II GSK 1220/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-12-20

Skład orzekający: Stanisław Gronowski, Czesława Socha, Jacek Czaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ujawnienie kształtu elementu wynalazku w innym, wcześniejszym rozwiązaniu, nawet jeśli nie stanowiło ono istoty tego rozwiązania, może być podstawą do uznania, że wynalazek nie spełnia kryterium nowości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ujawnienie kształtu elementu wynalazku w innym, wcześniejszym rozwiązaniu, nawet jeśli nie stanowiło ono istoty tego rozwiązania, może być podstawą do uznania, że wynalazek nie spełnia kryterium nowości. Stan techniki jest pojęciem szerokim i obejmuje wszystko, co zostało udostępnione do wiadomości powszechnej, w tym informacje zawarte w zgłoszeniach wynalazków, nawet jeśli nie były one istotą tych rozwiązań. Sąd oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieuzasadnione.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła unieważnienia patentu na wynalazek polegający na kształcie zgrzebła przenośnika. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej unieważnił patent, uznając, że wynalazek nie spełnia kryterium nowości, ponieważ jego cechy techniczne były widoczne w wcześniejszym niemieckim rozwiązaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na tę decyzję. Spółka R. F. M. "R." S.A. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących nowości wynalazku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie NSA Czesława Socha del. WSA Jacek Czaja (spr.) Protokolant Szymon Janik po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. F. M. "R." S.A. w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 9 czerwca 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 192/10 w sprawie ze skargi R. F. M. "R." S.A. w R. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu na wynalazek oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 9 czerwca 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 192/10, oddalił skargę R. F. M. "R." S.A. z siedzibą w R. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu. Sąd pierwszej instancji przyjął za podstawę tego rozstrzygnięcia następujące ustalenia. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej decyzją z dnia [...] października 2009 r., nr [...], na podstawie art. 246 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm. – dalej p.w.p.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił patent [...] udzielony na wynalazek pt.: "[...]" na rzecz R. F. M. "R." S.A. z siedzibą w R. Decyzja ta wydana została na skutek sprzeciwu PPUH "W." z siedzibą w R. (wnioskodawca) wobec decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. o udzieleniu patentu [...] pt.: "[...]" z pierwszeństwem od dnia [...] sierpnia 2003 r. – na rzecz R. F. M. "R." S.A. z siedzibą w R. (uprawniony). Urząd Patentowy wskazał, że w ocenie zdolności patentowej ujawnionego rozwiązania liczy się jego nowość, nieoczywistość i stosowalność, a nie droga jaką pokonać musiał wynalazca dochodząc do ostatecznej, zgłoszonej do opatentowania formy (wersji) wynalazku. Zdaniem organu, sposób opisania cech technicznych użyty w zastrzeżeniu niezależnym w całości można zastosować do opisania kształtu tożsamych elementów ujawnionych w rozwiązaniu [...] i widocznych w dokumentacji rysunkowej tego rozwiązania. Organ stwierdził, że nie jest istotny fakt, iż zakres cech wyróżniających rozwiązanie [...] wskazany w zastrzeżeniach tego zgłoszenia, dotyczył innych zagadnień niż rozwiązanie [...]. Ważne jest, że cechy techniczne wskazane w spornym rozwiązaniu są widoczne także w rozwiązaniu niemieckim. Zdaniem organu nie można uznać za wystarczający argument wnioskodawcy, że rozwiązanie zostało ujawnione przed datą zgłoszenia, co wynika z faktu sprzedaży kopalni "A." przenośnika zgrzebłowego "R. [...]" zawierającego w swoim wyposażeniu zgrzebła o kształcie ściśle odpowiadającym zgrzebłom będącym przedmiotem zgłoszenia, czego dowodem była faktura nr [...] z dnia [...] marca 2003 r. i rysunki załączone do dokumentacji techniczno-ruchowej przenośnika. W ocenie organu wnioskodawca nie wykazał ponad wszelką wątpliwość, że sprzedaż ta była elementem wprowadzenia na rynek odpowiedniego wyrobu, którą można byłoby uznać za "udostępnienie do wiadomości powszechnej" w rozumieniu art. 25 ust. 2 p.w.p. Jak wynika z dokumentacji, przekazanie kopalni przenośnika zgrzebłowego w wersji dostosowanej do konkretnych potrzeb towarzyszyło porozumienie dotyczące wykonania szeregu doświadczeń i obserwacji dotyczących parametrów pracy przenośnika, stopnia i tempa zużycia elementów, parametrów eksploatacyjnych oraz porozumienie o przekazaniu wraz z przenośnikiem 528 szt. zgrzebeł nowej konstrukcji do prób eksploatacyjnych, będących przedmiotem spornego patentu. Tak więc porozumienie dotyczące prób eksploatacyjnych nowej generacji zgrzebeł nie było formą "udostępnienia rozwiązania do wiadomości powszechnej. Oddalając skargę na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zgodnie z definicją patentu zawartą w art. 24 p.w.p. patenty są udzielane na wynalazki, które są nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania, bez względu na dziedzinę techniki. Rozwiązania nie uważa się za nowe, jeśli jest częścią stanu techniki (art. 25 ust.1 p.w.p.), a przy merytorycznej ocenie nowości rozwiązania konieczne jest uwzględnienie w zasadzie całego stanu techniki. Zgodnie z art. 25 ust. 2 i 3 p.w.p. przez stan techniki rozumie się wszystko to, co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób. Za stanowiące część stanu techniki uważa się również informacje zawarte w zgłoszeniach wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnione do wiadomości powszechnej, pod warunkiem ich ogłoszenia w sposób określony w ustawie. Zdaniem Sądu zarzut braku nowości rozwiązania jest słuszny. Przeciwstawione rozwiązania zawierają cechy techniczne opisane w części znamiennej zastrzeżenia spornego rozwiązania i widoczne są w ujawnionych konstrukcjach. Istota tych rozwiązań dotyczy innych zagadnień niż kształt "płetwy" zgrzebła przenośnika, ale rysunki jednoznacznie ten kształt wskazują, a więc został on ujawniony i stał się elementem "stanu techniki" w rozumieniu art. 25 ustawy p.w.p. Użyte w części znamiennej zastrzeżenia patentu [...] sformułowania można odnieść do kształtu płetw, jako podważające jego nowość. Redagując zastrzeżenia patentowe zgłaszający może dążyć do uzyskania możliwie szerokiego zakresu praw wyłącznych używając odpowiednio ogólnych sformułowań opisujących te cechy. Musi jednak brać pod uwagę fakt, że im ogólniejsze będą użyte sformułowania, tym większe prawdopodobieństwo istnienia rozwiązań na podstawie których można podważyć nowość lub poziom wynalazczy analizowanego rozwiązania. Cechy techniczne wskazane w zastrzeżeniu spornego rozwiązania są cechami mogącymi podlegać prawom wyłącznym z patentu. Sąd pierwszej instancji powołał się także na pogląd Urzędu Patentowego, który odrzucił argument wnioskodawcy co do ujawnienia patentu przed datą zgłoszenia, przez fakt sprzedaży przenośnika wyposażonego w zgrzebła o identycznej budowie jak zgrzebła chronione spornym patentem, bowiem wnoszący sprzeciw nie wykazał, że fakt sprzedaży przenośnika kopalni "A." oznaczał "udostępnienie do wiadomości powszechnej" w rozumieniu art. 25 ust. 2 ustawy p.w.p. Sprzedaży towarzyszyła umowa dotycząca badań eksploatacyjnych przenośnika i możliwości dokonywania zmian wynikających z tych badań, między innymi także zmian kształtu "płetw" stosowanych zgrzebeł. Sąd stwierdził ponadto, że niewskazanie właściwej podstawy prawnej decyzji, którą jest art. 24 p.w.p., nie miało wpływu na wynik sprawy. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyła R. F. M. R. S.A. i zaskarżając to rozstrzygnięcie w całości, wniosła o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła: I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - naruszenie art. 3 ust. 2 pkt. 1 p.p.s.a. polegające na zaniechaniu obowiązku kontroli decyzji Urzędu Patentowego i przyjęciu przez WSA błędnego stanu faktycznego sprawy, - naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. polegające na nieprzeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego, co doprowadziło do unieważnienia patentu nr [...], - naruszenie art. 145 §1 pkt. 1 p.p.s.a. polegające na jego niezastosowaniu, co doprowadziło do unieważnienia patentu nr [...], - naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, przez co WSA nie zbadał wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, nie przeprowadził dowodów koniecznych do wyjaśnienia sprawy i poczynił błędne ustalenia faktyczne, - naruszenie art. 8 k.p.a. w związku z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nieuzasadnione podtrzymanie przez WSA decyzji Urzędu Patentowego, co doprowadziło do diametralnie odmiennej od poprzednio przyjętej oceny tego samego stanu faktycznego wobec tej samej osoby i w konsekwencji unieważnienia patentu nr [...], II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie: - art. 24 w zw. z art. 25 p.w.p. w związku z art. 25 p.w.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie, tj. przyjęcie, przy braku istnienia ku temu dowodów, że zgłoszony wynalazek nie spełniał kryterium nowości, co doprowadziło do unieważnienia patentu nr [...], - naruszenie art. 63 ust. 2 p.w.p. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy przepis ten powinien zostać zastosowany, bowiem dotyczy postępowań związanych z wykładnią zakresu ochrony patentowej, w tym postępowania o unieważnienie patentu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podniósł, że naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 3 ust. 2 pkt. 1 p.p.s.a. polega na zaniechaniu kontroli decyzji Urzędu Patentowego przez WSA poprzez bezkrytyczne przyjęcie błędnego zrozumienia opisu patentu. Podtrzymanie decyzji Urzędu Patentowego bez skorygowania błędnych wniosków przez WSA miało istotny wpływ na wynik sprawy, doprowadziło bowiem do jednostronnej oceny przedmiotu sprawy i błędnego zastosowania art. 24 w związku z art. 25, a konsekwencji do bezpodstawnego unieważnienia patentu nr [...]. W ocenie wnoszącego skargę naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. polegało na nieprzeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego co, mając istotny wpływ na wynik sprawy, doprowadziło do unieważnienia patentu nr [...]. Zgodnie z dyspozycją powołanego przepisu sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tymczasem WSA nie prowadził żadnego postępowania dowodowego, oparł się w całości na materiale dowodowym przekazanym wraz z aktami sprawy przez Urząd Patentowy, opierając się, na zgromadzonym materiale jak i na błędnych wnioskach merytorycznych wyciągniętych przez tenże organ. Naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. polegało na niezastosowaniu normy wynikającej z dyspozycji powołanego przepisu, tj. nieuwzględnieniu skargi wniesionej w imieniu R. F. M. R. S.A. do WSA na decyzję Urzędu Patentowego. Zdaniem wnoszącego skargę materiał dowodowy zebrany w sprawie, szczególnie opis i ilustracje wynalazku [...] w żaden sposób nie mógł być podstawą unieważnienia patentu. Wnoszący skargę podniósł, że patent niemiecki [...], będący podstawą sprzeciwu i podstawą unieważnienia prawa wyłącznego był znany Urzędowi Patentowemu RP w fazie postępowania zgłoszeniowego. Urząd Patentowy pomimo posiadania tej informacji nie wskazywał jednakże tego dokumentu jako podstawy do ewentualnej odmowy do udzielenia prawa wyłącznego na przedmiot zgłoszenia [...] ([...]). Dokument [...] nie był wykazywany jako brany pod uwagę w raporcie z dnia [...].02.2007r. z badania stanu techniki do zgłoszenia [...]. W takiej sytuacji Sąd Administracyjny obowiązany był uwzględnić skargę i uchylić decyzje Urzędu Patentowego. W zakresie zarzutu naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a. wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że WSA nie zbadał wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i nie przeprowadził dowodów koniecznych do wyjaśnienia sprawy i w konsekwencji poczynił błędne ustalenia faktyczne. W sytuacji, gdy w postępowaniu o unieważnienie patentu uznano, że rozwiązanie to nie ma jakiejkolwiek zdolności wynalazczej (nie jest nowe), gdyż skarżąca nie stworzyła nowego rozwiązania, a tylko powieliła rozwiązanie niemieckie, doszło do całkowitego zdyskwalifikowania wynalazku, na który udzielono prawa wyłącznego. Wobec tak diametralnie odmiennej oceny Urzędu Patentowego (w stosunku do decyzji o udzieleniu prawa) rozpoznający sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien zanalizować tę sytuację wnikliwie i rozważyć konieczność przeprowadzenia przez Urząd Patentowy dowodu z opinii biegłego. Naruszenie art. 8 k.p.a. w związku z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w ocenie autora skargi kasacyjnej, polegało na niezastosowaniu powołanych przepisów oraz nieuzasadnionym podtrzymaniu przez WSA decyzji Urzędu Patentowego. Powołane przepisy kodeksu postępowania administracyjnego statuują zasadę zaufania obywateli do organów państwowych w zakresie powierzonych im spraw i sposobu załatwienia tych spraw a także szczegółowego i przekonywującego uzasadnienia wydanych decyzji. Treść uzasadnienia oddalającego skargę przeczy powyższym zasadom. Wywody znajdujące się na stronie 6 uzasadnienia wyroku wyraźnie świadczą o braku zrozumienia istoty wynalazku. Powyższe w sposób oczywisty prowadzi do błędnego uzasadnienia rozstrzygnięcia i zarazem obrazy przepisów postępowania uregulowanych w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Naruszenie prawa materialnego - art. 24 w zw. z art. 25 p.w.p. w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną polegać miało na niewłaściwym zastosowaniu i przyjęciu, przy braku istnienia dowodów, że zgłoszony wynalazek nie spełniał kryterium nowości, co doprowadziło do unieważnienia patentu [...]. Autor skargi kasacyjnej podniósł, że WSA wskazał na istotne różnice konstrukcyjne pomiędzy rozwiązaniem według patentu nr [...], a przeciwstawionymi rozwiązaniami ujawnionymi w przeciwstawionych dokumentach patentowych. Istota tych rozwiązań dotyczy innych zagadnień niż kształt "płetwy" zgrzebła, ale rysunki jednoznacznie ten kształt wskazują, a więc został on ujawniony i stał się elementem "stanu techniki" w rozumieniu art. 25 p.w.p. Zdaniem autora skargi kasacyjnej rozwiązanie według patentu [...] jako inne (odmienne) od znanych z przeciwstawionych dokumentów patentowych jest nowe (art. 25 p.w.p.), albowiem przy wykładni zastrzeżeń patentowych, determinujących zakres udzielonej ochrony patentowej (art. 63 p.w.p.), nie można dowolnie przyjmować teorii ekwiwalentności. Skoro istota przeciwstawionych rozwiązań dotyczy innych zagadnień, to nie mogą one stanowić podstawy do unieważnienia udzielonego patentu [...]. W zakresie naruszenia art. 63 w zw. z art. 24 p.w.p. w związku z art. 25 p.w.p. w ocenie autora skargi kasacyjnej istotna usterka zaskarżonego wyroku polega na tym, że przy braku spójności pomiędzy treścią zastrzeżenia patentowego determinującego zakres ochrony patentu, a materiałem ilustracyjnym towarzyszącym zgłoszeniu (będącym składową dokumentu patentowego), niedopuszczalna jest wykładnia treści zastrzeżenia patentowego w oparciu o rysunek (art. 63.2 p.w.p.) jak uczynił to WSA w W. Zgodnie z treścią art. 63 ust. 2 zdanie drugie p.w.p. opis wynalazku i rysunki mogą służyć do wykładni zastrzeżeń patentowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 1. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania sądowego. Zakres rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny jest więc ograniczony do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, poza nieważnością postępowania sądowego, która w sprawie niniejszej nie zachodzi. 2. Mając na uwadze konstrukcję wniesionej skargi kasacyjnej, w pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, które to zarzuty prowadzą autora skargi kasacyjnej do wniosku, iż Sąd pierwszej instancji zaniechał kontroli decyzji Urzędu Patentowego, czym naruszył art. 3 ust. 2 pkt. 1 p.p.s.a. 3. W ocenie autora skargi kasacyjnej Sąd naruszył art. 106 § 3 p.p.s.a., co miało polegać na nieprzeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego, a to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do unieważnienia patentu nr [...]. Przechodząc do oceny tego zarzutu przypomnieć należy, że zgodnie z przepisem art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, przy czym – co do zasady – sąd administracyjny nie przeprowadza postępowania dowodowego, bowiem z mocy art. 133 § 1 p.p.s.a. kontrola legalności działania organu administracji przez sąd - w odniesieniu do postępowania dowodowego - obejmuje materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji. Konsekwencją tej zasady jest przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych taki kierunek wykładni art. 106 § 3 p.p.s.a., który respektuje tę zasadę, uznając cytowany przepis za wyjątek od niej. Za ugruntowany należy uznać pogląd wyrażony już kilkakrotnie przez Naczelny Sąd Administracyjny, iż z przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. wynika, że dopuszczenie nowego dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, nie zaś obowiązkiem sądu, a nadto, że brak przeprowadzenia dowodu (czy z urzędu, czy na wiosek) nie może być postrzegane jako naruszenia prawa procesowego, w rozumieniu wskazanego przepisu, przy czym – idąc dalej – zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. może być skutecznie podniesiony tylko wówczas, gdy sąd administracyjny pierwszej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe, a zastosowane przez sąd kryteria oceny wiarygodności dopuszczonych dowodów były oczywiście błędne (por. wyroki NSA z dnia: 24 marca 2010 r., sygn. akt II GSK 528/09; 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt I GSK 1108/09; 23 stycznia 2009 r. sygn. akt II FSK 1475/07). Zauważyć należy, że w rozstrzyganej sprawie Sąd pierwszej instancji nie przeprowadził własnego postępowania dowodowego. Co istotniejsze, autor skargi kasacyjnej nie podjął nawet próby wykazania, że istniały jakiekolwiek dokumenty, które ten Sąd powinien był wziąć pod uwagę, jako istotne dowody w sprawie, a czego nie uczynił, pomimo tego, iż było to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Stosowne wnioski nie były także składane w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. W świetle powyższego ten zarzut skargi kasacyjnej uznać należy za nieuzasadniony. 4. Zarzuty naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a., art. 8 w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wymagają łącznej oceny, bowiem każdy z nich koncentruje się w istocie na kwestionowaniu zasadności (wręcz dopuszczalności) negatywnej oceny waloru nowości oraz posiadania poziomu wynalazczego zgłoszonego rozwiązania, wyrażonej przez Urząd Patentowy na skutek wniosku o unieważnienie patentu, w sytuacji gdy okoliczności te winny być brane pod uwagę przez ten organ w postępowaniu o udzielenie patentu. Zarzuty te – w świetle uzasadnienia skargi kasacyjnej – odnoszą się także do zagadnienia naruszenia prawa materialnego i z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się do nich w dalszej kolejności. Autor skargi kasacyjnej podniósł, że wobec tak diametralnej odmiennej oceny w stosunku do decyzji o udzieleniu prawa ochronnego, Sąd pierwszej instancji powinien "zanalizować tę sytuację wnikliwie i w szczególności rozważyć konieczność przeprowadzenia przez Urząd Patentowy dowodu z opinii biegłego". Zauważyć należy, że zgodnie z przepisem art. 246 ust. 1 i 2 p.w.p. każdy może wnieść umotywowany sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji w ciągu 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa, przy czym – co jest szczególnie istotne – podstawę sprzeciwu stanowią okoliczności, które uzasadniają unieważnienie patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji. Przy tak ustawowo określonej podstawie sprzeciwu, postępowanie prowadzone przez Urząd Patentowy na skutek wniesienia sprzeciwu musi prowadzić do zbadania spełnienia przesłanek z art. 24 p.w.p., a więc, czy zgłoszone rozwiązanie jest nowe, posiada poziom wynalazczy i nadaje się do przemysłowego stosowania. Na zakres takiego badania nie ma wpływu tryb sporny postępowania, w którym jest ono przeprowadzane, a w szczególności ów tryb jest obojętny z punktu widzenia oceny przesłanek z art. 24 p.w.p., bowiem ocena ta nie nie podlega zawężeniu z uwagi na wcześniejsze udzielenie patentu. Jak wynika to z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, Urząd Patentowy poddał wnikliwej ocenie zgłoszony wynalazek przez pryzmat przesłanek z art. 24 p.w.p., przeprowadzając w stosownym zakresie dowody i stwierdzając, że użyty w zastrzeżeniu niezależnym opis cech technicznych w całości można zastosować do opisania kształtu tożsamych elementów ujawnionych w rozwiązaniu [...] i widocznych w dokumentacji rysunkowej tego rozwiązania. Okoliczność ta była istotna w sprawie, czemu dał wyraz Urząd Patentowy w uzasadnieniu swojej decyzji i co w pełni zaaprobował Sąd pierwszej instancji. Ustaleń tych skarga kasacyjna skutecznie nie podważyła. Nie ma bowiem racji autor skargi kasacyjnej kwestionując istotność tej okoliczności z uwagi na to, że skoro kształt ujawniony w rozwiązaniu [...] nie był istotą tego przeciwstawnego rozwiązania, to jego ujawnienie nie może "stanowić stanu techniki dla patentu [...]". Przypomnieć należy, że w myśl art. 25 ust. 2 i 3 p.w.p. przez stan techniki rozumie się wszystko to, co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób, a nadto za stanowiące część stanu techniki uważa się również informacje zawarte w zgłoszeniach wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnione do wiadomości powszechnej, pod warunkiem ich ogłoszenia w sposób określony w ustawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego kształt ujawniony w rozwiązaniu [...] ma charakter informacji zawartej w zgłoszeniu wynalazku w rozumieniu art. 25 ust. 3 p.w.p., a nadto uległ on udostepnieniu w zakresie wskazanym w ust. 2 tego artykułu. W tej kwestii nie ma bowiem znaczenia, co było istotą rozwiązania [...], gdyż stan techniki jest pojęciem szerokim, rozumianym jako wszystko to, co zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w rozumieniu art. 25 ust. 2 i 3 p.w.p., a więc także informacja o kształcie zgrzebła ujawniona w rozwiązaniu [...]. 5. Za niezasadny także należy uznać zarzut naruszenia art. 63 ust. 2 p.w.p. Zgodnie z tym przepisem zakres przedmiotowy patentu określają zastrzeżenia patentowe, zawarte w opisie patentowym, zaś opis wynalazku i rysunki mogą służyć do wykładni zastrzeżeń patentowych. Przepis ten nie miał w ogóle zastosowania w rozstrzyganej sprawie, gdyż Sąd pierwszej instancji ani nie stwierdzał zakresu przedmiotowego patentów, ani nie przeprowadzał wykładni zastrzeżeń patentowych na potrzeby rozstrzygnięcia sprawy, zaś skarga kasacyjna nie uzasadnia skutecznie tego, iż było to w sprawie konieczne. Podkreślić ponadto trzeba, że zastrzeżenia patentowe są redagowane przez uprawnionego, a więc odzwierciedlają subiektywną wolę tego podmiotu i pozostają bez wpływu na ustalenie obiektywnego stanu techniki w rozumieniu art. 25 ust. 2 i 3 p.w.p. 6. Z tych wszystkich względów oraz na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło