I SA/Ol 181/11
WyrokWSA w Olsztynie2011-05-05
Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Zofia Skrzynecka, Tadeusz Piskozub
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wydane przez Dyrektora Izby Celnej B, jest prawidłowe, jeśli zarzuty zostały wniesione po terminie, a Dyrektor Izby Celnej B działał jako organ egzekucyjny, a nie rekwizycyjny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty wniesione po terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego są bezskuteczne. Termin ten wynika z pouczenia zawartego w tytule wykonawczym, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Uchybienie tego terminu powoduje niedopuszczalność merytorycznego rozpatrzenia zarzutów. Sąd uznał również, że Dyrektor Izby Celnej B był właściwym organem egzekucyjnym, a nie rekwizycyjnym, co było zgodne z przepisami dotyczącymi właściwości miejscowej.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej ustalił J.S. należności celne. Następnie Dyrektor Izby Celnej A wystawił tytuł wykonawczy i przekazał go Dyrektorowi Izby Celnej B do egzekucji. Dyrektor Izby Celnej B wszczął egzekucję administracyjną. Pełnomocnik J.S. wniósł pismo zatytułowane "Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym", które zostało nadane po upływie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego. Dyrektor Izby Celnej B stwierdził niedopuszczalność wniesienia zarzutów z powodu uchybienia terminu. J.S. zaskarżył to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów o terminie do wniesienia zarzutów oraz o właściwości organu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędziowie Sędzia WSA Zofia Skrzynecka (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Piskozub Protokolant Referent stażysta Ryszarda Judziak-Brzozowa po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 5 maja 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zarzutów oddala skargę
Decyzją z dnia "[...]" Naczelnik Urzędu Celnego ustalił J.S. należności celne w kwocie 42.852 zł. W dniu "[...]" wierzyciel – Dyrektor Izby Celnej A wystawił tytuł wykonawczy o nr "[...]" i przekazał go zgodnie z właściwością miejscową Dyrektorowi Izby Celnej B celem wyegzekwowania nieuregulowanych należności w trybie egzekucji administracyjnej. Dyrektor Izby Celnej B wszczął egzekucję administracyjną, doręczając zobowiązanemu w dniu 15 października 2010 r. odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności.
W dniu 2 listopada 2010 r. do organu egzekucyjnego wpłynęło pismo pełnomocnika strony – K.D. zatytułowane "Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym w administracji w oparciu o art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji", które zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 29 października 2010 r. Z uwagi na brak podpisu pełnomocnika pod treścią pisma, jak również ze względu na fakt, że wniosek został złożony w terminie 14 dni od dnia dręczenia tytułu wykonawczego i dokonania czynności egzekucyjnej, organ egzekucyjny w dniu 8 listopada 2010 r. wezwał pełnomocnika strony do uzupełnienia braków pisma oraz sprecyzowania żądania poprzez wskazanie, czy stanowi ono zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, czy też skargę na czynności egzekucyjne. Ponadto w dniu 19 listopada 2010 r. do organu wpłynęło pismo wierzyciela – Dyrektora Izby Celnej A przekazujące pismo strony (data nadania w placówce pocztowej – 29 października 2010 r.) o takiej samej treści, jak pismo wniesione do organu egzekucyjnego w dniu 2 listopada 2010 r.
Następnie w dniu 1 grudnia 2010 r. do organu egzekucyjnego wpłynęło pismo, w którym pełnomocnik zobowiązanego sprecyzował żądanie jako zarzuty i jednocześnie usunął braki formalne poprzez złożenie podpisu.
