I SA/Kr 698/10

Sygn. akt I SA/Kr 698/10 | | P O S T A N O W I E N I E Dnia 9 czerwca 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maja Chodacka, Sędziowie: WSA Grażyna Firek (spr.), WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2010r., sprawy ze skargi D. J. i B. B., na rozstrzygnięcie Urzędu Marszałkowskiego, z dnia 25 marca 2010r. Nr [...], w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, postanowił: - zawiesić postępowanie sądowe - postanowienia z dnia 9 czerwca 2010 roku Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte wskutek skargi D. J. i B. B. na rozstrzygnięcie Urzędu Marszałkowskiego Województwa z 25 marca 2010 roku, znak [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu. Zaskarżony akt został wydany na podstawie art. 30b ustawy z dnia 6 grudnia 2006 roku o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 roku, Nr 84, poz. 712 ze zm.). Postanowieniem z dnia 24 listopada 2009r., sygn. akt V SA/Wa 1613/09, (uzupełnionym postanowieniem z dnia 8 marca 2010 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne – czy art. 5 pkt 11, art. 30a ust. 1 i 2, art. 30b ust. 1 i 2 oraz art. 37 ustawy. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zakresie w jakim wyłącza w tym postępowaniu przepisy k.p.a. i zezwala – w ramach systemu realizacji programu operacyjnego – na kreowanie systemu środków odwoławczych przysługujących wnioskodawcy w trakcie naboru projektów, które pozostają poza konstytucyjnym systemem źródeł prawa powszechnie obowiązującego, jest zgodny z art. 2, art. 7, art. 31 ust. 3 w zw. z art. 32 ust. 1 oraz art. 87 Konstytucji. Pytanie prawne zostało zarejestrowane w Trybunale Konstytucyjnym pod sygnaturą P 9/10. Skarżący w piśmie procesowym z 9 czerwca 2010 roku zwrócili się o niezawieszanie postępowania sądowoadministracyjnego. Podnieśli, że na wyrok Trybunału Konstytucyjnego oczekuje się około dwóch lat, a przed rozstrzygnięciem zostanie ostatecznie zamknięty konkurs z roku 2009, którego dotyczy sprawa. Zatem po ewentualnym rozstrzygnięciu co do zgodności przepisów ustawy z Konstytucją RP, bez względu na jego treść, postępowanie w niniejszej sprawie będzie już bezprzedmiotowe. Skarżący wnieśli o rozpatrzenie sprawy w istniejącym stanie prawnym, zwracając uwagę, że po rozstrzygnięciu o ewentualnej niekonstytucyjności przepisów stronom będzie przysługiwać skarga o wznowienie postępowania sądowego. W tym samym piśmie procesowym skarżący domagali się zastosowania środków ochrony praw, nieprzewidzianych w prawie krajowym, w tym w szczególności wydania nakazu wstrzymania ogłaszania przez instytucję pośredniczącą nowych naborów wniosków o dofinansowanie projektów ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Budżetu Państw. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.- dalej p.p.s.a.), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Użyte w powołanym przepisie sformułowanie "może" wydaje się sugerować, że zawieszenie postępowania sądowego w razie zawisłości przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy innej, ale mogącej wpłynąć na wynik sprawy rozpoznawanej aktualnie jest jedynie uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Trzeba jednak wskazać, że sędziowie w zakresie orzekania są związani zarówno Konstytucją RP, jak i ustawami (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP), z drugiej strony zaś – również ich wiąże zasada bezpośredniego stosowania przepisów ustawy zasadniczej (art. 8 ust. 2 Konstytucji), z której wynika, iż posiadają one charakter wiążący. Oznacza to, iż możliwa jest sytuacja, w której Sąd będzie miał wątpliwości co do zgodności przepisów rangi ustawowej z Konstytucją RP, nie mając jednocześnie kompetencji do samodzielnego rozstrzygnięcia tej kwestii. Wówczas – związany nakazem stosowania przepisów Konstytucji RP – nie może podejmować orzeczenia w oparciu o przepisy, które w jego ocenie są z Konstytucją sprzeczne, nawet usprawiedliwiając to późniejszą możliwością wznowienia postępowania. Sąd może w takiej sytuacji na zasadzie art. 193 Konstytucji RP wystąpić z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. W orzecznictwie podkreśla się, że możliwość takiego wystąpienia, w wypadku uzasadnionych wątpliwości co do zgodności ustawy z Konstytucją, przeradza się w obowiązek sądu (tak Sąd Najwyższy w wyrokach z 3 grudnia 2008 roku, sygn. akt V CSK 310/08, Lex Omega nr 484695; z 24 czerwca 2004 roku, sygn. akt III CK 536/02, Lex Omega nr 172784; z 27 marca 2003, sygn. akt V CKN 1811/00, Lex Omega nr 521816). Analogicznie, jeżeli wątpliwości co do zgodności ustawy z Konstytucją pojawią się wówczas, kiedy inny sąd zadał już pytanie prawne o konstytucyjność tego samego przepisu ustawy, sąd orzekający w danej sprawie – nie mogąc samodzielnie tej kwestii rozstrzygać, a jednocześnie uznając przepisy ustawy za niekonstytucyjne – winien postępowanie zawiesić. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela wątpliwości, podniesione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu powołanego wyżej postanowienia o przedstawieniu pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu. W szczególności uzasadnione wątpliwości co do zgodności z Konstytucją RP budzi treść art. 30b ust. 1 ustawy o zasadach polityki rozwoju, pozwalający stronie wnosić środki odwoławcze, przewidziane w systemie realizacji programu operacyjnego, w terminie, trybie i na warunkach tam określonych. W ocenie Sądu jest to sprzeczne to art. 2, art. 7 i art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, a zatem zasadę państwa prawnego, działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa, a także wykracza poza zamknięty katalog źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Sąd stanął jednocześnie na stanowisku, że orzekanie na podstawie przepisów ustawy, które są sprzeczne z normami Konstytucji, naruszyłoby jej art. 8 ust. 2. Trzeba w tym miejscu wskazać, że argumentacja zawarta w piśmie z dnia 9 czerwca 2010 roku, powołująca się na późniejszą możliwość wznowienia postępowania sądowego, nie jest zasadna. Zdaniem Sądu dokładnie te same argumenty mogą zostać powołane jako uzasadnienie zawieszenia postępowania do chwili wydania wyroku przez Trybunał Konstytucyjny. Odnośnie wniosku o zastosowanie "środków ochrony praw, nieprzewidzianych w prawie krajowym, w tym w szczególności wydania nakazu wstrzymania ogłaszania przez instytucję pośredniczącą nowych naborów wniosków", Sąd nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Tak szeroki zakres tymczasowej ochrony, jaki chcieliby uzyskać skarżący, znacząco wykracza poza ramy niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej. Na gruncie zawartej w przepisach krajowych art. 61 § 3 p.p.s.a. możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego słusznie się podkreśla, że oprócz interesu skarżącego należy mieć na uwadze interes prawny innych uczestników postępowania, a także możliwość powstania po ich stronie znaczącej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z 15 października 2008 roku, sygn. akt II OZ 1051/08, Lex Omega nr 527661; z 30 września 2008 roku, sygn. akt I OZ 730/08, Lex Omega nr 493787; z 12 czerwca 2008 roku, sygn. akt II OZ 588/08, Lex Omega nr 493599). Tym bardziej w ocenie Sądu nie jest możliwe przyznanie tymczasowej ochrony, która w swej istocie dotknęłaby innych wnioskodawców, czyli osoby, nie będące ani stronami, ani uczestnikami niniejszego postępowania – groziłaby im znaczna szkoda oraz skutki trudne do odwrócenia, a jednocześnie nie przysługiwałoby prawo do zaskarżenia postanowienia sądu. Mając powyższe na uwadze, Sąd zawiesił postępowanie do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie o sygnaturze akt P 9/10, za podstawę przyjmując art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.