II SA/Wr 388/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-10-22

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Anna Siedlecka, Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ogłoszenie przez Wojewodę sprostowania błędu w uchwale o planie miejscowym, dokonane na podstawie obwieszczenia Przewodniczącej Rady Miejskiej, stanowi czynność podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego, która narusza interes prawny właścicieli sąsiednich nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że ogłoszenie sprostowania błędu w uchwale o planie miejscowym przez Wojewodę nie jest samodzielną czynnością podlegającą zaskarżeniu, która naruszałaby interes prawny skarżących. Sąd podkreślił, że interes prawny skarżących, wynikający z sąsiedztwa nieruchomości i potencjalnych oddziaływań przyszłej zabudowy, nie był bezpośredni ani aktualny, a sama czynność ogłoszenia, jako element procedury promulgacyjnej, nie mogła naruszyć ich praw. Sąd wskazał również, że sprostowanie miało charakter redakcyjny, doprowadzając do zgodności uchwalonego planu z jego projektem, a nie merytoryczną zmianę ustaleń planu.
Stan faktyczny
Skarżący, będący właścicielami nieruchomości sąsiadujących z terenem objętym planem miejscowym, zaskarżyli ogłoszenie przez Wojewodę Dolnośląskiego sprostowania błędu w uchwale Rady Miejskiej Wrocławia dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sprostowanie to miało doprowadzić do zmiany ustaleń planu, co zdaniem skarżących naruszało ich interes prawny. Skarżący domagali się uchylenia ogłoszenia i przywrócenia pierwotnego brzmienia planu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz(spr.) Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia NSA Julia Szczygielska Protokolant Paweł Migacz po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 października 2009 r. sprawy ze skargi P. Ł., J. M., D. T., Z. D., D. Ż., M. L. na czynność Wojewody D. w przedmiocie ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego Nr 52 poz. 709 z 2008r. zmiany uchwały Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006 XLIX/3118/06 oddala skargę. Postanowieniem z dnia 31 marca 2009r. tut. Sąd odrzucił skargę skarżących na obwieszczenie Przewodniczącego Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 7 stycznia 2008r. w przedmiocie sprostowania błędów w uchwale Rady Miejskiej W. z dnia 6 kwietnia 2006r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla zespołu urbanistycznego S. S. I i III. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że Rada Miejska nie podjęła uchwały w sprawie sprostowania błędu, przewodniczący Rady nie jest organem, a jego czynność nie była aktem normatywnym lub innym aktem wymienionym w art. 101 u.s.g. lub art. 3 p.p.s.a. Dodatkowo Sąd zauważył, że zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 20 lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, organem właściwym do opublikowania sprostowania był wojewoda i czynność tego organu wywołała skutek w postaci obowiązywania zapisów planu w wersji sprostowanej. Pismem z dnia 29 kwietnia 2009r. skarżący wezwali Wojewodę Dolnośląskiego do usunięcia naruszenia prawa polegającego na ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego Nr 52, poz. 709 z 2008r.zmiany uchwały o planie miejscowym poprzez obwieszczenie o sprostowaniu błędu, dokonanego w oparciu o obwieszczenie Przewodniczącej Rady Miejskiej Wrocławia, co stanowiło czynność z art. 64 ustawy z dnia 23 stycznia 2009r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, podlegającą zaskarżeniu poprzez odpowiednie stosowanie art. 63 ust. 1 tej ustawy. W uzasadnieniu wezwania wskazali, że w dniu 7.01.2008r. Przewodnicząca Rady Miejskiej W poprzez obwieszczenie zmieniła plan miejscowy z dnia 6 kwietnia 2006r., prostując błędy w nim zawarte w następujący sposób: w paragrafach od 15 do 21 zamiast słów "zawarte w §14 powinno być "zawarte w §12", w paragrafach od 23 do 24 zamiast słów "zawarte w §15"powinno być "zawarte w §13", w paragrafach od 25 do 26 zamiast słów "zawarte w §16" powinno być "zawarte w §14". Następnie, na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2000r. W. wydał w dniu 19.02.2008r. obwieszczenie o sprostowaniu błędu, które zostało opublikowane w dniu 27 lutego 2008r..Doprowadziło to do merytorycznej zmiany §24 planu dla terenu oznaczonego 3 MWU, gdyż §15 ograniczał liczbę kondygnacji naziemnych do trzech oraz wysokość zabudowy do 12 m, zaś obecnie stało się dopuszczalne sytuowanie budynków o sześciu kondygnacjach i wysokości 24 m. Zmiana taka narusza art. 17 ust. 1 zd. 2 powołanej ustawy oraz art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Naruszony został również interes prawny skarżących, będących właścicielami nieruchomości podlegających zmienionym ustaleniom planu. Na działce nr 49 w sąsiedztwie skarżących rozpoczęła się budowa budynków o sześciu kondygnacjach, których wybudowanie wpłynie negatywnie na wartość nieruchomości skarżących. Skarżący zostali pominięci w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę i dlatego postanowieniem z dnia 18.12.2008r. Prezydent Wrocławia na podstawie art. 145§1 pkt 4 k.p.a. wznowił postępowanie w tej sprawie. Skarżący wnieśli o uchylenie ogłoszenia obwieszczenia o sprostowaniu błędu i przywrócenie planu miejscowego do wersji sprzed tego ogłoszenia. W dniu 18.06.2009r. skarżący złożyli przez pocztę za pośrednictwem organu skargę do sądu administracyjnego na ogłoszenie w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego Nr 52, poz. 709 z 2008r. zmiany uchwały nr XLIX/3118/06 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 6 kwietnia 2006r. poprzez obwieszczenie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 19 lutego 2008r. o sprostowaniu błędu, dokonane w oparciu o obwieszczenie Przewodniczącej Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 7 stycznia 2008r. o sprostowaniu błędu. W skardze zarzucili naruszenie zaskarżoną czynnością art. 17 ust. 1 zd. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000r., art. 27 u.p.z.p. i ustawy o samorządzie gminnym przez brak podjęcia aktu nadzoru wobec obwieszczenia z dnia 7.01.2008r. oraz wnieśli o uchylenie lub stwierdzenie bezskuteczności ogłoszenia obwieszczenia organu bądź też stwierdzenie nieważności albo stwierdzenie dokonania ogłoszenia z naruszeniem prawa i wobec tego przywrócenie planu miejscowego do wersji sprzed ogłoszenia obwieszczenia. W uzasadnieniu skargi powtórzono przytoczenia zawarte w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa oraz dodatkowo zarzucono organowi niepodjęcie środków nadzwyczajnych wobec obwieszczenia Przewodniczącej, które nie mogło być podstawą obwieszczenia organu i dokonania ogłoszenia bezprawnego obwieszczenia. Czynność ogłoszenia była czynnością naruszającą prawa osób trzecich w rozumieniu art. 63 i 64 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, gdyż opublikowanie obwieszczenia wprowadziło go do obrotu prawnego i kształtuje sytuację prawną skarżących. Czynność ta powinna ulec zaskarżeniu zgodnie ze wskazaniem zawartym w postanowieniu tut. Sądu z dnia 31 marca 2009r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ podał, że pismem z dnia 22.01.2008r. Przewodnicząca Rady zwróciła się o sprostowanie w uchwale w sprawie planu miejscowego błędów (wyżej już opisanych). Organ ustalił, że ustalenia objęte sprostowaniem mają charakter błędów pisarskich, a ich korekta zwiększy przejrzystość oraz czytelność ustanowionej regulacji i nie będzie skutkować merytoryczną zmianą ustaleń uchwalonego planu miejscowego. Po wpłynięciu wezwania do usunięcia naruszenia prawa organ wystąpił do Przewodniczącego Rady Miejskiej o wyjaśnienie, czy wskazane błędy istniały na wszystkich etapach procedury planistycznej, etapie uchwalania planu oraz jego publikacji. Jak ustalono, uchwalony plan nie jest tożsamy z projektem planu będącego przedmiotem procedury planistycznej, zaś pomyłki pojawiły się na etapie uchwalania planu. Do projektu wniesiono podczas obrad Rady autopoprawkę, którą usunięto dwa paragrafy i przesunięto kolejność paragrafów następnych, bez poprawienia odwołań do paragrafów o zmienionej numeracji. Doprowadziło to do sprzeczności ustaleń planu i niemożności poprawnej interpretacji tekstu planu. Obwieszczenie Przewodniczącej wprowadziło poprawną, zgodną z pierwotnym tekstem korektę redakcyjną. Okoliczności zaistnienia pomyłki wynikają z treści projektu uchwały i autopoprawki. Jej sprostowanie nie wywołało zmiany treści planu miejscowego, a jedynie doprowadziło błędne odesłania do innych przepisów uchwały do stanu zgodnego z uchwalonym projektem. Dodatkowo organ zarzucił istnienie uzasadnionych wątpliwości odnośnie posiadania przez skarżących interesu prawnego, a nawet dopuszczalności skargi. Skoro jedynie przysługiwanie skarżącym prawa własności nieruchomości na obszarze objętym ustaleniami planu miejscowego, jeszcze nie stwarzało go ich stronie interesu prawnego w złożeniu skargi, ale raczej interes jedynie faktyczny. Dołączone do odpowiedzi na skargę dokumenty potwierdzają przytoczenia stron na temat ich treści. Obejmują one pismo Przewodniczącej Rady z dnia 22.01.2008r. przekazujące zgodnie z art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000r. obwieszczenie dot. sprostowania błędów w uchwale z dnia 6.04.2006r. o planie miejscowym, obwieszczenie Przewodniczącej z dnia 7 stycznia 2008r. o sprostowaniu błędu wydane na podstawie § 112 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002r,. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (o treści przedstawionej powyżej w wezwaniu), pismo Wydziału Infrastruktury DUW z 7.02.2008r. informujące, że "zapisy planu objęte sprostowaniem mają charakter błędów pisarskich, a ich korekta znacznie ułatwi czytanie ustaleń planu, z tym że obwieszczenie nie spełnia wymogu § 112 ust. 3 Zasad techniki prawodawczej", obwieszczenie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 19 lutego 2008r. o sprostowaniu błędu w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego wydane na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2000r. dotyczące sprostowania oczywistych pomyłek w numeracji (dot. w/w przepisów odsyłających), pismo organu z dnia 21.05.2009r. do Przewodniczącego Rady o wyjaśnienie okoliczności wystąpienia pomyłki w uchwale, odpowiedź na to pismo z 2.06.2009r. z dołączonymi wyjaśnieniami na temat niezgodności uchwalonego planu miejscowego z przygotowanym projektem, który przeszedł całą procedurę planistyczną, gdyż po wyeliminowaniu autopoprawką dwóch początkowych przepisów planu wprowadzono ciągłą numerację dalszych przepisów, jednak bez zmiany numeracji odesłań i dopiero sprostowanie doprowadziło do zgodności uchwalonego planu z jego projektem. Dołączono ponadto tekst projektu planu, autopoprawki obejmujące m.in. usunięcie paragrafów 12 i 13 oraz zmianę dotychczasowej numeracji paragrafów od 14 do 59 na numerację od 12 do 57. W ten sposób § 14 projektu ustalający przeznaczenie strefy MW na tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej otrzymał w uchwale oznaczenie § 12. Przepis § 17 projektu czyli w uchwale § 15 dotyczył terenu 1 MW i odsyłał w zakresie szczegółowych ustaleń dla terenów MW do § 14 projektu. Przepis § 16 projektu, po uchwaleniu planu § 14, dotyczył ustaleń dla terenu MN – zabudowy jednorodzinnej, zatem nie mógł uszczegóławiać pozostałych poza § 12 uchwalonego planu zapisów dotyczących terenów MW. Z kolei § 25 projektu czyli § 23 uchwały odsyłał do § 15 projektu regulującego szczegółowo przeznaczenie strefy MWU, który w planie oznaczono jako § 13, podczas gdy § 15 uchwalonego planu jak zaznaczono powyżej dotyczył terenu 1 MW. Podobnie § 27 projektu dotyczył terenów MW i w zakresie szczegółów przeznaczenia dla MW odsyłał do § 16 projektu, który w wyniku autopoprawki został uchwalony jako § 14, podczas gdy § 16 uchwalonego planu dotyczył terenu 2 MWU i nie zawierał żadnych szczegółowych ustaleń, lecz również odesłanie (w planie błędne, gdyż do § 14, podczas gdy terenów MW dotyczył § 12 uchwały, o czym była mowa). Jak wynika z powyższego, poprawka nie zmieniła ustaleń planu, lecz doprowadziła do zgodności odesłań z ich projektowanym brzmieniem. Do akt sprawy dołączono również tekst uchwalonego planu miejscowego, zawierającego te niespójne, omyłkowe odesłania, bowiem rozwijające szczegóły przeznaczenia terenów określonych kategorii (MW, MWU i MN) przez nawiązanie do opisu odmiennej kategorii terenów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarżący zaskarżyli czynność Wojewody w postaci zamieszczenia w dzienniku urzędowym sprostowania wcześniej ogłoszonej uchwały w sprawie planu miejscowego, co nastąpiło w wyniku wydania przez Wojewodę obwieszczenia w dniu 19 lutego 2008r. i jego opublikowania w dniu 27 lutego 2008r. Oznaczało to, że zaskarżona czynność została dokonana w czasie przed wejściem w życie powołanej w skardze ustawy z dnia 29 stycznia 2009r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz.U. Nr 31, poz. 206), które nastąpiło zgodnie z art. 83 tej ustawy z dniem 1 kwietnia 2009r. Sąd nie mógł kontrolować zgodności tej czynności z prawem według stanu prawnego z daty jej dokonania w oparciu o art. 64 ust. 1 w związku z art. 63 tej ustawy, gdyż przepisy te wówczas jeszcze nie obowiązywały. Sąd oceniał legalność czynności i zasadność skargi według w szczególności art. 45 ust. 1 w związku z art. 44 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o administracji rządowej w województwie (Dz.U. z 2001r. Nr 80, poz. 872 ze zm.). Sąd wzmiankuje o tym dla porządku, gdyż wskazane zespoły przepisów wyrażały identyczne normy prawne. Przepis art. 45 ust. 1 poprzedniej ustawy, tak samo jak art. 64 ust. 1 obecnej ustawy stanowił o odpowiednim stosowaniu wcześniejszego przepisu w sytuacji m.in. gdy wojewoda przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne naruszył prawa osób trzecich, zaś ten poprzedzający przepis stanowił, że każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przepisem aktu prawa miejscowego wydanym w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć przepis do sądu administracyjnego. Jak łatwo zauważyć, przepisy te formowały legitymację skargową na wzór art. 101 ust. 1 u.s.g., zaś możność zaskarżenia czynności naruszających interes prawny skarżącego unormowano identycznie w art. 101 a u.s.g. lub art. 88 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym. W żadnej dostępnej wypowiedzi w literaturze prawniczej oraz orzecznictwie sądowym nie nazwano konkretnie chociażby jednej takiej czynności, za to wskazuje się na teoretyczny, czyli pozbawiony znaczenia praktycznego charakter uprawnienia osób trzecich oraz niewykonalność przewidzianego w tym przypadku rozstrzygnięcia sądowego w postaci nakazania organowi nadzoru wykonania niezbędnych czynności na rzecz skarżącego. Można natomiast wyobrazić sobie wydanie wyroku uchylającego lub stwierdzającego bezskuteczność czynności w postaci opublikowania sprostowania aktu prawnego w dzienniku urzędowym, na podstawie art. 150 p.p.s.a., chociaż trudno byłoby wskazać podstawę ustawową obowiązku Wojewody opublikowania tego wyroku w dzienniku urzędowym bądź przymuszenia organu do uchylenia obwieszczenia o sprostowaniu błędów. Na marginesie można wskazać, że skarżący nie kwestionowali samego sprostowania, dokonanego przez Wojewodę, lecz samo ogłoszenie tego sprostowania bądź, poprzedzające obwieszczenie organu, wcześniejsze obwieszczenie dokonane przez Przewodniczącą Rady Miejskiej, które zaskarżyli do sądu administracyjnego. Nie była przy tym trafna uwaga zawarta w skardze, jakoby Sąd w tamtej sprawie zachęcał skarżących do składania skargi na opublikowanie sprostowania błędu (tak należy odczytać zdanie z uzasadnienia postanowienia k. 14), gdyż jedynie podkreślał znaczenie opublikowania sprostowania aktu prawnego dla jego obowiązywania w wersji sprostowanej. W tym miejscu należy poświęcić nieco uwagi znaczeniu prawnemu sprostowania i jego ogłoszenia. Otóż nie ulega wątpliwości, że sprostowanie błędów lub omyłek aktu prawnego staje się jego integralną częścią, czyli akt od momentu sprostowania uzyskuje brzmienie zgodne z treścią sprostowania, zatem uwzględniające jego dokonanie. W procedurach prawnych z reguły orzeczenie o sprostowaniu podlega zaskarżeniu, gdyż samo wyeliminowanie sprostowania prowadzi do zachowania mocy prawnej aktu w poprzednim brzmieniu. Z kolei, o ile uchwalenie lub ogłoszenie danego aktu normatywnego wyznacza moment jego obowiązywania, to dopiero ogłoszenie umożliwia wejście tego aktu w życie (nieco inaczej stanowi o tym art. 29 ust. 1 u.p.z.p., patrz art. 88 ust. 1 konstytucji, art. 2 i 4 ustawy z dnia 20 lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych Dz.U. z 2007r. Nr 68, poz. 449, por. § 43 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" Dz.U. Nr 100, poz. 908). Dlatego podkreśla się (S. Wronkowska "Komentarz do zasad techniki prawodawczej" Wyd. Sejmowe 2004r. s. 109-110), że akt normatywny obowiązuje, czyli staje się częścią systemu, po dokonaniu ostatniej czynności składającej się na proces jego stanowienia, zaś tą czynnością jest ogłoszenie tego aktu. Natomiast gdy akt normatywny wchodzi w życie, to od tego momentu wszyscy, których to może dotyczyć, mają obowiązek realizowania lub stosować normy wynikające z jego przepisów. Okres od dnia ogłoszenia aktu normatywnego do dnia jego wejścia w życie, to tzw. vacatio legis tego aktu. Znaczenie tego okresu jest oczywiste, zapobiega on fikcji przyjmowania mocy prawnej aktu normatywnego jeszcze nieznanego adresatom norm, a przeciwnie, umożliwia zaznajomienie się przez nich nowym unormowaniom, w przypadku ustawy umożliwia przygotowanie aktów wykonawczych jeszcze przed jej wejściem w życie, co przykładowo może dotyczyć prawa miejscowego. Sama czynność ogłoszenia aktu prawnego oznacza jego skierowanie przez organ wydający dziennik urzędowy, po jedynie formalnej kontroli spełnienia wymagań określonych w art. 15 ustawy z dnia 20 lipca 2000r. Dostrzegając w czynności ogłoszenia aktu normatywnego konieczny warunek jego obowiązywania i wejścia w życie, w orzecznictwie sądowym ukształtowano środek obrony organu tworzącego prawo miejscowe przed nieuzasadnioną odmową ogłoszenia w postaci skargi na bezczynność organu (patrz wyrok 7 s. NSA z 30.10.2000r. OSA 3-4/00 ONSA 2001r. z. 2, poz. 46) na podstawie art. 45 ust. 1 w związku z art. 44 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. W uzasadnieniu wyroku podkreślono istnienie obowiązku Wojewody opublikowania w wojewódzkim dzienniku urzędowym każdej uchwały jednostki samorządu terytorialnego, która została mu prawidłowo przedstawiona do kontroli, a jej nieważności, ani niezgodności z prawem nie orzekł ani wojewoda, ani sąd administracyjny. W sprawie ze skargi na omawianą bezczynność sąd nie bada legalności aktu normatywnego przekazanego do opublikowania, zaś wyrok nakazujący opublikowanie aktu nie stwarza przeszkody dla zaskarżenia następnie samego aktu jako niezgodnego z prawem. Tezy prawne powołanego wyroku NSA miały znaczenie dla późniejszego orzecznictwa (patrz uzasadnienie wyroku WSA z 4.12.2002r. I SAB/Łd 5/02 Lex nr 81549, wyrok NSA z 20.07.2004r. OSK 629/04 Lex nr 158865). Na znaczenie prawne opublikowania aktu prawa miejscowego zawierającego omyłkę pisarską zwrócono uwagę w sprawie rozstrzygniętej wyrokiem WSA z 27.06.2007r. III SA/Po 217/07 Lex nr 475255, którym stwierdzono nieważność uchwały w części niepodjętej, lecz opublikowanej jako podjęta. Uchwała w tej części została zaskarżona przez określony podmiot, po odmowie wojewody opublikowania sprostowania, której gmina nie zaskarżyła. Początkowo sąd oddalił skargę, lecz NSA uchylił ten wyrok i zalecił zbadanie, czy rada gminy uchwaliła innej treści uchwałę od podpisanej przez przewodniczącego rady. Kolejno sąd odrzucił skargę, gdyż przedmiotem skargi powinna być uchwała podjęta, nie zaś w mylnej wersji skierowana do ogłoszenia. Z kolegi NSA uchylił to postanowienie, gdyż nie było dopuszczalne rozdzielanie bytów prawnych jednej i tej samej uchwały, należało zaś wyrokiem doprowadzić do zastosowania prawa rzeczywiście uchwalonego. WSA w cyt. wyroku stwierdził, poza przedmiotem sprawy, że wskazana omyłka pisarska nie powinna podlegać prostowaniu, co byłoby dyskusyjne. Istotne, co wynika w powyższego wyroku, że akt normatywny nabiera mocy prawnej wskutek ogłoszenia, ale przede wszystkim w brzmieniu opublikowanym, a nie rzeczywiście podjętym lub nawet istniejącym. W podsumowaniu tej części można wskazać, że proces powstawania i dochodzenia aktu normatywnego do fazy wejścia w życie składa się z szeregu czynności. Z reguły elementy składające się na daną procedurę nie podlegają osobnemu zaskarżeniu, lecz jej efekt końcowy, w tym przypadku w postaci ogłoszonego aktu normatywnego. Oczywiście ustawodawca może w sposób wyraźny lub dorozumiany, wymienić poszczególne czynności jako podlegające zaskarżeniu (przykładowo uchwała o odrzuceniu zarzutów w poprzednio obowiązującej procedurze planistycznej, ale też liczne postanowienia incydentalne wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a.). Nie ma też symetrii czy też odpowiedniości pomiędzy zaskarżalnością aktów lub czynności pozytywnych dla strony, a zaskarżalnością czynności negatywnych. Zazwyczaj w prawie administracyjnym w odniesieniu do takich aktów lub czynności niedecyzyjnych wymaga się orzeczenia odmownego w postaci zaskarżalnej. Nie chodzi tutaj o snucie analogii, lecz o spostrzeżenie, że z samego faktu zaskarżalności czynności wojewody w postaci odmowy ogłoszenia aktu normatywnego, jeszcze nie można twierdzić o istnieniu podstawy do zaskarżenia czynności ogłoszenia. Czynność ogłoszenia dopełnia bowiem procedurę uchwalania aktu, wtapia się w nią i traci na znaczeniu, zaś znaczenia prawnego nabiera sam akt prawny i to w wersji opublikowanej . W istocie podobne oceny dotyczyć powinny czynności w postaci obwieszczenia o sprostowaniu i ogłoszenia tego obwieszczenia, jako również nie mające znaczenia samodzielnego elementu procedury powstania wiążącego aktu normatywnego, mogącego podlegać skutecznemu zaskarżeniu. Błąd w akcie normatywnym podlegający sprostowaniu polega na rozbieżności między tekstem ogłoszonym a tekstem oryginału (cyt. Komentarz s. 222, pojęcie oryginału wyznacza art. 15 powołanej ustawy). Orzecznictwo sądowe sprzeciwia się podejmowaniu przez radę gminy uchwały w przedmiocie sprostowania uchwały, jednak w sposób wyraźny dotyczy to sytuacji, w których prostowanie było niedopuszczalne wobec braku oczywistej omyłki (wyrok NSA z 23.06.2008r. II OSK 366/08 Lex nr 490125 lub WSA z 11.10.2007r. II SA/Wr 328/07 Lex nr 398983). Ale przecież ustawa przewiduje prostowanie ogłoszonych aktów normatywnych. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 1 powołanej ustawy z 20 lipca 2000r. błędy w ogłoszonym tekście aktu prawnego prostuje się w formie obwieszczenia, zaś według ust. 4 tego przepisu organy wydające dzienniki urzędowe prostują błędy w tekstach aktów prawnych ogłoszonych w tych dziennikach. Prawidłowo zatem organ w nin. sprawie nie poprzestał na skontrolowaniu mocy formalnej i dokonaniu ogłoszenia obwieszczenia przewodniczącego rady, lecz wdrożył postępowanie badające istotę zaistniałej omyłki w akcie prawnym oraz ustalające podstawę do dokonania sprostowania. Organ powinien ustalić, czy istnieje rozbieżność między testem aktu prawnego skierowanym do publikacji przez przewodniczącego rady, a tekstem ogłoszonym w dzienniku urzędowym. Podobnie jednak, jak organ nie ma kompetencji do badania formalnej i merytorycznej strony aktu prawnego, o ile nie zastosował środka nadzoru, tak samo nie był uprawniony do kwestionowania wyjaśnienia organu wydającego ten akt, że nastąpiły oczywiste omyłki w oryginale aktu skierowanym do ogłoszenia. Byłby to zatem kolejny przypadek możności dokonania sprostowania aktu prawnego, bowiem przedłożenie sprostowania stanowi czynność analogiczną do przedłożenia oryginału aktu. Przez ogłoszenie sprostowania powstaje nowy akt prawny z mocą prawną od dnia ogłoszenia obwieszczenia, ale w obu przypadkach w postępowaniu promulgacyjnym organ nie byłby uprawniony do kontrolowania ich merytorycznej zawartości. Publikacja ta otwiera drogę podmiotom poddanym nowej wersji uchwały do zaskarżenia tejże nowej uchwały. W materiałach nadesłanych z odpowiedzią na skargę należało dostrzec opis czynności prowadzących do doprowadzenia opublikowanej uchwały do zgodności z uchwałą rzeczywiście podjętą. Wobec braku zapewne podstaw do uchwalenia przez radę sprostowania uchwały należałoby, jak proponują skarżący, powtórzyć całą procedurę planistyczną w celu dokonania zmiany ogłoszonej uchwały, pomijając kwestie zbędności wydatku na jej przeprowadzenie i to w celu uchwalenia przepisów już uprzednio w rzeczywistości uchwalonych, przedłużając przez to obowiązywanie przepisów obarczonych oczywistymi omyłkami. Jak wiadomo, zakazane jest sprostowanie prowadzące do merytorycznej zmiany tekstu aktu prawnego. Zaznaczono już, że w ocenie Sądu zakaz ten nie ma znaczenia w procedurze obwieszczenia o sprostowaniu, lecz w toku badania legalności nowego aktu prawnego, powstałego w wyniku sprostowania. Przepis art. 17 ust. 1 zd. 2 ustawy z 20 lipca 2000r. sprzeciwia się dokonywaniu zmian oryginału ustawy pod pretekstem prostowania aktu normatywnego w wersji opublikowanej, bowiem w wyniku sprostowania zazwyczaj następują merytoryczne zmiany w akcie ogłoszonym, co jest nieuniknione. Mają rację skarżący, że w nin. sprawie wystąpiło odstępstwo od podstawowego przypadku uzasadniającego prostowanie, bowiem oczywista omyłka dotyczyła raczej projektu uchwały poddanego głosowaniu rady, niż oryginału uchwały przekazanej do opublikowania, to jednak dla Sądu znaczenie miała istota omyłki, jako oczywistej omyłki w numeracji przepisów bez zmiany ich merytorycznej treści oraz podjęcie samej uchwały wbrew oczywistemu zamiarowi uchwałodawcy. Był to przypadek z zbieżny z przypadkiem klasycznej omyłki podlegającej prostowaniu, co nakazywało przyjęcie jego dopuszczalności, niezależnie od wskazanego powyżej ograniczenia uprawnień organu przy badaniu zasadności sprostowania oraz wyrażonej już oceny o wątpliwym znaczeniu samego ogłoszenia jak aktu podlegającego badaniu na skutek skargi. Istotny dla Sądu był ponadto zawarty w skardze postulat rozważenia, czy skarżący posiadali interes prawny w zaskarżeniu ogłoszenia i to jeszcze, czy ten interes został naruszony poprzez samo to ogłoszenie. Jak wielokrotnie się podkreśla w orzecznictwie na tle art. 101 u.s.g.., dopiero wykazanie przez skarżących naruszenia przysługującego im interesu prawnego, umożliwia sądowi przystąpienie do badania zasadności merytorycznych argumentów skargi. Z przytoczeń skarżących wynikało, że są właścicielami nieruchomości nie objętych bezpośrednio sprostowanymi ustaleniami planu miejscowego, lecz położonych w ich sąsiedztwie oraz objętych oddziaływaniami z przyszłej zabudowy tych sąsiednich nieruchomości, godzących jednak w ich interesy faktyczne (zacienienie, spadek wartości, bliżej nieokreślone uciążliwości nie wynikające z konkretnych unormowań materialnoprawnych). Interesy prawne skarżących nie były zatem bezpośrednie i aktualne, nie zostały więc naruszone przez czynność ogłoszenia sprostowania aktu normatywnego. Tym bardziej sama czynność ogłoszenia, z uwagi na jej niesamodzielny charakter, nie mogła tych interesów naruszyć. Było wreszcie wątpliwe, na ile samo ogłoszenie stanowiło czynność podlegającą zaskarżeniu, chociaż wątpliwości te Sąd rozstrzygał w ramach badania naruszenia interesów prawnych skarżących. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. J.T. 24.11.09r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło