I OSK 217/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-07-15

Skład orzekający: Irena Kamińska, Małgorzata Borowiec, Tomasz Zbrojewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu zwolnionemu z czynnej służby wojskowej przysługują odsetki ustawowe za zwłokę w wypłacie refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego, a jeśli tak, to czy organ administracji publicznej jest właściwy do orzekania w tej sprawie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest właściwy do orzekania w przedmiocie przyznania ustawowych odsetek za zwłokę w wypłacie pomocy rekonwersyjnej, gdyż roszczenie to ma charakter cywilnoprawny. Pomoc rekonwersyjna nie mieści się w katalogu należności pieniężnych, o których mowa w art. 75 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a tym samym organ administracji nie dysponuje podstawą prawną do wydania decyzji w tym zakresie. Właściwy do rozpatrzenia takiego roszczenia jest sąd powszechny.
Stan faktyczny
M.B., żołnierz zawodowy zwolniony z czynnej służby wojskowej, wystąpił o refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego. Po uchyleniu przez WSA decyzji odmawiającej zgody na sfinansowanie przekwalifikowania, M.B. uzupełnił dokumenty i wniósł o wypłatę odsetek ustawowych z powodu zwłoki w realizacji świadczenia. Organ administracji odmówił wypłaty odsetek, uznając, że pomoc rekonwersyjna nie jest świadczeniem, od którego przysługują odsetki w trybie administracyjnym. WSA stwierdził nieważność decyzji organów, uznając roszczenie o odsetki za cywilnoprawne i właściwy do jego rozpatrzenia sąd powszechny. M.B. wniósł skargę kasacyjną, kwestionując brak możliwości orzekania o odsetkach w trybie administracyjnym i zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 970/09 w sprawie ze skargi M.B. na decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do wypłaty odsetek od refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 970/09 stwierdził nieważność decyzji Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] oraz decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do wypłaty odsetek od refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego, orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości oraz zasądził od Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej na rzecz M.B. kwotę 70 (siedemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego rozkazem z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...], zwolnił M.B. z zawodowej służby wojskowej z dniem 21 lipca 2005 r. z powodu niewyznaczenia na stanowisko służbowe po upływie okresu pozostawania w rezerwie kadrowej. Jako podstawę prawną rozkazu wskazał art. 174 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 179, poz. 1750 ze zm. - zwanej dalej ustawą pragmatyczną). Wnioskiem z dnia [...] lutego 2006 r. M. B. wystąpił do Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji MON o wyrażenie zgody na sfinansowanie przekwalifikowania zawodowego na kursie pracownika ochrony fizycznej I i II stopnia i kursie kierowników ds. bezpieczeństwa imprez masowych oraz refundację kosztów badań lekarskich i wydania licencji w kwocie nieprzekraczającej limitu 2800 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 17 grudnia 2008 r., sygn. akt. II SA/Wa 159/07 uchylił decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] niewyrażającą skarżącemu zgody na sfinansowanie przekwalifikowania zawodowego oraz uchylił utrzymującą ją w mocy decyzję tego organu z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...]. W związku z powyższym, pismem z dnia 17 marca 2009 r. Wojskowe Biuro Emerytalne w Warszawie (dalej WBE) wezwało M.B. do uzupełnienie dokumentów niezbędnych do realizacji pomocy rekonwersyjnej. M.B. w odpowiedzi na powyższe wezwanie wojskowego organu emerytalnego uzupełnił brakujące dokumenty oraz wniósł o naliczenie i wypłatę ustawowych odsetek z powodu ponad trzyletniej zwłoki w realizacji świadczenia rekonwersyjnego. Dyrektor WBE w Warszawie decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] wyraził zgodę na refundację kosztów wnioskowanego przekwalifikowania zawodowego. Natomiast decyzją z dnia 2 kwietnia 2009 r. nr 6/09, wydaną na podstawie art. 104 § 1 K.p.a. i art. 118 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) oraz § 3 ust. 1 pkt 5 i 9 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu korzystania przez żołnierzy zawodowych i byłych żołnierzy zawodowych z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego i pośrednictwa pracy (Dz. U. Nr 57, poz. 344), odmówił M.B. prawa do wypłaty odsetek od refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego. W uzasadnieniu decyzji podał, że w świetle art. 118 ust. 1 i 2 ww. ustawy, wydanie decyzji w sprawie ustalenia prawa i wysokości świadczenia oraz jego wypłata powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca od wyjaśnienia ostatniej okoliczności lub dnia wpływu prawomocnego orzeczenia organu odwoławczego. W związku z tym wskazał, że skoro po wyroku Sądu uchylającym decyzje Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie odmowy przyznania M.B. świadczenia rekonwersyjnego w dniu [...] marca 2009 r., uzupełnił on dokumenty niezbędne do wydania pozytywnej dla niego decyzji, a w dniu [...] kwietnia 2009 r. dokonano refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego przez wpłatę należności na wskazany przez zainteresowanego numer rachunku bankowego, to realizacja orzeczenia nastąpiła w ciągu miesiąca i brak jest podstaw do wypłaty odsetek ustawowych. Powyższa decyzja stała się przedmiotem odwołania M.B., w którym podniósł, iż zawarte w niejrozstrzygnięcie błędnie oparto o przepis ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż refundacja kosztów rekonwersyjnych nie jest świadczeniem rentowym lub emerytalnym, natomiast organem właściwym w sprawie rozpatrzenia jego odwołania jest Minister Obrony Narodowej, a nie Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych. Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 ust. 1 K.p.a. oraz art. 120 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy pragmatycznej w związku z § 5 i § 10 rozporządzenia Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu korzystania przez żołnierzy zawodowych i byłych żołnierzy zawodowych z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego i pośrednictwa pracy (Dz. U. Nr 57, poz. 344) zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż art. 120 cyt. ustawy określa warunki i możliwości udzielenia żołnierzom zwolnionym z zawodowej służby wojskowej pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego i pośrednictwa pracy lecz nie wskazuje na możliwość żądania odsetek od nieterminowej wypłaty tego świadczenia. Natomiast stosownie do treści § 9 powołanego rozporządzenia, byłemu żołnierzowi zawodowemu zgody na świadczenie pomocy rekonwersyjnej udziela się w formie decyzji, która – zgodnie z § 11 tego rozporządzenia – stanowi podstawę do pokrycia kosztów szkolenia. Przy czym stwierdził, że skoro M.B., od dnia złożenia wniosku w dniu [...] lutego 2006 r. do dnia wydania decyzji nr [...], tj. [...] kwietnia 2009 r., nie posiadał pozytywnej decyzji w przedmiotowej sprawie, to wnioskowana kwota nie mogła być wypłacona. Ponadto wskazał, że zgodnie z § 10 powołanego rozporządzenia, organem wyższego stopnia do rozpatrywania odwołań wniesionych od decyzji dyrektorów WBE jest dyrektor komórki organizacyjnej Ministerstwa Obrony Narodowej właściwej do spraw pomocy rekonwersyjnej. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi M.B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o stwierdzenie nieważności wymienionych decyzji, orzeczenie o zwłoce w realizacji jego wniosku z dnia [...] lutego 2006 r. o zwrot kosztów rekonwersyjnych i obowiązku wypłacenia ustawowych odsetek, orzeczenie o wypłaceniu odsetek karnych od odsetek ustawowych od dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz orzeczenie o obowiązku zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż organ całkowicie pominął termin złożenia przez niego wniosku o przyznanie rekonwersji i zastosował nieobowiązujące w dacie złożenia tego wniosku rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2008 r. Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych powodów niż te, które zostały w niej podniesione. W ocenie Sądu pierwszej instancji, powołane przez Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej, przepisy prawa materialnego (tj. art. 120 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy pragmatycznej oraz § 5 i § 10 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu korzystania przez żołnierzy zawodowych i byłych żołnierzy zawodowych z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego i pośrednictwa pracy nie dają podstawy do orzekania w przedmiocie przyznania ustawowych odsetek za zwłokę w wypłacie pomocy rekonwersyjnej w trybie administracyjnym. Sąd pierwszej instancji wskazał, że kwestię regulacji odsetek ustawowych zawiera przepis art. 75 ust. 3 ustawy pragmatycznej, który stanowi, iż w razie zwłoki w wypłacie uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73, żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie lub inna należność pieniężna stały się wymagalne. Przy czym, katalog tych należności pieniężnych określa art. 73 ust. 1, oraz art. 94 i art. 95 tej ustawy. W związku z powyższym stwierdził, że do katalogu należności pieniężnych, w przedmiocie których organ wojskowy władny jest wydać decyzję o przyznaniu odsetek ustawowych za zwłokę w wypłacie wymagalnego świadczenia, nie została zakwalifikowana pomoc rekonwersyjna, o której mowa w art. 120 ww. ustawy, albowiem brak jest odesłania do stosowania art. 75 ust. 3 ustawy do świadczeń rekonwersyjnych. Ponadto zauważył, iż zwrot kosztów przekwalifikowania byłego żołnierza zawodowego, nie należy do świadczeń z zakresu "uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzy zawodowych" umieszczonych w rozdziale 5 ustawy pragmatycznej, lecz stanowi odrębne świadczenie określone w rozdziale 7 tej ustawy zatytułowanym "Zwolnienie z zawodowej służby wojskowej". W konsekwencji, Sąd pierwszej instancji uznał, że roszczenie skarżącego o odsetki za zwłokę w wypłacie świadczenia rekonwersyjnego ma charakter cywilnoprawny, a zatem w tym zakresie organ administracji publicznej nie mógł wydać decyzji administracyjnej. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, skoro organ administracji publicznej w tej sprawie nie dysponował podstawą prawną do wydania decyzji to uznać należy, że została ona wydana bez podstawy prawnej. Natomiast do rozstrzygnięcia tej sprawy, której przedmiotem jest roszczenie cywilnoprawne właściwy jest sąd powszechny. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjmując, że postępowanie wszczęte na wniosek skarżącego powinno zostać na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., umorzone jako bezprzedmiotowe, albowiem żądanie strony dotyczy sprawy, która nie podlega rozstrzygnięciu co do jej istoty przez organ administracji publicznej, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, jak i decyzji Dyrektora WBE w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2009 r. Natomiast o zwrocie kosztów postępowania sądowego obejmujących zwrot opłaty przesłania skargi do Sądu – 6 zł oraz zwrot kosztów przejazdu do Sądu na rozprawę w niniejszej sprawie – 64 zł orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 i art. 209 tej ustawy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł M.B., reprezentowany przez radcę prawnego i zaskarżając go w całości zarzucił: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 75 ust 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U. z 2003 r. Nr 197, poz. 1750 ze zm.),gdzie ustawodawca określił, i w ostatniej noweli uściślił, że "o odsetkach ustawowych orzeka w decyzji administracyjnej organ właściwy w sprawie przyznania uposażenia lub innej należności" oraz wniósł o zbadanie zgodności rozporządzenia Ministra Obrony z dnia 20 marca 2008 r. jako sprzecznego z jego podstawą prawną tj. art. 120 ust 4 w związku z art. 75 ust 3 w/w ustawy. 2. naruszenie przepisów postępowania, polegające na pominięciu art. 200 P.p.s.a. nie uwzględniając w całości wniosku o zwrot poniesionych kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia prawa skarżącego. Wskazując na powyższe podstawy, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów poniesionych przed Sądem pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej w sposób szczegółowy przedstawił okoliczności w jakich doszło do zrealizowania jego wniosku o zwrot kosztów przekwalifikowania zawodowego, oraz przebieg postępowań administracyjnych zakończonych kontrolą sądową w sprawach o sygn. akt II SA/Wa 945/06, II SA/Wa 120/07 oraz II SA/Wa 159/07. Zdaniem kasatora nie ma żadnej wątpliwości, zarówno prawnej jak i faktycznej, iż zgodnie z art. 75 ust. 3 w razie zwłoki w wypłacie uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73, żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie lub inna należność pieniężna stały się wymagalne. O odsetkach ustawowych orzeka w decyzji administracyjnej organ właściwy w sprawie przyznania uposażenia lub innej należności. W jego ocenie nie załatwienie jego sprawy, mimo nie budzącego wątpliwości stanu prawnego, wynika z niechęci strony przeciwnej. Natomiast błędne jest stwierdzenie Sądu pierwszej instancji, że roszczenie skarżącego o odsetki za zwłokę w wypłacie świadczenia rekonwersyjnego, ma charakter cywilnoprawny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie przypomnieć należy, iż w postępowaniu kasacyjnym regulowanym przepisami działu IV rozdziału 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązuje określona w art. 183 § 1 P.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, która oznacza pełne związanie Sądu podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej. A zatem to przytoczone w tym środku odwoławczym przyczyny wadliwości zaskarżonego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wskazać należy, że Sąd ten w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, tylko weryfikuje zasadność postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Do podjęcia działań z urzędu zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 P.p.s.a., które w tej sprawie nie występują. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjna zostały określone w art. 174 P.p.s.a. Stosownie do pkt 1 tego przepisu skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Natomiast w myśl punktu 2 podstawą skargi może być także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Szczególnymi wymogami jakie ustawodawca stawia skardze kasacyjnej jest przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na jednoznacznym wskazaniu konkretnych przepisów prawa, które – zdaniem skarżącego – zostały naruszone przez Sąd pierwszej instancji, z jednoczesnym oznaczeniem formy tego naruszenia określonej w art. 174 pkt 1 lub 2 P.p.s.a. Z kolei uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno szczegółowo określać, do jakiego, zdaniem skarżącego, naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego doszło i na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zarzucenia uchybień przepisom procesowym należy dodatkowo wykazać, iż to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mimo że przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają warunków formalnych, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie skargi kasacyjnej, to należy przyjąć, że ma ono za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionej podstawy, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonej podstawy kasacyjnej. W związku z tym w uzasadnieniu skargi kasacyjnej należy odnieść się nie tylko do poglądu przyjętego przez sąd, ale również sprecyzować własne stanowisko wobec zaskarżonego wyroku, czyli wskazać właściwe znaczenie interpretowanego przepisu, (por. wyroki NSA z: 5 sierpnia 2004 r. sygn. akt FSK 299/04 z glosą A. Skoczylasa, OSP 2005, nr 3, poz. 36; 9 marca 2005 r. sygn. akt GSK 1423/04, Lex nr 186863; 10 maja 2005 r. sygn. akt FSK 1657/04, Lex nr 238593; 12 października 2005 r. sygn. akt I FSK 155/05, Lex nr 173263; 23 maja 2006 r. sygn. akt 11 GSK 18/06, Lex nr 236385; 4 października 2006 r. sygn. akt I OSK 459/06, Lex nr 281385). Obowiązkiem kasatora jest takie zredagowanie podstaw skargi kasacyjnej, a także ich uzasadnienie aby nie budziły wątpliwości interpretacyjnych. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że z treści skargi kasacyjnej nie wynika, na czym ma polegać naruszenie art. 75 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Ponadto wskazać należy, iż autor skargi kasacyjnej dokonał wykładni tego przepisu uwzględniającej jedynie jego fragment. Przepis art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych stanowi, że w razie zwłoki w wypłacie uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73 żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie lub inne należności pieniężne stały się wymagalne. O odsetkach ustawowych orzeka w decyzji administracyjnej organ właściwy w sprawie przyznania uposażenia lub innej należności. Powołany przepis określa uprawnienia żołnierza zawodowego do otrzymania odsetek ustawowych w przypadku nieterminowo zapłaconego uposażenia i innych należności określonych w art. 73 tej ustawy, wśród których nie znajduje się świadczenie, pomocy rekonwersyjnej, o której mowa w art. 120 powołanej ustawy. A zatem stwierdzenie przez Sąd pierwszej instancji, iż powołany przepis nie mógł stanowić podstawy prawnej przy rozpoznawaniu wniosku skarżącego o przyznawanie odsetek z tytułu zwłoki w realizacji pomocy rekonwersyjnej było prawidłowe. Odnosząc się do zarzutu określonego w pkt 1 lit. b stwierdzić należy, iż autor skargi kasacyjnej nie wskazał na czym polegało naruszenie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2008 r. jako sprzecznego z jego podstawą prawną, tj. art. 120 ust. 4 w związku z art. 75 ust. 3 oraz wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2006 r. II SA/Wa 945/06. Nie podał również nazwy i miejsca publikacji aktów prawnych, których ten zarzut dotyczy oraz zarzutu tego nie uzasadnił. Podkreślić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może wyręczać stron ani nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów lub też stawiania hipotez co do tego, jakiego aktu prawnego dotyczy podstawa kasacji. Ustawodawca wprowadzając przymus adwokacko-radcowski art. 175 § 1 P.p.s.a. postawił skardze kasacyjnej wysokie wymagania profesjonalne, wśród których jest prawidłowe przytoczenie podstaw i ich uzasadnienie. Wadliwe sformułowanie tego zarzutu skargi kasacyjnej uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie jego merytorycznej oceny. Natomiast za niezrozumiały uznać należy zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegający na nieuwzględnieniu wniosku skarżącego o zwrot poniesionych kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, który również nie został przez kasatora uzasadniony. Zgodnie z art. 200 P.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez Sąd pierwszej instancji, przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do Sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Suma kosztów przejazdu i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata lub radcy prawnego (art. 205 § 1 P.p.s.a.). Należy podkreślić, że niezbędność kosztów postępowania podlega ocenie sądu i jest uzależniona od konkretnych okoliczności sprawy. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji oceniał wniosek skarżącego dotyczący zwrotu poniesionych przez niego niezbędnych kosztów postępowania określonych w zestawieniu z dnia 20 listopada 2009 r. na kwotę 537,60 zł lecz uwzględnił go tylko do kwoty 70,00 zł, tj. zwrot opłaty przesłania skargi do Sądu 6 zł oraz zwrot kosztów przejazdu na rozprawę 64 zł. Koszty te dotyczyły bowiem rozpoznawanej sprawy, Brak było natomiast podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego w pozostałej części, albowiem z zestawienia wynikało, iż dotyczy on wszelkich poniesionych przez niego kosztów związanych ze sprawami, które prowadził przed sądem administracyjnym w celu uzyskania świadczenia rekonwersyjnego. Ponadto wyjaśnić należy, że w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przy rozpoznawaniu zażaleń, przepis art. 197 § 2 P.p.s.a. nie przewiduje odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów między stronami. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i dlatego w oparciu o art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlegała oddaleniu. Odnośnie wniosku pełnomocnika organu o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego wskazać należy, iż przepis art. 204 P.p.s.a. nakłada na skarżącego obowiązek zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu, jedynie wtedy, gdy nieskutecznie zaskarżył on wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalający skargę. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła albowiem Sąd pierwszej instancji stwierdził nieważność wydanych w sprawie decyzji. Z tych względów przedmiotowy wniosek nie mógł zostać przez Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniony.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło