I SA/Rz 262/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Stukan-Pytlowany po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2010r. w Wydziale I Finansowym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółki z o.o. B. w G. na uchwałę Zarządu Województwa z dnia [...] listopada 2009r. nr [...] postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zarządzić zwrot skarżącej Spółce z o.o. B. w G. uiszczony od skargi wpis sądowy w kwocie 200 (słownie: dwieście) złotych, 3. zarządzić zwrot skarżącej Spółce z o.o. B. kwoty 100 (słownie: sto) złotych tytułem nadpłaconego wpisu. Spółka z o. o. B. w G. (zwana dalej Spółką) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na Uchwałę Zarządu Województwa z dnia [...] listopada 2009r. Nr [...] zmieniającą uchwałę Nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. w sprawie dokonania oceny strategicznej i wyboru projektów do dofinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach działania 1.1 Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości, Schemat B Bezpośrednie dotacje inwestycyjne Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013, w zakresie odstąpienia od dofinansowania projektu pod tytułem "Wzrost krajowej i międzynarodowej konkurencyjności i innowacyjności poprzez wdrożenie innowacji technologicznych oraz unowocześnienie procesu organizacyjnego w firmie B. w G. " (nr rejestru wniosku: [....]). W skardze zawarto wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej odstąpienia od dofinansowania projektu Strony skarżącej Nr [...]. Według dokumentów (kserokopie) dołączonych do skargi oraz przedłożonych przez Zarząd Województwa przebieg i zakres czynności podejmowanych przed wniesieniem skargi, przedstawiał się jak niżej. W dniu 7 listopada 2008r. Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Wzrost krajowej i międzynarodowej konkurencyjności i innowacyjności [...] poprzez wdrożenie innowacji technologicznych oraz unowocześnienie procesu organizacyjnego w firmie B. w G. " nr [...]. Wniosek ten został zgłoszony w ramach konkursu ogłoszonego przez Zarząd Województwa uchwałą Nr [...] z dnia [...] września 2008r. do działania 1.1. Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości, schemat B - Bezpośrednie dotacje inwestycyjne w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013. Pismem Urzędu Marszałkowskiego Województwa Departamentu Wspierania Przedsiębiorczości z dnia 4 czerwca 2009r. Spółka została powiadomiona, iż powyższy wniosek o dofinansowanie został warunkowo wybrany do dofinansowania ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. W piśmie tym wskazano również na konieczność dostarczenia przez wnioskodawcę kompletu wymienionych w nim dokumentów. Między innymi na konieczność złożenia przez wnioskodawcę "oświadczenia o spełnieniu kryteriów podmiotowych przez mikro, małego lub średniego przedsiębiorcę". W złożonym w dniu 15 czerwca 2009r. oświadczeniu wnioskodawca określił status firmy jako duże przedsiębiorstwo poprzez wskazanie, iż przekracza maksymalny próg dla średniego przedsiębiorcy (<250) w kryterium liczby zatrudnionych, na dowód czego przedstawił - w piśmie z dnia 22 czerwca 2009r. - określone wartości trzech poszczególnych kryteriów wynikających z definicji sektora małych i średnich przedsiębiorstw w ostatnich trzech latach, tj. 2006, 2007 oraz 2008. Z podanych w piśmie informacji wynika, iż Wnioskodawca przekroczył dopuszczalny maksymalny próg kryterium "zatrudnienie" w ciągu ostatnich dwóch lat, wykazując zatrudnienie w 2007r. na poziomie 288 oraz w roku 2008 na poziomie 317. W dniu 26 czerwca 2009r. Spółka powołując się na rozporządzenie Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r., złożyła ponownie "Oświadczenie o spełnieniu kryteriów podmiotowych przez mikro, małego lub średniego przedsiębiorcę" określając swój status jako średnie przedsiębiorstwo oraz informując, iż poprzednio złożone oświadczenie w tym zakresie zostało wypełnione nieprawidłowo, bowiem w oparciu o nie zatwierdzone dane za 2008r. W dniu 10 lipca 2009r. Urząd Marszałkowski Województwa Departament Wspierania Przedsiębiorczości (Instytucja Zarządzająca) wystąpił do Spółki o złożenie do dnia 31 lipca 2009r. oświadczenia o spełnieniu kryteriów podmiotowych przez mikro, małego lub średniego przedsiębiorcę, sporządzonego na podstawie zatwierdzonych pełnych sprawozdań finansowych za lata 2007 oraz 2008, pod rygorem odstąpienia od podpisania umowy o dofinansowanie projektu. Spółka poinformowała Instytucję Zarządzającą: - pismem z dnia 20 lipca 2009r. o złożeniu wymaganych dokumentów do podpisania umowy, w tym oświadczenia z dnia 15 czerwca 2009r. oraz 26 czerwca 2009r., w których, jak przedstawiono powyżej, wymagany dokument określa dwa różne statusy przedsiębiorstwa (w piśmie z dnia 15 czerwca 2009r. duże przedsiębiorstwo, w piśmie z dnia 26 czerwca 2009r. średnie przedsiębiorstwo). - pismem z dnia 21 lipca 2009r., iż złożone przez nią oświadczenie w piśmie z dnia 26 czerwca 2009r. zostało sporządzone prawidłowo, na podstawie zatwierdzonego okresu obrachunkowego (tj. lat 2006 oraz 2007). - pismem z dnia 7 sierpnia 2009r., iż zapis Regulaminu Konkursu (pkt. 2 ust. 2), wyraźnie określa podmioty uprawnione do złożenia wniosku o dofinansowanie w ramach przywołanego wyżej działania jako mikro, małe średnie przedsiębiorstwa. Spółka nie zgadza się jednak zarówno z interpretacją Ministerstwa Rozwoju Regionalnego jak i Instytucji Zarządzającej w sprawie ustalenia dwóch momentów badania statusu małych i średnich przedsiębiorstw wynikającego z uwarunkowania udzielenia wsparcia jedynie mikro, małemu lub średniemu przedsiębiorstwu. W dniu 21 sierpnia 2009r. Spółka złożyła pismo, w którym domaga się, by z powodu nie zatwierdzonego do tego dnia okresu obrachunkowego dotyczącego roku 2008, Instytucja Zarządzająca podjęła decyzję o podpisaniu umowy w oparciu o dane za 2007r. Jednocześnie Spółka przywołuje treść pisma Ministerstwa Rozwoju Regionalnego z dnia 17 lipca 2009r., w którym wskazano, iż "Instytucja Zarządzająca może podjąć decyzję o podpisaniu umowy w oparciu o dane za 2007r., ale wyłącznie w sytuacji gdy będzie to wynikało z jednolitego sposobu traktowania wszystkich przedsiębiorców, a nie jednostkowego przypadku". Ponadto - uzasadniła opóźnienie w zatwierdzeniu sprawozdania finansowego. W dniu 2 września 2009r. Spółka przedłożyła "opinię prawną" w sprawie określenia statusu sektora małych i średnich przedsiębiorstw sporządzoną przez Kancelarię Radcy Prawnego - dr O.Ł. W dniu 7 października 2009r. do Zarządu Województwa wpłynęło wezwanie Spółki do zawarcia umowy o dofinansowanie. Z powodu niedostarczenia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy, Instytucja Zarządzająca pismem z dnia 26 października 2009r. poinformowała Spółkę, iż odstępuje od podpisania ze Spółką umowy o dofinansowanie. W dniu 5 listopada 2009r. Spółka złożyła za pośrednictwem Zarządu Województwa kierowany do Wojewody "protest w związku z odstąpieniem od podpisania umowy o dofinansowanie przez Instytucję Zarządzającą", który wraz z kompletem załączników zgodnie z zapisami instrukcji wykonawczej przyjętej Uchwałą Zarządu Województwa nr [...] z dnia [...] grudnia 2008r., Rozdział 4.2.5 Tryb odwoławczy, jak również na podstawie art. 30 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2006r. nr 227 poz. 1658 ze zm., zwanej dalej ustawą o zasadach polityki rozwoju) w brzmieniu obowiązującym na dzień ogłoszenia konkursu oraz zgodnie z Wytycznymi Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie procedury odwoławczej dla wszystkich programów operacyjnych z dnia 9 września 2008r MRR/H/12(2)09/2009, został przekazany właściwemu organowi. Pismem z dnia 27 listopada 2009r. Wojewoda oddalił w/w protest Spółki z przyczyn formalnych. Wojewoda uznał się organem niewłaściwym do rozpatrzenia przedmiotowego protestu. Dokonał on jednocześnie analizy zgodności wniosku z kryterium odpowiadającym treści protestu Wnioskodawcy tj. "rodzaj podmiotów, które mogą ubiegać się o dofinansowanie" i ustalił, iż Instytucja Zarządzająca wzywając wnioskodawcę do złożenia oświadczenia o spełnieniu kryteriów podmiotowych przez mikro, małego lub średniego przedsiębiorcę na etapie podpisywania umowy o dofinansowanie, naruszyła zapisy art. 29 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Jednocześnie do Zarządu Województwa w dniu 5 listopada 2009r. wpłynęło wezwanie Spółki do usunięcia naruszenia prawa, w odpowiedzi na które Zarząd Województwa uchwałą nr [...] z dnia [...] listopada 2009r. uznał je za niezasadne, podtrzymał tym samym stanowisko Instytucji Zarządzającej wyrażone w piśmie z dnia 26 października 2009r. W dniu 10 listopada 2009r. Zarząd Województwa podjął uchwałę nr [...]o zmianie uchwały z dnia 26 maja 2009r. nr [...] w sprawie dokonania oceny strategicznej i wyboru projektów do dofinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach I edycji naboru w działaniu 1.1 Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości Schemat B Bezpośrednie dotacje inwestycyjne Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 w zakresie odstąpienia od dofinansowania projektu pod tytułem "Wzrost krajowej i międzynarodowej konkurencyjności i innowacyjności Podkarpacia poprzez wdrożenia innowacji technologicznych oraz unowocześnienie procesu organizacyjnego w firmie B. w G. " (nr rejestru wniosku: [...] ). W § 2 pkt 6 powołanej uchwały postanowiono o odstąpieniu od dofinansowania projektu i podpisania umowy o dofinansowanie ze Spółką. Jako uzasadnienie podjęcia ww. Uchwały wskazano, że Spółka nie dostarczyła w wyznaczonym przez Instytucję Zarządzającą terminie stosownych dokumentów. W dniu 10 grudnia 2009r. Spółka złożyła do Wojewody za pośrednictwem Zarządu Województwa "protest w związku z niewyłonieniem projektu do dofinansowania przez Instytucję Zarządzającą", który został przekazany właściwemu organowi zgodnie z właściwością. Pismem z dnia 22 grudnia 2009r. Wojewoda odrzucił protest skarżącej Spółki z przyczyn formalnych. Wyjaśnił, że projekt Spółki pozostał wybrany do "dofinansowania" tym samym proces jego oceny został zakończony. Natomiast odstąpienie od zawarcia umowy z wnioskodawcą na podstawie uchwały Zarządu Województwa z dnia 10 listopada 2009r. Nr [...] nastąpiło z powodu wystąpienia dodatkowych okoliczności, nie podlegających ocenie instytucji rozpatrującej protesty. Wojewoda pouczył wnioskodawcę, że może skierować wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy do ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego bądź też może skorzystać z innych możliwości prawnych. W dniu 6 stycznia 2010r. Spółka złożyła do Zarządu Województwa wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w związku z odstąpieniem od dofinansowania projektu nr [...] zarzucając, że odmowa zawarcia umowy o dofinansowanie narusza art. 29 ust. 4 pkt 1 i art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. W uchwale z dnia [...] luty 2010r. Nr [...] Zarząd Województwa uznał powyższe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa za niezasadne. W uzasadnieniu wskazał, że żądanie przez Instytucję Zarządzającą potwierdzenia statusu MŚP na dzień podpisania umowy o dofinansowanie jest uprawnione przepisami ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. W dniu 8 stycznia 2010r. została wniesiona przez Spółkę skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie "na czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień wynikających z przepisów prawa - pismo z dnia 26.10.2009r., znak [...] Departamentu Wspierania Przedsiębiorczości Urzędu Marszałkowskiego Województwa P.". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 24 luty 2010r. sygn. akt I SA/Rz 119/10 po rozpoznaniu tej sprawy odrzucił skargę bowiem sprawa nie należała do właściwości sądu administracyjnego. Sąd wyjaśnił, że przepisy postępowania sądowo-administracyjnego nie miały zastosowania w niniejszej sprawie gdyż wyłączał je art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w brzmieniu obowiązującym w dacie składania projektu przez Spółkę. W dniu 15 marca 2010r. za pośrednictwem Zarządu Województwa Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na Uchwałę Zarządu Województwa Nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. zmieniająca uchwałę Nr [...] z dnia [...] maja 2009r. w sprawie dokonania oceny strategicznej i wyboru projektów do dofinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach działania 1.1 Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości, Schemat B Bezpośrednie dotacje inwestycyjne Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa P. na lata 2007-2013, w zakresie odstąpienia od dofinansowania projektu pod tytułem "Wzrost krajowej i międzynarodowej konkurencyjności i innowacyjności poprzez wdrożenie innowacji technologicznych oraz unowocześnienie procesu organizacyjnego w firmie B. w W G. " (nr rejestru wniosku: [...] ). Zaskarżonej uchwale zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. naruszenie przepisu art. 29 ust. 4 pkt 1 oraz art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie, naruszenie przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (tj. Dz.U. z 2007r. Nr 59, poz. 404, ze zm.) także poprzez niewłaściwe zastosowanie. Skarżąca Spółka na podstawie art. 147 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej: p.p.s.a.) wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej odstąpienia od dofinansowania projektu strony skarżącej pod tytułem "Wzrost krajowej i międzynarodowej konkurencyjności i innowacyjności poprzez wdrożenie innowacji technologicznych oraz unowocześnienie procesu organizacyjnego firmie B. w G. " - § 2 pkt 6 uchwały oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi przedstawiono przebieg dotychczasowego postępowania oraz wskazano, iż Instytucja Zarządzająca nałożyła na Spółkę obowiązek przedłożenia oświadczenia o wielkości przedsiębiorstwa na podstawie niezatwierdzonego sprawozdania finansowego za rok 2008. Działanie takie oznacza formułowanie wymogów nie mających podstaw ani w bezwzględnie obowiązujących przepisach prawa ani w regułach konkursowych ustalonych przez samą Instytucję Zarządzającą. W rezultacie prowadziło ono do podjęcia uchwały będącej przedmiotem skargi. Domaganie się od wnioskodawców - w tym od Spółki - jakichkolwiek dokumentów nie objętych regułami ogłoszonego konkursu narusza art. 29 ust. 4 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Jest bowiem oczywistym przejawem nałożenia dodatkowego obowiązku na podmiot ubiegający się o dofinansowanie. Działanie powoduje też naruszenie przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów. Jeżeli bowiem od wnioskodawcy, którego projekt został wyłoniony do dofinansowania wymaga się przedkładania dodatkowych dokumentów, co nie ma oparcia w żadnych przepisach prawa, to musi to zostać zakwalifikowane właśnie w ten sposób. Tym samym organ podejmując zaskarżoną uchwałę naruszył także art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Skarżąca wskazała, że skarga winna zostać rozpoznana przez Sąd mimo treści art. 37 ustawy o zasadach polityki rozwoju obowiązującej w dacie złożenia projektu przez skarżącą. Podkreśliła, że Trybunał Konstytucyjny wprawdzie postanowieniem z dnia 15 grudnia 2008r. (K 32/07) umorzył postępowanie w sprawie z wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o stwierdzenie niekonstytucyjności art. 37 w/w ustawy w zakresie w jakim wyłącza zastosowanie przepisów dotyczących postępowania sądowo-administracyjnego do procedury ubiegania się o dofinansowanie. Jednakże przesłanką umorzenia były zmiany legislacyjne art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju odpowiadające postulatom podniesionym we wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich. Dlatego zdaniem skarżącej, należy uznać, że przepis art. 37 omawianej ustawy w zakresie w jakim wyłączał zastosowanie przepisów o postępowaniu sądowo-administracyjnym do procedury ubiegania się o dofinansowanie - utracił domniemanie konstytucyjności, co uzasadnia pominięcie tego przepisu przez Sąd przy rozpoznaniu skargi i wydanie wyroku wprost na podstawie Konstytucji. Na zasadność swoich twierdzeń skarżąca powołała się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił między innymi, iż problem trudności interpretacyjnych związanych z kwestią momentu i sposobu badania statusu przedsiębiorstwa na podstawie przepisów rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 6 sierpnia 2008r. nr 800/2008 dotyczy zarówno potencjalnych beneficjentów pomocy dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw jak i Instytucji Zarządzających odpowiedzialnych za prawidłową realizację programów. Wskazano, iż zostały podjęte działania zmierzające do zgłoszenia Komisji Europejskiej potrzeby pilnego sprostowania polskiej wersji językowej załącznika nr 1 do powołanego rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Niewątpliwe w sprawie jest to, że konkurs o dofinansowanie, w ramach którego Spółka zgłosiła projekt pn. "Wzrost krajowej i międzynarodowej konkurencyjności i innowacyjności poprzez wdrożenie innowacji technologicznych oraz unowocześnienie procesu organizacyjnego w firmie B. w G. ", mieszczący się w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa Podkarpackiego na lata 2007-2013, został ogłoszony we wrześniu 2008r. Tak więc, do konkursu tego miała zastosowanie procedura, określona w ustawie z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym do dnia nowelizacji tej ustawy, która weszła w życie w dniu 20 grudnia 2008r., na podstawie art. 18 ustawy z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz. U. Nr 216, poz. 1370), stanowiącego że ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkami przewidzianymi w pkt 1 i 2. Skoro zatem, w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 grudnia 2008r., przepis art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przewidywał, że do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie niniejszej ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz przepisów dotyczących postępowania sądowoadministracyjnego, to skarga dotycząca takiego dofinansowania nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Dopiero bowiem po nowelizacji ww. przepisu art. 37, otwarta została droga do stosowania w tym postępowaniu przepisów dotyczących postępowania sądowo-administracyjnego. Wynika to także z przepisów przejściowych określonych w art. 8 i art. 14 ustawy z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz.U. nr 216, poz. 1370 zwanej dalej ustawą z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie niektórych ustaw, stanowiących, że przepisów ustaw zmienianych w art. 3 i 6, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą nie stosuje się do wojewódzkich programów rozwoju, które zostały przyjęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (art. 8 ust. 1) oraz, że przepisów ustawy zmienianej w art. 6, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie stosuje się do konkursów ogłoszonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (art. 14 ust. 1); a postępowanie odwoławcze toczy się na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ukazania się ogłoszenia o rozpoczęciu konkursu (art. 14 ust. 2). Mając na uwadze podniesione okoliczności, wobec tego, że niniejsza sprawa dotyczy konkursu, który ogłoszony został przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności, tj. przed 20 grudnia 2008r., zastosowanie będzie mieć regulacja wykluczająca możliwość zastosowania przepisów postępowania sądowo-administracyjnego, w tym też możliwość złożenia skargi na podstawie przepisu art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Dopuszczenie możliwości złożenia skargi na podstawie wskazanego przepisu oznaczałoby bowiem ominięcie przepis art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 grudnia 2008r. Przepis ten, jak już wskazano na wstępie, zamykał drogę do stosowania, w postępowaniu w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, przepisów dotyczących postępowania sądowo-administracyjnego. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd zauważa, że Trybunał Konstytucyjny w sprawie (K 32/07) nie orzekł o niekonstytucyjności przepisu art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 grudnia 2008r., a jedynie postanowieniem z dnia 15 grudnia 2008r. umorzył postępowanie. W uzasadnieniu postanowienia podniósł, że skoro utracił moc przepis art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju i zastąpiono go przepisami o innej treści, odpowiadającej postulatom podniesionymi we wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, zachodzi przesłanka z art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U. Nr 102, poz. 643 ze zm.) do umorzenia postępowania z powodu zbędności wydania wyroku. Należy zaznaczyć, że od dnia 8.10.2000r. Trybunał Konstytucyjny nie umarza postępowania nawet jeżeli akt normatywny w zakwestionowanym zakresie utracił moc obowiązującą przed wydaniem orzeczenia przez Trybunał, w sytuacji jeżeli jest to konieczne dla ochrony konstytucyjnych wolności i praw. W sprawie (K 32/07) Trybunał Konstytucyjny nie skorzystał z tego uprawnienia i nie dokonał oceny zgodności art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju z Konstytucją w zakwestionowanym przez Rzecznika Praw Obywatelskich zakresie. Ponadto należy zaznaczyć, że ustawodawca na mocy przepisów przejściowych (art. 8 i art. 14) ustawy z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie niektórych ustaw zachował regulację wyłączającą zastosowanie przepisów dotyczących postępowania sądowo administracyjnego do konkursów ogłoszonych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie niektórych ustaw co oznacza, że po wydaniu przez Trybunał Konstytucyjny postanowienia z dnia 15 grudnia 2008r. w sprawie (K 32/07) zakwestionowany przepis art. 37 omawianej ustawy w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 grudnia 2008r. zachował moc obowiązującą do konkursów ogłoszonych do tego dnia. Reasumując powyższe nie można zasadnie twierdzić, że art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zakresie w jakim wyłącza zastosowanie przepisów o postępowaniu sądowo-administracyjnym do procedury ubiegania się o dofinansowanie do konkursów ogłaszanych przed dniem 20.12.2008r. - utracił domniemanie konstytucyjności. W konsekwencji Sąd orzekający przy rozpoznaniu niniejszej sprawy nie może pominąć stosowania przepisu art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w brzmieniu obowiązującym do dnia 19.12.2008r. Odnosząc się do przywołanych w skardze orzeczeń Sąd zauważa, że tak uchwała NSA z dnia 7 grudnia 2009r. I OPS 9/09 jak i wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 29 października 2009r. III SA/Wr 141/09 nie dotyczą kwestii rozważanej na gruncie niniejszej sprawy, bowiem dotyczą sytuacji zaistniałych po orzeczeniu przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności określonych przepisów. Uchwała NSA z dnia 7 grudnia 2009r. I OPS 1/09 dotyczy sytuacji, w której po wniesieniu skargi kasacyjnej przez stronę, Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane zaskarżone orzeczenie, a niekonstytucyjny przepis nie został wskazany w podstawach kasacyjnych. Wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 29 października 2009r. sygn. akt III SA/Wr 141/09 dotyczy prawa sądu do odmowy zastosowania przepisów, co do których Trybunał stwierdził niekonstytucyjność, ale odroczył utratę mocy obowiązującej tych przepisów nie wskazując czy w okresie odroczenia akt zdyskwalifikowany konstytucyjnie lecz niederegowany może być stosowany. Skarżący przywołał też pogląd NSA - Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrażony w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 lutego 2002r. I SA/Po 461/01 w kwestii dopuszczalności odstępowania przez Sąd od stosowania konkretnego przepisu ustawy wówczas, gdy z powodu utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego nie może się wypowiedzieć Trybunał Konstytucyjny, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podziela tego poglądu. Stosownie do art. 178 ust. 1 Konstytucji sędzia ma obowiązek przestrzegania Konstytucji i ustaw. Wprawdzie art. 8 ust. 2 Konstytucji RP wynika obowiązek każdego sądu stosowania postanowień Konstytucji we wszystkich sytuacjach, gdy będą one dotyczyły rozpatrywanej sprawy, jednakże brak jest podstaw do przyjęcia, aby wymieniony przepis mógł być również wykorzystywany do usuwania niezgodności między ustawami a Konstytucją. W tym zakresie należy odwołać się do stanowiska sformułowanego w wyroku pełnego składu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 2001r. P 4/99. Otóż w orzeczeniu tym Trybunał wyraził pogląd, że bezpośrednie stosowanie Konstytucji nie oznacza kompetencji do kontroli konstytucyjności obowiązującego ustawodawstwa przez sądy i inne organy powołane do stosowania prawa. Tryb tej kontroli jak stwierdził Trybunał został bardzo wyraźnie i jednoznacznie ukształtowany przez samą Konstytucję. Artykuł 188 Konstytucji zastrzega do wyłącznej kompetencji Trybunału orzekanie o wymienionych w nim sprawach bez względu na to, czy rozstrzygnięcie ma mieć charakter powszechnie obowiązujący, czy też ma się ograniczyć do konkretnej sprawy (porównaj Glosa do wyroku NSA OZ w Poznaniu z dnia 14 luty 2002r. I SA/Po 461/01 Romana Hausera i Andrzeja Kabata, OSP 2/2003). Ponadto powyższy wyrok NSA z dnia 14 lutego 2002r. nie dotyczy też bezpośrednio kwestii rozważanej w niniejszej sprawie, bowiem umorzenie postępowania przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie z wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o stwierdzenie, że art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju jest niezgodny z Konstytucją nastąpiło na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997r. o Trybunale Konstytucyjnym a nie na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, która to podstawa prawna do umorzenia postępowania przez Trybunał Konstytucyjny była przedmiotem rozważań NSA w sprawie NSA OZ Poznań w sprawie I SA/Po 461/01. W tej sytuacji, skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 a p.p.s.a.