I OSK 1287/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-01-25
Skład orzekający: Irena Kamińska, Leszek Leszczyński, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny, rozpoznając skargę na decyzję odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej na podstawie art. 155 k.p.a., powinien badać legalność pierwotnych decyzji przyznających świadczenie, nawet jeśli skarga nie dotyczy bezpośrednio tych decyzji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 155 k.p.a. Postępowanie na podstawie art. 155 k.p.a. ma odrębny przedmiot i nie wymaga badania legalności pierwotnych decyzji, jeśli skarga dotyczy odmowy ich zmiany, a sąd pierwszej instancji nie uwzględnił skargi. Sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi i powinien badać sprawę w jej granicach, ale nie oznacza to obowiązku badania legalności decyzji pierwotnych w postępowaniu o zmianę decyzji na podstawie art. 155 k.p.a., gdy skarga została oddalona.Stan faktyczny
Skarżący M. C. domagał się zmiany ostatecznych decyzji przyznających mu dodatek za długoletnią służbę wojskową, poprzez zaliczenie okresu nauki w liceum wojskowym. Organy wojskowe odmówiły zmiany decyzji, uznając, że okres nauki w liceum wojskowym nie jest okresem służby wojskowej w rozumieniu przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmowną. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania poprzez zaniechanie zbadania legalności pierwotnych decyzji przyznających dodatek.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędzia NSA Leszek Leszczyński (spr.) Sędzia WSA del. Stanisław Marek Pietras Protokolant starszy inspektor sądowy Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Go 173/10 w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w Ż. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej dotyczącej dodatku za długoletnią służbę wojskową oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Go 173/10 oddalił skargę M. C. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej w Ż. z dnia [...] stycznia 2010 r. w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej dotyczącej dodatku za długoletnią służbę wojskową. Wyrok powyższy zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Dowódca Jednostki Wojskowej [...] w Ż. decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. działając na podstawie art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 141, poz. 892 ze zm.) oraz § 24 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004.r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz.U. Nr 141, poz. 1497) w związku z art. 8 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 79, poz. 669) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej w M. z dnia [...] listopada 2009 r. w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznych decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej w W. przyznających [...] M.C. dodatek za wieloletnią służbę wojskową.
W uzasadnieniu decyzji organu wojskowego I instancji wskazano, że wnioskiem z dnia [...] października 2008 r. [...] M. C. zwrócił się do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w M. o zaliczenie, dla celów ustalenia dodatku za długoletnią służbę, okresu czynnej służby wojskowej pełnionej w charakterze ucznia Wojskowego Liceum Ogólnokształcącego w C..
Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. odmówiono zaliczenia nauki w Wojskowym Liceum Ogólnokształcącym w C. do okresu służby wojskowej dla celów dodatku za długoletnią służbę.
Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, na skutek którego Dowódca Jednostki Wojskowej [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu l instancji. Od powyższej decyzji organu II instancji (z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...]) strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. Sąd ten wyrokiem z dnia 2 lipca 2009 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji oraz poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w M. wskazując jednocześnie właściwy tryb postępowania.
W dniu [...] października 2009 r. organ I instancji wezwał stronę do usunięcia braków wniosku z dnia [...] października 2008 r. poprzez sprecyzowanie treści żądania. M. C. wniósł pismo do Dowódcy [...] Brygady w którym domagał się zmian ostatecznych decyzji przyznających dodatek za długoletnią służbę w taki sposób, aby uwzględniały one czas pełnienia służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego jako elewa liceum wojskowego w okresie wskazanym w pierwotnym wniosku na podstawie art. 155 k.p.a. oraz wystawienia nowych zaświadczeń o wysokości uposażenia dla celów emerytalnych z uwzględnieniem tych zmian.
W ocenie organu I instancji, zgodnie z art. 80 ust. 1 pkt 3 oraz ust 6 żołnierzowi zawodowemu przysługuje dodatek za długoletnią służbę wojskową ustalony zgodnie z rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych. Według § 24 pkt 2 i 3 wspomnianego rozporządzenia w brzmieniu obowiązującym w chwili wydawania Decyzji Dowódcy JW. [...] nr [...] z dnia [...].10.2005 r. oraz Decyzji Dowódcy JW. [...] nr [...] z dnia [...].09.2006 r. żołnierzowi zawodowemu przyznaje się dodatek za długoletnią służbę wojskową w wysokości po dziesięciu latach służby wojskowej - 10%, natomiast po piętnastu latach służby wojskowej - 15%. Według § 24 pkt 5 wyżej wymienionego rozporządzenia w brzmieniu obowiązującym obecnie "żołnierzowi zawodowemu przyznaje się dodatek za długoletnią służbę wojskową w wysokości po piętnastu latach służby wojskowej -15%".v Do okresu służby wojskowej zgodnie z § 25 omawianego rozporządzenia należy uwzględnić takie okresy jak:1. pełnienia zawodowej służby wojskowej; 2. służby pełnionej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego; 3. odbywania: a. zasadniczej służby wojskowej, b. nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, c. przeszkolenia wojskowego, d. ćwiczeń wojskowych, e. okresowej służby wojskowej; 4. pełnienia służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Zgodnie z art. 59 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej "żołnierzami w czynnej służbie wojskowej są osoby, które: 1. odbywają: a. zasadniczą służbę wojskową b. nadterminową zasadniczą służbę wojskową c. przeszkolenie wojskowe, d. ćwiczenia wojskowe, e. okresową służbę wojskową 2. pełnią służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny".
Jak wynika z przytoczonych powyżej przepisów okresu nauki w Wojskowym Liceum Ogólnokształcącym nie uwzględnia się przy obliczaniu dodatku za długoletnią służbę wojskową. W obrocie prawnym funkcjonują dwie prawomocne decyzje przyznające dodatek za długoletnią służbę wojskową, a w toku prowadzonego postępowania administracyjnego strona nie kwestionowała sposobu liczenia okresu odbytej służby wojskowej. W ocenie organu I instancji przeciwko zmianie ostatecznych decyzji przyznających dodatek za długoletnią służbę przemawia przepis § 24 pkt 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, będący przepisem szczegółowym, o którym mowa w art. 155 kpa. Organ zauważył, że ustawodawca nie pozostawił w sprawie wydania decyzji przyznających dodatek za długoletnią służbę luzu decyzyjnego, nie jest to bowiem decyzja wydawana w warunkach uznania administracyjnego.
W związku z tym, iż organ l instancji nie znalazł podstaw uchylenia ostatecznych Decyzji nr [...] Dowódcy JW. [...] z dnia [...].10.2005 r. oraz Decyzji nr [...] Dowódcy JW. [...] z dnia [...].09.2006 r. na podstawie art. 155 k.p.a., a tym samym uwzględnienia wnioskowanych przez stronę zmian, to nie mógł też wystawić nowych zaświadczeń o które strona wnioskowała.
Po rozpatrzeniu odwołania M. C. od powyższej decyzji, Dowódca Jednostki Wojskowej [...] w Ż. decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymał powyższą decyzję w mocy stwierdzając, iż ocena Dowódcy Jednostki Wojskowej w M., według której brak było podstaw do zmiany ostatecznych decyzji na mocy art. 155 k.p.a. była właściwa. Odniósł się do charakteru zmiany decyzji na gruncie art. 155 k.p.a. którego przesłanki nie zaszły. W przedmiotowej sprawie nie zostały wykazane żadne fakty, które nakazywałyby wzruszyć stabilność decyzji, a ponadto brak było uzasadnionych podstaw, aby w sposób wyróżniający potraktować sytuację prawną skarżącego w stosunku do pozostałych żołnierzy, którzy na mocy tych samych przepisów prawnych uzyskali prawo do dodatku za długoletnią służbę.
Na powyższą decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej w Ż. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł M. C., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji.
Skarżący zarzucił zaskarżonym decyzjom naruszenie norm prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 września 2003 roku o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z § 24 pkt 3 w związku z § 25 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dn. 8 czerwca 2004 roku w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych polegającą na przyjęciu, iż przepisy te mogą stanowić podstawę prawną stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej dodatek w nim wskazany pomimo, iż przepis ten wskazuje jedynie na to, iż taki dodatek przysługuje oraz naruszenie norm prawa procesowego poprzez niezastosowanie art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegające na braku wskazania materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia zarówno w decyzji wydanej w I jak i w II instancji.
Uzasadniając skargę skarżący podniósł, że z § 25 pkt 2 rozporządzenia wynika, iż służbą wojskową jest służba pełniona w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, zaś w § 25 pkt 3 lit. c jest nią służba w okresie odbywania przeszkolenia wojskowego. Tym samym jest oczywiste, iż w spornym okresie odwołujący się w charakterze elewa co najmniej odbywał przeszkolenie wojskowe, a w istocie odbywał służbę kandydata na żołnierza zawodowego. Świadczą o tym świadectwo służby, opis przebiegu służby, wreszcie zobowiązanie do tego, iż w przypadku zaniechania wstąpienia do zawodowej służby wojskowej, zwróci on koszty nauki w charakterze elewa. Jest zatem oczywiste, iż w spornym okresie odwołujący się odbywał służbę wojskową.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 6 maja 2010 r. oddalił powyższą skargę.
W uzasadnieniu wskazano, że orzekające w sprawie organy wojskowe oparły się na stanie faktycznym, który nie był sporny. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowił przepis art. 155 k.p.a. Sąd wskazał w związku z tym, że decyzje o przyznaniu stronie dodatku do uposażenia są decyzjami związanymi, na mocy których strona nabyła prawa. Organ nie ma w takiej sprawie możliwości swobodnego decydowania o przyznaniu bądź nieprzyznaniu dodatku, gdyż jest związany w tym zakresie obowiązującymi przepisami. Zgodzić się zatem należało ze stanowiskiem organów wojskowych obu instancji, iż przepisy regulujące warunki przyznania żołnierzowi dodatku do uposażenia zasadniczego nie przewidują "luzu decyzyjnego". Tymczasem tylko w obszarze "luzu decyzyjnego" wzgląd na interes społeczny lub słuszny interes strony mógłby w świetle art. 155 k.p.a. doprowadzić do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej.
Sąd podniósł, że organy obu instancji trafnie zauważyły, że strona nie zaskarżyła w trybie zwykłym decyzji z 2005 i 2006 roku przyznających dodatek za długoletnią służbę wojskową. Treść odwołania i skargi wskazuje na niezrozumienie przez stronę istoty postępowania prowadzonego w trybie art. 155 k.p.a., który to przepis nie tworzy kolejnej instancji odwoławczej i nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie. Sprawa rozstrzygnięta zaskarżoną decyzją jest nową sprawą, o odmiennym przedmiocie rozstrzygania w stosunku do tego co było orzeczone w trybie zwykłym. WSA wskazał w tym miejscu, że organy orzekające w sprawie nie mogły przy rozpoznaniu wniosku zastąpić regulacji materialnoprawnej w zakresie przedmiotowych dodatków oceną o charakterze słusznościowym, wyrażoną w klauzuli "interesu społecznego" lub "słusznego interesu strony".
Sąd I instancji podał też, że niezrozumiały jest zarzut co do naruszenia prawa materialnego (art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z § 24 pkt 3 i § 25 rozporządzenia wykonawczego), polegającego według skarżącego na przyjęciu przez orzekające organy, że wymienione przepisy mogą stanowić podstawę prawną stwierdzenia nieważności decyzji. Jak wskazał Sąd, żaden z organów wojskowych takiego stwierdzenia w wydanych przez siebie decyzjach nie zawarł. WSA stwierdził również, iż nieusprawiedliwiony jest też zarzut dotyczący art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.. Jego zdaniem decyzja organu wojskowego pierwszej instancji i decyzja organu odwoławczego odpowiadają wymogom wymienionego przepisu, a w szczególności zawierają argumentację pozwalającą na sądową kontrolę legalności podjętych rozstrzygnięć. Dalej Sąd I instancji podał także, że nietrafny jest wywód skarżącego dotyczący tego, iż dowodem odbywania przez niego służby kandydackiej na żołnierza zawodowego w okresie nauki w Wojskowym Liceum Ogólnokształcącym są między innymi takie dokumenty jak świadectwo służby i opis przebiegu służby. W wymienionych dokumentach w żaden sposób nie jest odzwierciedlony okres nauki w tym Liceum w latach 1987-1991, a przebieg służby rozpoczyna się od 1991 roku, gdy skarżący jako podchorąży zaczął studiować na Wojskowej Akademii Medycznej.
W skardze kasacyjnej M.C., działający za pośrednictwem pełnomocnika, zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 134 § 1 w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez zaniechanie zbadania czy decyzje przyznające skarżącemu dodatek za długoletnią służbę można uznać za prawidłowe w świetle przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, albowiem sąd administracyjny nie jest związany ani skargą ani jej zarzutami, ani wskazaną przez skarżącego podstawą prawną.
W uzasadnieniu wskazano, że sąd administracyjny rozstrzygając daną sprawę i działając w granicach danej sprawy, powinien zbadać także prawidłowość decyzji, do której wzruszenia na podstawie art. 155 k.p.a. strona zmierza w postępowaniu administracyjnym. Skoro bowiem Sąd bada sprawę w jej granicach, to w jej granicach mieści się nie tylko decyzja bezpośrednio zaskarżona skargą, lecz także w przypadku postępowania nadzwyczajnego, decyzja, której uchylenia lub zmiany strona domagała się w postępowaniu administracyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu niejednokrotnie bardzo liberalnie interpretował pojęcie "w granicach danej sprawy". Znane są skarżącemu przypadki, gdy sąd administracyjny tak dalece pojmował prawo do ingerencji w daną sprawę, iż decyzja zaskarżona skargą pomimo swoje prawidłowości była uchylana z tego powodu, iż decyzja nazwana umownie "podstawową" była obciążona istotną wadą prawną i to niekoniecznie kwalifikowaną z art. 156 k.p.a., czy też 145 k.p.a.. Powyższe zagadnienie jest kluczowe dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
W ocenie strony skarżącej Sąd I instancji w przedmiotowej sprawie niewłaściwie zastosował art. 134 § 1 i art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem ograniczył się jedynie do oceny zgodności z prawem decyzji zaskarżonej skargą do sądu administracyjnego oraz decyzji wydanej przez organ I instancji. Zdaniem skarżącego Sąd I instancji powinien był oceniać także zgodność z prawem decyzji, których na podstawie art. 155 k.p.a. wzruszenia, skarżący się domagał, a więc decyzji Dowódcy JW. Nr [...] nr [...] z dnia [...].10.2005 roku oraz decyzji Dowódcy JW. Nr [...] z dnia [...].09.2006 roku. Skarżący przywołał w tym miejscu uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2009 roku w sprawie o sygnaturze akt: II GPS 5/09 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2009 r. I OSK1298/08.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gorzowie Wielkopolskim oraz zwrot kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu badając jedynie czy w sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Wynikająca z tego przepisu zasada związania granicami skargi kasacyjnej oznacza, że Sąd jest związany wnioskiem skarżącego wynikającym ze skargi kasacyjnej, określającym przedmiot zaskarżenia oraz podstawy zaskarżenia określone w art. 174 p.p.s.a. Wskazane w tym przepisie podstawy zaskarżenia determinują kierunek działalności kontrolnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który nie może z własnej inicjatywy podjąć żadnych badań w celu ustalenia innych poza podniesionymi w skardze kasacyjnej, wad zaskarżonego orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Autor skargi kasacyjnej sformułował w jej podstawie zarzut naruszenia przepisów postępowania na gruncie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Nie rozwinął jednak swej argumentacji w kierunku wypełnienia wszystkich wymogów zawartych w tym przepisie, ani w podstawie ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Podnieść bowiem należy, że na gruncie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zamierzony skutek skargi kasacyjnej może odnieść jedynie takie naruszenie przez sąd I instancji przepisów postępowania, któremu można zasadnie przypisać możliwy istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Niezależnie zatem od wskazania istoty zarzutu, autor skargi kasacyjnej winien przeprowadzić argumentację w kierunku wykazania wpływu tego naruszenia na treść orzeczenia oraz wykazania, poprzez odwołanie się do oszacowania skali tego wpływu, że wpływ ten mógł być istotny dla treści tego rozstrzygnięcia.
Autor skargi kasacyjnej, powołując się na naruszenie przez Sąd I instancji art. 134 § 1 oraz art. 135 p.p.s.a. nie wykazał, że wytknięte uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czyli że między naruszeniem powyższych przepisów procesowych a treścią zaskarżonego wyroku Sądu zachodzi związek przyczynowy, a także nie uprawdopodobnił wpływu tego związku przyczynowego na treść orzeczenia sądu, nie przeprowadzając zresztą w tym kierunku żadnej argumentacji w uzasadnieniu skargi. Zarzut ten zatem już z tego powodu nie może być uwzględniony.
Zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. jest całkowicie nietrafny. Art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. zobowiązuje bowiem sąd I instancji do rozstrzygnięcia w granicach sprawy w warunkach braku związania zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jego ratio legis aktualizuje się wówczas, gdy skarga do tego sądu nie obejmuje, m.in. z powodu braku obowiązku jej sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika, istotnych elementów postępowania administracyjnego lub zaskarżonej decyzji, które świadczą o naruszeniu przez organ administracyjny odpowiednich przepisów postępowania lub prawa materialnego. Wówczas, jeśli mieszczą się w granicach sprawy wywołanej skargą, niezależnie od ich niewskazania w skardze do sądu I instancji, sąd ten ma obowiązek samodzielnego ich zauważenia oraz rozpatrzenia z punktu widzenia standardów sądowej kontroli administracji na gruncie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 p.p.s.a..
Oparcie na tym przepisie zarzutu skargi kasacyjnej wiąże się zatem z koniecznością wskazania tych przepisów, którym uchybił organ administracji, a które, nie będąc wskazanymi w skardze, nie zostały wzięte pod uwagę jako przedmiot kontroli sądowej. Argumentacji wskazującej na zakres powyższego pominięcia w istocie jest brak. Za spełnienie powyższych wymogów nie można uznać wskazania na konieczność kompleksowego zbadania sprawy, zwłaszcza, jeżeli nie określa się niezbędnej konkretyzacji zakresu i przedmiotu tego badania.
Także powiązanie powyższego naruszenia z naruszeniem art. 135 p.p.s.a. nie może skutkować uwzględnieniem skargi kasacyjnej. Argument prowadzący do konieczności zbadania w toku kontroli sądowej i niezależnie od wyniku kontroli postępowania administracyjnego, przedmiotem którego jest odmowa zmiany decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. także tych decyzji administracyjnych, do zmiany których strona na podstawie tego przepisu zmierza, jest niezasadny. Pomija bowiem właściwości postępowania prowadzonego na gruncie art. 155 k.p.a. jako postępowania nadzwyczajnego, posiadającego odrębny od postępowania prowadzonego wcześniej przedmiot oraz obwarowanego spełnieniem istotnych przesłanek zmiany (ostateczność decyzji, nabycie przez stronę prawa, zgoda strony oraz brak sprzeczności z przepisami szczególnymi, a także przemawianie interesu społecznego i słusznego interesu strony za zmianą lub uchyleniem decyzji pierwotnej). Na gruncie orzecznictwa NSA (por. np. wyr. NSA z dn. 16 lutego 2006 r., I OSK 440/05, wyr. NSA z dnia 16 maja 2006 r., II OSK 822/05) ukształtował się jednoznaczny pogląd, iż art. 135 p.p.s.a. może mieć zastosowanie tylko w razie uwzględnienia skargi. W postępowaniu poddanym niniejszej kontroli kasacyjnej taka sytuacja nie miała miejsca, bowiem skarga została oddalona. Przyjęty przez Sąd I instancji brak podstaw do uwzględnienia skargi na zaskarżone rozstrzygnięcie podjęte na gruncie art. 155 k.p.a. zwalnia ten Sąd od orzekania co do legalności samych decyzji pierwotnych, podjętych w postępowaniu poprzedzającym to postępowanie nadzwyczajne. Stąd też zarzut autora skargi kasacyjnej, podnoszącego w jej podstawie zaniechanie tego aspektu kontroli (s. 2 skargi kasacyjnej) i w związku z tym naruszenie art. 135 p.p.s.a., nie jest zarzutem zasadnym.
Nietrafność argumentacji autora skargi kasacyjnej wiąże się także ze sposobem argumentacji, zaprezentowanej w jej uzasadnieniu. Powołanie się na "znane skarżącemu przypadki" liberalnego potraktowania w orzecznictwie granic sprawy (s. 3 skargi kasacyjnej), bez wskazania orzeczeń z tymi "przypadkami" powiązanych, nie pozwala nie tylko na pełne ustalenie treści argumentu, ale także na pełne odczytanie merytorycznych intencji strony skarżącej, m.in. co do zakresu wadliwości decyzji, które zostały uchylone, stając się, jak twierdzi autor skargi kasacyjnej, obiektem głębokiej ingerencji sądu.
Wskazane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej: uchwała NSA (II GPS 5/09) oraz wyrok NSA (I OSK 1298/08) nie mogły mieć znaczenia dla wyników kontroli kasacyjnej, niezależnie od względów podniesionych wyżej, przede wszystkim dlatego, że dotyczyły innych aspektów proceduralnych (uchwała NSA dotyczyła postępowania przez Naczelnym Sądem Administracyjnym, zakres kontroli którego jest zupełnie odmienny od kontroli sądu I instancji, natomiast wskazany wyrok NSA dotyczył postępowania administracyjnego, przedmiotem którego było stwierdzenie nieważności decyzji i nie odnosiło się bezpośrednio do zakresu kontroli decyzji pierwotnej).
Powyższe świadczy o nietrafności argumentacji przytoczonej w skardze kasacyjnej, co w powiązaniu z niestarannością sposobu sformułowania zarzutów oraz przeprowadzonej argumentacji, a także w świetle braku podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 134 § 1 oraz art. 135 p.p.s.a., przesądza o niezasadności całej skargi kasacyjnej.
W tym stanie rzeczy i w świetle powyższej argumentacji, zaprezentowanej w ramach kontroli kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło