VII SA/Wa 1554/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi S. [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych skargę oddala Prezydent Miasta W. decyzją z dnia [...] maja 2008r. na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118, zezm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) - wniósł sprzeciw wobec zamiaru wykonywania robót budowlanych, polegających na instalacji wolnostojącej dwustronnej tablicy reklamowej typu SO o wymiarach powierzchni ekspozycyjnej 6 x 3m (18m2), łącznej wielkości z ozdobnymi ramami 6,36 x 3,36 m, posadowionej na fundamencie prefabrykowanym o wymiarach 3,40 x 3,20m, wysokości nogi 4,70m - na terenie działki nr [...] w obrębie [...] przy ul. G. w W., objętych zgłoszeniem inwestora: S. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. W uzasadnieniu organ podał, że zgłoszone przez inwestora roboty budowlane polegają na instalacji wolnostojącej dwustronnej tablicy reklamowej o wymiarach powierzchni ekspozycyjnej 6 x 3m (łączna wielkość z ozdobnymi ramami 6,36 x 3,36 m) posadowionej na fundamencie prefabrykowanym o wymiarach 3,40 x 3,20m, wysokość nogi 4,70m. Uzasadniając sprzeciw organ powołał się na wykładnię wskazaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2008 roku w sprawie II OSK 186/07, zgodnie z którą uznał iż, jest to konstrukcja wolnostojąca, w pełni samodzielna, niepowiązana technicznie z innym obiektem budowlanym, którego realizacja w określonym miejscu posiada wszelkie cechy budowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem organu budowa przedmiotowej wolnostojącej dwustronnej tablicy reklamowej nie mogła być jej "instalowaniem" i nie kwalifikowała się do trybu przewidzianego w art. 29 ust. 2 pkt 6 w/w ustawy. Na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego organ wniósł sprzeciw, gdyż w jego ocenie zgłoszenie dotyczyło budowy objętej obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. S. [...] Sp. z o.o. w W. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. i domagała się umorzenia postępowania. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że przedmiotowe urządzenie reklamowe nie jest urządzeniem trwale związanym z gruntem, lecz urządzeniem montowanym na przestawnej podstawie żelbetowej, co wynikało z przedłożonego do zgłoszenia projektu budowlanego. W związku z powyższy nie był to obiekt budowlany, o którym mowa w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, czyli budowla. Wolno stojące nie związane trwale z gruntem urządzenie reklamowe, jakim zdaniem strony była przedmiotowa tablica reklamowa, nie jest obiektem budowlanym do budowy, którego wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. W odniesieniu do tego rodzaju obiektów ma zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Na poparcie tej tezy przytoczono w obszernych fragmentach wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2006 r. Sygn. II OSK 931/05, (LEX nr 266955). Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2009r. na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 w związku z art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania spółki S. [...] Sp. z o.o. - od decyzji Prezydenta W. z dnia [...].05.2008r., wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia złożonego w dniu [...].05.2008r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 nr 156 poz. 1118 ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Ustawodawca w art. 29-31 Prawa budowlanego przewidział wyjątki od tej zasady. Zgodnie z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego organ administracji publicznej ma kompetencję do wydania decyzji wnoszącej sprzeciw do zamiaru wykonania robót objętych zgłoszeniem. Wniesienie sprzeciwu oznacza brak zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej na przystąpienie przez inwestora do realizacji zamierzonej działalności budowlanej. W przedmiotowej sprawie inwestor zgłosił zamiar wykonania robót budowlanych polegających na instalacji wolnostojącej dwustronnej tablicy reklamowej typu SO o wymiarach powierzchni ekspozycji 6 x 3m (18m2), łączna wielkość z ozdobnymi ramami 6,36 x 3,36m, posadowionej na fundamencie prefabrykowanym o wymiarach 3,40m x 3,20m, wysokość nogi 4,7m. Obowiązkiem organu administracji było ustalenie czy zamierzone roboty budowlane odpowiadają wymogom określonym w przepisach prawa. Z przeprowadzonej przez organ odwoławczy analizy zgromadzonego materiału dowodowego w tym dokumentacji projektowo-technicznej wynikało, iż projektowana inwestycja ze względu na wielkość tego urządzenia, jego konstrukcję jest wolnostojącym trwale z gruntem związanym urządzeniem reklamowym a więc budowlą, o której mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Mimo, że przedmiotowe urządzenie reklamowe posiadało prefabrykowany fundament, to w ocenie organu sposób wykonania fundamentu nie wpływał na cechę trwałości związania z gruntem. O tym, czy obiekt (urządzenie reklamowe) jest trwale związane z gruntem, czy też nie, zdaniem organu nie świadczy sposób w jaki zagłębiono go w gruncie czy też posadowiono na gruncie, ani technika w jakiej to wykonano, ale masa całkowita obiektu i jego rozmiary, które wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa. Natomiast objęte zgłoszeniem urządzenie reklamowe jest konstrukcją na tyle trwałe związaną z gruntem, że uniemożliwia jego przesunięcie w inne miejsce czy zniszczenie przez działanie sił przyrody. Zamierzenie inwestycyjne objęte zgłoszeniem przewiduje prefabrykowany fundament blokowy wykonany z betonu zbrojonego stalą o wymiarach 3,40 x 3,20 x 0,5m. w kształcie trapezu. Wysokość dolnej krawędzi tablicy ponad otaczający teren wynosi 5,2m. Fakt montowana urządzenia na miejscu nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż to dotyczy metody, techniki, technologii wykonania obiektu. Żaden z przepisów Prawa budowlanego nie uzależnia kwalifikacji obiektu od tego, jaką metodą jest on budowany i że może być w każdej chwili rozebrany. Organ odwoławczy uznał, że w przedmiotowej sprawie nie można mówić o instalowaniu urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, skoro chodzi o budowę samodzielnej konstrukcji - budowli na własnym, chociaż prefabrykowanym fundamencie. Powyższy przepis mówiący o instalowaniu urządzeń reklamowych dotyczy instalowania na istniejącym budynku lub budowli podobnie jak instalowanie krat lub innych urządzeń na budynku. S. [...] Sp. z o.o. w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy w przedmiotowej sprawie uznały, że urządzenie reklamowe jest obiektem budowlanym trwale związane z gruntem, co powoduje, że do jego realizacji konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Nadto, że przedmiotowe urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, nie dlatego że jest z nim związane za pośrednictwem technicznego rozwiązania, ale dlatego że przemawiają za tym jego rozmiary oraz obecność fundamentu. Tymczasem jak wynika z dokumentacji technicznej przedmiotowe urządzenie reklamowe jest montowane z elementów i zawiera prefabrykowany fundament. W aktualnym stanie techniki sposób wykonania fundamentu może być różnorodny i jego wykonanie nie wpływa na trwałość związania z gruntem. Odnoszenie się do wielkości i masy obiektu budowlanego jako determinującego fakt związania trwałego z gruntem, nie znajduje żadnego umocowania prawnego. Wojewoda [...] sam uznał, że trwałe związanie z gruntem, powinno polegać na zastosowaniu odpowiedniego technicznego rozwiązania. W ocenie skarżącego przywołane przez organ II instancji orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zostały źle zinterpretowane. Aby organ mógł stwierdzić, że konkretne urządzenie reklamowe powinno być trwale związane z gruntem poprzez zastosowanie odpowiedniego technicznego związania z gruntem, to musi taką konieczność wykazać w postaci odpowiedniego dowodu, tzn. przedstawienia opinii technicznej sporządzonej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia. W przedmiotowej sprawie organ takiego dowodu nie przeprowadził. Przedstawiony przez inwestora projekt techniczny, sporządzony przez osobę posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, dowodzi że urządzenie reklamowe posiadające przestawną podstawę nie związaną w sposób trwały z gruntem, zapewnia bezpieczeństwo użytkowania urządzenia reklamowego. Bezpieczeństwo to jest zapewnione poprzez zastosowania przestawnej podstawy posiadającej odpowiednią wagę, aby za pomocą siły grawitacji przeciwstawić się czynnikom atmosferycznym i nawet przy bardzo silnych wiatrach nie przewrócić się czy też nie przesunąć. Przyjęte w przedmiotowym urządzeniu technicznym rozwiązanie techniczne zapewnia bezpieczeństwo użytkowania i nie wymaga dodatkowego zabezpieczenia w postaci technicznego trwałego związania z gruntem. Wadliwy był wyrażony w zaskarżonej decyzji pogląd, że zgłoszenie dotyczyło urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem. Urządzenie reklamowe będące przedmiotem postępowania związane jest z gruntem jedynie poprzez oddziaływania siły grawitacji - a tego rodzaju związania nie można uznać za trwałe, gdyż w przeciwnym wypadku nie istniałyby w ogóle obiekty nietrwale powiązane z gruntem. Wykładnia przepisów dokonana przez organ odwoławczy jest sprzeczna z wykładnią językową, celowościową i systemową. Skarżący wywodził, że przedmiotowa tablica nie jest obiektem budowlanym, o którym mowa w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, a dokładnej z budowlą, z uwagi na fakt, że to urządzenie reklamowe nie jest trwale związane z gruntem wobec brak technicznego z nim powiązania. W odniesieniu do tego rodzaju obiektów miał zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 6 prawa budowlanego, który stanowi: "pozwolenia na budową nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym;" W związku z powyższym instalacja przedmiotowego urządzenia zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego była dopuszczalna na podstawie zgłoszenia. Skarżący podnosił nadto, iż pogląd że instalacja urządzeń reklamowych (traktowanych jako całość) następuje na podstawie zgłoszenia zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego został ukształtowanym w licznym orzecznictwie sądów administracyjnych (przywołano orzeczenia sądów wojewódzkich oraz jedno Naczelnego Sądu Administracyjnego). Stwierdzenie organu, że przedmiotowe urządzenie reklamowe posiada fundament było sprzeczne ze stanem faktycznym sprawy. Przepisy prawa nie definiują pojęcia fundamentu, ale dokonują tego normy techniczne, które wymagają, aby fundamenty były budowane poniżej poziomu przemarzania gruntu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Odnosząc się do zarzutów i twierdzeń skargi należy uznać, iż są one niezasadne. Z dokumentacji technicznej załączonej do zgłoszenia nie wynika, aby przedmiotowe urządzenie reklamowe opisane w zgłoszeniu było urządzeniem reklamowym, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organy orzekające oceniając załączoną do zgłoszenia dokumentację projektowo-techniczną, dokonały prawidłowej kwalifikacji prawnej. Z faktu, że przedmiotowe urządzenie reklamowe ma charakter rozbieralny i składa się z typowych elementów montowanych ze sobą w jedną całość, nie wynika jeszcze, że niniejszy obiekt jest urządzeniem reklamowym, do którego odnosi się art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Przepisy Prawa budowlanego nie uzależniają bowiem kwalifikacji obiektu od metody, techniki i technologii jego wykonania (od tego że w każdej chwili może on być rozebrany). Oceny czy jest to urządzenie reklamowe nie można dokonać w oderwaniu od parametrów technicznych obiektu przedstawionych w dokumentacji projektowo-technicznej. Jak wynika z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego o tym czy obiekt jest trwale związany z gruntem, czy też nie, nie świadczy sposób w jaki zagłębiono go w gruncie ani technika w jakiej to wykonano, ale masa całkowita obiektu i jego rozmiary, które wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa (wyrok NSA z 23.06.2006 r., II OSK 923/05 oraz wyrok NSA z 25.08.2009 r., II OSK 1293/08 - niepubl.). W ocenie Sądu organy dokonały prawidłowej analizy dokumentacji technicznej i co za tym idzie słusznej oceny parametrów technicznych opisanego tam obiektu. Odnosząc się do zarzutów skarżącej Spółki dotyczących wykładni art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 3 pkt 1, 3, 6 i 7 Prawa budowlanego należy stwierdzić, iż są one niezasadne. Wykładnia art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego w odniesieniu do treści art. 3 pkt 3 tej ustawy dokonana przez organy była prawidłowej. Należy stwierdzić, że na gruncie przepisów Prawa budowlanego można wyróżnić urządzenia reklamowe wolnostojące trwale związane z gruntem, o których mowa w art. 3 pkt 3, oraz urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6, wśród których można wyróżnić również wolnostojące niezwiązane trwale z gruntem, które są jednak urządzeniami stosunkowo lekkimi, przenośnymi o małych gabarytach. Urządzenia reklamowe wolno stojące trwale związane z gruntem - jako przykład budowli - niezmiennie od wielu lat są ujęte w przepisie art. 3 pkt 3 omawianej ustawy. Okoliczność, że ustawodawca wprost w przepisach Prawa budowlanego nie sklasyfikował urządzeń reklamowych w zależności od ich wielkości, masy, parametrów płaszczyzny reklamowej, trwałego związania z gruntem nie oznacza, że nie wynika ona z przepisów o warunkach techniczno-budowlanych, czy też z elementarnych zasad projektowania obiektów budowlanych, zasad techniki i praw fizyki. Wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa są wyznacznikami tego, czy może to być obiekt wolno stojący trwale związany z gruntem, czy też instalowany na innym obiekcie budowlanym. Przepis art. 5 Prawa budowlanego nakazuje wzięcie pod uwagę przy projektowaniu i budowie obiektu budowlanego przewidywanego okresu użytkowania obiektu, przepisów techniczno-budowlanych oraz zasad wiedzy technicznej ( wyrok NSA z 25.05.2007 r. II OSK 754/06, niepubl.). Przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego dotyczy instalowania tablic i urządzeń reklamowych na budynkach, jak też instalowanych jako samodzielne obiekty. Jednakże możliwość instalowania urządzeń reklamowych jako samodzielnych obiektów nie oznacza, że wszystkie urządzenia reklamowe objęte zostały treścią niniejszego przepisu. Jak już wyżej stwierdzono wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 3 pkt 3 omawianej ustawy są budowlami, do których nie ma zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 niniejszej ustawy. W świetle powyższych rozważań za niezasadne należało uznać zawarte w skardze zarzuty błędnej oceny stanu faktycznego i błędnej wykładni art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 3 pkt 1, 3, 6, 7 Prawa budowlanego. Mając na względzie, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, jak również prawa procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę jako nieuzasadnioną oddalił.