Dyrektor Izby Celnej A, działając jako wierzyciel, w piśmie z dnia 7 grudnia 2010 r. przedstawił swe stanowisko w zakresie zgłoszonych zarzutów. Powołując się przepis art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), dalej jako u.p.e.a., wskazał, iż organ egzekucyjny nie może rozpatrzyć zarzutów wniesionych przez stronę z uchybieniem terminu, jak również nie ma w takiej sytuacji obowiązku zwracania się do wierzyciela o zajęcie stanowiska w trybie art. 34 u.p.e.a. W ocenie wierzyciela, termin do wniesienia zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego jest terminem procesowym zawitym, którego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności zobowiązanego.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Celnej B stwierdził niedopuszczalność wniesienia zarzutów w związku z uchybieniem terminu do ich wniesienia. W uzasadnieniu wskazał na brzmienie art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., który stanowi, że tytuł wykonawczy zawiera pouczenie o przysługującym zobowiązanemu prawie do wniesienia zarzutów do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia tytułu wykonawczego. Jak wskazał organ egzekucyjny, doręczony stronie w dniu 15 października 2010 r. tytuł wykonawczy nr "[...]" zawierał pouczenie, iż zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni prawo zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Termin ten upłynął w dniu 22 października 2010 r. Natomiast pełnomocnik strony wniósł zarzuty w dniu 29 października 2010 r. Powyższe, w ocenie Dyrektora Izby Celnej B, stosownie do treści art. 17 i art. 18 u.p.e.a. oraz art. 134 i art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako K.p.a., skutkowało wydaniem postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności wniesienia zarzutów w związku z uchybieniem terminu do ich wniesienia.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze na powyższe postanowienie strona, wnosząc o jego uchylenie, zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 17 w związku z art. 33 u.p.e.a. poprzez uznanie, że zarzuty wniesione przez skarżącego zostały zgłoszone po upływie terminu oraz art. 156 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 1a pkt 8) u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia przez organ do tego nieuprawniony.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w niniejszej sprawie Dyrektor Izby Celnej B nie występuje w roli organu egzekucyjnego, lecz organu rekwizycyjnego. Natomiast zgodnie z przepisami art. 1 pkt 7) i 8) u.p.e.a. organem egzekucyjnym jest Dyrektor Izby Celnej A. W związku z powyższym zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości. W ocenie strony, samo wszczęcie egzekucji (doręczenie tytułu wykonawczego) powinno być dokonane przez organ egzekucyjny (art. 26 § 1 u.p.e.a). Organ ten może zlecić organowi rekwizycyjnemu wykonanie czynności egzekucyjnych jedynie w zakresie składników majątku znajdujących się na terenie działania tego organu. Nie jest natomiast możliwe zlecenie organowi rekwizycyjnemu wykonania wszystkich czynności egzekucyjnych, w tym nie dotyczących tylko składników majątku, np. doręczenia tytułu wykonawczego zobowiązanemu lub wydawania w trakcie postępowania egzekucyjnego postanowień dotyczących zarzutów. Tym samym, tytuł wykonawczy, w którym jako organ egzekucyjny wskazano Dyrektora Izby Celnej B, jest wadliwy w swojej treści, a ponadto został doręczony wadliwie, tj. z naruszeniem przepisów o właściwości.
Strona zakwestionowała również ustalenia organu, iż doszło do uchybienia terminu. W jej ocenie żaden z przepisów u.p.e.a. nie reguluje terminu do zgłoszenia zarzutów. W szczególności za taki przepis nie może być uważany art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., gdyż przepis ten jest adresowany do wierzyciela lub organu egzekucyjnego, i wskazuje elementy, jakie powinno zawierać zawiadomienie o wszczęciu egzekucji. Przepis ten nie może natomiast być postrzegany jako przepis skierowany do stron postępowania. Dodatkowo, w ocenie strony, zupełnie niezrozumiałe jest stwierdzenie, że dla wniesienia zarzutów przewidziano krótszy termin niż termin do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Skoro zaś żaden przepis nie reguluje terminu do wniesienia zarzutów, nie może być mowy o naruszeniu przedmiotowych przepisów. Powyższego wniosku nie zmienia treść art. 31 § 1a u.p.e.a.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej B wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów.
Analizując ustalenia faktyczne oraz powołaną podstawę prawną zaskarżonego postanowienia, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością jego uchylenia.
Podstawowym zagadnieniem, które ma decydujący wpływ na rozstrzygnięcie sporu w niniejszej sprawie jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy rację ma strona skarżąca, twierdząc, iż nie przekroczyła terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, gdyż przepisy u.p.e.a. nie precyzują takiego terminu, a zatem można je wnieść w każdym czasie. Ponadto zarzuty strony koncentrują się wokół kwestii, czy zaskarżone postanowienie zostało wydane przez właściwy organ, albowiem w ocenie strony Dyrektor Izby Celnej B nie jest organem właściwym miejscowo do prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia "[...]", nr "[...]".
Odnosząc się do pierwszego z zarysowanych zagadnień, podkreślić należy, że dokonane przez organ ustalenia faktyczne w zakresie daty doręczenia stronie tytułu wykonawczego nr "[...]", na podstawie którego jest prowadzona egzekucja administracyjna, oraz ustalenia dotyczące daty wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, nie były przez stronę kwestionowane. Wątpliwości strony są natomiast związane z tym, że 7 – dniowy termin do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej został uregulowany w przepisie art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., zaś przepisy art. 33 – 35 u.p.e.a., które w istocie normują tę charakterystyczną dla postępowania egzekucyjnego instytucję, o terminie tym nie wspominają. Przepis art. 33 u.p.e.a. wymienia bowiem enumeratywne w pkt 1 – 10 podstawy prawne zarzutów, a kolejne przepisy – art. 34 i art. 35 u.p.e.a. – procedurę ich rozpatrzenia oraz skutki wniesienia. Jednakże żaden z nich nie określa ustawowego terminu do wniesienia zarzutów. Zgodnie natomiast z treścią art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. tytuł wykonawczy zawiera pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Aczkolwiek przyznać należy rację stronie, że ten sposób unormowania przez ustawodawcę terminu do wniesienia zarzutów należy uznać za daleki od realizacji zasady poprawności legislacyjnej, to jednak zaprezentowany w skardze pogląd należy uznać za zbyt daleko idący. Nie sposób bowiem zgodzić się ze skarżącym, że w takiej sytuacji, możliwość wniesienia zarzutów przez zobowiązanego nie jest ograniczona żadnym terminem. Termin ten bowiem, jak wynika z treści art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., wynosi 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. Powyższe twierdzenie nie jest kontestowane zarówno w orzecznictwie sądowym, jak i w publikacjach zajmujących się tą tematyką przedstawicieli doktryny. Wręcz przeciwnie, podkreśla się, że z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. wynika, że tytuł wykonawczy zawiera pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Pouczenie to jest skuteczne w dniu doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego, w związku z czym od tego dnia liczy się upływ w/w terminu (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 444/07, Lex nr 521760, wyrok WSA w Łodzi z dnia 7 października 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 246/09, Lex nr 555012, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 216/10, Lex nr 673537, R. Hauser, Z. Leoński, Egzekucja administracyjna. Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Warszawa 1995, s. 63, Dariusz Jankowiak, Komentarz do art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Wrocław 2008, wyd. V, s. 376). W literaturze przedmiotu zaznacza się również, że zarzuty są środkiem prawnym przysługującym w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a nawet jeszcze wcześniej w ramach postępowania zabezpieczającego (postanowienie o zabezpieczeniu – art. 166b u.p.e.a.), nie zaś w jego toku. Z tego też względu w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że zarzuty nie mogą być nawet uzupełniane w terminie późniejszym, np. w skardze do sądu administracyjnego (wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 lutego 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 2322/10). Powyższe nie przekreśla możliwości ingerowania przez zobowiązanego w tok postępowania egzekucyjnego, jeżeli zachodzą okoliczności określone w art. 33 u.p.e.a. Ustawa przewiduje bowiem szereg innych środków służących podjęciu przez niego obrony m.in. skargę na czynności egzekucyjne (art. 54 u.p.e.a.) czy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego (art. 59 u.p.e.a.).
W świetle powyższego, bez wątpienia wniesienie zarzutów po upływie 7 dni od otrzymania odpisu tytułu wykonawczego jest bezskuteczne. Termin do wniesienia zarzutu jest terminem procesowym zawitym, którego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności zobowiązanego, chyba że zobowiązany wniesie o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Jeśli zaś, pomimo uchybienia terminu organ egzekucyjny i wierzyciel prowadzą merytoryczne postępowanie odnośnie zarzutu, to naruszają przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W takim przypadku nie ma bowiem podstaw do czynności organu egzekucyjnego, których uruchomienie może nastąpić wyłącznie w wyniku skutecznie wniesionego zarzutu (patrz: wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 1994 r., sygn. akt SA/Wr 1463/93, z dnia 24 października 2000 r., sygn. akt I SA/Ka 712/99, R. Hauser, Z. Leoński, Egzekucja administracyjna. Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1995, s. 63).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że stosownie do przepisu art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. skarżący został pouczony w tytule wykonawczym o przysługującym mu prawie do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w terminie 7 dni. Odpis tytułu wykonawczego został mu doręczony w dniu 15 października 2010 r. (k. 9 akt adm.). Tytuł wykonawczy na stronie drugiej zawierał pouczenie o przysługującym zobowiązanemu prawie wniesienia zarzutów – w terminie 7 dni – ze wskazaniem, co może być podstawą zarzutów (k. 2 akt adm. verte).
W konsekwencji należy przyjąć, że termin do wniesienia zarzutów w trybie art. 33 u.p.e.a. upłynął ostatecznie w dniu 22 października 2010 r. W związku z tym pismo wniesione przez pełnomocnika skarżącego w dniu 29 października 2010 r. nie mogło zostać rozpatrzone merytorycznie jako zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym, a organ egzekucyjny stwierdzając, że zarzuty zostały złożone po terminie, w uzasadnieniu swego stanowiska prawidłowo wskazał na tę okoliczność. Podkreślenia wymaga również, że mając na uwadze upływ terminu do dokonania tej czynności, pismem z dnia 8 listopada 2010 r., organ wezwał stronę do sprecyzowania, czy wniesione przez nią pismo, pomimo ewidentnego zatytułowania go jako "Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym...", rzeczywiście stanowi zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, czy też skargę na czynności egzekucyjne (k. 33 akt adm.). W treści tego pisma organ powołał m.in. brzmienie art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., co reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika strona mogła odczytać jako sygnał, iż wątpliwości organu co do kwalifikacji prawnej pisma powstały na skutek niedochowania określonego tym przepisem terminu do wniesienia zarzutów. Pomimo jednak tego wezwania strona wskazała, że pismo to należy potraktować jako zarzuty (k. 146 i 147 akt adm.).
W związku z usunięciem wątpliwości co do kwalifikacji prawnej złożonego przez zobowiązanego pisma, obowiązkiem organu egzekucyjnego, któremu uczynił on zadość, było w pierwszej kolejności zbadanie okoliczności formalnych związanych z wniesieniem zarzutów. Niewątpliwie w takiej sytuacji, jak w niniejszej sprawie, w przypadku zwłoki we wniesieniu zarzutów, organ powinien na wstępie zbadać okoliczności związane z nieterminowym wniesieniem zarzutów, co też uczynił. Ponadto wskazać należy, że sama kwestia zachowania terminu do zgłoszenia zarzutu na postępowanie egzekucyjne podlega ocenie przez organ egzekucyjny, a nie przez wierzyciela, gdyż wymagane przez ustawodawcę, zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a., stanowisko wierzyciela odnosi się do merytorycznych podstaw zarzutów, nie zaś wszelkich kwestii związanych z ich wniesieniem.
W tym miejscu można zastanowić się nad prawidłowością sformułowanej przez organ egzekucyjny podstawy prawnej rozstrzygnięcia w związku ze stwierdzeniem uchybienia przez stronę terminu do wniesienia zarzutów. Przepisy u.p.e.a. nie regulują tego zagadnienia. Przepis art. 34 § 4 u.p.e.a. stanowi, że "organ egzekucyjny (...) wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego". Z przeprowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku analizy orzecznictwa sądowego w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 680/10 (opubl. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), wynika, że nie jest ono w tej kwestii jednolite. W razie uchybienia terminu do wniesienia zarzutów niektóre sądy uznają bowiem, że powinno się wówczas oddalić zarzuty (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 15 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Bk 361/08, LEX nr 478764) lub pozostawić zarzuty bez rozpoznania (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Po 443/08, LEX nr 524110), bądź umorzyć postępowanie w przedmiocie zarzutów (wyrok NSA z dnia 24 października 2000 r., sygn. akt I SA/Ka 712/99, LEX nr 44897; wyrok NSA z dnia 8 lutego 1994 r., sygn. akt SA/Wr 1463/93, niepubl.) bądź też nie uwzględnić zarzutów z powodu ich wniesienia po upływie terminu (wyrok NSA z dnia 1 października 1999 r., sygn. akt I SA/Lu 722/98, niepubl.; wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 19/08, LEX nr 524102). W nowszym orzecznictwie prezentowana jest natomiast koncepcja, iż w opisanej sytuacji prawidłowym rozstrzygnięciem jest odmowa uwzględnienia zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia. Przepis art. 34 § 4 u.p.e.a. przewiduje wydanie postanowienia "w sprawie zgłoszonych zarzutów", co oznacza, że w sytuacji gdy zarzutów nie można uwzględnić, to należy odmówić ich uwzględnienia (wyrok WSA w Łodzi z dnia 7 października 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 246/09, LEX nr 555012, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 680/10, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 24 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 987/10, opubl. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zaskarżonym w niniejszej sprawie rozstrzygnięciem organ egzekucyjny stwierdził niedopuszczalność wniesienia zarzutów w związku z uchybieniem terminu do ich wniesienia. Brzmienie rozstrzygnięcia, aczkolwiek nie odpowiada w pełni żadnej z wyżej prezentowanych w orzecznictwie sądowym koncepcji, uwzględnia jednak podstawową zasadę, iż uchybienie terminu do wniesienia zarzutów skutkuje odmową ich merytorycznego rozpatrzenia przez organ egzekucyjny. Również treść uzasadnienia skarżonego postanowienia wskazuje na to, iż organ egzekucyjny respektował zasadę, zgodnie z którą, uchybienie terminu do wniesienia zarzutów, przy jednoczesnym braku wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, powoduje jej bezskuteczność. Stąd też należało uznać, że sformułowane przez organ rozstrzygnięcie, choć nie nawiązuje do żadnego z akceptowanych w orzecznictwie rozwiązań, nie stanowi o istnieniu naruszenia prawa, które mogłoby mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a tym samym skutkowało koniecznością uchylenia postanowienia przez Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a.
Sąd uznał również za bezzasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisów art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 1a pkt 8 u.p.e.a. poprzez naruszenie przepisów o właściwości miejscowej. Zgodnie z definicją legalną zamieszczoną w ostatnim z powołanych przepisów organem rekwizycyjnym jest organ egzekucyjny o tej samej właściwości rzeczowej co organ egzekucyjny prowadzący egzekucję, któremu organ egzekucyjny zlecił wykonanie czynności egzekucyjnych. Natomiast w myśl przepisu art. 1a pkt 7 u.p.e.a. organem egzekucyjnym jest organ uprawniony do stosowania w całości lub w części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków o charakterze pieniężnym lub obowiązków o charakterze niepieniężnym oraz zabezpieczania wykonania tych obowiązków. Zgodnie z art. 19 § 5 u.p.e.a. dyrektor izby celnej jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych, z wyjątkiem egzekucji z nieruchomości, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, do których poboru zobowiązane są organy celne na podstawie odrębnych przepisów. Stosownie zaś do art. 22 § 2 u.p.e.a. właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego, z zastrzeżeniem § 3.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, właściwość miejscową w niniejszej sprawie ustalono na podstawie adresu zamieszkania zobowiązanego w S. przy ul. "[...]". Powyższe potwierdza szereg dołączonych do akt sprawy dokumentów (m.in. informacja Urzędu Miejskiego z dnia 14 października 2010 r., k. 19 akt adm.). Ustalenia organu w tym zakresie nie były również kwestionowane przez stronę skarżącą, która sama, w kierowanych do organu pismach, jak również skardze do Sądu, jako adres podała: S., ul. "[...]". Uwzględniając przywołane powyżej unormowania, stwierdzić należało, że właściwym miejscowo organem egzekucyjnym był Dyrektor Izby Celnej B. Natomiast Dyrektor Izby Celnej A pełni w niniejszym postępowaniu funkcję wierzyciela, którego przepis art. 1a pkt 13 u.p.e.a definiuje jako podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Reasumując, wbrew twierdzeniom skargi Dyrektor Izby Celnej B nie występował w charakterze organu rekwizycyjnego, lecz w charakterze organu egzekucyjnego, któremu wierzyciel przekazał do realizacji obowiązek określony tytułem wykonawczym z dnia "[...]", nr "[...]".
Z tych względów Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło