IV SA/Wr 455/09
WyrokWSA we Wrocławiu2009-11-25
Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Tadeusz Kuczyński, Henryk Ożóg
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna wydana na podstawie przepisów rozporządzenia, które Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją, może być stosowana w okresie odroczenia utraty mocy obowiązującej tego rozporządzenia?Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma prawo odmówić zastosowania przepisów aktu rangi podustawowej uznanych przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją, nawet jeśli utrata ich mocy obowiązującej została odroczona. Wartością nadrzędną jest prawo pracownika do rozpoznania sprawy na podstawie legalnej procedury i norm prawa materialnego zgodnych z Konstytucją.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W., która utrzymała w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu. Po wcześniejszym uchyleniu decyzji przez WSA we Wrocławiu, organ ponownie rozpatrzył sprawę, opierając się na orzeczeniach lekarskich stwierdzających brak choroby zawodowej. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji, zarzucając błędy i niekompletność postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Zasądzono od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego. Nie orzeczono w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia NSA Henryk Ożóg (spr.) Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 25 listopada 2009 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą, II. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu na rzecz skarżącej kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz § 8 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115), dalej: rozporządzenie, oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...], nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym (poz. 15) u T. B.
Uzasadniając swoje stanowisko, na wstępie organ odwoławczy szczegółowo opisał przebieg zatrudnienia T. B.
Zainteresowana była badana w Dolnośląskim Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we W., który w dniu 6 grudnia 2004 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu (poz. 15).
W trybie odwoławczym T. B. była badana w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S..
W dniu 16 stycznia 2006 r. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wydał orzeczenia lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym (poz. 15) u T. B., uzasadniając swoje stanowisko tym, iż "w trakcie obserwacji w maju 2005 r. w badaniu foniatrycznym i laryngostroboskopowym obserwowano niewielkie pogrubienie fałdów głosowych oraz brak pełnego zwarcia fonacyjnego w części przedniej głośni, ze słabo zaznaczoną hiperkinezą wewnątrzkrtaniową. Wobec niejednoznacznego obrazu klinicznego i wątpliwości orzeczniczych zalecono przeprowadzenie kontrolnego badania za 6 miesięcy - po systematycznym w tym czasie leczeniu laryngologicznym stanu nieżytowego błony śluzowej gardła i krtani oraz rehabilitacji foniatrycznej. W przeprowadzonym ponownie w listopadzie 2005 roku przedmiotowym badaniu laryngologicznym stwierdzono obecność zmian obrzękowych obu fałdów głosowych o typie obrzęku Reinckiego, z zaznaczoną wtórną niedomykalnością krtani. Stwierdzane w obrębie narządu głosu zmiany nie odpowiadają skutkom przeciążenia narządu głosu. Stwierdzane zmiany nie przedstawiają klinicznie cech typowych dla organicznej patologii narządu głosu. U pacjentki nie uwidoczniono obecności guzków głosowych, przerostu fałdów głosowych oraz cech niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe. Brak jest tym samym podstaw do rozpoznania u pacjentki choroby zawodowej narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym podczas pracy w zawodzie nauczyciela (zgodnie z punktem 15 wykazu chorób zawodowych). Zmiany obrzękowe błony śluzowej krtani (o typie obrzęku Reinckiego) nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych jako skutek przeciążenia narządu głosu i nie mogą być uznane za chorobę zawodową u nauczyciela.
Na podstawie powyższych orzeczeń lekarskich i po przeprowadzeniu oceny narażenia zawodowego, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. wydał w dniu [...], decyzję nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym (poz. 15) u T. B.
Od powyższej decyzji odwołała się w dniu 16 lutego 2006 r. T. B. nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
T. B. nie zgodziła się z decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. i złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 24 stycznia 2007 r. Sygn. akt III SA/Wr 199/06 uchylił zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu w/w wyroku Sąd stwierdził, iż: "Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należałoby przede wszystkim - w kontekście przesłanki ujętej w póz. 15 pkt. 3 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia - wyjaśnić jaka jest relacja między stwierdzoną u skarżącej niedomykalnością fonacyjną głośni (16 grudnia 2004 r.) i niedomykalnością, o której mowa w dokumencie sporządzonym przez prof. dr hab. T. K. (8 sierpnia 2005 r.), a brakiem zwarcia fonacyjnego w części przedniej głośni i zaznaczoną wtórną niedomykalnością głośni, co zdiagnozowano podczas badań przeprowadzonych w maju i listopadzie 2005 r. w Instytucie s. Wskazane byłoby również wyeksponowanie ewentualnych różnic między ujętą w prawie przesłanką określoną jako wtórne zmiany przerostowe fałdów głosowych a zdiagnozowanym u skarżącej pogrubieniem fałdów głosowych czy też stwierdzonymi zmianami obrzękowymi obu fałdów głosowych, gdyż bez specjalistycznej wiedzy medycznej w tym zakresie nie sposób odnieść się do tej kwestii i ocenić, czy organy administracji właściwie zastosowały prawo materialne w niniejszej sprawie. Wobec występujących w rozpoznawanym przypadku wątpliwości oraz kwestionowania przez skarżącą badań i ich wyników pochodzących z Instytutu sosnowieckiego, celowe byłoby poddanie skarżącej dodatkowym badaniom, które mógłby przeprowadzić Instytut w Łodzi, by mieć możliwość porównania wyników badań obu Instytutów."
Mając powyższe na uwadze, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. w dniu 24 czerwca 2007 r. skierował T. B. na badania do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. celem badania i wydania orzeczenia lekarskiego zgodnie z wytycznymi zawartymi w ww. wyroku.
W dniu 19 czerwca 2008 r. Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu (poz. 15) u T. B., uzasadniając swoje stanowisko tym, iż "aktualnie w tutejszym Ośrodku pacjentka była badana trzykrotnie - 22 stycznia 2008 r., 5 marca 2008 r. i 30 kwietnia 2008 r. W badaniu video stroboskopowym krtani z dnia 30 kwietnia 2008 r. obserwowano: nagłośnia przedsionek nie zmienione, głośnia i fałdy głosowe gładkie, blade, o wzmożonej amplitudzie drgań (słabo napięte), okresowo brak zwarcia szpary głośni w odcinku przednim. Głos party, tworzony ze wzmożonym napięciem mięśni nad- i podgnykowych, obłożony, obniżony, matowy. W oparciu o przeprowadzone badanie (w tym trzykrotne badania videostroboskopowe krtani) oraz po analizie całości dokumentacji medycznej pacjentki ustalono rozpoznanie: przewlekły podsychający nieżyt błony śluzowej nosa i gardła, zaburzenia czynnościowe głosu pod postacią dysfonii hypofunkcjonalnej, cechy rozpoczynającego się obrzęku Reinckego. Zaburzenia głosu u T. Burzawy związane są z dysfonią hypofunkcjonalną, czyli mają charakter czynnościowy oraz z obrzękiem fałdów głosowych w odcinku środkowym, obserwowanym w Instytucie Medycyny Pracy w Sosnowcu, nigdy nie stwierdzono u pacjentki zmian organicznych, będących następstwem nadmiernego wysiłku głosowego, a wymienionych w wykazie chorób zawodowych (załącznik do rozporządzenia), takich jak: guzki głosowe twarde, wtórne zmiany przerostowe fałdów głosowych, niedowład mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe z niedomykalnością fonacyjną głośni i trwała dysfonią. Ponieważ zaburzenia w narządzie głosu stwierdzone u T. B. nie figurują w wykazie chorób zawodowych brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu."
W trybie odwoławczym T. B. w dniu 4 lipca 2008 r. została skierowana na badania do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. W dnia 24 listopada 2008 r. Instytut Medycyny Pracy w Ł. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu (poz. 15) u T. B. Jednostka II stopnia diagnostycznego uzasadniła swoje stanowisko tym, iż "przeprowadzona aktualnie ocena wydolności głosowej krtani metodą videostroboskopową wykazała, że fałdy głosowe są symetryczne przy fonacji i oddychaniu, gładkie z zaznaczoną siatką naczyń, rozpulchnione z obrzękiem podnabłonkowym. Zwarcie fonacyjne prawie pełne. Drgania fałdów głosowych niejednakowe, jednoczesne, regularne. Amplituda drgań zwiększona. Przesunięcie brzeżne obustronnie obecne. Poziom fałdów głosowych równy. Nie występuje tendencja do fonacji rzekomej. Nie wykazano zmian organicznych w zakresie krtani uznanych za typowe dla następstw nadmiernego wysiłku głosowego w postaci guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych bądź niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe z niedomykalnością. fonacyjną głośni i trwałą dysfonią, które dają podstawę do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu (poz. 15). Udokumentowane wieloletnie narażenie na wzmożony wysiłek głosowy stanowi tylko jeden z warunków koniecznych do rozpoznania choroby zawodowej, który ww. spełniła. Wnioskowanie w toczącym się postępowaniu diagnostyczno-orzeczniczym w trybie odwoławczym oparte jest o wyniki badania laryngologicznego, foniatrycznego i video stroboskopowe go oraz analizę całej dokumentacji dołączonej do skierowania w tym dokumentacji lekarskiej z Poradni Laryngologicznej w O. i Foniatrycznej we W. oraz kart leczenia sanatoryjnego w Ś. i Ś.
W związku z powyższym organ odwoławczy wskazał, iż do stwierdzenia choroby zawodowej przez Państwowego Inspektora Sanitarnego muszą być spełnione jednocześnie, jak to wynika z § 2 ust. 1 i § 5 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia dwa warunki: 1) choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych, 2) choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy.
W przypadku T. B., mimo potwierdzonego narażenia zawodowego, upoważnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych jednostki medyczne I i II stopnia nie rozpoznały choroby zawodowej narządu głosu (poz. 15 rozporządzenia). Brak rozpoznania klinicznego w myśl rozporządzenia nie pozwala stwierdzić u T. B. choroby zawodowej. Jednostki orzecznicze na podstawie specjalistycznych badań, w tym także badań foniatrycznych oraz analizie dokumentacji medycznej stwierdziły, że rozpoznane zmiany morfologiczno-czynnościowe w zakresie krtani nie są objęte wykazem chorób zawodowych.
Stwierdzone zmiany w obrębie narządu głosu nie przedstawiają klinicznie typowych cech dla organicznej patologii narządu głosu wywołanej nadmiernym wysiłkiem głosowym. W obrębie narządu głosu nie uwidoczniono zmian chorobowych typowych dla skutków przeciążenia narządu głosu tj. obecności guzków głosowych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych oraz cech niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe z niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. po analizie zgromadzonej dokumentacji oraz w związku z brakiem rozpoznania klinicznego, które wymagane jest do stwierdzenia choroby zawodowej, w świetle rozporządzenia nie znalazł podstaw prawnych ani merytorycznych do zmiany decyzji I instancji.
W przypadku T. B. warunek dotyczący rozpoznania klinicznego choroby nie został spełniony.
Na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] T. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Decyzjom zarzuciła, że są one błędne i niekompletne, a organ nie odniósł się w żaden sposób do dołączonych przez nią zaświadczeń lekarskich, ograniczając się do stwierdzenia, że opinie wydawane przez innych lekarzy "nie mogą być równoważne z opiniami trzech wyspecjalizowanych ośrodków medycznych" Wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, uzasadniając jak w decyzji ostatecznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W sprawie niniejszej podstawowe znaczenie dla jej rozstrzygnięcia ma fakt, że podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115) wydane na podstawie art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 1998 r., nr 21, poz. 94 ze zm.). W odniesieniu zaś do tych przepisów Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt P 23/07 (Dz. U. z 2008 r. nr 116, poz. 740) orzekł o ich niezgodności z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż żaden z przepisów Kodeksu pracy nie zawiera jakichkolwiek wytycznych dotyczących treści aktu wykonawczego, oraz że takich wytycznych nie można zrekonstruować również z treści innej ustawy. Konsekwencją sformułowania takiego wniosku było uznanie przez Trybunał niezgodności art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kp z art. 92 ust. 1 Konstytucji, przez to, że zawarte w nim upoważnienie do wydania rozporządzenia nie określa wytycznych dotyczących treści tego aktu. Powoduje to skutki także w stosunku do wydanego na tej podstawie rozporządzenia Rady Ministrów, które - jako oparte na niekonstytucyjnej delegacji ustawowej - jest również niezgodne z Konstytucją. Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepisy te tracą moc obowiązującą z upływem dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, które nastąpiło w dniu 2 lipca 2008 r. Uzasadniając odroczenie utraty mocy obowiązującej niezgodnych z Konstytucją przepisów Trybunał wskazał, że "zakwestionowane w niniejszej sprawie przepisy są niezbędnym elementem porządku prawnego i służą realizacji istotnych uprawnień pracowniczych. Aby pozostawić ustawodawcy czas na przygotowanie koniecznych zmian legislacyjnych, a jednocześnie zapobiec powstaniu luki w prawie, uniemożliwiającej wydawanie decyzji w sprawach stwierdzania chorób zawodowych, Trybunał postanowił odroczyć utratę mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów. Wyznaczony przez Trybunał termin odroczenia powinien być wystarczający dla wprowadzenia w życie regulacji zgodnej z Konstytucją".
Ponieważ w orzeczeniu odraczającym utratę mocy obowiązującej kwestionowanego aktu normatywnego Trybunał Konstytucyjny nie wskazał jednoznacznie, czy w okresie odroczenia akt zdyskwalifikowany konstytucyjnie, lecz niederogowany może, czy też nie powinien być stosowany, zatem rozstrzygnięcie tej kwestii pozostaje w sferze decyzji sądów. To one "powinny kierować się dążeniem do zagwarantowania maksymalnego przestrzegania Konstytucji i z tą myślą ważyć okoliczności sprawy, w jakiej mają orzekać" (por. K. Gonera, E. Łętowska, Odroczenie utraty mocy niekonstytucyjnej normy i wznowienie postępowania po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, PiP 2008, nr 6, s. 5-6; por. także wyrok SN z dnia 7 grudnia 2007 r., III CZP 125/07).
Jeżeli już z chwilą ogłoszenia wyroku, poprzedzającą moment derogacji niekonstytucyjnych przepisów na skutek promulgacji wyroku, następuje uchylenie domniemania konstytucyjności ocenianego unormowania, to organy stosujące przepisy uznane za niekonstytucyjne powinny mieć na uwadze fakt, że chodzi o regulacje pozbawione domniemania konstytucyjności. W takiej sytuacji sądy rozpoznające konkretną sprawę nie są pozbawione możliwości oceny skutków wyroku TK stwierdzającego niekonstytucyjność przepisów mających w niej zastosowanie, w zależności od tego, jakich przepisów (materialnoprawnych, procesowych, ustrojowych, międzyczasowych, derogacyjnych, zmienianych, zmieniających itd.) dotyczy orzeczenie TK, i przy uwzględnieniu godnego efektywnej ochrony, celu w rozpoznawanej sprawie.
Z powołanego wyroku TK wynika, że niekonstytucyjność badanych przepisów nie sprowadzała się jedynie do wadliwej konstrukcji upoważnienia ustawowego do wydania aktu wykonawczego. Polegała ona także na bezpodstawnej ingerencji rozporządzenia Rady Ministrów w sferę konstytucyjnie chronionych praw i wolności człowieka i obywatela, zastrzeżoną do wyłącznej materii ustawowej bez możliwości przekazywania do regulacji w drodze rozporządzenia. Jeżeli więc wskutek wadliwego prawodawstwa doszło do naruszenia norm kompetencyjnych, a w konsekwencji do uchybień w zakresie prawa materialnego, przeto sprzeczne ze standardami Konstytucji RP byłoby rozstrzyganie w sprawach chorób zawodowych na podstawie niekonstytucyjnych unormowań. Wartością nadrzędną, godną konstytucyjnej ochrony nawet w okresie odroczenia utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego aktu normatywnego, jest właśnie prawo pracownika do rozpoznania i załatwienia sprawy choroby zawodowej na podstawie legalnej procedury i niesprzecznych z Konstytucją norm prawa materialnego.
W niniejszej sprawie nie może więc mieć zastosowania zasada tempus regit actum (do czynności prawnej stosuje się przepisy obowiązujące w czasie jej dokonania), ze względu na pozbawienie domniemania konstytucyjności tych przepisów, które stanowiły podstawę prawną zaskarżonej decyzji. A zatem należy przyjąć, że skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niekonstytucyjność przepisów będących podstawą prawną zaskarżonej decyzji, musi być uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarówno zatem w takich przypadkach, gdy na skutek orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego przepis traci moc z chwilą ogłoszenia orzeczenia TK, jak i w tych przypadkach, gdy Trybunał korzystając z możliwości przewidzianej w art. 190 ust. 3 zd. 1 Konstytucji określa inny termin utraty mocy obowiązującej przepisu, sądy administracyjne mają prawo odmówić zastosowania tych przepisów. Przepisy uznane przez Trybunał za niekonstytucyjne nie powinny więc być stosowane w przyszłości, nawet jeśli za ich stosowaniem przemawiałyby ogólne reguły prawa międzyczasowego (por. K. Gonera, E. Łętowska, Wieloaspektowość następstw stwierdzania niekonstytucyjności, PiP 2008, z. 5). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela w tym względzie poglądy wyrażane w nowszym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyroki NSA: z 21 czerwca 2007 r., I OSK 1030/06; z 23 lutego 2006 r., II OSK 1403/05; z 31 stycznia 2008 r., II OSK 1599/07; z 24 lipca 2009 r., II OSK 559/09, zamieszczone w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie Sąd rozważając znaczenie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego odraczającego datę utraty mocy obowiązującej przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji, wziął pod uwagę przedmiot regulacji objętej niekonstytucyjnymi przepisami, przyczyny naruszenia i znaczenie wartości konstytucyjnych naruszonych tymi przepisami, powody dla których TK odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów oraz okoliczności rozpoznawanej przez sąd sprawy i konsekwencje stosowania lub odmowy stosowania niekonstytucyjnych przepisów. Mając na uwadze wszystkie wymienione okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie należy uwzględnić orzeczenie Trybunału i odmówić stosowania niekonstytucyjnych przepisów, pomimo odroczenia terminu utraty ich mocy obowiązującej. Odsyłanie bowiem w niniejszej sprawie na drogę wznowienia postępowania byłoby sprzeczne z regułami demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej, naruszeniem prawa do szybkiego załatwienia sprawy stanowiącego podstawowy standard europejski prawa do dobrej administracji, a na drodze sądowej - prawa do szybkiego procesu.
Tak więc Sąd w sprawie niniejszej, mając na uwadze treść art. 178 Konstytucji RP oraz art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, odmówił zastosowania niezgodnych z Konstytucją przepisów aktu rangi podustawowej - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" oraz art. 200 i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak wyżej.
Z uwagi na odmowny walor decyzji Sąd nie orzekał w przedmiocie jej wykonalności.
Należy podkreślić, że w niniejszej sprawie wobec odmowy zastosowania przepisów materialnych i procesowych stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji jako niezgodnych z Konstytucją, Sąd nie dokonywał merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji. Organy administracyjne prowadząc ponownie postępowanie administracyjne, powinny rozpatrzyć sprawę strony skarżącej na podstawie przepisów w sprawie chorób zawodowych obowiązujących w dacie orzekania, tj. przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, (Dz.U. nr 105, poz. 869).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło