III SA/Wa 672/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-28
Skład orzekający: Krystyna Chustecka, Ewa Radziszewska-Krupa, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieodpłatne przekazanie towarów należących do przedsiębiorstwa na cele związane z tym przedsiębiorstwem, w szczególności w ramach akcji promocyjnych, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji z dnia 21 kwietnia 2005 r.?Ratio decidendi
Nieodpłatne przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele związane z tym przedsiębiorstwem, w świetle art. 7 ust. 2 i ust. 3 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 czerwca 2005 r., nie stanowi dostawy towarów podlegającej opodatkowaniu VAT, nawet jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów. Zmiana art. 7 ust. 3 ustawy o VAT spowodowała, że przepis ten określa jedynie rodzaje towarów, których przekazanie na cele inne niż związane z przedsiębiorstwem zostało wyłączone z opodatkowania, a nie powiązanie z celem prowadzenia przedsiębiorstwa.Stan faktyczny
Spółka N. S.A. zwróciła się o interpretację indywidualną Ministra Finansów w sprawie opodatkowania VAT nieodpłatnego przekazania towarów na cele promocyjne, konkursowe oraz dla pracowników. Spółka uważała, że takie przekazania nie podlegają VAT, jeśli wartość przekazanych towarów nie przekracza 5 zł, i zachowuje prawo do odliczenia VAT naliczonego. Minister Finansów uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, twierdząc, że każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, z którym wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania nim jak właściciel, podlega opodatkowaniu, jeśli podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego, z wyjątkiem prezentów o małej wartości, próbek oraz materiałów reklamowych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej Ministra Finansów, stwierdzenie, że interpretacja nie może być wykonana, oraz zasądzenie od Ministra Finansów na rzecz N. S.A. zwrotu kosztów postępowania sądowego w kwocie 440 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca) Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2009 r. sprawy ze skargi N. S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz N. S.A. z siedzibą w W. kwotę 440 zł (słownie: czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z 22 października 2008r. N. Sp. z o.o. (dalej: Spółka lub Skarżąca) zwróciła się o udzielnie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania nieodpłatnego przekazania towarów Spółki, jak również nie będących jej towarami:
1) pośrednikom i punktom sprzedaży detalicznej w zamian za dokonanie zakupu określonej ilości/wartości lub utrzymanie założonego poziomu sprzedaży, tzw. sprzedaż premiowa;
2) ostatecznym konsumentom w związku z dokonaniem sprzedaży premiowej (pakietów) oraz konkursów i loterii;
3) pracownikom Spółki, w związku ogłoszeniem konkursów na najlepszego: "key account manager", przedstawiciela handlowego.
Spółka wyjaśniła, że nalicza podatek VAT jedynie w odniesieniu do przekazanych nieodpłatnie towarów/prezentów o wartości powyżej 5zł. Stwierdziła także, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej produkuje i dystrybuuje produkty żywnościowe pod rozpoznawalnymi markami, takimi jak [...]. Akcje reklamowe (promocyjne/marketingowe) przeprowadza w celu zwiększenia sprzedaży. Kieruje je do aktualnych oraz potencjalnych nabywców produktów. Ma to zwiększyć sprzedaż, rozpowszechnić informacje o Spółce i jej produktach, uatrakcyjnić ofertę Spółki, a także zachęcić potencjalnych i dotychczasowych klientów do zakupów towarów Spółki.
W związku z powyższym Skarżąca zadała następujące pytania.
1. Czy nieodpłatne przekazanie towarów (prezentów/upominków/nagród) nie podlega opodatkowaniu na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r., Nr 54, poz. 535 ze zm., dalej "ustawą o VAT")?
2. Czy Spółka zachowuje prawo do odliczenia VAT z tytułu nabycia przekazywanych towarów (prezentów/upominków/nagród)?
Zdaniem Spółki z uwagi na związek przekazania ww. towarów z działalnością prowadzonego przez Spółkę przedsiębiorstwa – sprzedażą produktów żywnościowych:
- nieodpłatne przekazanie towarów (prezentów/upominków/nagród) nie podlega opodatkowaniu na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy o VAT,
- Spółka zachowuje prawo do odliczenia VAT z tytułu nabycia przekazanych towarów (prezentów/upominków/nagród).
Spółka wyjaśniła, że aktualne brzmienie art. 7 ust. 2 ustawy o VAT jest wynikiem zmiany dokonanej ustawą z 21 kwietnia 2005r., która weszła w życie 1 czerwca 2005r. Z jednolitej linii orzecznictwa wypracowanej po nowelizacji ww. przepisu wynika, że opodatkowaniu podlega jedynie nieodpłatne przekazanie towarów na cele inne niż związane z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem (wyrok WSA we Wrocławiu z 3 kwietnia 2007r., sygn. akt I SA/Wr 152/07, wyroki WSA w Warszawie z 17 sierpnia 2007r., sygn. akt III SA/Wa 984/07, z 25 września 2007r., sygn. akt III SA/Wa 811/07, z 5 października 2007r. sygn. akt III SA/Wa 1255/07, z 18 października 2007r. sygn. akt III SA/Wa 599/07, z 20 sierpnia 2008r., sygn. akt III SA/Wa 539/08; wyroki NSA z 13 maj 2008r., sygn. akt I FSK 600/07, z 25 czerwca 2008r., sygn. akt I FSK 743/07). Stanowisko sądów administracyjnych jest korzystniejsze niż regulacje wynikające z prawa wspólnotowego oraz ukształtowane na tej podstawie orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (dalej ETS). Z orzecznictwa ETS wynika, że nieodpłatne wydanie towarów, które następuje w ramach prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej należy uznać za dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu. Ma to na celów zrównanie w prawach i obowiązkach podatkowych podmioty, które nieodpłatnie przekazują towary wchodzące w skład ich przedsiębiorstwa z ich ostatecznymi konsumentami. VAT, jako powszechny podatek obciążający konsumpcję dóbr i usług powinien być nakładany na w każdej sytuacji, w której następuje rozporządzenie noszące znamiona konsumpcji towaru (wyrok w sprawie C-48/97 Kuwait Petroleum (GB) Ltd. przeciwko Commissioners of Customs and Excise).
Spółka wskazuje jednak, że mimo oczywistej niezgodności art. 7 ust. 2 i 3 ustawy o VAT w aktualnym brzemieniu z prawem wspólnotowym, polskie sądy administracyjne zwracają uwagę, iż tylko podatnik, a nie organ podatkowy może powołać się na ustawodawstwo unijne w przypadku, gdy jest ono dla niego korzystniejsze. W rezultacie, jeżeli w prawie krajowym istnieje przepis niezgodny z postanowieniami Dyrektywy, ale jest korzystniejszy dla podatników, organy władzy państwowej mają obowiązek stosować – do czasu, aż nie zostanie on zmieniony – przepis prawa krajowego. Dyrektywy nie mogą bowiem powodować wzrostu obciążeń podatkowych w stosunku do tego, co wynika z prawa krajowego, nawet jeśli jest ono z nimi niezgodne.
Spółka podkreśliła także, że związek dokonywanych przez Spółkę przekazań ww. towarów z prowadzonym przedsiębiorstwem jest niewątpliwy. Celem akcji promocyjnych (reklamowych/marketingowych) jest zwiększenie sprzedaży produktów na skutek zapoznania nabywców z ofertą Spółki lub zachęcenia ich do dokonania zakupu produktów Spółki. Odwołała się także do definicji reklamy oraz poglądów orzecznictwa, z których wynika, że reklama służy zwiększaniu obrotów przedsiębiorcy.
Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z [...] stycznia 2009r. uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe. W uzasadnieniu przytoczył treść interpretowanych przepisów ustawy o VAT wskazując, że ustawodawca wyłączył z opodatkowania czynności, które generalnie ściśle związane są z prowadzonym przedsiębiorstwem - drukowane materiały reklamowe i informacyjne, próbki towarów, prezenty. W jego ocenie, skoro art. 7 ust. 3 ustawy o VAT zawiera wyłączenia związane z prowadzoną działalnością z ust. 2, prowadzi to do wniosku że ust. 2 dotyczy nieodpłatnego przekazania towarów bez wynagrodzenia na cele zarówno związane jak i niezwiązane z prowadzonym przedsiębiorstwem. Przeciwne twierdzenie oznaczałoby, że ustawodawca w art. 7 ust. 3 ustawy o VAT wyłączył z opodatkowania czynności, które i tak nie podlegają opodatkowaniu. Zatem opodatkowaniu podatkiem VAT podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, z którym wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tego towaru, z wyjątkiem przekazania towarów stanowiących drukowane materiały reklamowe i informacyjne, bądź spełniających warunki do uznania je za prezenty o małej wartości lub próbki. Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego, to nieodpłatne przekazanie tych towarów pozostaje neutralne podatkowo (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania).
Minister Finansów wyjaśnił przy tym, że uprawnienie do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego związanego z dokonywanymi zakupami, uzależnione jest od powiązania tych zakupów z działalnością opodatkowaną podatkiem VAT, przy czym w przypadku, gdy Spółce nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabycia przekazywanych nieodpłatnie towarów (z uwagi np. na brak możliwości zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów), to przekazanie tych towarów nie stanowi dostawy towarów i nie ma obowiązku opodatkowania tych czynności.
W przypadku natomiast, gdy Spółka dokonuje nabycia towarów i usług, które w momencie zakupu służą bezpośrednio wykonywanym czynnościom opodatkowanym (a więc przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego), które następnie zostaną nieodpłatnie przekazane - takie nieodpłatne przekazanie traktowane jest jak dostawa towarów i będzie rodziło konieczność opodatkowania podatkiem VAT, pod warunkiem, że towary te nie wypełniają definicji prezentów o małej wartości czy próbek w rozumieniu art. 7 ust. 4 i 7 ustawy o VAT.
Minister Finansów zauważył również, że organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, zaś wyroki sądów administracyjnych nie mają charakteru powszechnie obowiązującego prawa i dotyczą wyłącznie tych spraw, w których zapadły.
Spółka pismem z [...] lutego 2009 r. wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa podtrzymując stanowisko wyrażone we wniosku o udzielenie interpretacji.
Minister Finansów w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z [...] marca 2009r. stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżącą wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji oraz o zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, w związku z naruszenie prawa materialnego przez błędną interpretację oraz niewłaściwe zastosowanie w szczególności art. 7 ust. 2 ustawy o VAT.
W uzasadnieniu ww. zarzutu Spółka wskazała, że okolicznościami, od których uzależniono opodatkowanie czynności wymienionych w treści ww. przepisu są cel przekazania (zużycia) towarów oraz prawo do odliczenia podatku naliczonego przy ich nabyciu. W przypadku, gdy przekazanie następuje na cele inne niż niezwiązane z prowadzoną przez podatnika działalnością, a więc de facto przekazanie pozostaje w związku z taką działalnością lub podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, wspomniana czynność nie podlega opodatkowaniu pomimo, iż jej przedmiot stanowią towary wchodzące w skład przedsiębiorstwa podatnika. Porównanie art. 7 ust. 2 ustawy VAT oraz art. 16 Dyrektywy 112 prowadzi do wniosku, że przepisy polskiej ustawy są korzystniejsze dla podatnika, ponieważ nie traktują nieodpłatnego przekazania towarów na cele związane z prowadzonym przedsiębiorstwem jako opodatkowanej dostawy. Skarżąca podzieliła ponadto pogląd wyrażany w powołanym w skardze orzecznictwie sądów administracyjnych, że podatnicy, którzy zastosują się do literalnego brzmienia art. 7 ust. 2 ustawy o VAT i nie opodatkują nieodpłatnych przekazań na cele związane z prowadzonym przez nich przedsiębiorstwem, nie mogą zostać zobowiązani do opodatkowania tych czynności z uwagi na odpowiednie przepisy prawa wspólnotowego.
W odniesieniu do stanowiska Ministra Finansów w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego Skarżąca wyjaśniła, że prawo to jest niezależne od opodatkowania przekazań towarów. Dokonywane zakupy przekazywanych później towarów są bowiem związane w opodatkowaną działalnością Spółki, co uprawnia ja do odliczenie podatku na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
Minister Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę należało uwzględnić przez uchylenie zaskarżonej interpretacji.
W ocenie Sądu zaskarżona interpretacja została wydana z naruszeniem art. 7 ust. 2 w związku z ust. 3 ustawy o VAT przez dokonanie nieprawidłowej wykładni tych przepisów. Stan prawny właściwy do rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji ukształtowany został ustawą z 21 kwietnia 2005r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 90, poz. 756), która znowelizowała przepisy ustawy o podatku od towarów i usług od 1 czerwca 2005r.
Na tle tego właśnie stanu prawnego zapadł, wydany w składzie siedmiu sędziów, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej NSA) z 23 marca 2009r., sygn. akt I FPS 6/08. Sąd ten stanął na stanowisku, że przekazanie przez podatnika bez wynagrodzenia towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele związane z tym przedsiębiorstwem w świetle art. 7 ust. 2 i ust. 3 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 czerwca 2005 r., nie stanowi dostawy towarów, nawet jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z nabyciem tych towarów.
NSA wyjaśnił, że art. 7 ust. 2 ustawy o VAT od wejścia w życie tej ustawy nie był zmieniany i ma następujące brzmienie: "Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem, w szczególności:
1) przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2) wszelkie inne przekazanie towarów bez wynagrodzenia, w szczególności darowizny
- jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych czynności, w całości lub w części".
Zmienił się natomiast ust. 3 tego artykułu, który przed 1 czerwca 2005r. stanowił: "Przepisu ust. 2 nie stosuje się do przekazywanych prezentów o małej wartości i próbek, jeżeli ich przekazanie (wręczenie) wiązało się bezpośrednio z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem".
Nowelizacja z dnia 21 kwietnia 2005 r. nadała mu brzmienie następujące: "Przepisu ust. 2 nie stosuje się do przekazywanych drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych, prezentów o małej wartości i próbek".
NSA wskazał, że zasadnicza zmiana tego przepisu polegała na usunięciu z niego końcowego fragmentu, który expressis verbis odwoływał się do bezpośredniego powiązania określonej czynności (przekazania wymienionych towarów) z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem, czyli celami działalności gospodarczej podatnika. Tymczasem to właśnie to sformułowanie pozwoliło NSA w uchwale z 28 maja 2007r., sygn. akt I FPS 5/06 na przyjęcie takiej wykładni art. 7 ust. 2 i ust. 3, która z jednej strony pozostawała w zgodzie z prawem wspólnotowym (art. 5 ust. 6 VI Dyrektywy (art. 16 Dyrektywy 112), czyli była wykładnią prowspólnotową, a z drugiej zaś nie pozostawała w sprzeczności z gramatycznym brzmieniem omawianych przepisów, a więc nie prowadziła do rezultatów sprzecznych z efektami wykładni językowej, czyli do niedopuszczalnej wykładni contra legem. Jednakże, zdaniem NSA, taka wykładnia, wskazująca, że czynności, do których odwoływał się art. 7 ust. 3 (w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2005r.) mieściły się w zakresie przedmiotowym ust. 2 tego artykułu, była możliwa tylko przy brzmieniu ust. 3 odwołującego się w końcowym fragmencie - podobnie jak art. 5 ust. 6 VI Dyrektywy (art. 16 Dyrektywy 112) - do bezpośredniego związku tych czynności z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem (w VI Dyrektywie - z celami działalności podatnika, a w Dyrektywie 112 - z celami działalności przedsiębiorstwa podatnika), który to fragment dawał podstawy do uznania, że spójna wykładnia tych przepisów wskazuje, że zakres przedmiotowy, do którego odnosiły się te przepisy, obejmował przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele związane i niezwiązane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem.
NSA zgodził się z poglądami wyrażonymi w wyrokach z 13 maja 2008r., sygn. akt I FSK 600/07 (LEX nr 371671) i z 28 czerwca 2008r., sygn. akt l FSK 743/07, a także w wyroku z 24 września 2008r., sygn. akt I FSK 922/08, że powyższa zmiana art. 7 ust. 3 ustawy o VAT w istotny sposób wpływa na wykładnię normy ust. 2 tego artykułu, której odczytywanie w brzmieniu obowiązującym do 31 maja 2005r. następowało przez pryzmat art. 7 ust. 3, z uwzględnieniem prowspólnotowej wykładni tegoż unormowania. Nowelizacja polegająca na pominięciu fragmentu wskazującego na opodatkowanie także czynności przekazania towarów na cele związane z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem - korelującego z końcową częścią przepisu art. 5 ust. 6 VI Dyrektywy (art. 16 Dyrektywy 112) - spowodowała odstąpienie od brzmienia przepisu wspólnotowego (w rozumieniu nadanym mu w wyroku ETS w sprawie C-48/97 Kuwait Petroleum Ltd.), co wskazuje na jego wadliwą implementację do polskiej ustawy o podatku od towarów i usług. Wadliwość ta, w ocenie NSA, ma wpływ na możliwość dokonywania wykładni normy prawa krajowego w zgodzie z wykładnią normy dyrektywy unijnej w sytuacji, gdy brzmienie normy prawa krajowego zdecydowanie odbiega od treści normy dyrektywy, która powinna być przedmiotem implementacji, co ma miejsce po nowelizacji art. 7 ust. 3 ustawy o VAT.
Z literalnego brzmienia części wstępnej art. 7 ust. 2 ww. ustawy wynika wprost, że odnosi się on do takiego przekazania towarów, które nastąpiło wyłącznie na cele inne niż związane z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem. Oznacza to, że przepis ten pomija takie nieodpłatne przekazania towarów, które zostały dokonane na cele związane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podatnika. Czynności wymienione w punktach 1 i 2 ust. 2 zostały podane jedynie jako przykłady (poprzedzono je bowiem sformułowaniem "w szczególności") wskazanego w części wstępnej tego ustępu przekazania towarów na cele inne niż związane z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem. W konsekwencji również wymienione w pkt 2 tego ustępu "wszelkie inne przekazanie towarów bez wynagrodzenia, w szczególności darowizny" to tylko takie przekazanie towarów, które zostało dokonane na cele inne niż związane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podatnika.
Po nowelizacji art. 7 ust. 3 ustawy o VAT zakres przedmiotowy opodatkowania wskazany w ust. 2 tego artykułu określony jest jedynie w jego części wstępnej (a nie także w ust. 3, jak to było przed nowelizacją i co przyjęto w uchwale z 28 maja 2007r., sygn. akt l FSK 5/06). Obecnie przepis ust. 3 określa tylko rodzaje towarów, których przekazanie wskazane w ust. 2, czyli na cele inne niż związane z prowadzonym przedsiębiorstwem, zostało wyłączone z zakresu przedmiotowego opodatkowania (wyłączenie przedmiotowe). Jest on przepisem szczególnym (zawierającym wyjątki) w stosunku do ust. 2. Obecnie brak jest powiązania tego wyłączenia z jego bezpośrednim związkiem z prowadzeniem przez podatnika przedsiębiorstwa (wyłączenie przedmiotowo - celowe), jak to miało miejsce przed nowelizacją.
Wyżej przedstawiona wykładnia gramatyczna art. 7 ust. 2 i ust. 3 ustawy o VAT, wobec niepozostających w sprzeczności do siebie zapisów ust. 2 i 3, jest na tyle jasna, że sięganie po inne metody wykładni NSA uznał za niedopuszczalne. Wskazał przy tym, że problemem, jaki uwidacznia się w związku z odczytaniem treści omawianych przepisów w oparciu o wykładnię gramatyczną, jest zawężenie zakresu przedmiotowego opodatkowania w porównaniu do unormowań zakreślonych w prawie wspólnotowym. Mając bowiem na uwadze rozważania ETS w powołanym wyroku Kuwait Petroleum, należy przyjmować, że celem nakreślonym w art. 5 ust. 6 VI Dyrektywy (obecnie art. 16 Dyrektywy 112) było objęcie opodatkowaniem również tych nieodpłatnych przekazań towarów, które związane były z prowadzonym przedsiębiorstwem.
Sąd administracyjny, jako sąd europejski zobowiązany do dokonywania wykładni prowspólnotowej przepisów prawa podatkowego, winien jej dokonywać tak dalece, jak to jest możliwe, aby osiągnąć wymagany stan rzeczy (prawny, gospodarczy, społeczny), jednak rezultaty tej wykładni - przez rozszerzenie zakresu obowiązku podatkowego poza granice zakreślone przepisami krajowymi ustaw podatkowych - nie mogą naruszać zasad wynikających z obowiązujących przepisów Konstytucji, godząc w prawa podatników.
Prowspólnotowa wykładnia prawa powinna mieć miejsce wyłącznie wówczas, gdy wykładnia językowa nie prowadzi do odpowiedzi w przedmiocie treści przepisów prawa krajowego. Wykładnia prowspólnotowa nie powinna mieć miejsca, gdy będzie prowadziła do rezultatów sprzecznych z efektami wykładni językowej, mogłoby to bowiem doprowadzić do niedopuszczalnej wykładni contra legem.
Zasadnie okoliczność tę w rozpatrywanej sprawie podnosiła Skarżąca, a Sąd rozpoznający sprawę, podzielając poglądy NSA zawarte w wyżej powołanym wyroku stwierdza, że przepisy prawa krajowego należy wykładać mając na uwadze stosowne regulacje prawa wspólnotowego. Jednak zasada ta nie ma charakteru bezwzględnie obowiązującego, w szczególności w sytuacji, gdy regulacja unijna ma charakter dyrektywy (ze swej istoty skierowanej do państw członkowskich, mających obowiązek doprowadzenia prawa krajowego do stanu, realizującego zapisy zawarte w dyrektywach); nie może być stosowana taka wykładnia prawa krajowego, która będzie prowadziła do nakładania na podatnika obowiązków nie wyrażonych wprost w prawie krajowym. Jeżeli podatnik stosuje się do dyspozycji wadliwie transponowanej normy krajowej, uznając, że jest ona dla niego korzystniejsza, brak jest podstaw do dokonywania wykładni prowspólnotowej tej normy, prowadzącej do wykładni contra legem i nakładania na obywatela obowiązków wynikających tylko z samej dyrektywy.
Skład orzekający w rozpatrywanej sprawie uznał, że wykładnia dokonana przez Ministra Finansów jest nieprawidłowa, a organ podatkowy kwestionując stanowisko Spółki, naruszył przepisy prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 2 w związku ust. 3 ustawy o VAT, w sposób który miał wpływ na wynik sprawy. Minister Finansów rozpatrzy zatem ponownie wniosek Spółki i wyda interpretację uwzględniając przedstawioną wyżej ocenę prawną.
Uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a., Sąd uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności, o czym stanowi art. 146 § 1 P.p.s.a. W razie uwzględnienia skargi Sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane, a rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku, co wynika z art. 152 P.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie wskazanych przepisów, orzekł zatem jak w sentencji.
Odnośnie do wniosku o zwrot kosztów zauważyć należy, że zgodnie z art. 200 P.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Do kosztów tych zalicza się między innymi koszty sądowe, w tym wpis, a także koszty zastępstwa procesowego, o czym stanowi art. 205 § 2 oraz art. 212 § 1 P.p.s.a.
Wniosek o zwrot kosztów Sąd rozstrzygnął zatem w oparciu o wskazane przepisy, zasądzając na rzecz Skarżącej kwotę 440 zł, stanowiącą sumę uiszczonego w sprawie wpisu sądowego (200 zł) i wynagrodzenia ustanowionego w sprawie doradcy podatkowego (240 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło