważania do realiów rozpoznawanej sprawy Sąd I instancji wskazał, że wniosek o wydanie interpretacji wpłynął do organu w dniu 14 lipca 2008 r., interpretacja wydana została w dniu 14 października 2008 r., a następnie doręczona w dniu 16 października 2008 r. Sąd uznał zatem, że nie została ona doręczona spółce w 3-miesięcznym terminie, przewidzianym w art. 14d Ordynacji podatkowej. Sąd zauważył przy tym, że zgodnie z art. 14o Ordynacji podatkowej do obrotu prawnego weszła tzw. milcząca interpretacja, a zatem odpadła podstawa prawna wydania pisemnej, indywidualnej interpretacji przez Ministra Finansów. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji, stosownie do art. 146 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., uchylił zaskarżoną interpretację. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Minister Finansów, działając przez organ upoważniony – Dyrektora Izby Skarbowej w P., zaskarżył wyrok w całości zrzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a p.p.s.a., polegające na dokonaniu niewłaściwej kontroli interpretacji Ministra Finansów poprzez przyjęcie, że organ podatkowy naruszył art. 14d Ordynacji podatkowej, - art. 146 § 1 p.p.s.a. polegające na uchyleniu interpretacji, pomimo że Minister Finansów nie naruszył art. 14d Ordynacji podatkowej. Wskazując na powyższe organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik skarżącej spółki wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Sporne zagadnienie, czy w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 lipca 2007 r. pojęcie "niewydanie interpretacji" użyte w art. 14o § 1 Ordynacji podatkowej oznacza brak jej doręczenia w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku, o którym to terminie mowa jest w art. 14d powoływanej ustawy, stało się przedmiotem rozstrzygnięcia uchwały Izby Finansowej NSA z dnia 14 grudnia 2009 r., w sprawie o sygn. akt II FPS 7/09, w której stwierdzono, że "W stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 lipca 2007 r. pojęcie "niewydanie interpretacji" użyte w art. 14o § 1 Ordynacji podatkowej nie oznacza braku jej doręczenia w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku, o którym mowa w art. 14d powołanej ustawy." Powyższa uchwała z dnia 14 grudnia 2009 r., w sprawie o sygn. akt II FPS 7/09, jest tzw. uchwałą abstrakcyjną, bowiem podjęta została w następstwie wystąpienia przez Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o podjęcie uchwały w składzie całej Izby NSA. Uchwały abstrakcyjne podejmowane są w celu wyjaśnienia przepisów prawnych, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych. Ich przedmiotem są więc wątpliwości prawne, które nie mają bezpośredniego związku z postępowaniem toczącym się w indywidualnej sprawie sądowoadministracyjnej (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie II, Zakamycze 2006, str. 48). Uchwały abstrakcyjne posiadają w innych sprawach sądowoadministracyjnych także ogólną moc wiążącą, na co wskazuje art. 269 p.p.s.a. Stosownie do powołanego przepisu, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Ogólna moc wiążąca uchwały powoduje, iż wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany przepis (por. A. Skoczylas "Działalność uchwałodawcza Naczelnego Sądu Administracyjnego" C. H. Beck Warszawa 2004, s. 221 i nast.). Uwzględniając zatem art. 269 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie akceptuje poglądy wyrażone w powyższej uchwale, które znajdują zastosowanie również na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy. Powoduje to konieczność uwzględnienia skargi kasacyjnej w zakresie sformułowanych w niej zarzutów, gdyż jak wynika z powyższej uchwały, doszło do naruszenia przepisów wskazanych w podstawach kasacyjnych. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznając, iż przedmiotowa skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, na podstawie art. 185 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Z uwagi natomiast na charakter analizowanego zagadnienia, na podstawie art. 207 § 2 tej ustawy odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.