II OSK 1897/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-12-16
Skład orzekający: Wojciech Mazur, Alicja Plucińska - Filipowicz, Mirosława Pindelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zameldowanie na pobyt czasowy wyklucza możliwość kwestionowania zameldowania na pobyt stały, z którego nastąpiło wymeldowanie?Ratio decidendi
Zameldowanie na pobyt czasowy nie wyklucza możliwości kwestionowania zameldowania na pobyt stały, z którego nastąpiło wymeldowanie. Kluczowe dla wymeldowania z pobytu stałego jest trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu, a samo posiadanie zameldowania czasowego nie jest wystarczającą przesłanką do odmowy wymeldowania, jeśli nie towarzyszy mu brak zamiaru powrotu do lokalu stałego zameldowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o wymeldowanie M. S. i jej syna K. J. z pobytu stałego z lokalu w Lublinie. Organ I instancji orzekł o wymeldowaniu, uznając, że M. S. nie zamieszkuje w lokalu i przestał być on jej centrum życiowym. Wojewoda Lubelski uchylił tę decyzję i odmówił wymeldowania, wskazując na posiadanie przez M. S. i syna zameldowania na pobyt czasowy w innym mieście oraz brak dowodów na trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu w Lublinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. S. na decyzję Wojewody, podzielając ustalenia organu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. S. od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur sędzia NSA Alicja Plucińska - Filipowicz sędzia del. WSA Mirosława Pindelska (spr.) Protokolant Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2011 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt III SA/Lu 44/10 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt III SA/Lu 44/10 oddalił skargę M. S. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego.
Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
M. S. wnioskiem z dnia 9 września 2009 r. wystąpił do Urzędu Miejskiego w Lublinie o wymeldowanie żony M. S. oraz jej syna K. J. z lokalu nr 3 przy ulicy [...] 35c w Lublinie.
Prezydent Miasta Lublina decyzją z dnia [...] października 2009 r. orzekł o wymeldowaniu ww. osób z pobytu stałego, wskazując w podstawie prawnej art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.).
W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że M. S. wraz z małoletnim synem K. J. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Miejsce to przestało być jej centrum życiowym z uwagi na konflikt rodzinny. W lokalu bywa sporadycznie. Skoncentrowała swoje życie zawodowe oraz miejsce nauki dwóch synów w innym mieście, tj. w S., gdzie jest zameldowana na pobyt czasowy. Organ uznał, że okazjonalnych pobytów ww. w Lublinie nie można uznać za pobyt stały w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy. Dało to podstawę do orzeczenia o wymeldowaniu z pobytu stałego w myśl art. 15 ust. 2 ustawy.
Rozpoznając odwołanie wniesione od powyższej decyzji przez M. S., działającą w imieniu własnym i w imieniu małoletniego syna, organ drugoinstancyjny – Wojewoda Lubelski decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w całości i odmówił wymeldowania odwołujących się osób. Wskazał, że materiał dowodowy w sprawie wskazuje, iż M. S. i jej syn od połowy 2008 r. nie zamieszkują pod adresem stałego zameldowania. Od 1 września 2008 r. są zameldowani na pobyt czasowy trwający ponad trzy miesiące, w S. przy ul. A. [...] 8. Posiadanie zaś zameldowania pobytu czasowego wyklucza możliwość kwestionowania zameldowania na pobyt stały. Bez znaczenia też jest czy strona korzysta z mieszkania, w którym ma zameldowanie na pobyt stały, czy też nie korzysta. Pogląd ten jest utrwalony przyjętą linią orzeczniczą sądów administracyjnych. Dodatkowo organ wskazał, że do trybu wymeldowania stosowanego w sprawie, konieczne jest opuszczenie lokalu przez osobę podlegającą wymeldowaniu w sposób trwały i dobrowolny, czyli z zamiarem jego opuszczenia na stałe. Takich przesłanek zabrakło w przedmiotowej sprawie. Z zeznań M. S. wynikał fakt opuszczenia lokalu z powodu nagannego zachowania męża wobec niej i jej syna z poprzedniego małżeństwa. Oświadczenie to zostało potwierdzone postanowieniem Prokuratury Rejonowej w Lublinie z dnia [...] maja 2006 r. sygn. [...] w sprawie psychicznego i fizycznego znęcania się nad nią i jej synem. Aczkolwiek postępowanie to zostało umorzone, to jednak zachowanie wnioskodawcy opisane w uzasadnieniu postanowienia wyczerpuje znamiona występku z art. 207 § 1 k.k. Organ drugoinstancyjny wskazał, że materiał dowodowy został przez organ I instancji prawidłowo zgromadzony ale błędnie oceniony. Stąd należało uchylić decyzję I instancji w całości i odmówić wymeldowania powyższych osób z miejsca pobytu stałego.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. S. domagał się uchylenia decyzji Wojewody Lubelskiego z uwagi na fakt, iż M. S. i K. J. od roku i sześciu miesięcy przebywają stale w S.. Decyzja Wojewody jest wynikiem błędnej wykładni przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Oddalając tę skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał wszystkie ustalenia organu drugiej instancji za prawidłowe. Wskazał, że zgromadzony materiał dowodowy nie wykazuje aby M. S. zerwała związki ze spornym lokalem, aby nie przebywała w nim i na stałe przeprowadziła się do S. wraz z dwojgiem dzieci K. J. i J. S.. Sam fakt, że mieszka z nimi w S. nie oznacza opuszczenia przez nią lokalu w Lublinie na trwałe i dobrowolnie. Przesłuchani świadkowie K. P., R. C. wskazują, że przyjeżdża ona do spornego lokalu. K. P. twierdziła, że dzieje się tak przynajmniej raz w tygodniu i zazwyczaj tam nocuje. Okoliczność tę wskazuje sama zainteresowana, ponadto oświadczyła ona, że zamierza powrócić do Lublina, gdzie synowie będą kontynuowali naukę. Również wniosek skarżącego oraz jego przesłuchanie z dnia 23 września 2009 r. zawierają twierdzenia o jej od czasu do czasu "odwiedzaniu" przedmiotowego lokalu i posiadaniu przez nią kluczy do niego. Sąd podzielił ustalenia kontrolowanego organu co do faktu braku dobrowolności opuszczenia lokalu przez M. S.. Wskazał na konflikt rodzinny jako jego przyczynę. Zaaprobował pogląd prawny wyrażony w zaskarżonej decyzji, iż zameldowanie czasowe powoduje brak możliwości kwestionowania zameldowania na pobyt stały, z którego nastąpiło wymeldowanie się do innego lokalu. Podzielił pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 31 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 263/06 (publ. Lex nr 321529), że zameldowanie czasowe stanowi dla strony potwierdzenie, że dopełniła ona nałożone przepisami ustawy obowiązki w zakresie ewidencji meldunkowej i dopóki to czasowe zameldowanie nie zostanie uznane za niezgodne z ustawą o ewidencji ludności, tak długo nie może być kwestionowane zameldowanie na pobyt stały, z którego nastąpiło to wymeldowanie. M. S. zaś jest osobą zameldowaną czasowo od 1 września 2008 r. do 1 września 2010 r., podobnie jak jej syn K. J.. Pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w myśl art. 7 ust. 1 ustawy.
Słusznie zatem, zdaniem Sądu, organ odmówił wymeldowania z pobytu stałego ww. w myśl art. 15 ust. 2 ustawy.
Skargą kasacyjną M. S. zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając mu naruszenie:
1) prawa materialnego:
a) art. 7 ust. 1, art. 8, art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez błędną i i dowolną wykładnię, która prowadzi do uznania, iż brak podstaw do wymeldowania M. S. i K. J.,
b) art. 7 . w zw. z art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego [Dz.U 98 z 2000r. ze zm. ,dalej k.p.a. ]. poprzez nietrafne przyjęcie, że z okoliczności sprawy wynika brak cech dobrowolności i trwałości nieobecności ww. w lokalu mieszkalnym w Lublinie;
2) prawa procesowego, gdyż uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( [Dz.U. 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a] – w związku z art. 9, 10, 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 2 i 3 k.p.a. – poprzez uznanie w ramach przeprowadzonej kontroli, że organ wypełnił swoje obowiązki,
b) art. 149 § 3 k.p.a., art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez podjęcie rozstrzygnięcia i uzasadnienia z pominięciem całokształtu sprawy,
c) art. 151 p.p.s.a. poprzez uznanie, że nie istniały okoliczności dające podstawę do wymeldowania M. S. i K. J. z pobytu stałego w rzeczonym lokalu.
Z uwagi na powyższe kasator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że naruszenie prawa materialnego polegało na nieuprawnionym niekwestionowaniu prawidłowości zameldowania na pobyt czasowy. Niedostrzeżeniu fikcyjności zameldowania na pobyt stały w sytuacji, gdy całokształt okoliczności wskazuje na dobrowolność i trwałość opuszczenia lokalu. Tymi okolicznościami była zmiana miejsca pracy związana z rozwiązaniem umowy o pracę w Lublinie, zmiana miejsca wykonywania obowiązku szkolnego przez małoletnich synów, poinformowanie urzędów i sądów (w sprawie o rozwód i w sprawie o ustanowienie rozdzielności majątkowej) o zmianie miejsca zamieszkania bez udzielenia informacji, że przebywa tam w sposób czasowo ograniczony, osobisty odbiór korespondencji w S.. Kasator przywołał też treść przepisów art. 4 (o obowiązku meldunkowym), art. 7 (o pobycie czasowym), art. 8 (o obowiązku meldowania się na pobyt stały i wyjątkach od niego) ustawy o ewidencji ludności oraz treść art. 25 kodeksu cywilnego- ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Dz.U.Nr. 16 poz.93 ze zm. (miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu).
Naruszenie przepisów postępowania kasator uzasadnił brakiem ustalenia na jakiej podstawie uznano zasadność twierdzenia M. S. o jej częstych i kilkugodzinnych obecnościach w mieszkaniu w Lublinie, gdy pracuje i mieszka wychowując dwoje dzieci w S.. Wskazał na brak uwzględnienia słusznego interesu strony. Brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, tj. brak wyjaśnienia rozbieżności w zeznaniach kasatora i M. S.. Podniósł, że zgodnie z art. 7 i 77 k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest do rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Zgodnie z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny może badać tylko, czy Sąd I instancji naruszył wskazane w skardze kasacyjnej przepisy i nie może podejmować badań w celu stwierdzenia innych wad zaskarżonego orzeczenia.
W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.
Zaskarżonemu wyrokowi nie można skutecznie przypisać zarzutu naruszenia art. 1, art. 3 p.p.s.a. Przede wszystkim art. 1 wymienionej ustawy stanowi, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosuje się przepisy postępowania zawarte w tej ustawie. Zaskarżony wyrok i postępowanie sądowe go poprzedzające oparte są na procedurze prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kasator nie wskazał na czym polegało naruszenie przepisów postępowania w myśl art. 1 p.p.s.a. Trudno zatem odpierać nieistniejące argumenty.
W odniesieniu do zarzutu nienależytej kontroli Sądu I instancji materiału dowodowego zgromadzonego przez organ należy wskazać, iż ocena i rozważania Sądu objęły cały zgromadzony materiał dowodowy. Sąd analizował zeznania wszystkich świadków przesłuchanych w sprawie, tj. K. P., R. S. i R. C.. Analizował wyjaśnienia złożone przez strony, tj. przez M. S. w dniu 28 września 2009 r. oraz M. S. w dniu 23 września 2009r. Porównywał tę ostatnią wypowiedź z treścią samego wniosku o wymeldowanie. Sprawdzał treści danych osobowo-adresowych dotyczących M. S. i K. J. zgromadzonych przez organ. Powyższa analiza jest niczym innym jak pełną kontrolą tego co zgromadził organ w ramach materiału dowodowego oraz kontrolą stanu faktycznego ustalonego przez organ w oparciu o wskazany materiał dowodowy. Ustalenia organu administracyjnego zostały podzielone przez Sąd I instancji.
Wbrew zarzutom kasatora ustalenie faktu, iż M. S. przebywa w lokalu w Lublinie nie zostało oparte wyłącznie na twierdzeniach M. S.. Wyraźnie zostały wskazane inne dowody to potwierdzające – zeznanie K. P. i R. C.. Wskazano też, że skarżący przyznawał ten fakt we wniosku. Wskazano na wypowiedź skarżącego z dnia 23 września 2009 r., w której potwierdzał fakt posiadania przez żonę kluczy oraz fakt "odwiedzania" przez nią mieszkania od czasu do czasu.
Powyższe ustalenia znajdują pełne odzwierciedlenie w dołączonych aktach administracyjnych.
Wnioski z oceny tych dowodów były prawidłowe i zgodne z logiką. Uznano, że M. S. wraz z synem nie zerwała związków ze spornym lokalem. Przede wszystkim zaś zarówno Sąd I instancji jak i organ drugoinstancyjny upatrywali brak zamiaru M. S. działającej w imieniu własnym, jak i małoletniego dziecka, co do opuszczenia lokalu w Lublinie na stałe w tym, że dokonała zgłoszenia zameldowania się na pobyt czasowy w miejscu pobytu czasowego trwającego ponad 3 miesiące, tj. w S. przy ul. [...] 8 od dnia 1 września 2008 r. do dnia 1 września 2010 r. Wniosek ten jest również prawidłowy. W żaden sposób nie stoi w sprzeczności z podnoszonym przez skarżącego faktem, iż M. S. jest zatrudniona w S. na czas nieokreślony. Fakt ten jest bezsporny, był wskazywany w ustaleniach faktycznych. Nie może więc kasator twierdzić, że został on pominięty przy kontroli Sądu I instancji. Fakt ten nie daje podstaw do uznania fikcyjności meldunku na pobyt stały w Lublinie, jak chce tego kasator, z uwagi na to, iż ustawa o ewidencji ludności w art. 8 ust. 1 okoliczność wykonywania pracy poza miejscem stałego zameldowania wskazuje jako przykład uzasadniający zameldowanie na pobyt czasowy trwający ponad 3 miesiące. Wskazanie jest przykładowe i w żaden sposób nie wiąże się np. tylko z pracą delegacyjną, czy tylko z umową o pracę zawartą na czas określony.
Zarzuty kasatora dotyczące zmiany miejsca pracy M. S. od 1 lipca 2008 r., zmiany miejsca wykonywania obowiązku szkolnego przez jej synów, poinformowania urzędów i sądów o zmianie miejsca zamieszkania oraz odbiór korespondencji w lokalu w S. w rzeczywistości dotyczą polemiki z ustaleniami organu podzielonymi przez Sąd I instancji.
Powyższe ustalenia zostały dokonane w sprawie. Wnioski z nich wypływające zostały prawidłowo sformułowane przez Sąd oraz organ kontrolowany przez niego. Zarzut kasatora, że Sąd I instancji dokonał nieprawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji poprzez akceptację niepełnego materiału dowodowego zgromadzonego przez organ, czyli akceptację naruszeń art. 7 i 77 k.p.a. nie znajduje uzasadnienia.
Kasator poza polemiką z ww. ustaleniami nie wskazał, co zostało pominięte w ustaleniach faktycznych lub czego zabrakło do uznania, iż możliwe jest wydanie końcowego rozstrzygnięcia. Wskazując, że organ nie rozważył okoliczności sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu strony, a Sąd to zaakceptował, nie określił nawet tego interesu.
Postępowanie meldunkowe nie rozstrzyga kwestii związanych z własnością mieszkania. Jest to przedmiot orzekania sądów powszechnych. Strony prowadzą zarówno proces rozwodowy, jak i postępowanie o ustanowienie rozdzielności majątkowej, o czym była mowa przed organem administracyjnym orzekającym w sprawie. Ocena interesów stron przez pryzmat tych postępowań nie leży w kompetencji organów działających w sprawie.
Poza ww. uzasadnieniem zarzutu nieprawidłowej kontroli Sądu kasator wskazał naruszenie art. 3 p.p.s.a. w zw. z art. 9, 10, 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 2 i 3 k.p.a. Wskazanie naruszenia powyższych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w żaden sposób nie uzasadnił. Sąd administracyjny nie stosuje przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Sprawdza jedynie czy nie doszło do naruszeń dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na co wskazuje przywołany przez kasatora bez uzasadniania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 149 § 2 i 3 k.p.a.
Wymieniony przepis art. 149 § 2 i 3 k.p.a. jest przepisem proceduralnym, stosowanym w postępowaniu nadzwyczajnym o wznowienie postępowania. Zatem w postępowaniu toczonym w normalnym trybie, jak postępowanie przedmiotowe w sprawie, nie ma on zastosowania przez co nie może być naruszony.
Przywołany przez kasatora przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowi o materialnoprawnej przesłance wznowieniowej, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Przesłanka ta jest związana z kontrolą Sądu I instancji, gdyż może stanowić o podstawie uchylenia zaskarżonej decyzji w myśl art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Jej zaistnienie musi być wykazane w sprawie. M. S. nie określił w skardze kasacyjnej istoty jej naruszenia. Nie podnosił tej okoliczności w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze do WSA wnosił jedynie o dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci postanowienia z dnia 22 września 2006 r. zatwierdzonego przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej Lublin – Północ w Lublinie w dniu [...] września 2006 r. sygn. akt [...] o umorzeniu dochodzenia w sprawie znęcania się w sposób psychiczny i fizyczny nad nim oraz 4-letnim J. S. w okresie od października 2002 r. do 23 czerwca 2006 r. przez M. S.. Wnosił o dopuszczenie dowodu z pierwszej strony pozwu o ustanowienie rozdzielności majątkowej pomiędzy małżonkami, sporządzonego przez M. S. w dniu 13 listopada 2009 r. oraz protokołu badania lekarskiego z jego obdukcji z dnia 6 marca 2006 r. Wnosił również o dopuszczenie dowodu z akt prokuratorskich w sprawie zakończonej ww. postanowieniem. Jako uzasadnienie wniosku wskazywał, że oskarżenia małżonków o znęcanie się nad sobą były składane przez nich oboje oraz, że przedstawiane dowody są przeciwdowodami do postanowienia przedstawionego przez M. S. przy odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej o syng. akt [...]. Powyższe nie stanowi ani o istotnych nowych okolicznościach w sprawie, ani o dowodach mogących być postawą do wznowienia stepowania w sprawie wymeldowania z lokalu wobec jego opuszczenia w czerwcu 2008 r. Ponadto skarga kasacyjna nie zawiera zarzutu braku dopuszczenia dowodu z powyższych dokumentów. Zawiera natomiast zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. odnoszącego się do uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Znowu wskazany jest tylko przepis bez uzasadnienia w tej części.
Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że wymieniony przepis ma charakter procesowy, co oznacza, że jego naruszenie musi być tego rodzaju, że mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czyli wpływa na niemożność skontrolowania zaskarżonego wyroku. Taka okoliczność nie występuje w sprawie. Brak wskazania tej istotności naruszenia przez samego kasatora już o tym świadczy. Faktem jest, że uzasadnienie wyroku pierwszej instancji nie odnosi się do wnioskowanych dowodów ale naruszenia tego nie sposób uznać za mogące wpływać na wynik sprawy. Sąd I instancji nie musi prowadzić postępowania dowodowego, zwłaszcza jeżeli wnioskowane dowody nie dotyczą okoliczności objętych przesłankami przepisu merytorycznego zastosowanego w sprawie ani okresu objętego orzekaniem. Trudno też uznać, że w ten sposób doszło do naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 § 1 p.p.s.a., tj. pominięcia całokształtu okoliczności sprawy.
Nie sposób też uznać, że powyższe naruszenie związane jest z bliżej nieuzasadnionymi przez kasatora naruszeniami art. 3 p.p.s.a. i wskazywanego przepisu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 9 i art. 10 k.p.a.\
Organ prowadził postępowanie z wniosku kasatora. Treścią postępowania było ustalenie czy M. S. opuściła lokal w Lublinie we wskazywanej dacie – czerwcu 2008 r. oraz czy opuszczenie lokalu związane było z zamiarem jego opuszczenia na stałe. O tym, że wnioskodawca może składać dokumenty mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy oraz zgłaszać się ze świadkami w sprawie – został on pouczony w piśmie organu zawiadamiającym o wszczętym postępowaniu na jego wniosek z dnia 9 września 2009 r. doręczonym mu 15 września 2009 r. Z treści zaś pisma M. S. z dnia 8 października 2008 r. złożonego do akt administracyjnych wynika, że zapoznał się z zeznaniami osób przesłuchanych w sprawie. Wynika również, że toczyły się sprawy karne z wzajemnych oskarżeń małżonków zakończone prawomocnymi postanowieniami umarzającymi postępowania wydanymi przez Prokuraturę. Zatem zarzut, iż w ramach kontroli Sądu doszło do zaakceptowania naruszeń przepisów procedury administracyjnej – art. 9 i 10 k.p.a. – przez organ orzekający i to w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przez ograniczenie skarżącego co do możliwości realizacji jego praw nie znajduje uzasadnienia. Sam brak uzasadnienia zarzutu naruszenia tych artykułów jest tego potwierdzeniem.
Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się nadużycia uprawnień kontrolnych Sądu I instancji poprzez zignorowanie naruszeń przepisów postępowania administracyjnego przez organ orzekający w sprawie ani też naruszeń przez ten Sąd procedury sądowoadministracyjnej w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając skargę Sąd I instancji zbadał prawidłowość przeprowadzonego postępowania dowodowego dochodząc do słusznego wniosku, iż ustalenia faktyczne dokonane przez organ są prawidłowe i znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Trafna jest też ocena Sądu co do mocy dowodowej zgromadzonego materiału.
Tym samym nietrafny jest zarzut kasacyjny, iż brak było podstaw do wymeldowania M. S. i K. J.. Zarzut ten kasator podnosi wskazując błędną i dowolną wykładnię art. 7 ust. 1, art. 8 i art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z 10 kwietnia 1974 r.
Sąd I instancji prawidłowo określił, iż normatywną przesłanką do wymeldowania danej osoby z lokalu jest w myśl art. 15 ust. 2 ustawy okoliczność związana z opuszczeniem miejsca pobytu (stałego lub czasowego) trwającego ponad 3 miesiące. Przesłanka ta zachodzi wtedy, gdy opuszczenie lokalu ma charakter trwały i nastąpiło w sposób dobrowolny.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela taką wykładnię wymienionego przepisu. Podkreśla również, że obie wymienione okoliczności "trwałość opuszczenia" i "dobrowolność opuszczenia" powinny wystąpić łącznie do uznania spełnienia przesłanki opuszczenia lokalu na użytek wymienionego przepisu.
Podnosząc zarzut naruszenia wykładni ww. przepisu kasator nie przedstawia innej interpretacji tego przepisu tylko kwestionuje w rzeczywistości ustalenia faktyczne w sprawie. Wobec niepodzieleni trafności zarzutu kasacyjnego dotyczącego naruszenia przepisów postępowania związanych z ustaleniem stanu faktycznego sprawy niezasadny jest też zarzut naruszenia przepisu materialnego z art. 15 ust. 2 ustawy przez jego błędną wykładnię. Ustalenia faktyczne dały uzasadnioną podstawę do przyjęcia, że nie ustały związki M. S. z lokalem w Lublinie czyli zabrakło zamiaru wg art. 25 k.c. stałego opuszczenia tegoż lokalu.
Prawidłowo też Sąd I instancji dokonał interpretacji ustawy o ewidencji, uznając prawo osoby do zameldowania się na pobyt czasowy na okres powyżej 3 miesięcy w innym miejscu w okolicznościach wskazujących na to, że pobyt ten nie utracił charakteru pobytu czasowego, w tym w szczególności z uwagi na wykonywanie pracy poza miejscem pobytu stałego. Takie zameldowanie czasowe nie daje podstaw do kwestionowania zameldowania na pobyt stały dopóki to zameldowanie czasowe nie zostanie uznane za niezgodne z ustawą o ewidencji.
Ustawa o ewidencji ludności przewiduje to w art. 8 ust. 1. Wymienione są w nim przykładowo przypadki pozwalające na przedłużenie czasowości pobytu ponad trzy miesiące, w tym z uwagi na wykonywanie pracy poza miejscem pobytu stałego. Wykonywanie tej pracy nie musi być w świetle cytowanego przepisu obwarowane dodatkowymi warunkami, jak np. wykonywaniem jej przez czas określony. Zatem również w tym przypadku nie doszło do naruszenia prawa materialnego ww. przepisu w stanie faktycznym ustalonym w sprawie.
Nietrafny jest też zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 ustawy o ewidencji. Kasator nie przedstawia szczegółowego uzasadnienia co do naruszenia wykładni tego przepisu tylko wiąże go z naruszeniem przepisów postępowania wpływających na ustalenia faktyczne. Podnosi, że organy oraz Sąd I instancji nie zakwestionowały zameldowania na pobyt czasowy przy fikcyjności zameldowania na pobyt stały. Zważywszy, że zarzut naruszenia przepisów postępowania nie jest zasadny, ustalenia organu i Sądu, iż M. S. wraz z synem nie opuściła lokalu w Lublinie z zamiarem trwałości tego stanu są prawidłowe, nie można uznać trafności zarzutu dotyczącego naruszeń prawa materialnego z art. 7 ust. 1 stanowiącego, że pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem.
Zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. jako przepisów prawa materialnego nie może być zasadny gdyż są to przepisy postępowania administracyjnego. Ich stosowanie zostało omówione przy zarzucie kasacyjnym dotyczącym uchybień prawa procesowego.
Nie uznając trafności podniesionych zarzutów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że tym samym nie doszło do naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjna na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło