II SA/Kr 272/10
WyrokWSA w Krakowie2010-07-22
Skład orzekający: Jacek Bursa, Renata Czeluśniak, Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organizacja ekologiczna, która nie brała udziału w postępowaniu, w którym nie był wymagany udział społeczeństwa, może skutecznie złożyć wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 31 § 1 kpa) oraz przepisy prawa wspólnotowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji naruszył art. 31 § 1 kpa, nie badając przesłanek uzasadniających udział organizacji ekologicznej w postępowaniu, w którym udział społeczeństwa nie był wymagany. W takich przypadkach organizacja może brać udział na zasadach ogólnych, jeśli jej cele statutowe są zgodne z przedmiotem postępowania, a za jej udziałem przemawia interes społeczny. Sąd odrzucił argumentację o bezpośrednim stosowaniu przepisów dyrektyw UE, wskazując na ich prawidłową implementację do polskiego prawa.Stan faktyczny
Towarzystwo na Rzecz Ziemi złożyło wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy Budzów dotyczącej zabezpieczenia przeciwrumowiskowego zbiornika wodnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) umorzyło postępowanie, uznając, że Towarzystwo nie spełniło warunków formalnych do złożenia wniosku, ponieważ postępowanie pierwotne nie wymagało udziału społeczeństwa. Po odmowie ponownego rozpatrzenia sprawy, SKO utrzymało w mocy swoją decyzję. Towarzystwo zaskarżyło decyzję SKO do WSA w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów kpa i prawa wspólnotowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu i zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie : Sędzia WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędzia WSA Krystyna Daniel Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lipca 2010 r. sprawy ze skargi Towarzystwa na Rzecz Ziemi w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 03 grudnia 2009 r., nr: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej Towarzystwa na Rzecz Ziemi w O. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 22 września 2009r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 1, art. 158 § 1 i art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199 poz. 1227), w związku z wnioskiem Towarzystwa na rzecz Ziemi z siedzibą w O. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy Budzów nr [...] wydanej dnia 25 października 2007r., umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na wykonanie projektu robót pn. zabezpieczenie przeciwrumowiskowe zbiornika wodnego Świnna Poręba - potok Droszczyna w km 0+100-1+1000 (od mostu na drodze Zembrzyce - Sułkowice do ok. 1 km w górę) w miejscowości [...], pow. [...], woj. małopolskie - obejmujące budowę zapory przeciwrumowiskowej (powyżej zabudowy mieszkalnej w km ok. 1+000) oraz stabilizację dna koryta potoku, na działkach nr ew. "1", "2", "3", "4", " 5", "6", "7", "8", " 9" "10", "11", "12", "13", "14", "15", "16", "17", "18", "19", "20", "21", "22", "23", "24", "25", położonych w [...]", umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji Wójta Gminy Budzów.
Kolegium, uzasadniając swoją decyzję, wskazało na brak spełnienia warunków formalnych przez Towarzystwo na rzecz Ziemi w O. do skutecznego złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Wnioskodawca z pewnością może zostać uznany za organizację ekologiczną w rozumieniu art. 44 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) ze względu na wykazane cele statutowe, której również przysługuje prawo do udziału w postępowaniu nadzwyczajnym kontroli decyzji administracyjnej. Jednakże udział organizacji ekologicznych według treści cytowanego przepisu ogranicza się do postępowań wymagających udziału społeczeństwa. Zdaniem Kolegium udział społeczeństwa w postępowaniu mającym za przedmiot stwierdzenie nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach powinien był być zapewniony, o ile przeprowadzono by ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Takiej oceny wymaga zgodnie z art. 59 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (..) realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Kolegium przytoczyło popierające to stwierdzenie stanowisko doktryny zawarte w komentarzu do ustawy o udostępnianiu informacji K. G.. Ponieważ nie przeprowadzono postępowania wymagającego udziału społeczeństwa, nie został spełniony wymóg art. 44 ust. 1 ustawy, a zatem Towarzystwu nie przysługuje uprawnienie do skutecznego wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji.
Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpiło do Kolegium Towarzystwo na rzecz Ziemi z siedzibą w O.. Uzasadniając wniosek, zarzucono naruszenie art. 31 § 1 kpa poprzez stwierdzenie, że przepis ten nie ma zastosowania w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oraz naruszenie art. 4 ust. 2 dyrektywy Rady 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (Dz. Urz. UE L 175 z 5 lipca 1985r.) poprzez stwierdzenie, że Towarzystwo na rzecz Ziemi nie ma interesu prawnego do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiotowej sprawie. Wnioskodawca wniósł o zmianę decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy Budzów z dnia 25 października 2007r. We wniosku podniesiono, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem, odrębnym od postępowania zwyczajnego, którego celem jest ustalenie istnienia bądź nieistnienia określonych wad decyzji. Postępowanie w tym przedmiocie toczy się w oparciu o przepisy kodeksu postępowania administracyjnego i na podstawie tych przepisów ustala się krąg osób będących stronami postępowania i uprawnienia innych podmiotów do udziału w nim i składania wniosków. Ponadto Stowarzyszenie podniosło iż posiada uprawnienia do złożenia wniosku wynikające bezpośrednio z prawa wspólnotowego, w sytuacji gdy zakres uznania m.in. dyrektywy 85/337/EWG został przekroczony przez to państwo lub organy administracyjne.
Wyjaśnienia na piśmie przedłożył także inwestor, tj. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K.. Jego zdaniem, wnioskodawca nie ma legitymacji do udziału w postępowaniu w charakterze strony gdyż przeprowadzone postępowanie miało charakter uproszczony. Podniesiono również, że ustawa nie może przyznawać nieograniczonej liczbie osób uprawnień stron w postępowaniu jurysdykcyjnym. Odnośnie zaś postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazano, że zakres podmiotowy postępowania, które zostało zakończone kwestionowanym orzeczeniem powinien być identyczny z postępowaniem o stwierdzenie nieważności. Ponadto strona nie zgodziła się z podanym we wniosku stwierdzeniem jakoby dyrektywa Wspólnoty Europejskiej miała bezpośrednie zastosowanie w systemie prawa polskiego, gdyż nie jest źródłem prawa, a nadto jej adresatem jest państwo, a nie konkretny podmiot i dlatego nie może być podstawą orzeczenia sądowego. Ewentualne kwestionowanie niewłaściwego implementowania tej dyrektywy podlega ocenie państwa członkowskiego, Parlamentu Europejskiego oraz Rady Unii Europejskiej. Kolegium nie może kwestionować prawa, a tylko je stosować, nie mogło więc być mowy o naruszeniu dyrektywy przez SKO.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 3 grudnia 2009r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 kpa, art. 156 § 1 pkt 2 w zw. art. 157 § 1, art. 158 § 1 i art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 44 ust. 1 i 79 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 22 września 2009 r..
Zdaniem Kolegium Towarzystwo na rzecz Ziemi jest wykazaną dokumentami organizacją społeczną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Następnie Kolegium wskazało, że przed wydaniem decyzji ostatecznej przez Wójta Gminy Budzów zostały pozyskane w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia 16 października 2007r. stwierdzające, że planowane przedsięwzięcie nie wymaga określenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, postanowienie Starosty [...] z dnia 10 października 2007r. nieokreślające konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz postanowienie Wójta Gminy Budzów z dnia 16 października 2007r. nieokreślające konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Tym samym decyzja z dnia 25 października 2007r. wydana została w oparciu o tzw. uproszczoną procedurę bez przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Co za tym idzie, nie było to też postępowanie wymagające udziału społeczeństwa.
Odnosząc się do drugiego zgłoszonego zarzutu, Kolegium podało, że przepisy o udziale społeczeństwa zawarte w ustawie o udostępnieniu informacji z 3 października 2008r stanowią wprost transpozycję dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/35/WE z dnia 26 maja 2003r. przewidującej udział społeczeństwa w odniesieniu do sporządzania niektórych planów i programów w zakresie środowiska oraz zmieniającej w odniesieniu do udziału społeczeństwa i dostępu do wymiaru sprawiedliwości dyrektywy Rady 85/337/EWG i 96/61/WE oraz wdrażają postanowienia Konwencji z Aarhus. Przepisy te stanowią też transpozycję postanowień dotyczących udziału społeczeństwa zawartych w szeregu innych dyrektywach. Ponieważ Komisja Europejska zgłosiła zarzut odnośnie nieprawidłowej transpozycji pojęcia "zainteresowana społeczność" z art. 1 ust. 2 dyrektywy 85/337/EWG, konieczne stało się znaczne rozszerzenie zakresu uprawnień przysługujących organizacjom ekologicznym w postępowaniu z udziałem społeczeństwa i w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Zgodnie z art. 1 ust. 2 dyrektywy, przez "zainteresowaną społeczność" należy rozumieć społeczeństwo (tj. jedną lub więcej osób fizycznych lub prawnych oraz, zgodnie z krajowym ustawodawstwem lub praktyką, ich stowarzyszenia, organizacje lub grupy), które jest lub może być dotknięte skutkami lub ma interes w procedurach podejmowania decyzji dotyczących środowiska. Kolegium podkreśliło, że zarówno strony postępowania, jak i organizacje ekologiczne uzyskały gwarancje takich samych praw poprzez usunięcie ograniczeń dotyczących możliwości udziału organizacji ekologicznych w postępowaniach na prawach strony wymogu uzasadniania chęci udziału w postępowaniu miejscem swego działania. Przyznano organizacjom uprawnienia do wniesienia skargi na decyzję wymagającą udziału społeczeństwa, nawet jeżeli nie brały one wcześniej udziału w postępowaniu.
Dlatego Kolegium stwierdziło, że wniosek Towarzystwa na rzecz Ziemi spełniał część wymogów formalnych z art. 44 ust. 1 ustawy, tj. wymóg dotyczący statusu organizacji (organizacja ekologiczna), jak też powołania się na jej cele statutowe oraz możliwości wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, jednakże nie spełnia wymogu jego uczestnictwa na prawach strony w tym konkretnym postępowaniu administracyjnym. Przedmiotem wniosku Towarzystwa jest bowiem przeprowadzenie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w trybie przepisu art. 156 kpa. Ocena merytoryczna decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności musiała zostać poprzedzona zbadaniem spełnienia przez wnioskodawcę wymogów formalnych skutecznego wystąpienia z takim wnioskiem. Zdaniem Kolegium nie można było uznać za skuteczny złożony wniosek Towarzystwa na rzecz Ziemi, a decyzja Kolegium z dnia 22 września 2009r. nie narusza prawa.
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosło Towarzystwo na rzecz Ziemi z siedzibą w O.. Strona skarżąca podniosła naruszenie art. 31 § 1 kpa w związku z art. 4 ust. 2 dyrektywy Rady 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne. Zdaniem strony skarżącej, prowspólnotowa interpretacja prawa wspólnotowego powinna doprowadzić organy do uznania, że Towarzystwo jest uprawnione do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności. Strona skarżąca podniosła, że jeżeli zakres uznania przyznany przez przepisy art. 4 ust. 2 dyrektywy 85/337/EWG państwu członkowskiemu został przekroczony przez to państwo albo jego organy administracyjne, to jednostki mogą powoływać się na te przepisy przed sądem tego państwa i uzyskać od niego uchylenie przepisów krajowych lub działania niezgodne z tymi przepisami. Zdaniem Towarzystwa uniemożliwienie jednostkom powoływania się na przepisy prawa wspólnotowego w celu ustalenia, czy wybór co do formy i metod realizacji dyrektywy dokonany przez ustawodawcę krajowego mieści się w granicach swobodnego uznania dopuszczalnego daną dyrektywą stanowi zagrożenie dla osiągania celów dyrektywy.
Ponadto Towarzystwo podniosło, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem odrębnym od postępowania, w którym wydano weryfikowaną decyzję i dlatego stronami postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji będą zarówno strony postępowania, w którym wydano decyzję, jak i inne podmioty, których interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Zdaniem Towarzystwa logicznym wynikiem takiej interpretacji jest dopuszczenie zastosowania w postępowaniach w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanej bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko normy art. 31 § 1 kpa. Taka interpretacja spełnia również wymóg zgodności z celami dyrektywy 85/337/EWG oraz dyrektywy 2003/35/WE gwarantującej zainteresowanej społeczności (w tym organizacjom ekologicznym) dostęp do wymiaru sprawiedliwości.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej odrzucenie jako złożonej przez podmiot nieuprawniony, względnie o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "ppsa", sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie – w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Wbrew stanowisku Kolegium wyrażonym w odpowiedzi na skargę nie zachodzą postawy do odrzucenia skargi Towarzystwa na rzecz Ziemi z tego powodu, że, jak twierdzi Kolegium, Towarzystwo nie jest organizacją uprawnioną do udziału w kontrolowanym postępowaniu. Skoro bowiem organ administracji oparł swoje orzeczenie na założeniu, że Towarzystwo nie ma legitymacji do uczestniczenia w postępowaniu, to Towarzystwu przysługuje skarga do sądu administracyjnego na takie rozstrzygnięcie organu i w ten sposób orzeczenie organu zostanie skontrolowane pod względem zgodności z prawem. Natomiast uznanie, że skarga organizacji, której odmówiono udziału w postępowaniu administracyjnym, jest niedopuszczalna ze względu na właśnie tę wcześniejszą odmowę udziału, w praktyce pozbawiałoby organizację możliwości poddania orzeczenia organu administracji kontroli ze strony sądu administracyjnego.
Podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 31 § 1 kpa jest uzasadniony i skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kolegium.
Bezspornym jest, że na Towarzystwo na rzecz Ziemi z siedzibą w O. jest organizacją ekologiczną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199 poz. 1227), zwanej dalej "ustawą". Nie ulega bowiem wątpliwości, że jest to legalnie działające stowarzyszenie, którego statutowym celem jest ochrona środowiska. Wynika to jednoznacznie z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy i nie było również kwestionowane przez Kolegium. Skoro zaś Towarzystwo jako organizacja ekologiczna posiada zdolność do występowania w postępowaniach regulowanych przepisami ustawy, koniecznym jest przedstawienie zasad, na których takie organizacje mogą brać udział w tych postępowaniach.
Przepisy działu V ustawy rozróżniają przedsięwzięcia na takie, dla których przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko jest obowiązkowe oraz takie, w których może zostać ustalony obowiązek przeprowadzenia takiej oceny. Obowiązek przeprowadzenia oceny oznacza zaś, że jest to postępowanie wymagające udziału społeczeństwa w rozumieniu działu III ustawy, a więc także art. 44 ustawy.
Jeżeli zatem dane przedsięwzięcie należy do kategorii przedsięwzięć, dla których ustawa w sposób wyraźny nakazuje przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko albo też obowiązek taki został nałożony w drodze postanowienia wydanego w trybie art. 63 ustawy, to również organizacje ekologiczne mają prawo uczestnictwa w tego rodzaju postępowaniach na podstawie art. 44 ust. 1 ustawy. Jednakże zaskarżona przez Towarzystwo na rzecz Ziemi decyzja Kolegium dotyczyła przedsięwzięcia, w stosunku do którego zostały wydane postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S., Starosty [...] oraz Wójta Gminy Budzów, które to orzeczenia stwierdzały, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie ma konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Zatem było to postępowanie, w którym udział społeczeństwa nie był wymagany w rozumieniu przepisów ustawy. Należy podkreślić, że ustawa nie reguluje kwestii udziału organizacji ekologicznych w postępowaniach, w których udział społeczeństwa nie jest wymagany ani też nie wyłącza udziału takich organizacji, jak czyni to np. przepis art. 28 ust. 3 Prawa budowlanego. Trzeba zatem przyjąć, że organizacje ekologiczne w postępowaniach, w których udział społeczeństwa nie jest wymagany, będą mogły uczestniczyć na ogólnych zasadach, a zatem po spełnieniu wymagań wynikających z art. 31 § 1 kpa, czyli gdy cel statutowy organizacji jest zgodny z przedmiotem postępowania oraz za udziałem organizacji w postępowaniu przemawia interes społeczny (tak K. G. "Komentarz do art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko").
Jeśli zatem organ administracji ustali, że dane postępowanie na podstawie przepisów ustawy nie wymaga udziału społeczeństwa, a pojawia się kwestia uczestnictwa w tym postępowaniu organizacji ekologicznej, to powinien zbadać, czy zachodzą przesłanki z art. 31 § 1 kpa, a więc, czy cele statutowe organizacji uzasadniają jej udział oraz czy za jej udziałem przemawia interes społeczny. Tymczasem Kolegium, uzasadniając odmowę dopuszczenia Towarzystwa na rzecz Ziemi do udziału w postępowaniu, powołało się jedynie na okoliczność, że postępowanie, w którym chce uczestniczyć Towarzystwo, nie wymaga udziału społeczeństwa i w ogóle nie badało przesłanek z art. 31 § 1 kpa. Jak zaś wskazano wyżej w odniesieniu do postępowań, w których nie jest wymagany udział społeczeństwa, dopuszczenie organizacji ekologicznej do udziału w postępowaniu następuje na zasadach ogólnych. Zatem Kolegium naruszyło art. 31 § 1 kpa, co niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało przedwczesnym wydaniem rozstrzygnięcia kwestii dopuszczalności udziału Towarzystwa w postępowaniu. Taką samą wadą była dotknięta decyzja Kolegium poprzedzająca zaskarżoną decyzję. Skoro powiązanie celów statutowych Towarzystwa z przedmiotem postępowania, w którym chce ono uczestniczyć, nie budzi wątpliwości, w ponownym postępowaniu niezbędnym będzie ustalenie przez Kolegium, czy interes społeczny przemawia za udziałem Towarzystwa w przedmiotowym postępowaniu (podobnie NSA w wyroku z dnia 14 listopada 2008r. sygn. akt II GSK 314/08, Lex Omega nr 525903). Należy również uznać za uzasadnione, by organizacja przytoczyła okoliczności konkretyzujące interes społeczny w danej sprawie (tak NSA w wyroku z dnia 20 stycznia 2010r. sygn. akt II OSK 139/09).
Istotnym jest też, że skarżące Towarzystwo domaga się dopuszczenia do udziału w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, czyli w postępowaniu nadzwyczajnym. W tej kwestii Sąd podziela pogląd wyrażony przez WSA w Warszawie w wyroku z dnia 12 września 2008r. sygn. akt IV SA/Wa 1025/08 (Lex Omega nr 519012), że "za dopuszczalne uznać należy wystąpienie przez organizację społeczną z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 31 § 2 kpa, jeżeli organizacja społeczna wykaże, że jest to uzasadnione jej celami statutowymi i gdy przemawia za tym interes społeczny".
W ocenie Sądu niezasadnym jest powoływanie się przez stronę skarżącą na to, że przepisy dyrektywy 85/337/EWG oraz dyrektywy 2003/35/WE mogą być w przedmiotowym postępowaniu stosowane bezpośrednio i stanowić podstawę do dopuszczenia Towarzystwa do udziału w postępowaniu. Przepisy tych dyrektyw zostały bowiem w sposób prawidłowy wprowadzone do prawa polskiego (m.in. poprzez przepisy ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199 poz. 1227) oraz kpa) i dlatego nie mogą być bezpośrednio stosowane. To samo dotyczy konwencji z Aarhus z 25 czerwca 1998r. (vide np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2006r. sygn. akt VII SA/Wa 16/06, Lex Omega nr 204936).
Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w punkcie I sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w związku z art. 135 ppsa.
W przedmiocie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 ppsa, zasądzając na rzecz strony skarżącej równowartość uiszczonego przez nią wpisu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło