II FSK 26/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-05-27
Skład orzekający: Grzegorz Krzymień, Stefan Babiarz, Beata Cieloch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na decyzję w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki, wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika, podlega odrzuceniu bez wezwania do uiszczenia opłaty, jeśli wpis stały nie został uiszczony lub został uiszczony w nieprawidłowej wysokości?Ratio decidendi
Skarga na decyzję w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki podlega opłacie stałej, a nie stosunkowej. Decyzja ta nie kreuje ani nie stwierdza istnienia należności pieniężnej, lecz ustala przesłanki przypisania osobie trzeciej odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe. W przypadku wniesienia skargi przez profesjonalnego pełnomocnika i nieuiszczenia należnego wpisu stałego, sąd odrzuca skargę bez wezwania do uzupełnienia braków.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę M. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu spółki za zaległości podatkowe. Sąd uznał, że skarga powinna być opłacona wpisem stałym w wysokości 500 zł, a ponieważ wpis nie został uiszczony przez profesjonalnego pełnomocnika, skarga została odrzucona na podstawie art. 221 PPSA. M. C. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym błędną wykładnię przepisów Ordynacji Podatkowej oraz PPSA w zakresie określenia rodzaju wpisu sądowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Krzymień, Sędziowie NSA Stefan Babiarz, WSA del. Beata Cieloch (sprawozdawca), Protokolant Anna Dziosa, po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2011 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 16 października 2009 r. sygn. akt I SA/Lu 550/09 w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 30 czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanowił: oddalić skargę kasacyjną.
I. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 października 2009 r., sygn. akt I SA/Lu 550/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę M. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. w przedmiocie odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu spółki akcyjnej za zaległości L. F. O. "P." S.A. z siedzibą w L. z tytułu zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi. Uzasadniając powyższe postanowienie, Sąd I instancji stwierdził, że skarżący działający przez pełnomocnika będącego adwokatem nie uiścił należnego wpisu stałego od skargi. Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja nie kreowała ani nie stwierdzała istnienia należności pieniężnej, to skarga na decyzję podatkową w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu spółki akcyjnej zalicza się do spraw z zakresu zobowiązań podatkowych co oznaczało, iż powinna zostać zgodnie z § 2 ust.3 pkt 12 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2003 r. nr 221, poz. 2193 ze zm. dalej rozporządzenie ) opłacona w wysokości 500 zł. Jeśli wpis nie został uiszczony lub został uiszczony w nieprawidłowej wysokości, a skargę wniósł profesjonalny pełnomocnik to zgodnie z dyspozycją art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r. nr153 poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a. ) Sąd odrzuca skargę bez wezwania do uiszczenia opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej.
II. Zaskarżając powyższe postanowienie skargą kasacyjną skarżący reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu na podstawie art.174 pkt 1 i2 p.p.s.a. zarzucił:
1.naruszenie przepisów materialnego :
- art. 116 § 1 i § 2, art. 107 i art. 108 w zw. z art. 5 i art. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacji Podatkowej (t.j. Dz. U. z 2005 nr 8, poz. 80 ze zm. dalej O.p. ), poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż subsydiarna odpowiedzialność członka zarządu spółki za jej zaległość podatkową stanowi zobowiązanie podatkowe członka zarządu spółki, w sytuacji gdy członek zarządu ponosi wyłącznie odpowiedzialność subsydiarną za zobowiązania spółki, zatem przedmiotem zaskarżonej decyzji nie jest sprawa z zakresu zobowiązań podatkowych;
2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy :
- art. 221 p.p.s.a. w zw. z art. 231 p.p.s.a. i w zw. z § 2 ust. 3 pkt 13 i § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez odrzucenie skargi w sytuacji, gdy wpisem należnym w przedmiotowej sprawie jest wpis stosunkowy, bowiem przedmiot skargi wiąże się z określonymi świadczeniami pieniężnymi, a zatem skarżący powinien zostać wezwany do uiszczenia właściwego wpisu na podstawie art. 220 § 1p.p.s.a.
III. Dyrektor Izby Skarbowej w L. nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną.
IV. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna wobec braku usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu.
Nie można uznać za zasadną argumentacji autora skargi kasacyjnej dotyczącej nieprawidłowości określenia wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie.
Niezasadne jest przede wszystkim twierdzenie, że przedmiotem zaskarżonego aktu jest należność pieniężna, a zatem wpis należny w sprawie jest wpisem stosunkowym. Skarga wniesiona przez skarżącego do sądu administracyjnego była środkiem zaskarżenia decyzji orzekającej o odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania podatkowe spółki. W tego typu decyzjach organ podatkowy rozstrzyga, czy w konkretnym przypadku zachodzą przesłanki przewidziane w art. 116 O.p. dla odpowiedzialności członka zarządu spółki za jej zobowiązania podatkowe. Decyzja, która jest przedmiotem zaskarżenia, dotyczy przeniesienia odpowiedzialności za należności podatkowe. Przedmiotem tej decyzji i przenoszonej z jej mocy odpowiedzialności podatkowej są wymienione w niej kwoty: zaległości podatkowej z tytułu zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi, jednakże nie zmienia to faktu, że decyzja organu podatkowego w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za w.w zaległości podatkowe nie może być traktowana jako akt kreujący należność pieniężną, bądź stwierdzający jej istnienie, ponieważ okoliczność ta została ustalona w innym postępowaniu. Przedmiotem tego rodzaju sprawy toczącej się przed organem podatkowym nie jest zatem ustalenie należności pieniężnej, ale ustalenie istnienia przesłanek pozwalających na przypisanie osobie trzeciej odpowiedzialności za zobowiązania podatnika. W konsekwencji od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki należy pobierać wpis stały, ponieważ wymieniona w zakwestionowanej decyzji wysokość kwoty zobowiązania zostaje ustalona w innym postępowaniu, a decyzja wydana w tym przedmiocie podlega odrębnemu zaskarżeniu. Poza tym osoba trzecia, zobowiązana na podstawie art. 116 § 1 O.p. do uiszczenia należności za podatnika, nie ma statusu strony w postępowaniu wymiarowym w stosunku do spółki i może skutecznie kwestionować jedynie fakt przeniesienia należności, a nie wysokość tej należności. W związku z tym wysokość zaległego podatku nie jest przedmiotem sporu w sprawie o przeniesienie odpowiedzialności.
Skoro przedmiotem sporu w sprawie nie jest akt kreujący (albo stwierdzający istnienie) należności pieniężnej, to stosownie do art. 231 p.p.s.a. należny jest w niej wpis stały. Jednocześnie stwierdzić należy, że sprawa ze skargi na decyzję w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki zalicza się do spraw "z zakresu zobowiązań podatkowych" i jest uregulowana w Dziale III zatytułowanym "Zobowiązania podatkowe" Ordynacji podatkowej i znajduje swoje odzwierciedlenie § 2 ust. 3 pkt 12 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto stanowisko, że od skargi dotyczącej takich decyzji należy pobierać wpis stały w wysokości 500 zł, zgodnie z powołanym przepisem rozporządzenia, dominuje w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. orzeczenia: z 15 maja 2008 r., II FZ 182/08; z 19 listopada 2008 r., I FSK 1678/08; z 2 grudnia 2008 r., I FZ 424/08; z 15 kwietnia 2009 r., II FZ 118/09). Pogląd ten Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający przedmiotową sprawę podziela w pełni. W konsekwencji za niezasadne uznać należy stanowisko skarżącego co do naruszenia art.221, art. 231 p.p.s.a. jak i przepisów powołanego rozporządzenia.
W związku z powyższym trafnie Sąd pierwszej instancji na podstawie wówczas obowiązującego przepisu art.221 p.p.s.a odrzucił skargę.
Wobec wykazania, iż zarzuty skargi kasacyjnej są bezskuteczne, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło