II GSK 1138/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-12

Skład orzekający: Rafał Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynik kontroli skarbowej, który zawiera ustalenia dotyczące nieprawidłowości, wnioski dotyczące sposobu i terminu ich usunięcia oraz pouczenie o obowiązku poinformowania organu kontroli o sposobie wykonania zaleceń, stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej podlegający kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA?
Ratio decidendi
Wynik kontroli skarbowej, który zawiera ustalenia dotyczące nieprawidłowości, wnioski dotyczące sposobu i terminu ich usunięcia oraz pouczenie o obowiązku poinformowania organu kontroli o sposobie wykonania zaleceń, stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, ponieważ dotyczy obowiązków strony wynikających z przepisów prawa. W związku z tym skarga na taki wynik kontroli podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, a nie odrzuceniu.
Stan faktyczny
Gmina S. wniosła skargę na wynik kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej dotyczący gospodarowania środkami publicznymi i unijnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę, uznając, że wynik kontroli nie jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego. Gmina S. złożyła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów PPSA poprzez błędne uznanie wyniku kontroli za niepodlegający zaskarżeniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i oddalono wniosek Gminy S. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Rafał Batorowicz po rozpoznaniu w dniu 12 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Gminy S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 czerwca 2010 r. sygn. akt III SA/Gl 1354/10 w sprawie ze skargi Gminy S. na wynik kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie celowości i zgodności z prawem gospodarowania środkami publicznymi oraz środkami pochodzącymi z budżetu Unii Europejskiej i wywiązania się z warunków finansowania pomocy w ramach realizacji projektu postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie, 2. oddalić wniosek Gminy S. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym skargą kasacyjną postanowieniem z dnia 11 czerwca 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 1354/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę Gminy S. na wynik kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...], w przedmiocie kontroli celowości i zgodności z prawem gospodarowania środkami publicznymi oraz środkami pochodzącymi z budżetu Unii Europejskiej i wywiązania się z warunków finansowania pomocy w ramach Funduszu Spójności – Projekt nr [...] "Gospodarka ściekowa w S.". Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w przedmiotowym wyniku kontroli, wydanym na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 65 ze zm.), organ kontroli skarbowej stwierdził naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 1994 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 19, poz. 177 ze zm.) i wskazał na czym te naruszenia miały polegać. W końcowej części wyniku kontroli organ wydał rekomendację o treści: "Miasto S., będące Beneficjentem Projektu, ma obowiązek zwrócić się do Instytucji Pośredniczącej II szczebla tj. do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie jako jednostki, z którą podpisano umowę o dofinansowanie Projektu, celem uzgodnienia sposobu postępowania w związku z ustaleniami dokonanymi w toku kontroli". W dalszej części wyniku kontroli organ zapisał, że rekomendowane działania powinny zostać wykonane w terminie 14 dni od dnia doręczenia przedmiotowego wyniku kontroli. Sąd pierwszej instancji wskazał, że katalog form działania administracji podlegający kontroli sądów administracyjnych określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako: p.p.s.a.), a także w art. 3 § 3 p.p.s.a. Z treści użytego sformułowania "dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa" wynika, że obejmuje ono także sytuacje, w których prawa lub obowiązki wynikają zarówno pośrednio, jak i bezpośrednio z przepisów prawa. W związku z tym, aby dany akt lub czynność mogła być badana co do zgodności z prawem powinna ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązku określonego przepisami prawa administracyjnego. Na gruncie art. 24 ust. 1 ustawy o kontroli skarbowej, stanowiącego podstawę materialnoprawną wydania przedmiotowego wyniku kontroli, w doktrynie i orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że wynik kontroli może być czynnością z zakresu administracji publicznej, o ile dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd pierwszej instancji wskazał, że omawiane zagadnienie było przedmiotem między innymi dwóch uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego (wydanych jeszcze na gruncie ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym – Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.): z dnia 7 grudnia 1998 r. o sygn. akt FPS 18/98 (zgodnie z którą: wydanie wyniku kontroli skarbowej, wskazującego nieprawidłowości na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej jest czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, w związku z czym podlega kontroli sądu administracyjnego), a także z dnia 4 grudnia 2000 r. o sygn. akt FPS 13/00 (zgodnie z którą: wynik kontroli, który – nie wykraczając poza granice ukształtowane przepisami art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej – wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych, a tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązku wynikających z przepisów prawa, nie podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego). W ocenie Sądu, w najnowszym orzecznictwie aprobowany jest pogląd wyrażony w drugiej z powołanych uchwał. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, wynik kontroli wydany na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kontroli skarbowej ogranicza się do ustalenia stanu faktycznego i wykazania stwierdzonych w toku kontroli nieprawidłowości, natomiast nie nakłada na stronę żadnych obowiązków wynikających z przepisów prawa. W przedmiotowej sprawie zaskarżony wynik kontroli nie nakłada na skarżącą obowiązku zwrotu pomocy finansowej, która zdaniem organu kontroli skarbowej została wykorzystana niezgodnie z prawem, ani też nie określa terminu tego zwrotu. Przedmiotowy wynik kontroli kończy pewną fazę czynności związanych z kontrolą celowości i zgodności z prawem gospodarowania środkami publicznymi oraz środkami pochodzącymi z Unii Europejskiej i wywiązywania się z warunków finansowania pomocy w ramach Funduszu Spójności. Po tym dopiero następuje przeniesienie kompetencji na inny organ – w niniejszej sprawie na Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Tym samym wynik kontroli stanowi środek dowodowy w innym postępowaniu, środek podlegający swobodnej ocenie przez organ właściwy do merytorycznego rozstrzygnięcia, który jest podmiotem właściwym do ewentualnego wystąpienia z żądaniem zwrotu wykorzystanej niezgodnie z umową pomocy finansowej. Konkludując, Sąd pierwszej instancji uznał, że skoro możliwość zaskarżenia takiego wyniku kontroli nie wynika ze szczególnego przepisu i nie jest to jedna ze spraw wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. – a w szczególności nie odpowiada pojęciu "aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), to skarga na ten wynik kontroli podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyła Gmina S., zaskarżając to orzeczenie w całości. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - art. 3 § 1 i § 2 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 24 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kontroli skarbowej poprzez uznanie, że wynik kontroli wydany na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 lit. a) przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...], nie stanowi aktu z zakresu administracji publicznej, dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., co stało się podstawą odrzucenia przez Sąd pierwszej instancji skargi na opisany wyżej wynik kontroli, - art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez uznanie, że na zaskarżony wynik kontroli z dnia 9 lutego 2010 r. nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego w sytuacji, gdy wykładnia art. 3 § 1 i § 2 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 7 oraz art. 165 ust. 2 w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 8 i art. 11 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego (Dz. U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607 ze zm.) oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) prowadzi do przeciwnego wniosku, to jest uznania dopuszczalności skargi na wynik kontroli oraz jej rozpoznania, - art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez orzekanie wyłącznie w granicach zarzutów i wniosków skargi oraz wskazanej w skardze podstawy prawnej zamiast w granicach sprawy, co skutkowało naruszeniem art. 146 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz naruszeniem art. 3 § 1 oraz art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez brak stwierdzenia naruszeń prawa i nieuchylenie przez Sąd pierwszej instancji zaskarżonego wyniku kontroli, w sytuacji gdy zaskarżony wynik kontroli został wydany z naruszeniem art. 27 ust. 1 pkt 7 i art. 27 ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej w związku z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz poprzez nierozważnie, czy w sprawie ma zastosowanie art. 8 ust. 1 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego, w myśl którego wszelka kontrola administracyjna społeczności lokalnych może być dokonywania wyłącznie w sposób oraz w przypadkach przewidzianych w Konstytucji lub w ustawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona stwierdziła, że wydanie wyniku kontroli stanowi czynność z zakresu administracji publicznej. W wyniku kontroli organ ma obowiązek przedstawić ustalenia odnośnie stwierdzonych nieprawidłowości, a także wskazać termin ich usunięcia. Z kolei na podmiocie kontrolowanym spoczywa obowiązek usunięcia nieprawidłowości opisanych w wyniku kontroli skarbowej w terminie wskazanym przez organ kontroli w tymże wyniku kontroli oraz obowiązek poinformowania organu kontroli o usunięciu nieprawidłowości. Tym samym wydanie wyniku kontroli w oparciu o art. 24 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kontroli skarbowej jest czynnością, która stwierdza istnienie obowiązku wynikającego z przepisów prawa, to jest obowiązku usunięcia wytkniętych nieprawidłowości i poinformowania organu kontroli skarbowej o ich usunięciu. W przedmiotowej sprawie w wyniku kontroli organ przedstawił ustalenia odnośnie stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych, nałożył na Gminę S. obowiązek zwrócenia się do Instytucji Pośredniczącej II szczebla celem uzgodnienia sposobu postępowania w związku z ustaleniami dokonanymi w toku kontroli (pkt II.3.4. wyniku kontroli), a także określił, iż obowiązek zgłoszenia się do tejże instytucji powinien zostać wykonany w terminie 14 dni od dnia doręczenia wyniku kontroli (termin usunięcia nieprawidłowości). Wynik kontroli nie ogranicza się zatem do ustalenia stanu faktycznego i wykazania stwierdzonych w toku kontroli nieprawidłowości. Skarżąca winna mieć prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w celu weryfikacji ustaleń zawartych w protokole kontroli z dnia [...] lutego 2010 r. zwłaszcza, że są one równoznaczne z zarzutem naruszenia przepisów prawa i wywierają wpływ na sytuację prawną strony skarżącej, bowiem wiążą się z obowiązkiem powiadomienia Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie o ustalonych w toku kontroli nieprawidłowościach oraz inicjuje przed tą instytucją postępowanie w przedmiocie tych nieprawidłowości. Skoro Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżony wynik kontroli nie nakłada na stronę skarżącą obowiązku określonego przepisami prawa, to w świetle art. 27 ust. 1 pkt 7 i art. 27 ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej nie jest przewidzianą przepisami prawa formą zakończenia postępowania kontrolnego i choćby z tego powodu powinien zostać uchylony przez Sąd pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Strona wnosząca skargę kasacyjną zmierza do wykazania, że wydany w niniejszej sprawie przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wynik kontroli jest czynnością z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i wobec tego podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Argumenty te opierają się przede wszystkim na wykazaniu, że wydanie wyniku kontroli w oparciu o art. 24 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kontroli skarbowej jest czynnością, która stwierdza istnienie obowiązku wynikającego z przepisów prawa, to jest obowiązku usunięcia wytkniętych nieprawidłowości i poinformowania organu kontroli skarbowej o ich usunięciu. Wydanie wyniku kontroli może stanowić zaskarżalną czynność z zakresu administracji publicznej, w przypadku gdy czynność taka pozostaje w związku ze sferą praw i obowiązków kontrolowanego, w szczególności gdy przepis prawa nakłada na kontrolowanego obowiązek podjęcia określonych działań (obszernie wypowiedział się w tej materii Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 7 grudnia 1998 r., sygn. akt FPS 18/98, publ. ONSA 1999/2/43). Rozważania na temat dopuszczalności zaskarżenia tego rodzaju czynności zostały zawarte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2000 r. o sygn. akt FPS 13/00 (publ. ONSA 2001/2/58), która dotyczyła wprawdzie wyniku kontroli na gruncie dawnego brzmienia art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. Nr 100, poz. 442 ze zm.) i kwestii jego zaskarżalności na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, jednak rozważania w niej zawarte można także odnieść do problematyki niniejszej sprawy. We wspomnianej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "wynik kontroli, który - nie wykraczając poza granice ukształtowane przepisami art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej - wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych, a tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązku wynikających z przepisów prawa, nie podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego". W powołanej uchwale z dnia 4 grudnia 2000 r. Naczelny Sąd Administracyjny podtrzymał stanowisko zajęte w uchwale z dnia 7 grudnia 1998 r. co do dopuszczalności zaskarżenia do sądu administracyjnego wyniku kontroli, podkreślając jednocześnie, że gdy wynik kontroli zawiera tylko ustalenia, które same w sobie nie kreują nowej sytuacji prawnej, to adresat takiego wyniku może bronić swojego interesu w innym postępowaniu, w którym mogłyby zostać wykorzystane ustalenia w nim zawarte. Obie uchwały dotyczą zatem kwestii zaskarżalności wyniku kontroli, ale odnoszą się do różnych sytuacji. Jak trafnie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 1 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 506/10 (treść dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych znajdującej się na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/), pierwsza z powołanych uchwał (sygn. akt FPS 18/98) dotyczy sytuacji, gdy wynik kontroli wskazuje dostrzeżone nieprawidłowości i zawiera wnioski dotyczące sposobu i terminu ich usunięcia, czemu odpowiada obowiązek kontrolowanego zapewnienia stanu zgodnego z prawem przez usunięcie wytkniętych nieprawidłowości oraz poinformowania organów kontroli skarbowej o realizacji wniosków zawartych w wyniku kontroli, natomiast druga z uchwał (sygn. akt FPS 13/00) dotyczy przypadku, gdy wynik kontroli ograniczony jest do dokonania ustaleń faktycznych i określenia uchybień, nie wskazując na potrzebę lub obowiązek podjęcia jakichkolwiek działań przez kontrolowany podmiot. Naczelny Sąd Administracyjny konsekwentnie bowiem przyjmuje, że warunkiem dopuszczalności skargi na wynik kontroli jest ustalenie, iż dotyczy on stwierdzenia lub uznania obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Oznacza to, że wynik kontroli może podlegać kognicji sądu administracyjnego, gdy jego treść odnosi się do określonych obowiązków. Z treści art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Oznacza to, że akt lub czynność podlegające kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki: nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, muszą mieć charakter publicznoprawny, muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu oraz muszą dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zaskarżony w niniejszej sprawie wynik kontroli został wydany na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kontroli skarbowej. Przepis ten – w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania wyniku kontroli – stanowił, że organ kontroli skarbowej kończy postępowanie kontrolne wynikiem kontroli, gdy ustalenia dotyczą nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, to jest celowości i zgodności z prawem gospodarowania środkami publicznymi pochodzącymi z Unii Europejskiej i międzynarodowych instytucji finansowych, podlegającymi zwrotowi. Wynik kontroli powinien zawierać końcowe ustalenia i wnioski w zakresie ustalonym w art. 24 ust. 1 pkt 2 (art. 27 ust. 1 pkt 6) ustawy o kontroli skarbowej oraz termin usunięcia nieprawidłowości wskazanych przez organ kontroli skarbowej (art. 27 ust. 1 pkt 7 omawianej ustawy). Zgodnie natomiast z art. 27 ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej – w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania wyniku kontroli – kontrolowany jest obowiązany (...) w ciągu 30 dni po upływie terminu określonego w ust. 1 pkt 7, poinformować organ kontroli skarbowej o sposobie usunięcia wskazanych nieprawidłowości. Odrzucając skargę Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżony wynik kontroli ograniczał się do ustalenia stanu faktycznego i wykazania stwierdzonych w toku kontroli nieprawidłowości, natomiast nie nakładał na stronę skarżącą żadnych obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd przyjął, że wynik kontroli nie dotyczył obowiązku skarżącej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a co za tym idzie nie przysługiwała skarga do sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu, ustalenia zawarte w wyniku kontroli stanowić mogą jedynie materiał dowodowy w postępowaniu, jakie ewentualnie zostanie wszczęte w przyszłości. Stwierdzić należy, że zaskarżony wynik kontroli zawiera zalecenia dotyczące stwierdzonych uchybień – nazwane przez organ kontroli skarbowej "rekomendacją" (vide k. 285 akt administracyjnych). Środki zmierzające do ich usunięcia miały zostać uzgodnione z Instytucją Pośredniczącą II szczebla, to jest Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie. Ponadto, w wyniku kontroli wyraźnie zakreślono stronie skarżącej termin usunięcia nieprawidłowości – 14 dni od dnia doręczenia wyniku kontroli (vide k. 286 akt administracyjnych). Organ kontroli skarbowej pouczył także kontrolowanego o wynikającym z art. 27 ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej obowiązku poinformowania tegoż organu o sposobie wykonania wspomnianych zaleceń ("rekomendacji") w ciągu 30 dni po upływie wskazanego wyżej terminu usunięcia nieprawidłowości (vide k. 286 akt administracyjnych). Wskazane elementy wyniku kontroli świadczą o tym, że organ kontroli skarbowej nie ograniczał się do ustalenia stanu faktycznego i wykazania stwierdzonych nieprawidłowości, lecz także wskazywał na istnienie po stronie kontrolowanego podmiotu obowiązków, których wykonanie ma zapewnić stan zgodności z prawem. Obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości i zawiadomienia organu kontroli skarbowej o sposobie działania w tym zakresie wynika z przepisu prawa, to jest z art. 27 ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej. W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że zaskarżony wynik kontroli nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Wspomniany wynik kontroli charakteryzuje się bowiem wszystkimi cechami właściwymi dla aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Nie ma on bowiem charakteru decyzji lub postanowienia, został podjęty w sprawie indywidualnej, ma charakter publicznoprawny oraz dotyczy obowiązków strony skarżącej wynikających z przepisów prawa, to jest z art. 27 ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej. W tych warunkach za słuszne należało uznać zarzuty skargi kasacyjnej kwestionujące istnienie podstaw do odrzucenia skargi. Dla przedstawionej oceny dopuszczalności skargi obojętna była okoliczność, że kontrolowanym podmiotem była jednostka samorządu terytorialnego. Wobec tego zarzucana niezgodność zaskarżonego postanowienia z przepisami regulującymi sytuację prawną takich jednostek nie mogłaby mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Mając na uwadze wskazane powody Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. Odnosząc się do wniosku strony wnoszącej skargę kasacyjną o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07 (ONSAiWSA 2008, nr 3, poz. 42), wyjaśnił, iż przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie. Do wspomnianej kategorii postanowień należy niewątpliwie zaliczyć postanowienie o odrzuceniu skargi. Obowiązek respektowania przytoczonego stanowiska przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie wynika z mocy ogólnie wiążącej uchwał (art. 269 § 1 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło